(Skkn 2023) một số biện pháp phát triển thể lực cho trẻ nhà trẻ thông qua các trò chơi vận động và trò chơi dân gian

Do đó các hoạt động rèn luyện vận động phát triển thể lực cho trẻ đóng một vai trò cần thiết trong sự phát triển toàn diện của trẻ.. Qua việc chăm sóc và tổ chức cho trẻ tham gia vào các

PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ

Giáo dục thể chất là một trong những nhiệm vụ quan trọng của nội dung chăm sóc, giáo dục trẻ trong trường mầm non Mục tiêu mà giáo dục mầm non vươn tới đó là: Giúp trẻ phát triển về thể chất, tình cảm, trí tuệ, thẩm mỹ, hình thành những yếu tố đầu tiên của nhân cách, hình thành và phát triển ở trẻ em những chức năng tâm sinh lý, năng lực và phẩm chất mang tính nền tảng, những

kĩ năng sống cần thiết phù hợp với lứa tuổi, khơi dậy và phát triển tối đa những khả năng tiềm ẩn, đặt nền tảng cho việc học tập ở các cấp học tiếp theo và cho việc học tập suốt đời Muốn đạt được mục tiêu giáo dục đó người làm nhiệm vụ giáo dục cần chú trọng tới thể lực của trẻ Trong chương trình giáo dục mầm non mới, lĩnh vực phát triển thể chất chiếm vị trí khá quan trọng nhằm giúp trẻ có một thể lực tốt, khỏe mạnh, nhanh nhẹn, khéo léo, đặc biệt là rèn ở trẻ tinh thần tập thể, tính kiên trì bền bỉ trong sinh hoạt cũng như trong học tập

Trẻ em những năm đầu của cuộc sống còn rất non nớt, rất cần sự chăm sóc của người lớn, đó là sự chăm sóc không chỉ là vật chất mà còn cả về tinh thần Ngay từ khi cất tiếng khóc chào đời, trẻ đã có những vận động nhưng đó chỉ là những vận động nhỏ từ các cơ non nớt của trẻ Cùng với thời gian các cơ trong cơ thể lớn dần vận động của trẻ ngày một thay đổi rõ rệt và sự tham gia tích cực của hệ xương, hệ cơ và sự điều khiển của hệ thần kinh Khi trẻ vận động, gân, cơ, khớp cùng phối hợp vận động và phát triển Nó giúp cho thể lực của trẻ phát triển hài hòa Do đó các hoạt động rèn luyện vận động phát triển thể lực cho trẻ đóng một vai trò cần thiết trong sự phát triển toàn diện của trẻ Nó có

ý nghĩa quan trọng đối với sự phát triển thể lực và giúp hệ thần kinh của trẻ phát

triển Đối với trẻ nhà trẻ thì việc giúp trẻ phát triển thể chất là rất cần thiết, bởi

có sức khỏe thì trẻ mới có thể tham gia vào các hoạt động trong trường mầm non, có sức khỏe thì trẻ mới có thể đi học chuyên cần

Năm học 2015 - 2016 được sự chỉ đạo của ban giám hiệu nhà trường Tôi được phân công phụ trách lớp D1 lứa tuổi 24 - 36 tháng Qua việc chăm sóc và

tổ chức cho trẻ tham gia vào các hoạt động tôi thấy trẻ còn nhút nhát, chưa mạnh dạn mặt khác do trẻ còn non nớt, thể trạng yếu, lại chưa có các kỹ năng vận động cơ bản Điều đó làm tôi luôn trăn trở làm thế nào để các con có sức khỏe tốt, mạnh dạn, tự tin tham gia vào các hoạt động Vì thế tôi thấy mình cần đi sâu vào tìm hiểu vấn đề này và từ đó rút ra nhiệm vụ giáo dục cho phù hợp với yêu

cầu phát triển của lứa tuổi nhà trẻ Chính vì vậy tôi đã chọn đề tài “Một số biện pháp phát triển thể lực cho trẻ nhà trẻ thông qua các trò chơi vận động và trò chơi dân gian" Nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ đối với chương

