Tầm quan trọng của nguyên tắc quyền SHTT của WTO trong việc thúc đẩy sáng tạo và phát triển kinh tế Thứ nhất, bảo hộ quyền SHTT khuyến khích sáng tạo - Đối với chủ thể nắm quyền sở hữu:
Trang 1Nhóm 3 Bài thảo luận lần 2
CÂU HỎI: Tại sao quy định "Nguyên tắc quyền sở hữu trí tuệ" của WTO quan trọng đối
với việc thúc đẩy sáng tạo và phát triển kinh tế?
TẦM QUAN TRỌNG CỦA NGUYÊN TẮC QUYỀN SỞ HỮU TRÍ TUỆ CỦA WTO TRONG VIỆC THÚC ĐẨY SÁNG TẠO VÀ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
1 Nguyên tắc quyền sở hữu trí tuệ của WTO
Quyền sở hữu trí tuệ (SHTT) là một trong những quy định quan trọng của WTO Một quốc gia muốn trở thành thành viên của WTO bắt buộc thực hiện cam kết về bảo hộ quyền SHTT
Trong luật của WTO, bảo hộ quyền SHTT được quy định ở Hiệp định về các khía cạnh liên quan đến thương mại của quyền SHTT năm 1994 (TRIPS) Tuy vậy, trước đó, tại Điều XX (d) của GATT, việc bảo hộ bản quyền, nhãn hiệu thương mại và quyền tác giả đã được xem
là một ngoại lệ đối với việc áp dụng các quy định của GATT trong thương mại hàng hóa
2 Tầm quan trọng của nguyên tắc quyền SHTT của WTO trong việc thúc đẩy sáng tạo và phát triển kinh tế
Thứ nhất, bảo hộ quyền SHTT khuyến khích sáng tạo
- Đối với chủ thể nắm quyền sở hữu: Việc bảo vệ quyền SHTT sẽ khuyến khích họ sáng tạo Khi sự sáng tạo được bảo vệ và mang lại giá trị, mọi người sẽ được thúc đẩy để nỗ lực, tập trung và đầu tư nguồn lực vào các hoạt động nghiên cứu, đổi mới sáng tạo nhằm cải tiến
kỹ thuật, tạo ra những sản phẩm tốt hơn để có được những lợi ích lớn hơn
- Đối với các chủ thể khác: Muốn có lợi thế trong kinh doanh thì bắt buộc phải nỗ lực nghiên cứu, tìm tòi để có những sáng tạo mới hơn, tiến bộ hơn nhằm giành lợi thế cho mình Việc này cũng thúc đẩy sự sáng tạo
Đổi mới sáng tạo là động lực tăng trưởng, phát triển kinh tế bền vững và tạo thêm việc làm; đóng góp 80% vào tăng trưởng năng suất của nền kinh tế tại các quốc gia có thu nhập cao Tại các quốc gia có thu nhập thấp và trung bình, các doanh nghiệp đổi mới sáng tạo đạt năng suất cao hơn so với phần còn lại
Thứ hai, bảo hộ quyền SHTT thúc đẩy kinh doanh
Khi được bảo vệ, chủ thể quyền SHTT có thể giảm nguy cơ đối mặt với những thiệt hại về kinh tế do hành vi xâm phạm của các chủ thể khác Nhờ đó, nguyên tắc quyền SHTT giúp
họ có thể tập trung nhiều nguồn lực hơn để thúc đẩy phát triển sản xuất kinh doanh
Trang 2Các doanh nghiệp sử dụng quyền SHTT để phát triển, tạo dựng giá trị, thực hiện các hoạt động kinh doanh và tăng trưởng doanh thu từ hoạt động và phát minh của họ Quyền SHTT của mỗi doanh nghiệp giúp nhà đầu tư an tâm và đầu tư tài chính vào doanh nghiệp
Các doanh nghiệp phát triển dựa trên quyền SHTT sẽ thành công hơn so với các doanh nghiệp còn lại Thương hiệu và các tài sản SHTT vô hình khác cũng gia tăng đáng kể giá trị thị trường của doanh nghiệp Giá trị thị trường và giá trị chênh lệch khi bán sản phẩm của một doanh nghiệp phát triển sáng tạo không chỉ nằm ở các tài sản hiện vật như tiền mặt, chứng khoán, nhà máy, tài sản, thiết bị, nguyên liệu thô hoặc hàng hóa thành phẩm - mà còn ở “các tài sản vô hình” của công ty, chẳng hạn như thương hiệu
Ở các doanh nghiệp nhỏ hay đơn vị khởi nghiệp, quyền SHTT còn có vai trò lớn hơn Bởi
vì, để thành công thì họ cần phải đưa ra thị trường các sản phẩm mới, có nhiều ưu điểm hơn Thực tế cho thấy, ở các doanh nghiệp vừa và nhỏ, đặc biệt là các doanh nghiệp mới hoạt động, tỉ lệ đóng góp vào hệ thống đổi mới sáng tạo là cao hơn, việc áp dụng quyền SHTT thường xuyên hơn và ở phạm vi rộng hơn sơ với doanh nghiệp lớn
Bảo hộ quyền SHTT mang lại nhiều lợi ích cho các chủ thể quyền nên họ có động cơ để đẩy mạnh việc sản xuất kinh doanh Do vậy, bảo hộ quyền SHTT được xem là “một công
