Chủ đê 8 gia đinh dong họ lao cai

H: Chia sẻ những hiểu biết của em về truyền thống tốt đẹp của một gia đình dòng họ nơi em sinh sống?. -Hiểu được ý nghĩa của truyền thống gia đình, dòng họ với quê hương.Biêt giữ gìn, ph

Ngày soạn: 23.04.2022

Ngày dạy: 26.04.2022

CHỦ ĐỀ 8 – TIẾT 30:

TRUYỀN THỐNG TỐT ĐẸP GIA ĐÌNH DÒNG HỌ Ở TỈNH LÀO CAI

I MỤC TIÊU

1 Mức độ/ Yêu cầu cần đạt

-Nêu được một số truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ ở Lào Cai.

-Hiểu được ý nghĩa của truyền thống gia đình, dòng họ với quê hương.

Biêt giữ gìn, phát huy truyền thống gia đình, dòng họ bằng những việc làm cụ

thể.2 Năng lực

a Năng lực chung

- Hướng học sinh trở thành người đọc độc lập với các năng lực giải quyết vấn

đề, tự quản bản thân, năng lực giao tiếp, trình bày, thuyết trình, tương tác, hợp tác, v.v…

b Năng lực riêng

- Năng lực thu thập thông tin;

- Năng lực hợp tác khi trao đổi, thảo luận;

- Năng lực phân tích, so sánh.

3 Phẩm chất

- Giúp học sinh rèn luyện bản thân, phát triển các phẩm chất tốt đẹp…

II THIẾT BỊ VÀ HỌC LIỆU

1 Giáo viên:

- Giáo án, các phương tiện kỹ thuật, những hình ảnh liên quan đến chủ đề bài học.

2 Học sinh:

- Tài liệu

III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1 Ổn định tổ chức

2 Kiểm tra bài cũ: Kết hợp trong giờ

3 Tiến trình tổ chức các hoạt động

HOẠT ĐỘNG 1: MỞ ĐẦU (5p)

a Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS, thu hút HS sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ học

tập của mình HS khắc sâu kiến thức nội dung bài học.

b Nội dung: HS quan sát video, trả lời câu hỏi của GV.

c Sản phẩm: Nhận thức và thái độ học tập của HS.

d Tổ chức thực hiện

- GV cho HS cùng chơi trò chơi ai nhanh ai đúng.

H: Kể tên các dòng họ mà em biết ở tỉnh Lào Cai?

H: Chia sẻ những hiểu biết của em về truyền thống tốt đẹp của một gia đình dòng họ nơi em sinh sống?

- HS chia sẻ suy nghĩ, GV dẫn dắt vào bài

HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC (30p)

a Mục tiêu:

-Nêu được một số truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ ở Lào Cai.

-Hiểu được ý nghĩa của truyền thống gia đình, dòng họ với quê hương.

Biêt giữ gìn, phát huy truyền thống gia đình, dòng họ bằng những việc làm cụ thể.

b Nội dung: HS sử dụng SGK, chắt lọc kiến thức HĐCN, NĐN để tiến hành trả

lời câu hỏi.

c Sản phẩm: HS tiếp thu kiến thức và câu trả lời của HS.

d Tổ chức thực hiện:

Bước 1 Giao nhiệm vụ

- GV cho học sinh nghiên cứu thông

tin 1,2: trang 60,61, 62/tài liệu.

HĐ Nhóm: 7’

Trả lời câu hỏi:

Nhóm 1,2

+ Dòng họ Lý có truyền thống tốt đẹp

gì? Truyền thống tốt đẹp đố được thể

hiện như thế nào?

+ Hãy chia sẻ cẩm nhận của em về

truyền thống đó?

+ Hãy chia sẻ thêm về những truyền

thống tốt đẹp khác của một số gia

đình dòng họ Lào Cai?

Nhóm 3,4

+ Dòng họ Giàng có truyền thống tốt

đẹp gì? Truyền thống tốt đẹp đố được

thể hiện như thế nào?