trình Giáo Dục mầm non mới hiện đại

PHẦN II: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

1 CƠ SỞ LÝ LUẬN:

Trong chương trình chăm sóc giáo dục trẻ mầm non, phát triển thể chất thông qua phát triển vận động là một nhiệm vụ hết sức quan trọng và là chuyên đề trọng tâm trong năm học 2015 - 2016 đối với trẻ mầm non nói chung và đặc biệt

là trẻ nhà trẻ nói riêng Phát triển vận động là một trong những điều cơ bản để trẻ nhận thức thế giới xung quanh, trẻ biết nhiều kỹ năng vận động thì trẻ càng có nhiều cơ hội tiếp xúc, khám phá thế giới xung quanh tạo điều kiện tốt để trẻ tham gia vào nhiều hoạt động và trẻ sẽ tích luỹ được nhiều kinh nghiệm qua các hoạt

động đó, nhờ đó mà vốn kiến thức của trẻ được tăng lên, đồng thời khi thực hiện các yêu cầu của vận động cũng giúp rèn một số kỹ năng nhận thức như sự chú ý, tính kiên trì…Tham gia vào các trò chơi vận động trẻ tự điều chỉnh được nhịp điệu, lượng vận động và loại trừ sự mệt mỏi Đồng thời trò chơi vận động tác động vào hệ thần kinh, các quá trình hưng phấn, ức chế được hoàn thiện và cân bằng Đây chính là điều kiện để hình thành các thói quen vận động cho trẻ Trò chơi còn làm thỏa mãn cảm xúc đem lại sự vui sướng, tăng quá trình tuần hoàn,

hô hấp của cơ thể trẻ, làm thay đổi trạng thái cơ thể giữa các hoạt động

Trò chơi vận động, trò chơi dân gian là hình thức hoạt động phát triển vận động phù hợp và có hiệu quả nhất ở lứa tuổi mầm non nói chung và trẻ nhà trẻ nói riêng Trò chơi vận động không những giúp trẻ phát triển về thể lực mà còn phát huy tính tích cực, ham muốn vận động Vì vậy mỗi giáo viên cần quan tâm đến trò chơi vận động và sử dụng một cách tối đa để giúp trẻ phát triển toàn diện

Vai trò của các hoạt động phát triển thể chất là nâng cao phát triển thể lực sức khoẻ Các hoạt động tập luyện, vui chơi, ngoài việc giúp trẻ phát triển các

kỹ năng vận động còn giúp trẻ có sức khoẻ tốt cân đối hài hoà Trên thực tế hoạt động phát triển thể chất cho trẻ mầm non, đặc biệt là lứa tuổi 24 - 36 tháng rất khô khan chỉ thực hiện đúng phương pháp trò chơi vận động cứ lặp đi lặp lại gây

sự nhàm chán đối với trẻ, dẫn đến trẻ nhút nhát càng nhút nhát hơn, không mạnh dạn tự tin tham gia hoạt động, không phát huy tính tích cực của trẻ…Qua các trò chơi vận động trẻ được cung cấp và rèn luyện kỹ năng, kỹ xảo vận động Từ đó, trẻ được tích cực vui chơi, nghỉ ngơi, là phương tiện để giáo dục trẻ một cách toàn diện Vậy làm thế nào để tổ chức các trò chơi vận động thực sự có hiệu quả,

lôi cuốn và hấp dẫn được trẻ là một việc làm rất khó đối với giáo viên mầm non trực tiếp đứng lớp nhà trẻ (Vì ở lứa tuổi này khả năng chú ý có chủ định của trẻ còn kém, trẻ rất dễ bị phân tâm vào các hoạt động khác)

2 CƠ SỞ THỰC TIỄN:

a Đặc điểm tình hình:

Trường tôi có hai điểm trường, điểm lẻ nằm tại khu thôn I, điểm trung tâm nằm ở khu thôn 2 Năm 2015 - 2016 trường được công nhận là trường đạt chuẩn quốc gia mức độ I

- Với quy mô toàn trường có 13 lớp trong đó có 4 lớp mẫu giáo lớn, 2 lớp mẫu giáo nhỡ, 5 lớp mẫu giáo bé, 2 lớp nhà trẻ với số lượng là 450 trẻ Nhà trường đã giành được nhiều sự quan tâm của các cấp lãnh đạo Đội ngũ cán bộ giáo viên trẻ khỏe nhiệt tình trong công tác chăm sóc và giáo dục trẻ, nhiều giáo viên đạt thành tích giáo viên giỏi cấp huyện

