Kéo dài CB thêm một đoạn BE bằng với DC... 4 Gọi K là trung điểm của đoạn thẳng AB.. Vậy: Hai đoạn thẳng AB và OM cắt nhau tại I là trung điểm của mỗi đoạn... Gọi D là trung điểm cạnh AB
Trang 1KỸ THUẬT KỀ BÙ
Bài 67 Cho ABC và DEF có BAC E F D , AB DE ,AC DF Lấy M trên AB và N trên
DE sao cho AM DN Chứng minh:
Trang 2
MC NF cmt
BMC ENF (c – g –c)c – g –c)
BCM EFN (c – g –c)hai góc tương ứng)
Bài 68 Cho xOy và tia phân giác Oz Lấy I thuộc Oz và A thuộc Ox, B thuộc Oy sao cho OA OB
1) Chứng minh AOI BOI
2) Trên tia đối của tia Oz, lấy H bất kì Chứng minh AOH BOH
3) Chứng minh HO là tia phân giác của AHB
Trang 31) Vì Oz là tia phân giác xOy AOI BOI
2) Ta có: AOI AOH 1800(c – g –c)hai góc kề bù) AOH 1800AOI
BOI BOH 1800(c – g –c)hai góc kề bù) BOH 1800BOI
Mà AOI BOI AOH BOH
HO là tia phân giác của AHB
Bài 69 Cho ABC có góc B tù và đường cao AH Trên tia AH lấy D sao cho H là trung điểm của AD.Chứng minh:
1) BH là phân giác AB D và ABC DBC
Trang 4HB : cạnh chung
AHBDHB c g c
ABH DBH (c – g –c)hai góc tương ứng)
BH là phân giác ABD
Ta có: ABH ABC 1800(c – g –c)hai góc kề bù) ABC1800 ABH
Bài 70 Cho hai đường thẳng xx’ và yy’ cắt nhau ở O.
1) Chứng minh xOy x Oy ' ' rồi cho nhận xét
2) Ot và Ot’ là hai tia phân giác của hai góc xOy và ' x Oy ' tương ứng Chứng minh xOt 'x Ot'.3) Chứng minh hai tia Ot và Ot’ đối nhau
Trang 5x Oy' 'xOy' 180 0(c – g –c)hai góc kề bù) x Oy' ' 180 0xOy' 2
(c – g –c)Vì Ot là tia phân giác của xOy)
là hai tia đối nhau
Bài 71 Cho ABC có ABC ACB Trên tia AB lấy K bất kì Kéo dài AC thêm một đoạn CM bằngvới BK; MK cắt BC ở D Kéo dài CB thêm một đoạn BE bằng với DC Chứng minh:
1) EBK DCM 2) EBK DCM 3) KEB K B D
Trang 61) Ta có: ABC EBK 1800(c – g –c)hai góc kề bù) EBK1800ABC
ACB DCM 1800(c – g –c)hai góc kề bù) DCM 1800ACB
Vì ABCACB nên EBK DCM
(c – g –c)vì BD là phân giác của ABC )
2
ACB ACE ECB
(c – g –c)vì CE là phân giác của ACB )
Mà ABCACB DBC ECB
Xét EBC và DCB có:
C B
A
Trang 7(c – g –c)vì BD là phân giác của ABC )
2
ACB ACE
(c – g –c)vì CE là phân giác của ACB )
Mà ABC ACBABD ACE
1) Chứng minh OMB ON A và AMI BNI
2) Chứng minh AM = BN và IAM IBN
3) Chứng minh OI là tia phân giác của xOy.
4) Gọi K là trung điểm của đoạn thẳng AB Chứng minh ba điểm O, I, K thẳng hàng
y
K I M
A
Trang 8Ta có: OMB AMI 1800 AMI 1800 OMB
ONA BNI 1800 BNI 1800 ONA
Mà : OMB ONA AMI BNI
MOINOI (c – g –c)hai góc tương ứng)
OI là tia phân giác của xOy (c – g –c)1)
Trang 94) Vì K là trung điểm của AB KA KB
AOK BOK (c – g –c)hai góc tương ứng)
OK là tia phân giác của xOy (c – g –c)2)
Từ (c – g –c)1) và (c – g –c)2) OI , OK trùng nhau
ba điểm O I K, , thẳng hàng
KỸ THUẬT BẮC CẦU Bài 74.
a) OMN có OH vừa là đường cao vừa là đường trung tuyến
OMN cân tại O (c – g –c)dhnb) OM = ON (c – g –c)t/c)
b) OMP có OK vừa là đường cao vừa là đường trung tuyến
OMP cân tại O (c – g –c)dhnb) OM = OP (c – g –c)t/c) Mà OM = ON, Suy ra ON = OP
a) Chứng minh OMH ONH OM ON
b) Chứng minh OMK OPK OM OK
ON OP
Bài 75.