+ Hãy chia sẻ cẩm nhận của em về

truyền thống đó?

+ Hãy chia sẻ thêm về những truyền

thống tốt đẹp khác của một số gia

đình dòng họ Lào Cai?

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- HS các cặp đôi nghiên cứu thông tin

và trả lời nội dung câu hỏi

Bước 3 GV nhận xét, chốt kiến

thức.

- GV gọi HS các cặp đôi trao đổi,

nhận xét, bổ sung sản phẩm của nhóm

của bạn.

- Đánh giá sản phẩm của nhóm bạn

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện

nhiệm vụ

- GV nhận xét, bổ sung, chốt lại kiến

thức

1 Một số truyền thống tốt đẹp của ia đình dòng họ ở Lào Cai

a Thông tin 1: Dòng họ lý- Bản Phố Bắc Hà

-Dòng họ Lý –Bản Phố -Bắc Hà được vinh danh về truyền thống hiếu học và có những đóng góp to lớn trong phong trào xóa nạn mù chữ Mông.

Việc làm: Dạy học xóa mù chữ cho con

em dân tộc Mông buổi tối.

+ Lập ra chi hội khuyến học dòng

họ lý: Thường xuyên trao đổi kinh nghiệm nuôi dạy con cái, tu dưỡng.

=> Đó là truyền thống tốt đẹp đáng trân trọng.

- GV đánh giá sản phẩm của HS b Thông tin 2: Dòng họ Giàng- Mường

Khương- Lào Cai

- Là dòng họ được biểu dương là điểm sáng trong công tác đảm bảo an ninh trật

tự, hiếu học, cần cù trong lao động sản xuất, đoàn kết giúp đỡ nhau.

- Biểu hiện: Thời kháng chiến: Tiachs cực tham gia cách mạng,ngày nay chấp hành tốt chủ trương đường lối của Đảng và nhà nước

+ Luôn đoàn kết giúp đỡ nhau, thờ cúng ông bà tổ tiên, hiếu thảo

=> Đó là truyền thống tốt đẹp.

C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP, VẬN DỤNG (5p) a.Mục tiêu: Nhằm củng cố, hệ thống hóa, hoàn thiện kiến thức mới mà HS đã

được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức

b Nội dung: GV giao nhiệm vụ cho HS và chủ yếu cho làm việc cá nhân để

hoàn thành bài tập Trong quá trình làm việc HS có thể trao đổi với bạn hoặc thầy, cô giáo.

c Sản phẩm: Hoàn thành bài tập

d Tổ chức thực hiện: HS làm việc cá nhân

Yêu cầu: Giới thiệu về truyền thống gia đình dòng họ tốt đẹp ở địa phương em? Yêu cầu có cả hình ảnh:

- HS đánh giá sản phẩm Lựa chọn sản phẩm đẹp nhất.

- GV đánh giá, nhận xét sản phẩm

4 Củng cố (3p)

- HSHĐCL, thực hiện câu hỏi:

H: Nêu truyền thóng gia đình dòng họ mà em đã học

- HS chia sẻ, HS khác nhận xét GV nhận xét

- GV khái quát nội dung bài học, nhấn mạnh kiến thức trọng tâm

5 Hướng dẫn học bài (2p)

- Bài cũ:

+ Học nội dung trong vở ghi.

- Bài mới:

+ Dựa vào thông tin trong bài tìm hiểu ý nghĩa truyền thống gia đình dòng họ với quê hương Lào Cai Giữ dìn phát huy truyền thống tốt đẹp dòng họ lào Cai + Đọc kỹ thông tin, trả lời các câu hỏi trong bài.