- Bản thân tôi được phân công phụ trách lớp nhà trẻ 24 - 36 tháng tuổi, với tổng số trẻ là 22 cháu

-Trong quá trình thực hiện đề tài này tôi đã có những điều kiện thuận lợi

và khó khăn sau:

b Thuận lợi:

* Cơ sở vật chất:

- Lớp học rộng rãi, khang trang với đầy đủ trang thiết bị, đồ dùng dạy và học của cô và trẻ

- Được sự quan tâm của các cấp, Phòng giáo dục và đạo tạo cũng như ban giám hiệu nhà trường, lớp được đầu tư trang thiết bị, cơ sở vật chất đầy đủ

- Ban giám hiệu luôn quan tâm, giúp đỡ, bồi dưỡng về chuyên môn, đặc biệt chú trọng nâng cao các điều kiện về tài liệu về chuyên môn, chăm sóc giáo dục phục vụ công tác giáo dục theo hướng hiện đại Tạo điều kiện cho giáo viên

an tâm sáng tạo và nâng cao tay nghề

* Giáo viên:

- Bản thân tôi là một giáo viên mầm non đã có kinh nghiệm 8 năm dạy học Có trình độ chuyên môn vững vàng, có kinh nghiệm đứng lớp, nhiều năm liền đạt thành tích giáo viên giỏi cấp trường, cấp huyện, luôn có ý thức sáng tạo

và vươn lên trong chuyên môn Được sự quan tâm giúp đỡ của Phòng giáo dục đào tạo nói chung và sự giúp đỡ của ban giám hiệu nhà trường cũng như sự giúp

đỡ của các đồng nghiệp nói riêng, luôn tạo mọi điều kiện giúp tôi thực hiện tốt chương trình đổi mới Ban giám hiệu trường luôn tạo điều kiện giúp tôi học hỏi chuyên môn của đồng nghiệp thông qua các buổi kiến tập, thông qua các buổi

dự giờ, thăm lớp, góp ý động viên tôi nỗ lực phấn đấu, trau dồi chuyên môn giúp tôi đạt được kết quả mong đợi trong quá trình lên lớp dạy trẻ

- Đồng nghiệp được phân công cùng lớp là một giáo viên trẻ, yêu nghề, mến trẻ, nhiệt tình trong công tác, phối kết hợp nhịp nhàng, khéo léo với tôi, trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ tại lớp

* Học sinh:

- Học sinh đi học đều, đúng giờ

- Học sinh ngoan ngoãn

* Phụ huynh:

- Phụ huynh quan tâm đến chăm sóc giáo dục con em mình, đưa con đi học đều và đúng giờ, tin tưởng và nhiệt tình giúp đỡ, có tình thần phối kết hợp với giáo viên

c Khó khăn:

- 100% trẻ mới lần đầu đến trường

- 32% trẻ thấp còi

- 18% trẻ suy dinh dưỡng

- 95% trẻ chưa có các kỹ năng vận động

- Thời gian tổ chức chơi còn hạn hẹp vì trò chơi không thể diễn ra trong suốt cả một hoạt động của trẻ mà còn chủ yếu được lồng ghép tích hợp vào các hoạt động khác

- Trong lớp còn một số trẻ rụt rè, nhút nhát, chưa mạnh dạn tham gia vào các hoạt động của lớp

- Phát huy những thuận lợi khắc phục những khó khăn tôi đã suy nghĩ tìm

ra một số biện pháp cụ thể sau:

3 Biện pháp:

3.1.Biện pháp 1: Khảo sát thể lực, kỹ năng chơi trò chơi của trẻ.

3.2 Biện pháp 2: Trang trí môi trường, lớp học, chuẩn bị đồ dùng, đồ chơi nhằm kích thích trẻ tham gia vào trò chơi vận động.