Trang 10K
C H
có AM vừa là đường cao vừa là đường trung tuyến
AHI cân tại A(c – g –c)dhnb) AH = AI (c – g –c)t/c)
AHK
có AN vừa là đường cao vừa là đường trung tuyến
AHK cân tại A(c – g –c)dhnb) AH = AK (c – g –c)t/c) Mà AH = AI, suy ra AI = AK
Chứng minh AMI AMH AI AH
Chứng minh ANH ANK AH AK
N K
G A
1) BNKANG(c – g –c)c.g.c) BK AG (c – g –c)2 cạnh tương ứng)
2) CMHAMG(c – g –c)c.g.c) CH AG (c – g –c)2 cạnh tương ứng)
Mà BK = AG (c – g –c)cmt), suy ra BK = CH
Bài 77.
Trang 11C B
M N
Suy ra: AK = AI
2) Sử dụng kết quả câu a, c/m: AK // BC và AI // BC K, A, I thẳng hàng (c – g –c)Tiên đề Ơ – clit)
AMB DMC (c – g –c) Hai góc đối đỉnh)
MB MC (c – g –c)M là trung điểm của BC)
Nên AMBDMC C.G.C AB CD (c – g –c)Hai cạnh tương ứng)
Xét ABH và EBH có:
Trang 12B C
b) ACO ODB hayACD CDB· · · ·
Mà hai góc này ở vị trí so le trong nên
d) ADO OCBhay ADC DCB· · · ·
Mà hai góc này ở vị trí so le trong nên
AD BC DHNB
Bài 81
Trang 14a) Xét BAM và BOM có:
Trang 15OM OA (c – g –c) M là trung điểm của OA)
Trang 16BMA CMK (c – g –c)Hai góc đối đỉnh)
MA MC (c – g –c)BM là trung tuyến ứng cạnh AC)
BMC AMK (c – g –c)Hai góc đối đỉnh)
MA MC (c – g –c)BM là trung tuyến ứng cạnh AC)
Trang 17BMA CMK (c – g –c)Hai góc đối đỉnh)
MA MC (c – g –c)BM là trung tuyến ứng cạnh AC)
BMC AMK (c – g –c)Hai góc đối đỉnh)
MA MC (c – g –c)BM là trung tuyến ứng cạnh AC)
Trang 18a Chứng minh: BIMCDM(c – g –c)c.g.c) IBM MCD (c – g –c)2 góc tương ứng) BI / /CD
b Chứng minh:CIMBDM(c – g –c)c.g.c) CIM MDB (c – g –c)2 góc tương ứng) CI / /BD
A
a Chứng minh:NEBGEA(c – g –c)c.g.c) NBE EAG (c – g –c)2 góc tương ứng) BN / /AG
b Chứng minh:ADGCDM(c – g –c)c.g.c) GAD MCD (c – g –c)2 góc tương ứng) CM / /AG
c Có BN // AG; CM // AG Suy ra: BN // CM
Bài 89.
Trang 19a Chứng minh:NEBGEA(c – g –c)c.g.c) BN = AG (c – g –c)2 cạnh tương ứng); NBE EAG (c – g –c)2 góc tương ứng) BN / /AG
b Chứng minh:ADGCDM(c – g –c)c.g.c) AG = CM (c – g –c)2 cạnh tương ứng); GAD MCD (c – g –c)2 góc tương ứng) CM / /AG
c Có BN // AG; CM // AG Suy ra: BN // CM
BN = AG; AG = CM Suy ra: BN = CM
Trang 20Mà AM = AN (c – g –c)=BC) Suy ra A là trung điểm của MN.
ÔN LUYỆN Bài 92
B
C
I
D M
A
D B
A
C O
Trang 21Suy ra: BAC EBD (c – g –c)hai góc tương ứng)
Mà BAC và EBD là hai góc ở vị trí đồng vị.
Do đó: AC BE//
2) BK là đường phân giác của ABC , DI là đường phân giác của BDE Chứng minh BK DI//
Vì BK là đường phân giác của ABC nên
12
Suy ra: ABK BDI
Mà ABK và BDI là hai góc ở vị trí đồng vị.
BM Ox(c – g –c)gt) AOM BMO (c – g –c)so le trong)
Xét AOM và BMO có: AMO BOM ;
K
E D
A
Trang 222) Hai đoạn thẳng AB và OM cắt nhau tại I là trung điểm của mỗi đoạn.
