1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

(Skkn 2023) Nâng Cao Hiệu Quả Dạy Học Môn Địa Lí Thpt Thông Qua Sinh Hoạt Chuyên Môn Cụm Trường.pdf

68 3 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Nâng Cao Hiệu Quả Dạy Học Môn Địa Lí THPT Thông Qua Sinh Hoạt Chuyên Môn Cụm Trường
Tác giả Lê Trọng Thêm
Trường học Trường Trung Học Phổ Thông Hoàng Mai
Chuyên ngành Địa Lí
Thể loại Sáng kiến kinh nghiệm
Năm xuất bản 2022 - 2023
Thành phố Nghệ An
Định dạng
Số trang 68
Dung lượng 1,47 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGHỆ AN SÁNG KIẾN NÂNG CAO HIỆU QUẢ DẠY HỌC MÔN ĐỊA LÍ THPT THÔNG QUA SINH HOẠT CHUYÊN MÔN CỤM TRƯỜNG LĨNH VỰC ĐỊA LÍ Năm thực hiện 2022 2023 luan van tot nghiep skkn quan ly do[.]

Trang 1

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGHỆ AN

SÁNG KIẾN

NÂNG CAO HIỆU QUẢ DẠY HỌC MÔN ĐỊA LÍ THPT

THÔNG QUA SINH HOẠT CHUYÊN MÔN CỤM

TRƯỜNG

LĨNH VỰC: ĐỊA LÍ

Năm thực hiện: 2022 - 2023

Trang 2

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGHỆ AN

TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG HOÀNG MAI

Năm thực hiện: 2022 - 2023

Trang 3

MỤC LỤC

I Cơ sở lí luận và thực tiễn về sinh hoạt chuyên môn cụm trường 5

II Giải pháp nâng cao chất lượng dạy học môn Địa lí thông qua hình thức sinh hoạt chuyên môn cụm trường

9

III Cách thức xây dựng và tổ chức SHCM cụm trường ở Hoàng Mai, Quỳnh Lưu

10

2 Sinh hoạt chuyên môn cụm trường trực tiếp 16

IV Đánh giá thực nghiệm của đổi mới SHCM theo cụm trường 37

V Khảo sát sự cấp thiết và tính khả thi của các giải pháp đề xuất 40

Trang 4

Diễn Châu - Quỳnh Lưu – Hoàng Mai DC – QL - HM

Trang 5

PHẦN I ĐẶT VẤN ĐỀ

I Lí do chọn đề tài

Căn cứ vào Nghị quyết số 29 - NQ/TW ngày 04/11/2013 của BCH Trung ương Đảng về “Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế”

Căn cứ vào Công văn số 5555/BGDĐT-GDTrH ngày 08/10/2014 V/v hướng dẫn sinh hoạt chuyên môn về đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra, đánh giá; tổ chức và quản lí các hoạt động chuyên môn của trường trung học/trung tâm giáo dục thường xuyên qua mạng Căn cứ Công văn số 1776/SGD&ĐT-GDTrH ngày 26/8/2022 của Sở GD&ĐT Nghệ An về việc hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ giáo dục trung học năm học 2022 – 2023

Căn cứ vào chương trình GDPT 2018 Xuất phát từ mục tiêu dạy học theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực; thực trạng dạy học Địa lí ở trường phổ thông và ý nghĩa thực tiễn trong dạy học bộ môn Địa lí

Xuất phát từ thực trạng sinh hoạt chuyên môn ở các nhà trường hiện nay, những khó khăn khi thực hiện

Vấn đề nâng cao hiệu quả dạy học môn Địa lí THPT thông qua SHCM cụm trường rất quan trọng và cần thiết, đây là vấn đề mới có ý nghĩa thiết thực

Qua khảo sát cho thấy vấn đề này đã tạo điều kiện thuận lợi cho giáo viên các trường chia sẻ kinh nghiệm, hiểu biết của bản thân, việc làm tại đơn vị mình cho đơn vị bạn Tăng sự phối hợp trong công tác chuyên môn giữa các đơn vị từ đó nâng cao chất lượng dạy học đại trà môn học