Tham khảo:

Nét đẹp truyền thống trong gia đình người Tày ở

Trải qua thời gian, dù xã hội có thay đổi, dù cuộc sống có khấm khá hơn nhưng những nét đẹp cổ truyền vẫn được đồng bào Tày gìn giữ và truyền lại đến đời sau Hạt nhân của hành trình lưu truyền những giá trị cao đẹp ấy chính là gia đình…

Bản làng nhà sàn của người Tày Nghĩa Đô Ảnh:Thế Lượng

Nghĩa Đô là xã vùng cao nằm ở phía Đông Bắc huyện Bảo Yên (Lào Cai), là nơi định

cư từ lâu đời của trên 90% đồng bào dân tộc Tày Trải qua thời gian, đồng bào nơi đây đã tạo dựng cho mình một bản sắc mang đậm nét văn hóa cổ truyền Phải được tận mắt chứng kiến, được nghe kể về những phong tục tập quán của đồng bào Tày Nghĩa Đô mới thấy những giá trị văn hóa cổ truyền được đồng bào nơi đây tạo ra và gìn giữ thật quý giá, mang đậm bản sắc vùng miền

Cho dù cuộc sống có đổi thay, có khó khăn nhưng những nét đẹp văn hóa trong mỗi gia đình người Tày ở Nghĩa Đô vẫn được gìn giữ như những “báu vật” của gia đình mình mà không gì có thể thay đổi được Khi nói về nét đẹp trong văn hóa của đồng bào Tày Nghĩa Đô, chúng tôi không dám chắc là mình đã hiểu hết và nói hết được bởi những nét đẹp đó hiện hữu khá phong phú và đặc sắc trong lời ăn tiếng nói, trong cử chỉ hành động, trong văn hóa ứng xử, trang phục, ẩm thực và phong tục tập quán của đồng bào

Tiếng nói bản địa (bản chẩu) của người Tày Nghĩa Đô luôn được coi là tài sản vô giá của đồng bào Quý không phải là vì tiếng Tày hiếm có mà quý bởi đây là thứ ngôn ngữ mang đậm bản sắc Tày Nghĩa Đô chứ không lẫn với tiếng Tày ở vùng nào

Ông Ma Thanh Sợi (bản Rịa, xã Nghĩa Đô), nghệ nhân dân gian, người đã dày công sưu tầm và tìm hiểu nét đặc sắc riêng của tiếng Tày Nghĩa Đô cho thấy, tiếng Tày vùng này có âm sắc trầm, cách phát âm rõ nét và dễ nghe hơn Vì thế, người ta dễ dàng phân biệt được cách phát âm giữa người Tày Nghĩa Đô với người Tày các xã khác hoặc người Tày ở huyện Quang Bình (Hà Giang) và huyện Văn Bàn

Xác định được tiếng mẹ đẻ là yếu tố vô cùng quan trọng nên ngay từ khi mới sinh ra

và lớn lên, đứa trẻ Tày đã được các pả (bà), ấm (mẹ), pò(bố) dạy cho biết cách phát

âm tiếng Tày rồi trước khi đi học mầm non học tiếng Việt, những đứa trẻ Tày Nghĩa

Đô đã biết nói và giao tiếp thành thạo ngôn ngữ bản địa rồi Với người Tày Nghĩa Đô,

đó là cách để mỗi người luôn nhớ về nguồn cội của mình, luôn yêu tiếng bản địa và thứ tiếng ấy luôn chảy trong huyết quản của mỗi người Để rồi sau này dù có đi đâu

xa hay công tác xa, người ta vẫn biết nói tiếng Tày tròn vành rõ chữ

Ông Ma Thanh Sợi cho biết: “Trong cuộc sống gia đình thường ngày, trong mỗi gia đình người Tày Nghĩa Đô, người ta giao tiếp với nhau bằng tiếng Tày, đặt tên cho các vật dụng trong gia đình cũng bằng tiếng Tày rồi các món ăn cũng mang phong vị Tày Rồi ngay cả trong các bài cúng tổ tiên hay hát then, người Tày Nghĩa Đô dùng tiếng Tày để cất lên những âm điệu mang đậm tiếng rừng, tiếng núi và tiếng lòng của mình nơi xứ sở này”

Cọn nước, vẻ đẹp ở dòng suối Nậm Luông Nghĩa Đô Ảnh: Thế Lượng

Cùng với tiếng nói thì trang phục Tày được các gia đình Tày ở Nghĩa Đô gìn giữ và truyền lại cho con cháu Tuy cuộc sống hôm nay có đổi khác nhiều nhưng về Nghĩa