cụ đắc lực để phát triển kinh doanh” dành cho doanh nghiệp
Thứ ba, bảo hộ quyền SHTT tạo uy tín cho doanh nghiệp
Để có thể xây dựng sản phẩm, dịch vụ có thương hiệu tốt trên thị trường, cá nhân, tổ chức phải trải qua thời gian dài và có thể phải mất rất nhiều chi phí cho các hoạt động kinh doanh bên cạnh việc nghiên cứu và triển khai (nghiên cứu để tạo ra, thử nghiệm…) Nhờ bảo hộ quyền SHTT, doanh nghiệp sẽ xây dựng được “uy tín thương hiệu”, được nhiều người biết đến và tin dùng
Bảo hộ quyền SHTT một cách hiệu quả sẽ giúp doanh nghiệp củng cố uy tín của mình đối với người tiêu dùng nhờ không có các loại hàng nhái, hàng giả, hàng kém chất lượng tác động đến sản phẩm, dịch vụ của doanh nghiệp
Thứ tư, bảo hộ quyền SHTT là bảo vệ lợi ích người tiêu dùng và xã hội
Bảo hộ quyền SHTT sẽ khiến hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng, hàng lậu không thể tung hoành trên thị trường nên người tiêu dùng có thể tránh rủi ro mua phải hàng giả, hàng nhái, hàng lậu, hàng kém chất lượng, được bảo vệ với các sản phẩm, dịch vụ có uy tín, nguồn gốc rõ ràng và đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn
Quyền SHTT hỗ trợ phát triển liên tục luồng sản phẩm, dịch vụ sáng tạo, cạnh tranh, giúp cho người tiêu dùng có cơ hội lựa chọn sử dụng các hàng hóa, dịch vụ chất lượng ngày càng cao, đa dạng, đáp ứng nhu cầu của họ ngày một tốt hơn với chi phí ngày càng cạnh tranh hơn
Trang 3Bằng sáng chế thúc đẩy sản xuất các sản phẩm, dịch vụ có ích cho xã hội trong các lĩnh vực
y tế, năng lượng, thông tin liên lạc, giao thông vận tải và nhiều mục đích thương mại, nhân văn khác
Thứ năm, bảo hộ quyền SHTT tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh
Khi quyền SHTT được bảo hộ hiệu quả, các chủ thể kinh doanh sẽ có được môi trường cạnh tranh lành mạnh trong việc nghiên cứu, tìm tòi, cải tiến sản phẩm, dịch vụ để đổi mới công nghệ, tăng tính cạnh tranh
Trong thời buổi công nghệ kỹ thuật phát triển nhanh như hiện nay, những sản phẩm, dịch
vụ có hàm lượng chất xám nhiều hơn sẽ có cơ hội được lựa chọn nhiều hơn SHTT giúp sản phẩm dịch vụ tăng tính cạnh tranh một cách lành mạnh trên thị trường, từ đó giúp tạo ra môi trường cạnh tranh lành mạnh, có lợi
Do vậy, bảo hộ quyền SHTT được xem là công cụ cạnh tranh hữu hiệu cho doanh nghiệp cũng như nền kinh tế quốc gia, giúp mang lại sự phát triển bền vững
Thứ sáu, bảo hộ quyền SHTT mang lại lợi ích quốc gia
Về mặt kinh tế, một quốc gia bảo hộ tốt quyền SHTT sẽ có được rất nhiều lợi ích rất dễ nhận thấy Đó là sự phát triển kinh tế quốc gia thông qua các lợi ích của doanh nghiệp, khách hàng và thị trường cạnh tranh lành mạnh như trình bày bên trên Một đất nước bảo hộ tốt quyền SHTT sẽ tạo ra một nền kinh tế quốc gia có tính cạnh tranh lành mạnh, giúp phát triển kinh tế bền vững, thu hút đầu tư và chuyển giao công nghệ đồng thời tăng giá trị xuất khẩu; ở các nước đang phát triển thì có thể chống nguy cơ tụt hậu
Về chính trị, bảo hộ quyền SHTT giúp các quốc gia hội nhập hiệu quả, đặc biệt, đây là một điều kiện bắt buộc nếu muốn gia nhập để trở thành thành viên của Tổ chức Thương mại thế giới (WTO)
3 Kết luận
Trong bối cảnh công nghệ kỹ thuật phát triển nhanh như hiện nay, các sản phẩm, dịch có hàm lượng chất xám cao hơn sẽ có nhiều lợi thế hơn Do vậy, quy định về quyền SHTT của WTO càng có vai trong quan trọng để bảo vệ quyền lợi của chủ thể quyền, giúp thúc đẩy sáng tạo và tạo điều kiện phát triển kinh tế bền vững cho các chủ thể quyền SHTT cũng như các quốc gia
Vai trò này càng quan trọng hơn trong đều kiện phát triển kinh tế số và hội nhập quốc tế sâu rộng vốn đang trở thành một xu thế tất yếu