Việc SHCM cụm trường giúp cho GV đổi mới phương pháp dạy học, đổi mới hình thức dạy học từ đó góp phần thực hiện tốt mục tiêu chương trình giáo dục phổ thông 2018, gắn liền lí thuyết với thực tiễn, theo định hướng phát triển các phẩm chất, năng lực cần có của người học Đặc biệt trong giai đoạn hiện nay vấn đề cam kết chất lượng trong giảng dạy từng môn học được đặc biệt quan tâm để đánh giá đầu ra của học sinh, về chất lượng giáo dục các môn học, chất lượng giáo dục của nhà trường

Vì vậy, tác giả chọn và nghiên cứu đề tài “Nâng cao hiệu quả dạy học

môn Địa lí THPT thông qua sinh hoạt chuyên môn cụm trường” làm SKKN

Với sáng kiến này hy vọng góp phần nhỏ để nâng cao chất lượng giảng dạy bộ

môn Địa lí và chất lượng giáo dục nhà trường

II Lịch sử nghiên cứu

Trong quá trình thực hiện đề tài, tác giả tìm hiểu một số đề tài nghiên cứu trong cùng lĩnh vực Chúng tôi nhận thấy, đề tài về vấn đề SHCM cụm trường

đang ngày càng được quan tâm; Có một số SKKN cùng chủ đề như“Tổ chức sinh hoạt chuyên môn cụm trường để xây dựng các chủ đề dạy học góp phần

Trang 6

phát triển phẩm chất, năng lực cho giáo viên, học sinh huyện Diễn Châu thông qua môn Địa lí” đã đề cập khá chi tiết về quy trình triển khai sinh hoạt chuyên

môn, các bài dạy thực nghiệm và kết quả…Tuy nhiên, đề tài trọng tâm khai thác vào nội dung các bài dạy theo chủ đề trong sinh hoạt chuyên môn cụm trường chứ chưa đưa ra cái nhìn tổng thể chung về SHCM cụm trường hay các giải pháp đa dạng hình thức, nội dung tiến hành Chủ đề này cũng được đề cập ở

SKKN “Quản lý công tác chuyên môn theo định hướng đổi mới sinh hoạt tổ chuyên môn ở trường THCS – THPT Bàu Hàm, T.p Biên Hoà, Đồng Nai ”, là

một sáng kiến hay đưa ra được một số giải pháp khả quan về đổi mới SHTCM nhằm nâng cao chất lượng giáo dục, tuy vậy đề tài cũng không bàn nhiều đến SHCM cụm trường mà chủ yếu giải pháp cho SHTCM trong nhà trường

Ở một sáng kiến khác là “Một số biện pháp chỉ đạo đổi mới sinh hoạt tổ

CM ở trường THPT Phan Bội Châu năm học 2015 - 2016” của tác giả Lê Thị

Minh Tâm trăn trở các giải pháp đổi mới sinh hoạt tổ CM cho có chiều sâu và hiệu quả, nhưng đề tài này tập trung ở khía cạnh cho những người quản lý, chỉ

đạo “Chuyên đề đổi mới sinh hoạt tổ chuyên môn”đăng trên trang tin tiểu học

Kì Đồng ngày 21/11/2015 cũng thể hiện sự quan tâm đến vấn đề SHCM nhưng

chưa đề cập giải pháp nâng cao hiệu quả Ngoài ra, một số bài viết như: “Hoạt động sinh hoạt CM cụm Lương Tài” đăng trên trang chủ Sở GD&ĐT Bắc Ninh

ngày 25/12/2022 đã cho thấy hoạt động SHCM cụm trường hiện nay đang diễn

ra ở nhiều trường với hiệu quả thiết thực, nhưng trong giới hạn dung lượng bài báo nên chỉ trình bày sơ lược; Bài báo khác cũng đã đề cập đến thực trạng của

vấn đề này hiện nay ở cấp THPT như “Chỉ đạo đổi mới sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học ở trường Trung học cơ sở” do Báo điện tử đăng, bài

báo cho rằng việc nâng cao chất lượng SHCM là cần thiết nhưng vấn đề này trong quá trình thực hiện nhiều nơi chưa hiệu quả, bài báo cũng đưa ra một số nguyên nhân như việc giáo viên ngại phát biểu xây dụng ý kiến; thời lượng, thiết bị, tư liệu còn thiếu…Tuy nên ở giới hạn, bài báo chưa đề cập nhiều đến giải pháp cho vấn đề này