Đô, người ta vẫn nhìn thấy những bộ trang phục Tày màu chàm truyền thống Trong mỗi gia đình, những người phụ nữ Tày là những người tiên phong trong việc duy trì và gìn giữ nét đẹp trang phục của dân tộc mình Họ mặc váy áo trong lao động thường ngày, mặc áo dài Tày, vấn khăn, đeo vòng trong lễ hội của địa phương và vào mỗi dịp tết Con gái lớn lên đều được mẹ dạy cho biết cắt vải để khâu váy, khâu áo và biết dệt những tấm thổ cẩm lớn làm chăn cưới, làm gối…Vì vậy, về thăm các gia đình người Tày ở Nghĩa Đô, bước chân lên cầu thang đã thấy nhà nào cũng đặt ở đầu nhà chiếc khung cửi truyền thống để dệt vải và dệt thổ cẩm

Còn những người đàn ông Tày thì luôn duy trì bộ trang phục áo chàm ngắn cùng mũ nồi trong cuộc sống thường ngày và trong cả lễ hội Khi trai, gái Tày dựng vợ gả chồng thì bắt buộc phải theo phong tục của dân tộc mình là mặc trang phục hoàn toàn là của người Tày chứ không có sự pha tạp của các bộ trang phục khác Ngày nay, học sinh Nghĩa Đô đến trường từ bậc mầm non đến THPT, các gia đình người Tày vẫn chuẩn bị cho các em những bộ trang phục truyền thống để mặc vào đầu tuần hay những ngày lễ lớn Với người Tày Nghĩa Đô, đó là cách để nhân lên niềm tự hào

và hãnh diện của con em mình đối với những giá trị truyền thống của dân tộc

Không gian nhà sàn truyền thống của người Tày Nghĩa Đô cũng là nơi diễn ra những phong tục tập quán mang đậm bản sắc Mỗi gia đình, mỗi bếp lửa, mỗi sàn nhà, mỗi bậc cầu thang là nơi khơi bùng lên vẻ đẹp cổ truyền của người Tày Trong một năm, các gia đình người Tày Nghĩa Đô tuần tự tổ chức các ngày tết đặc biệt có ý nghĩa như tết nguyên đán độc đáo và ấm cúng, tết rằm tháng giêng nhộn nhịp náo nức, tết rằm tháng bảy sum họp, tết mừng lúa mới tưng bừng vui vẻ…Bằng ấy cái tết đã đủ để nói

về sự sum vầy, đoàn tụ và cùng nhau vun đắp cuộc sống gia đình đầm ấm, hạnh phúc của cư dân Tày vùng Nghĩa Đô

Vào những dịp tết, các gia đình người Tày chủ động chuẩn bị mọi thứ cho tết, vừa là

để tổ chức những cái tết đầm ấm no đủ, vừa là để dạy bảo và truyền lại cho lớp trẻ những phong tục chỉ có ở nơi đây Cùng với mỗi cái tết là những món ẩm thực mang đậm bản sắc Tày Không gian bếp lửa trong mỗi gia đình chính là nơi sẽ cho những món ăn ngon và độc đáo từ chính bàn tay của những người trong gia đình Từ hạt nhân là mỗi gia đình, người Tày Nghĩa Đô đã tạo cho mình một miền ẩm thực vừa hấp dẫn, vừa độc đáo để rồi mỗi ai khi đặt chân đến vùng đất lòng chảo này dù chỉ được thưởng thức một lần mà nhớ mãi không quên