Ta có: AM Oy// (c – g –c)gt) MAI OBI (c – g –c)so le trong)
Xét AIM và BIO có: MAI OBI (c – g –c)chứng minh trên);
AM OB (c – g –c)chứng minh ở ý a) );
AMI IOB (c – g –c)chứng minh ở ý a) )
Do đó: AIM BIO(c – g –c)g.c.g) IM IO (c – g –c)hai cạnh tương ứng)
I là trung điểm của đoạn thẳng OM
Chứng minh tương tự, ta có: AIO BIM (c – g –c)g.c.g) IA IB (c – g –c)hai cạnh tương ứng)
I là trung điểm của đoạn thẳngAB.
Vậy: Hai đoạn thẳng AB và OM cắt nhau tại I là trung điểm của mỗi đoạn
Suy ra: MA CD (c – g –c)hai cạnh tương ứng)
Và MAN DCN (c – g –c)hai góc tương ứng), mà MAN và DCN là hai góc ở vị trí so le trong.
M
A
Trang 23DE BC (c – g –c)gt) BEB EBF (c – g –c)so le trong).
Xét BDE và EFB có: DBE FEB ;
Chung cạnh BE;
BEB EBF
Do đó: BDEEFB(c – g –c)g.c.g) BD EF (c – g –c)hai cạnh tương ứng)
Mà D là trung điểm của AB nên BDAD
A
Trang 24Xét ADE và EFC có: DAE FEC ;
Suy ra: MA CD (c – g –c)hai cạnh tương ứng)
Và MAN DCN (c – g –c)hai góc tương ứng), mà MAN và DCN là hai góc ở vị trí so le trong.
Suy ra: CD AM// BMC DCM (c – g –c)so le trong)
M
A
Trang 25Bài 100
Gọi D là trung điểm cạnh AB của ABC Đường thẳng đi qua
D song song với BC cắt AC tại E Ta phải chứng minh: E là
trung điểm của cạnh AC
- Qua E kẻ đường thẳng song song với AB cắt BC tại F.
Ta có: EF AB// (c – g –c)gt) DBE FEB (c – g –c)so le trong)
//
DE BC (c – g –c)gt) BEB EBF (c – g –c)so le trong)
Xét BDE và EFB có: DBE FEB ;
Chung cạnh BE;
BEB EBF
Do đó: BDEEFB(c – g –c)g.c.g) BD EF (c – g –c)hai cạnh tương ứng)
Mà D là trung điểm của AB nên BDAD
Suy ra: ADE EFC
Xét ADE và EFC có: DAE FEC ;
A
Trang 26Vậy: E là trung điểm của cạnh AC
Suy ra: BAM CDM (c – g –c)hai góc tương ứng), mà BAM
và CDM là hai góc ở vị trí so le trong nên: CD AB// (c – g –c)đpcm).
2) Chứng minh ABC CAD;
Vì ABM DCM (c – g –c)chứng minh trên) nên AB CD (c – g –c)hai cạnh tương ứng)
Lại có: BAM MAC 90 ;
Mà: BAM CDM (c – g –c)chứng minh trên)
Suy ra: CDM MAC 90
Trong CAD có: CDM MAC ACD 180 (c – g –c)định lí về tổng 3 góc của một tam giác)
Ta có: ABC CAD BCA DAC (c – g –c)hai góc tương ứng)
Suy ra: AMC cân tại M AM MC
Trang 27Bài 102 Chứng minh giống bài 101.
Bài 103 Cho ABC có hai đường trung tuyến AD và BE cắt nhau ở G Kéo dài GD thêm một đoạn DI
= DG Kéo dài GE thêm một đoạn EK = EG
5
4 3
2 1
2 1
4 3
H
2
1 2
Trang 28Mà 2 góc này ở vị trí so le trong
⇒ AK // CG (c – g –c)theo DHNB 2 đường thẳng song song) (c – g –c)3)
Vì ΔAEK và ΔCEG có:CDG = ΔAEK và ΔCEG có:BDI (c – g –c)theo câu 1)
⇒ ^G2 = ^I (c – g –c)2 góc tương ứng)
Mà 2 góc này ở vị trí so le trong
⇒ CG // BI (c – g –c)theo DHNB 2 đường thẳng song song) (c – g –c)4)
Từ (c – g –c)1) và (c – g –c)2) ⇒ AK // BI (c – g –c)// CG) (c – g –c)theo định lí về tính chất 3 đường thẳng song song).3) Vì AK // BI (c – g –c)theo câu 2)
⇒ {^K^KAG=^I (2 góc so≤trong)1=^GBI (2 góc so≤trong)
Xét ΔAEK và ΔCEG có:GAK và ΔAEK và ΔCEG có:GIB có:
Xét ΔAEK và ΔCEG có:CEK và ΔAEK và ΔCEG có:AEG có:
Trang 29⇒ CK // AG (c – g –c)theo DHNB 2 đường thẳng song song) (c – g –c)3)
Vì ΔAEK và ΔCEG có:AFG = ΔAEK và ΔCEG có:BFH (c – g –c)cmt)
⇒ ^G4 = ^H (c – g –c)2 góc tương ứng)
Mà 2 góc này ở vị trí so le trong
⇒ AG // BH (c – g –c)theo DHNB 2 đường thẳng song song) (c – g –c)4)
Từ (c – g –c)1) và (c – g –c)2) ⇒ CK // BH (c – g –c)// AG) (c – g –c)theo định lí về tính chất 3 đường thẳng song song)
khoảng bằng
2
3độ dài đường trung tuyến đi qua đỉnh ấy.