Qua tìm hiều về lịch sử đề tài, tác giả nhận thấy tầm quan trọng của vấn

đề trong hiện tại và tương lai Tuy nhiên, thực tế việc tổ chức SHCM cụm trường nhằm nâng cao chất lượng dạy học môn Địa lí ở trường THPT hiện nay, thật sự chưa được quan tâm đúng mức và chưa đề ra được nhiều giải pháp cụ thể, khả thi SHCM cụm Trường hiện nay bên cạnh mặt ưu điểm vẫn còn một

số tồn tại khiến tác giả trăn trở, chưa phát huy được hết ưu thế và đi vào chiều sâu Cho nên, khi chúng tôi thực hiện đề tài này vừa mang tính kế thừa, học hỏi

từ những đề tài cùng lĩnh vực, nhưng cũng mong muốn nâng cao hơn nữa chất lượng SHCM, đưa ra một số giải pháp về hình thức và nội dung đổi mới SHCM cụm trường THPT trên địa bàn Hoàng Mai, Quỳnh Lưu Qua đó chúng tôi mong muốn vấn đề này sẽ được quan tâm, chú trọng áp dụng rộng rãi hơn trong mỗi nhà trường để nâng cao hơn nữa chất lượng dạy học

Trang 7

III Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu

2 Nhiệm vụ

- Cập nhật cơ sở thực tiễn

- Tìm hiểu thực trạng về vần đề sinh hoạt chuyên môn cụm trường

- Nghiên cứu cách thức tổ chức sinh hoạt chuyên môn cụm trường

- Đánh giá và đề xuất các giải pháp để tổ chức hiệu quả hơn sinh hoạt chuyên môn cụm trường

IV Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

1 Đối tượng nghiên cứu

Nghiên cứu nội dung, hình thức, phương pháp sinh hoạt chuyên môn Địa

lí cụm trường THPT

2 Phạm vi nghiên cứu

- Về nội dung: Sinh hoạt chuyên môn cụm trường môn Địa lí THPT

- Về thời gian nghiên cứu: năm học 2021- 2022, 2022 - 2023

3 Địa bàn nghiên cứu và thực nghiệm

Các trường THPT trên địa bàn Thị xã Hoàng Mai, huyện Quỳnh Lưu - Nghệ An

V Đóng góp mới của đề tài

- Đề tài đề xuất về nội dung, hình thức, phương pháp, giải pháp của sinh hoạt chuyên môn cụm trường; cách thức áp dụng nội dung sinh hoạt chuyên môn cụm trường vào thực tế dạy học môn Địa lí ở trường THPT để nâng cao chất lượng dạy học

- Thông qua giải pháp nâng cao chất lượng SHCM cụm trường, góp phần

hỗ trợ và thúc đẩy phát triển chất lượng giáo dục; Tạo động lực làm việc cho GV; Thực hiện tốt việc chia sẻ, truyền thông, cung cấp, trao đổi thông tin giữa các GV để mọi người có cơ hội học hỏi lẫn nhau, hộ trợ trong hoàn thành công

Trang 8

việc; Tạo cơ hội cho GV tham gia các hoạt động chung, phát huy năng lực GV trong chuyên môn, để họ cống hiến, thể hiện tài năng và sự sáng tạo

- Đề tài cũng đề cập đến việc thực hiện SHCM theo cụm trường với vai trò của Tổ trưởng tổ CM ở các trường: tổ trưởng giữ vai trò là nguồn sinh lực, phân công nhiệm vụ, người liên hệ chính giữa tổ với các bộ phận khác trong trường, với các trường khác trong hoạt động SHCM cụm trường; Tăng cường khả năng làm việc nhóm trong tổ chuyên môn; Từ đó tạo sự đồng thuận, bồi đắp tinh thần đồng đội và thói quen làm việc theo nhóm của Tổ chuyên môn