3.3 Biện pháp 3: Sáng tác, sưu tầm các trò chơi, hướng dẫn trẻ chơi trò chơi vận động và trò chơi dân gian.

3.4 Biện pháp 4: Nâng cao chất lượng thể lực cho trẻ thông qua hoạt động chăm sóc, giáo dục dinh dưỡng.

3.5 Biện pháp 5: Phối kết hợp với phụ huynh.

4 HIỆU QUẢ SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:

Sau khi tôi áp dụng các biện pháp trên vào dạy thực tế ở lớp mình tôi dạt được một số kết quả sau

Bản thân tôi nắm chắc các phương pháp rèn luyện thể lực cho trẻ, nhận thức được tầm quan trọng của việc rèn thể lực cho trẻ nên việc rèn thể lực cho trẻ được thực hiện thường xuyên, liên tục, đạt hiệu quả cao, tôi thấy mình thêm

tự tin và sáng tạo trong khi tổ chức các trò chơi vận động cho trẻ

Qua các đợt thanh tra, kiểm tra định kỳ, đột xuất và qua kiểm tra thi đua cuối năm học của ngành, lớp được xếp loại Tốt

Qua một thời gian tôi kiên trì thực hiện, đưa các trò chơi vào các hoạt động để giúp trẻ phát triển thể lực, đến nay trẻ lớp tôi đã đạt được kết quả sau:

Bảng khảo sát trẻ đầu năm

Tổng số trẻ Đầu năm

Kỹ năng chơi TC vận động, TC dân gian

Cân nặng Chiều cao

BT

Kênh SDD

Cao hơn

so với

Kênh BT

Kênh thấp còi

Bảng khảo sát cuối năm

Tổng số trẻ

Đầu năm

Kỹ năng chơi TC vận động, TC dân gian

Cân nặng Chiều cao

Kênh BT

Kênh SDD

Cao hơn

so với tuổi

Kênh BT

Kênh thấp còi

PHẦN III.KẾT LUẬN, KHUYẾN NGHỊ 1.KẾT LUẬN:

Trò chơi vận động và trò chơi dân gian có tầm quan trọng rất lớn đối với

sự phát triển của trẻ Trò chơi vận động và trò chơi dân gian là hình thức vui chơi, nghỉ ngơi tích cực vừa là phương tiện để giáo dục trẻ một cách toàn diện Trò chơi thu hút nhiều trẻ tham gia chơi và hoàn thiện kỹ năng vận động cho trẻ

ngoài ra trò chơi vận động còn tạo điều kiện để rèn luyện ngôn ngữ, tố chất và phát triển thể lực

Trò chơi vận động, trò chơi dân gian không chỉ thỏa mãn nhu cầu vận động của trẻ mà nó góp phần nâng cao nhận thức, sự hiểu biết, phát triển các giác quan và tăng cường thể lực

Thông qua vận động, giúp trẻ phát huy tính tích cực, tinh thần tập thể biết chia sẻ với bạn bè, biết yêu thương giúp đỡ bạn, có lòng dũng cảm, tính kiên trì

và kỷ luật tốt

Trò chơi làm tăng quá trình tuần hoàn hô hấp làm thay đổi trạng thái cơ thể giữa các hoạt động, giúp trẻ trở về trạng thái cân bằng, tăng cường lực sống đem lại sự vui vẻ, thoải mái cho trẻ

Trò chơi vận động, trò chơi dân gian góp phần nâng cao nhận thức còn giúp trẻ phát triển ngôn ngữ và trí tưởng tượng Nội dung của các trò chơi vận động phong phú và phản ánh những hiện tượng đơn giản của cuộc sống tự nhiên, xã hội diễn ra hàng ngày rất gần gũi với cuộc sống của trẻ Tên trò chơi hấp dẫn, hành động thỏa mãn nhu cầu về thể lực, trí tuệ của trẻ, luật chơi, cách chơi khá đơn giản, dễ nhớ, dễ hiểu, đồ dùng đồ chơi kèm theo cũng không đòi hỏi sự đầu tư kinh phí nhiều, có thể tận dụng đồ dùng vận dụng sẵn có xung quanh ta

Trò chơi có thể tổ chức ở mọi nơi mọi lúc nó ít bị gò bó Đối tượng tham gia chơi cũng linh hoạt có thể chơi một mình hoặc số đông

Với kết quả đạt được của lớp D2 ( NT 24 - 36 tháng) ở sáng kiến cho thấy nếu biết phối hợp các biện pháp tổ chức các trò chơi cho trẻ nói chung, trẻ nhà trẻ nói riêng sẽ đạt kết quả tốt