Người Tày Nghĩa Đô từ lâu đời ở nhà sàn Vì vậy, nhà sàn đã trở thành một nét đẹp truyền thống bền vững của đồng bào nơi đây Về Nghĩa Đô, những căn nhà sàn vững chãi nằm chênh vênh bên dòng suối Nậm Luông đã làm nên một bức tranh tuyệt đẹp

về cuộc sống nơi đây Vì vậy, đời này qua đời khác và cho đến hôm nay, người Tày Nghĩa Đô vẫn giữ và truyền lại nét đẹp trong phong tục làm nhà sàn Dù khó khăn đến mấy những khi một người đàn ông Tày lập gia đình, ra ở riêng cũng phải cố gắng làm cho mình một căn nhà sàn để ở Có đến đâu thì làm đến đó, giàu thì làm nhà to, còn bình thường thì làm căn nhà nho nhỏ

Phụ nữ Tày Nghĩa Đô bên khung cửi truyền thống

Bởi vậy, đến nay, những căn nhà sàn cổ vẫn còn đó, những căn nhà sàn mới tiếp tục mọc lên bên suối giống như sự tiếp nối kỳ diệu của nét đẹp quê hương Nghĩa Đô Trong không gian nhà sàn, những người cao tuổi là ông bà, bố mẹ dạy cho con trẻ biết về phong tục làm nhà sàn, những bài cúng ma tổ, những nơi linh thiêng trong nhà như: cầu thang, bếp lửa, nơi đặt bàn thờ…để mỗi đứa trẻ Tày lớn lên lại tiếp tục truyền lại những nét đẹp ấy của dân tộc mình cho đời sau

Văn hóa ứng xử của người Tày Nghĩa Đô được biết đến từ lâu như một nét đẹp không phai nhạt theo thời gian Chính từ trong mỗi gia đình, văn hóa ứng xử đã được người Tày gìn giữ và truyền lại Đó là lối sống đoàn kết giữa các gia đình giữa các bản, giữa anh em trong họ, ngoài họ khi mỗi gia đình có công to, việc lớn Họ đến để giúp nhau làm nhà, cày ruộng, cấy lúa,

Người Tày Nghĩa Đô đặc biệt mến khách Họ đón khách ngay tại chân cầu thang khi

có người đến chơi, rồi mời rượu khách quý ngay ở chân cầu thang để tỏ rõ thịnh tình Khi ăn cơm, người ta mời khách ngồi ở nơi trang trọng nhất trong nhà và mời khách

ăn những món ăn do chính bàn tày họ làm ra Trong mỗi gia đình người Tày Nghĩa

Đô, con cháu, ông bà, bố mẹ ứng xử với nhau rất hòa thuận, êm ấm và phép tắc Người già được con cháu chăm lo chu đáo từ cơm ăn nước uống, bố mẹ luôn dạy bảo các con những điều hay lẽ phải, khi có khách đến nhà chơi thì biết chào hỏi, thưa gửi…

Nghĩa Đô cùng với nhiều địa phương khác đang trong lộ trình xây dựng nông thôn mới, phát triển du lịch cộng đồng Một trong những tiêu chí quan trọng là gìn giữ và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống Về Nghĩa Đô hôm nay, diện mạo từ phong trào xây dựng nông thôn mới của nơi đây đã đổi khác Đường đi lối lại khang trang hơn trước, hàng quán phục vụ nhu cầu thiết yếu của nhân dân nhiều hơn, các công trình dân sinh được kiên cố Đặc biệt, mô hình du lịch cộng đồng đã thu hút đông đảo du khách mọi miền và cả du khách nước ngoài đến tham quan

Ông Lương Văn Quân, Phó Chủ tịch UBND xã Nghĩa Đô chia sẻ: “Tuy diện mạo địa phương có đổi khác nhưng Nghĩa Đô không mất đi những nét đẹp văn hóa truyền thống từ lâu đời Có được điều đó là nhờ vào mạch nguồn chảy mãi trong mỗi gia đình

- hạt nhân của sự gìn giữ và phát huy những nét đẹp văn hóa cổ truyền nơi đây” /

Ngày soạn: 23.04.2022

Ngày dạy: 26.04.2022

CHỦ ĐỀ 8 – TIẾT 31:

TRUYỀN THỐNG TỐT ĐẸP GIA ĐÌNH DÒNG HỌ Ở TỈNH LÀO CAI

I MỤC TIÊU

1 Mức độ/ Yêu cầu cần đạt

-Nêu được một số truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ ở Lào Cai.