- Ý nghĩa mà đề tài này hướng tới còn là qua các hình thức và nội dung tiến hành SHCM cụm Trường, khuyến khích quá trình tự bồi dưỡng nâng cao trình độ của mỗi GV Vì thông qua sinh hoạt chuyên môn cụm trường, các giáo viên thấy được mặt còn thiếu sót của mình đề nỗ lực khắc phục Như là bồi dưỡng kiến thức kĩ năng của môn học, chương trình môn học của cấp học, các chủ đề dạy học liên môn, dạy học tích hợp; bồi dưỡng kiến thức tin học, ngoại ngữ; bồi dưỡng kiến thức về tâm lý học lứa tuổi; về phương pháp dạy học tích cực; các phương pháp kiểm tra, đánh giá HS …

- Trong SHCM cụm Trường chúng tôi bàn đến hoạt động dạy học theo hướng NCBH, điều này cho học sinh có cơ hội trải nghiệm đa dạng sự đổi mới phương pháp dạy học, giáo viên qua đó quan tâm hơn đến khả năng học tập của từng học sinh Thông qua quá trình, giúp GV học được cách quan sát quá trình học sinh học những cái GV dạy Giáo viên học được cách phân tích, rút ra kết luận, sửa đổi từ những gì quan sát được

Sinh hoạt chuyên môn cụm Trường đã tạo sự chuyển biến mạnh mẽ và rõ nét về hiệu quả công tác bồi dưỡng thường xuyên cho đội ngũ giáo viên các nhà trường, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao về đổi mới phương pháp dạy học, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của từng trường

Trang 9

PHẦN II NỘI DUNG

I Cơ sở lí luận và thực tiễn về sinh hoạt chuyên môn cụm trường

1 Quan niệm về sinh hoạt chuyên môn

Sinh hoạt chuyên môn là hoạt động thường xuyên của các trường phổ thông, các trung tâm giáo dục thường xuyên, là một trong những hình thức bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ và năng lực sư phạm cho giáo viên, giúp giáo viên chủ động lựa chọn nội dung, hình thức và phương pháp dạy học

SHCM cụm trường là hình thức phối hợp sinh hoạt giữa các nhóm chuyên môn ở các trường phổ thông trong cùng một khu vực địa lí hoặc phạm vi rộng hơn nhằm trao đổi những nội dung liên quan tới môn học, chia sẻ kinh nghiệm, những nội dung mới cần giải quyết

2 Mục tiêu của sinh hoạt chuyên môn cụm trường

Tạo điều kiện để giáo viên giao lưu, trao đổi, học tập kinh nghiệm dạy học, từ đó đẩy mạnh hoạt động đổi mới phương pháp dạy học theo định hướng phát triển năng lực người học

Làm sáng tỏ những vấn đề chưa hiểu thấu đáo trong khi tiếp cận những vấn đề mới trong giáo dục

Tăng cường sự hợp tác giáo viên cùng chuyên môn trong cụm, phát huy tinh thần tập thể để nâng cao hiệu quả giáo dục bộ môn của các trường trong toàn cụm

3 Chương trình giáo dục phổ thông 2018

Chương trình giáo dục phổ thông cụ thể hoá mục tiêu giáo dục phổ thông, giúp học sinh làm chủ kiến thức phổ thông, biết vận dụng hiệu quả kiến thức, kĩ năng đã học vào đời sống và tự học suốt đời, có định hướng lựa chọn nghề nghiệp phù hợp, biết xây dựng và phát triển hài hoà các mối quan hệ xã hội, có

cá tính, nhân cách và đời sống tâm hồn phong phú, nhờ đó có được cuộc sống có

ý nghĩa và đóng góp tích cực vào sự phát triển của đất nước và nhân loại

Chương trình giáo dục trung học phổ thông giúp học sinh tiếp tục phát triển những phẩm chất, năng lực cần thiết đối với người lao động, ý thức và nhân cách công dân, khả năng tự học và ý thức học tập suốt đời, khả năng lựa chọn nghề nghiệp phù hợp với năng lực và sở thích, điều kiện và hoàn cảnh của bản thân để tiếp tục học lên, học nghề hoặc tham gia vào cuộc sống lao động, khả năng thích ứng với những đổi thay trong bối cảnh toàn cầu hoá và cách

mạng công nghiệp mới

Chương trình giáo dục phổ thông hình thành và phát triển cho học sinh những phẩm chất chủ yếu như: Yêu nước, nhân ái, chăm chỉ, trung thực, trách nhiệm; hình thành và phát triển cho học sinh những năng lực cốt lõi sau:

Trang 10

- Những năng lực chung được hình thành, phát triển thông qua tất cả các môn học và hoạt động giáo dục: năng lực tự chủ và tự học, năng lực giao tiếp và hợp tác, năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo

- Những năng lực đặc thù được hình thành, phát triển chủ yếu thông qua một số môn học và hoạt động giáo dục nhất định: năng lực ngôn ngữ, năng lực tính toán, năng lực khoa học, năng lực công nghệ, năng lực tin học, năng lực thẩm mĩ, năng lực thể chất Bên cạnh việc hình thành, phát triển các năng lực cốt lõi, chương trình giáo dục phổ thông còn góp phần phát hiện, bồi dưỡng năng khiếu của học sinh

- Những yêu cầu cần đạt cụ thể về phẩm chất chủ yếu và năng lực cốt lõi được quy định tại chương trình môn học, hoạt động giáo dục

- Nội dung CTGDPT môn Địa lí 2018 Gồm địa lí đại cương, địa lí kinh tế - xã hội thế giới, địa lí Việt Nam (địa

lí tự nhiên và địa lí kinh tế - xã hội) Ngoài các kiến thức cốt lõi, nội dung giáo dục môn Địa lí còn có các chuyên đề học tập, được phân phối phù hợp với mạch nội dung chính của mỗi lớp

ĐỊA LÍ ĐẠI CƯƠNG

ĐỊA LÍ KINH TẾ - XÃ HỘI THẾ GIỚI Một số vấn đề về kinh tế - xã hội thế giới x

ĐỊA LÍ VIỆT NAM

Trang 11

Chuyên đề 10.3: Phương pháp viết báo cáo địa lí x Chuyên đề 11.1: Một số vấn đề về khu vực Đông Nam Á (Uỷ hội sông Mê Công; Hợp tác hoà bình trong khai thác Biển Đông)

x

Chuyên đề 11.2: Một số vấn đề về du lịch thế giới x Chuyên đề 11.3: Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư

4 Thực trạng sinh hoạt chuyên môn Địa lí cụm trường THPT ở Thị

xã Hoàng Mai, huyện Quỳnh Lưu:

Vấn đề SHCM ở các trường THPT trên địa bàn thị xã Hoàng Mai và huyện Quỳnh Lưu đã được tiến hành trước đây Tuy nhiên, việc trao đổi và gặp

gỡ của giáo viên giữa các trường chủ yếu diễn ra thông qua các hội thảo chuyên

đề hay các chương trình trao đổi về đổi mới phương pháp dạy học do Sở SGD&ĐT tổ chức

Vấn đề SHCM thường diễn ra riêng lẻ ở các trường nhiều hơn Thường theo hai hình thức: Tổ chức theo các chuyên đề và dự giờ trao đổi kinh nghiệm

về bài học Ở hình thức thứ nhất, SHCM bao gồm việc triển khai học tập các văn bản chỉ đạo về chuyên môn của cấp trên, tập huấn phương pháp dạy học và thường do BGH triển khai Bên cạnh đó là việc tổ chức trao đổi, thảo luận, học

Trang 12

tập các nội dung cụ thể gắn với nhiệm vụ năm học và đặc điểm tình hình cũng như điều kiện thực tế của mỗi nhà trường như: Nâng cao chất lượng hiệu quả công tác chủ nhiệm lớp, kinh nghiệm dạy một dạng bài nào đó, kinh nghiệm bồi dưỡng học sinh giỏi Những nội dung này thường được giao cho các giáo viên

có kinh nghiệm và năng lực chuyên môn tốt xây dựng, báo cáo Đối với hình thức thứ hai là dự giờ trao đổi kinh nghiệm về bài học, các nhà trường tổ chức thường xuyên hơn Trong mỗi buổi dự giờ có sự tham gia của BGH, tổ trưởng

và hầu hết giáo viên trong tổ Cả hai nội dung trên nhiều trường đã thực hiện khá tốt góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh

Tuy vậy, SHCM ở các trường trên địa bàn còn bộc lộ một số vấn đề hạn chế cần phải thay đổi Đó là ở một số trường, chất lượng các buổi SHCM chưa cao; Nội dung sinh hoạt chuyên đề chưa được chú trọng Đối với công tác dự giờ và đặc biệt là việc trao đổi rút kinh nghiệm tiết học giáo viên thường trầm lắng, ít ý kiến phát biểu Điều này thường do những nguyên nhân chủ yếu như:

Việc chuẩn bị nội dung cho các buổi sinh hoạt chuyên môn đôi khi còn chưa chu đáo, chưa có sự mới mẻ nên không thu hút được nhiều sự quan tâm trao đổi của giáo viên Nội dung đưa ra trao đổi còn chưa phong phú, chưa đi sâu vào các vấn đề trọng tâm đổi mới phương pháp dạy học và tháo gỡ những khó khăn cho giáo viên; những vấn đề mới và khó ít được mang ra bàn bạc, thảo luận

Về dự giờ rút kinh nghiệm giờ dạy đôi khi cảm giác như người dạy thường chỉ ngồi nghe còn người dự trở thành giám khảo đánh giá Ở một số trường do cơ sở vật chất không đảm bảo để tổ chức SHCM chất lượng được

Ngoài ra cũng phải kể đến là thời gian dành cho SHCM còn ít

Về nội dung, SHCM ở một số trường chưa đi sâu sát vào các vấn đề trọng yếu như: Đổi mới dạy học theo chương trình 2018, phương pháp dạy ôn thi TN;

vấn đề dạy học tích hợp, xây dựng và dạy học các chủ đề liên môn, cải tiến, sáng tạo đồ dùng dạy học, kiểm tra đánh giá HS

Từ năm học 2018, theo chủ trương của Bộ GD&ĐT yêu cầu các trường tăng cường tiến hành sinh hoạt chuyên môn theo cụm trường Hoạt động SHCM cụm trường vì vậy thường xuyên hơn Thông qua thực hiện đề tài này, tác giả mong muốn khắc phục những hạn chế còn tồn tại trong SHCM, đưa ra những giải pháp nhằm thực hiện SHCM cụm trường hiệu quả hơn và góp phần nâng cao chất lượng dạy học Trước hết, để cải thiện tình trạng còn tồn tại trong SHCM, cần tiến hành thay đổi hình thức và nội dung Sinh hoạt chuyên môn cụm trường trước hết là sự mới mẻ, thay đổi môi trường nhàm chán, bó hẹp hơn thế nữa giúp cho GV có cơ hội học hỏi đồng nghiệp, hình thành các mối liên kết giữa các trường Từ đó góp phần không nhỏ vào việc nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường Trong nội dung SHCM cụm trường cũng đầu tư hơn, đổi mới đa dạng, xuất phát từ các vấn đề trong thực tế giảng dạy, xây dựng khoa học: xác định mục tiêu, lựa chọn nội dung, kế hoạch về thời gian, kế hoạch thực

Trang 13

thể Hình thức và quy mô sinh hoạt chuyên môn cụm trường cũng đa dạng: dạy thao giảng học hỏi, chia sẻ kinh nghiệm viết nghiên cứu, sáng kiến kinh nghiệm,

ôn thi tốt nghiệp, đổi mới kiểm tra đánh giá, ứng dụng CNTT…

II Giải pháp nâng cao chất lượng dạy học môn Địa lí thông qua hình thức sinh hoạt chuyên môn cụm trường

2.1 Đa dạng hình thức sinh hoạt

Việc sinh hoạt chuyên môn cần phải linh hoạt dưới hình thức trực tuyến hoặc trực tiếp Tùy vào thời gian và khoảng cách địa lí giữa các trường

2.1.1 Các bước tiến hành SHCM cụm trường trực tuyến

- Xây dựng kế hoạch sinh hoạt chuyên môn cụm trường và phân công nhiệm vụ phụ trách cho các giáo viên cụ thể