* Qua một thời gian thực hiện chương trình giáo dục mầm non mới và qua việc nghiên cứu đề tài này Tôi rút ra một số bài học kinh nghiệm sau:

Giáo viên yêu nghề, mến trẻ, gần gũi với trẻ, luôn là người bạn đồng hành, luôn tạo tâm thế thoải mái, tự nhiên khi tham gia vận động

Cần tổ chức thường xuyên cho trẻ chơi các trò chơi vận động, trò chơi Trước khi tổ chức cho trẻ chơi cần chuẩn bị tâm thế, địa điểm, đồ dùng,

đồ chơi phục vụ cho trò chơi thật đầy đủ

Khi cho trẻ chơi cần tìm hiểu kỹ nội dung cũng như cách chơi, luật chơi

để từ đó chuẩn bị những yếu tố cần thiết khi tham gia chơi

Giáo viên cần giáo dục trẻ những cảm xúc tích cực, bảo đảm sự sảng khoái, trạng thái vui tươi, phát triển khả năng vượt qua những trạng thái tâm lý tiêu cực

Làm tốt công tác tuyên truyền, vận động phụ huynh đóng góp nguyên vật liệu, luôn phối hợp cùng giáo viên để chăm sóc giáo dục trẻ có thể lực tốt từ đó giúp cho sự phát triển toàn diện sau này của trẻ

Những người lớn xung quanh nhất là các cô giáo, các bậc phụ huynh, các anh chị ở gia đình phải thật sự chú ý rèn luyện cho trẻ thói quen vệ sinh cá nhân,

vệ sinh cộng đồng vì nó có ý nghĩa rất lớn đối với sức khỏe trẻ

Những kinh nghiệm của tôi rất đơn giản, giáo viên có thể dễ dàng thực hiện được Qua buổi họp chuyên môn trong khối, tôi đã đưa ra cùng đồng

nghiệp thảo luận và đã được nhiều giáo viên áp dụng và cũng đã đạt được kết quả tốt

2 KHUYẾN NGHỊ ĐỀ XUẤT

Đề xuất BGH tổ chức nhiều hơn nữa các buổi thảo luận về chuyên môn, các hình thức tổ chức hoạt động để chị em học hỏi kinh nghiệm nhiều hơn Tạo điều kiện bổ sung những tài liệu tham khảo, trang thiết bị và đồ dùng phục vụ trong công tác giáo dục thể chất cho trẻ

Mỗi giáo viên phải có ý thức hơn về tầm quan trọng của việc phát triển thể chất đối với quá trình hình thành nhân cách trẻ sau này

Trên đây là một vài kinh nghiệm của tôi trong việc phát triển thể lực cho

trẻ 24 -36 tháng thông qua trò chơi vận động và trò chơi dân gian Tôi rất mong

nhận được sự góp ý của các cấp lãnh đạo, các chị em đồng nghiệp để giúp tôi có thêm kinh nghiệm trong việc chăm sóc giáo dục trẻ và tổ chức các hoạt động nhiều hơn nữa cho trẻ đạt kết quả cao hơn !

Tôi xin chân thành cảm ơn!

Hà nội, ngày 15 tháng 4 năm 2016

PHẦN IV: TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Tâm lý học trẻ em lứa tuổi Mầm Non - Chủ biên Nguyễn Thị Ánh Tuyết

2 Giáo trình phương pháp phát triển lời nói trẻ em - Đinh hồng thái - Trường đại học sư phạm Hà Nội

3 Phương pháp phát triển lời nói trẻ em - Tác giả: Đinh Hồng Thái

4 Tuyển tập trò chơi mẫu giáo

5 Tài liệu đào tạo giáo viên mầm non - Nhà xuất bản dân trí

6 Các bài tập phát triển vận động và trò chơi vận động cho trẻ nhà trẻ - Nhà xuất bản giáo dục việt nam

7 Tài liệu đào tạo giáo viên mầm non - NXB Dân trí

8 Tuyển cập thơ truyện, câu đố

9 Trò chơi và bài tập phát triển vận động cho trẻ mẫu giáo - NXB Giáo Dục Việt Nam

10 Các bài tập phát triển vận động và trò chơi vận động cho trẻ nhà trẻ - NXB Giáo Dục Việt Nam