-Hiểu được ý nghĩa của truyền thống gia đình, dòng họ với quê hương.

Biêt giữ gìn, phát huy truyền thống gia đình, dòng họ bằng những việc làm cụ thể.

2 Năng lực

a Năng lực chung

- Hướng học sinh trở thành người đọc độc lập với các năng lực giải quyết vấn

đề, tự quản bản thân, năng lực giao tiếp, trình bày, thuyết trình, tương tác, hợp tác, v.v…

b Năng lực riêng

- Năng lực thu thập thông tin;

- Năng lực hợp tác khi trao đổi, thảo luận;

- Năng lực phân tích, so sánh.

3 Phẩm chất

- Giúp học sinh rèn luyện bản thân, phát triển các phẩm chất tốt đẹp…

II THIẾT BỊ VÀ HỌC LIỆU

1 Giáo viên:

- Giáo án, các phương tiện kỹ thuật, những hình ảnh liên quan đến chủ đề bài học.

2 Học sinh:

- Tài liệu

III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1 Ổn định tổ chức

2 Kiểm tra bài cũ: Kết hợp trong giờ

3 Tiến trình tổ chức các hoạt động

HOẠT ĐỘNG 1: MỞ ĐẦU (5p)

a Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS, thu hút HS sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ học

tập của mình HS khắc sâu kiến thức nội dung bài học.

b Nội dung: HS quan sát video, trả lời câu hỏi của GV.

c Sản phẩm: Nhận thức và thái độ học tập của HS.

d Tổ chức thực hiện

- GV dẫn dắt vào bài

HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC (30p)

a Mục tiêu:

Hiểu được ý nghĩa của truyền thống gia đình, dòng họ với quê hương.

Biêt giữ gìn, phát huy truyền thống gia đình, dòng họ bằng những việc làm cụ thể.

b Nội dung: HS sử dụng SGK, chắt lọc kiến thức HĐCN, NĐN để tiến hành trả

lời câu hỏi.

c Sản phẩm: HS tiếp thu kiến thức và câu trả lời của HS.

d Tổ chức thực hiện:

Bước 1 Giao nhiệm vụ

HS: HĐCN-5 phút

- GV nhắc lại yêu cầu phần nội dung đã

chuẩn bị ở nhà ( đã giao cho HS ở tiết

học trước )

- HS trao đổi, thống nhất lại nội dung

theo hs được phân công.

- HS các nhóm lên trình bày sản phẩm đã

chuẩn bị của mình

- HS tiếp nhận nhiệm vụ

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- HS các em lên báo cáo sản phẩm của

nhóm mình

Bước 3 GV nhận xét, chốt kiến thức.

- GV gọi HS hs trao đổi, nhận xét, bổ

sung sản phẩm của các bạn.

- Đánh giá sản phẩm của các bạn

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện

nhiệm vụ

- GV nhận xét, bổ sung, chốt lại kiến

thức

2 Ý nghĩa của truyền thống gia đình, dòng họ với quê hương Lào Cai.

-Góp phần nuôi dưỡng, giáo dục nhân cách, tạo dựng giá trị văn hóa, giú con người có thêm kinh nghiệm và sức mạnh trong cuộc sống.