Bài 104 Cho OAB có OA < OB Kéo dài AO về phía O thêm một đoạn OD bằng với OB Kéo dài BO
về phía O thêm một đoạn OC bằng với OA Chứng minh ABD = CDB.
2 1
C
D
B A
Trang 30OB = OD (c – g –c)gt)
⇒ ΔAEK và ΔCEG có:OAB = ΔAEK và ΔCEG có:OCD (c – g –c)c.g.c)
⇒{AB=CD (2 cạnhtương ứng)^A=^ C (2 góc tươngứng)
Trang 31Bài 105 Cho ABC có BAC 120o và A’B’C’ có ' ' ' 60B A C o; A B ’ ’ AB; A C ’ ’ AC.
AM là đường trung tuyến của ABC Kéo dài AM về phía M thêm một đoạn MD = MA Chứng minh1) AB // CD và AB = CD
2) A’B’C’ = CDA
3) B’C’ = 2AM
60°
1 2
1
C' B'
A'
M
D
C B
⇒ ΔAEK và ΔCEG có:ABM = ΔAEK và ΔCEG có:DCM (c – g –c)c.g.c)
⇒ {AB=DC (2 cạnh tươngứng) B=^^ C1(2 góc tương ứng)
⇒ ΔAEK và ΔCEG có:A’B’C’ = ΔAEK và ΔCEG có:CDA (c – g –c)c.g.c)
3) Vì ΔAEK và ΔCEG có:A’B’C’ = ΔAEK và ΔCEG có:CDA (c – g –c)theo câu 2)
Trang 32⇒ B’C’ = DA (c – g –c)2 cạnh tương ứng)
Lại có DA = 2AM (c – g –c)gt)
⇒ B’C’ = 2AM
Bài 106 Cho ABC và A’B’C’ có BAC B A C ' ' ' 180 o và A’B’ = AB; A’C’ = AC M là trung
điểm của ABC Tính
D B
Trên tia đối của tia AM lấy điểm D sao cho AM = MD
Xét ΔAEK và ΔCEG có:ABM và ΔAEK và ΔCEG có:DCM có:
AM = MD (c – g –c)gt)
^
M1 = ^M2 (c – g –c)2 góc đối đỉnh)
BM = CM (c – g –c)gt)
⇒ ΔAEK và ΔCEG có:ABM = ΔAEK và ΔCEG có:DCM (c – g –c)c.g.c)
⇒ {AB=DC (2 cạnh tươngứng) B=^^ C1(2 góc tương ứng)
Mà 2 góc này ở vị trí so le trong
⇒ AB // CD (c – g –c)theo DHNB 2 đường thẳng song song)
⇒ ^BAC + ^ ACD = 180° (c – g –c)2 góc trong cùng phía)
Trang 331) Chứng minh ABC DAF
2) MA cắt BC ở H ABH là tam giác gì?