- GV đánh giá sản phẩm của HS

Gv: Liên hệ ý nghĩa của truyền thống gia

đình

2.1 Giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp trong gia đình

* Giá trị đạo đức của gia đình: Ở các gia đình

truyền thống bất kể thành phần các dân tộc, tầng lớp trong

xã hội đều coi trọng đạo đức Đạo đức là cốt lõi của cuộc

sống gia đình Ngoài các thuật ngữ riêng của từng tộc

người, gia đình các dân tộc Lào Cai sử dụng một thuật

ngữ chung là “Tảo tờ - Đạo đức” để đánh giá phẩm hạnh

của mỗi con người, mỗi gia đình (đạo lý – đức hạnh – lẽ

phải) Đạo đức được thấm nhuần sâu rộng trong mỗi thành

viên gia đình nhất là các bậc ông bà, cha mẹ đến con cái

trưởng thành, tạo nên nếp sống có tôn ti trật tự “kính trên

nhường dưới”, coi trọng tình nghĩa, hiếu khách tạo cho mỗi

gia đình các dân tộc nói chung một cuộc sống tình cảm,

ấm êm Nó được biểu hiện ở chỗ tình nghĩa vợ chồng thủy

chung, thương yêu gắn bó suốt đời; sự yêu thương và đức

hy sinh cao cả của cha mẹ với con cái; sự hiếu thảo, tinh

thần trách nhiệm phụng dưỡng ông bà, cha mẹ; sự gắn bó,

đoàn kết giúp đỡ lẫn nhau giữa các anh chị em ruột thịt

trong nhà, hàng xóm, họ mạc.

* Giá trị giáo dục của gia đình: Đây là giá trị cơ

bản góp phần nuôi dưỡng, giáo dục nhân cách, tạo dựng

giá trị văn hóa cho mỗi con người từ nhỏ (Dạy con từ thuở

còn thơ) Thông qua các phương thức giáo dục tổng hợp

với nhiều nội dung, phương pháp khác nhau (giáo dục trực

tiếp thông qua các hoạt động cụ thể như ăn uống, sinh

hoạt, lao động và giáo dục gián tiếp thông qua các lời

khuyên răn, dạy bảo; bài hát, ca dao, đồng dao, tục ngữ,

trò chơi, hành vi người lớn,…) là giáo dục con cái làm

người sẽ tạo lập những tiền đề cơ bản trong việc hình

thành đạo đức, tình thương yêu, trách nhiệm, kỹ năng

sống và nghị lực của mỗi con người Vì vậy, Bác Hồ đã

cho rằng: trong giáo dục, nếu thiếu sự giáo dục gia đình

hoặc giáo dục gia đình không phù hợp sẽ hạn chế nhiều

đến kết quả giáo dục.

* Giáo dục tâm lý, tình cảm gia đình: Trong chu

kỳ đời sống mỗi con người, gia đình bao giờ cũng là tổ ấm

của mọi thành viên Đây là nơi mỗi con người sinh ra, lớn

lên, trưởng thành, lên lão và từ giã cõi đời hoặc tạo lập

một gia đình mới cho các thế hệ con cháu kế tiếp theo chu

kỳ đời người Dù ở môi trường cuộc sống thuộc thành

phần xã hội nào, không gian cư trú nào thì ở mỗi gia đình

trong đó mọi thành viên từ già đến trẻ, nam đến nữ, khỏe

mạnh hay ốm đau đều nhận được sự quan tâm, chăm sóc,

chở che, nương tựa, giúp đỡ, chỉ bảo, chia sẻ từ khi lọt

lòng đến khi nhắm mắt xuôi tay trở về cát bụi sống cùng

tiên tổ Gia đình là nơi mỗi thành viên hoàn toàn yên tâm

nghỉ ngơi, dưỡng hồi sức khỏe, ổn định tư tưởng, tinh

thần.

* Giá trị ý thức cộng đồng của gia đình: Gia

đình không chỉ là tế bào mà còn là một cộng đồng, một

hình ảnh thu nhỏ của xã hội Do đó, từ sinh hoạt đời sống

gia đình đã tạo dựng ý thức cộng đồng qua mối quan hệ

tình cảm của mỗi thành viên Từ mối quan hệ tình cảm gia

đình và ý thức cộng đồng làm cho các thành viên từng lứa

tuổi, giới tính hòa nhập vào đời sống sinh hoạt cộng đồng

làng xã và xã hội (Làng – Nước) tạo nên tình cảm và ý

thức cộng đồng được thể hiện bằng sự quan tâm, đùm bọc

giúp đỡ lẫn nhau trong lúc khó khăn hoạn nạn và thực hiện

trách nhiệm, nghĩa vụ của mỗi người đối với mọi người,

cộng đồng,…

+ Thúc đẩy thế hệ sau không ngừng vươn lên làm rạng rỡ truyền thống đó.