4
1 2
⇒ ΔAEK và ΔCEG có:AME = ΔAEK và ΔCEG có:FMD (c – g –c)c.g.c)
⇒ {AE=FD (2 cạnhtương ứng)^F=^ EAM (2 góc tương ứng)
Ta có: AE = FD (c – g –c)cmt), AE = AC (c – g –c)gt) ⇒ FD = AC
^
F = ^ EAM (c – g –c)cmt), mà 2 góc này ở vị trí so le trong ⇒ FD // AE (c – g –c)theo DHNB 2 đường thẳng song song)
⇒ ^FDA + ^ DAE = 180° (c – g –c)2 góc trong cùng phía) (c – g –c)1)
Lại có: ^DAE + ^ A2 + ^BAC + ^ A3 = 360°
⇒ ^DAE + 90° + ^ BAC + 90° = 360°
⇒ ^DAE + ^ BAC = 360° - 90° - 90° = 180° (c – g –c)2)
Từ (c – g –c)1) và (c – g –c)2) ⇒ ^FDA = ^ BAC
Trang 34Xét ΔAEK và ΔCEG có:DAF và ΔAEK và ΔCEG có:ABC có:
Lại có: ^A1 = ^B1 (c – g –c)theo câu a) ⇒ ^B1 + ^A4 = 90°
Xét ΔAEK và ΔCEG có:ABH có ^B1 + ^A4 = 90° (c – g –c)cmt) ⇒ ^AHB = 90°
Vậy ΔAEK và ΔCEG có:ABH vuông tại H
Bài 108 Cho ABC vuông ở A và AB = AC Qua A vẽ đường thẳng xy (c – g –c)B và C ở cùng phía đối với xy)sao cho xy không song song với BC Vẽ BD xy tại D và CE xy tại E
1) Chứng minh BADphụ với CA E
2) Chứng minh ABD CA E và ACEBAD
3) So sánh ABD và ACE.
4) Chứng minh BD + CE = DE
1 1
3 21
y
x
E D
C B
Vậy ^BAD phụ với ^ CAE.
2) Xét ΔAEK và ΔCEG có:DBA vuông tại D có: ^A1 + ^B1 = 90° (c – g –c)2 góc nhọn phụ nhau),
lại có: ^A1 + ^A2 = 90° (c – g –c)theo câu 1) ⇒ ^B1 = ^A2
Xét ΔAEK và ΔCEG có:EAC vuông tại E có: ^A2 + ^C1 = 90° (c – g –c)2 góc nhọn phụ nhau),
Trang 35lại có: ^A1 + ^A2 = 90° (c – g –c)theo câu 1) ⇒ ^C1 = ^A1
Vậy ^ABD = ^ CAE , ^ ACE = ^ BAD
3) Xét ΔAEK và ΔCEG có:DBA vuông tại D và ΔAEK và ΔCEG có:EAC vuông tại E có:
BA = AC (c – g –c)gt)
^A1 = ^C1 (c – g –c)theo câu 2)
⇒ ΔAEK và ΔCEG có:DBA = ΔAEK và ΔCEG có:EAC (c – g –c)cạnh huyền – góc nhọn)
4) Vì ΔAEK và ΔCEG có:DBA = ΔAEK và ΔCEG có:EAC (c – g –c)theo câu 3)
⇒ {DB=EA (2 cạnh tươngứng) DA=EC (2 cạnhtương ứng)
Ta có DE = DA + AE = EC + DB
Vậy BD + CE = DE
Bài 109 Cho ABC có B và C nhọn, AB < AC, đường cao AH Vẽ đường thẳng BD = BA, BD
BA sao cho C và D khác phía đối với AB Vẽ đoạn thẳng CE = CA, CE CA sao cho B và E khác phíađối với AC Kẻ DI BC tại I và EK BC tại K Chứng minh:
1) ABH phụ với DBI 2) ABH B I D và BAH DBI
3) ABH = DBI 4) ACH = CEK
5) BI = CK
3
2 1
1
3
KI
Vậy ^ABH phụ với ^ DBI.
2) Xét ΔAEK và ΔCEG có:IDB vuông tại I có: ^B2 + ^D1 = 90° (c – g –c)2 góc nhọn phụ nhau),
lại có: ^B1 + ^B2 = 90° (c – g –c)theo câu 1) ⇒ ^B1 = ^D1
Xét ΔAEK và ΔCEG có:HBA vuông tại H có: ^A1 + ^B1 = 90° (c – g –c)2 góc nhọn phụ nhau),
lại có: ^B1 + ^B2 = 90° (c – g –c)theo câu 1) ⇒ ^A1 = ^B2
Vậy ^ABH = ^ BDI , ^ ACE = ^ DBI
3) Xét ΔAEK và ΔCEG có:HBA vuông tại H và ΔAEK và ΔCEG có:IDB vuông tại I có:
BA = DB (c – g –c)gt)
Trang 36⇒ ΔAEK và ΔCEG có:HCA = ΔAEK và ΔCEG có:KEC (c – g –c)cạnh huyền – góc nhọn)
5) Vì ΔAEK và ΔCEG có:HBA = ΔAEK và ΔCEG có:IDB (c – g –c)theo câu 3)
Trang 373 21
E
D
C B
= 90°
Vậy ^BAC = ^ DAE = 90°.