Cụ thể:

+ Truyền thống cần cù, cham chỉ: Giúp lào cai trở thành tỉnh dẫn đầu khu vực miền núi Phí Bắc về xóa đói giả nghèo

+ Truyền thóng hiếu học, nhân ái: xây dựng thế hệ trẻ Lào Cai khỏe về thể chất lẫn tinh thần với tâm trí trong sáng

2.2 Giá trị văn hóa hiện đại tốt đẹp trong gia

đình

Bước sang thời kỳ hiện đại do nhiều sự biến đổi,

tác động của xã hội, gia đình Việt Nam nói chung và tỉnh

Lào Cai nói riêng có nhiều biến đổi sâu sắc: từ gia đình

truyền thống đa thế hệ chuyển sang gia đình hạt nhân là

chủ yếu, tỷ lệ trẻ em suy dinh dưỡng ngày càng giảm, tuổi

thọ trung bình người dân ngày càng nâng cao Nhờ thực

hiện hệ thống nhiều chính sách pháp luật làm cho mối

quan hệ các thành viên trong gia đình ngày càng dân chủ,

bình đẳng và tự do Thực hiện bình đẳng giới và phòng,

chống bạo lực gia đình làm cho vị thế, vai trò người phụ nữ

được đề cao và phát huy trong đời sống gia đình Các

chức năng, vai trò của đình được củng cố, phát triển và

biến đổi phù hợp với xã hội Kế thừa giá trị văn hóa truyền

thống, thời hiện đại gia đình có nhiều giá trị văn hóa hiện

đại tốt đẹp mới, cụ thể là:

* Giá trị tự do dân chủ: Đây là giá trị góp phần

làm thay đổi các mối quan hệ trong gia đình; làm phát sinh,

phát triển những tình cảm tốt đẹp mới, phát huy được tính

năng động, sáng tạo, tự chủ dám nghĩ, dám làm và nghị

lực vươn lên của các thành viên nhất là phụ nữ và thế hệ

trẻ.

* Giá trị bình đẳng, công bằng: Nhờ thực hiện

pháp luật đã tạo lập sự bình đẳng, trọng tâm là bình đẳng

giới, tạo cơ hội khai thác, phát huy, phát triển những tiềm

năng sáng tạo cho phụ nữ trong gia đình Các thành viên

trong gia đình sống bình đẳng, chan hòa, không bị phân

biệt đối xử trong vị thế, vai trò, trách nhiệm và hưởng thụ

những thành quả lao động, sáng tạo của mình.

* Giá trị tuân thủ pháp luật, ý thức công

dân: Việc sống, làm việc theo pháp luật là trách nhiệm xã

hội và là nghĩa vụ của mỗi công dân, giúp cho mỗi công

dân đủ bản lĩnh chính trị tích cực chủ động tham gia vào

mọi sinh hoạt đời sống xã hội hiện đại Công dân nào cũng

đều là thành viên của mỗi gia đình, mọi ý thức pháp luật

của các thành viên trong gia đình thời hiện đại đều hình

thành ý thức pháp luật của công dân với tư cách là thành

viên, là chủ nhân của xã hội.

Bước 1 Giao nhiệm vụ

- yêu cầu HS đọc thông tin phần 3: Tài

liệu/63 HĐCN-5’

H: Để phát huy truyền thống gi đình

dòng họ anh Thào Thắng và chị Thào

Mẩy đã làm gì?

H: Hãy nêu những việc cần làm để giữ

giàn, phát huy truyền thống gia đình

dòng họ.

- HS tiếp nhận nhiệm vụ

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- HS các nhóm lên báo cáo sản phẩm của

Bước 3 GV nhận xét, chốt kiến thức.

- GV gọi HS các nhóm trao đổi, nhận xét,

bổ sung sản phẩm của nhóm của bạn.

3 Giữ gìn, phát huy truyền thống gia đình dòng họ ở Lào Cai