- Chuẩn bị tốt cơ sở vật chất

- Kịch bản tiến hành

- Tiến hành sinh hoạt chuyên môn cụm trường

- Tổng kết, đánh giá, lấy ý kiến, rút kinh nghiệm

2.1.2 Các bước tiến hành SHCM cụm trường trực tiếp

- Xây dựng kế hoạch sinh hoạt chuyên môn cụm trường và phân công nhiệm vụ phụ trách cho các giáo viên cụ thể

- Phân công nhiệm vụ cụ thể cho tiết dạy nghiên cứu bài học

- Duyệt kế hoạch với BGH và dự trù, xin hỗ trợ về cơ sở vật chất, kinh phí

- Tiến hành sinh hoạt chuyên môn: GV dạy NCBH, Dự giờ, góp ý giờ dạy, thảo luận các vấn đề khác, xin ý kiến đóng góp

- Kết luận và rút kinh nghiệm

2.2 Đa dạng nội dung sinh hoạt

- Đổi mới phương pháp dạy học

- Những vấn đề khó khăn khi thực hiện CTGD 2018

- Đổi mới kiểm tra đánh giá

- Nâng cao chất lượng ôn thi THPT (phối hợp trong làm đề khảo sát trực tuyến)

- Trao đổi kinh nghiệm ôn thi tốt nghiệp THPT

- Phân tích đề tham khảo bộ

- Phân công soạn đề thi khảo sát cụm trực tuyến và trực tiếp

- Dạy học NCBH, dự giờ góp ý giờ dạy

Trang 14

+ Ý nghĩa của việc dự giờ: GV thông qua dự giờ để học tập; Giáo viên có

thể thoải mái bày tỏ với đồng nghiệp những ý kiến, chia sẻ những khó khăn mà chúng ta gặp phải trong quá trình dạy học Dự giờ là dịp để chúng ta thiết kế lại bài học dựa trên thực tế đã xảy ra trong tiết dạy minh họa Từ đó xem xét lại cách tổ chức hoạt động học tập, ra bài tập cũng như việc hướng dẫn học để cải tiến việc học của học sinh

+ Yêu cầu khi dự giờ: Khi dự giờ thì giáo viên bên cạnh việc quan sát

cách tổ chức lớp học, các hành động, ngôn ngữ của giáo viên dạy thì còn cần tập trung vào việc quan sát thực tế học tập của học sinh, quan sát cử chỉ, thái độ, nét mặt, hoạt động của học sinh Do đó cũng cần lưu ý giáo viên chọn vị trí ngồi

dễ quan sát nhất và phù hợp với không gian lớp học Người dự không nên can thiệp vào việc học của học sinh như mượn sách vở, ghế ngồi hoặc trao đổi với nhau làm người dạy cũng như học sinh mất tập trung

+ Yêu cầu khi góp ý bài dạy:

Khi thảo luận, nội dung trao đổi cần tập trung vào việc nhận xét các hoạt động học tập của học sinh

Giáo viên dự giờ cũng cần trao đổi về những khả năng học sinh đạt được trong thực tế giờ học rồi đem đối chiếu với ý định của giáo viên dạy

Đối với người chủ trì, cần tạo cơ hội cho tất cả người dự được phát biểu

- Cách thức thực hiện các cuộc thi (thi giáo viên giỏi cụm, thi học sinh giỏi cụm, thi olympia…)

2.3 Phối hợp các tổ chức trong sinh hoạt chuyên môn cụm trường

Hoạt động sinh hoạt chuyên môn cần có sự hỗ trợ từ phía Ban giám hiệu, các tổ chức nhà trường trong công tác thực hiện

III Cách thức xây dựng và tổ chức SHCM cụm trường ở thị xã Hoàng Mai, huyện Quỳnh Lưu

1 Sinh hoạt chuyên môn trực tuyến

Căn cứ Công văn số 2325 /SGD&ĐT-TCCB ngày 08/11/2021 của Sở

Trang 15

Mô-đun 4 cho đội ngũ giáo viên, cán bộ quản lý triển khai Chương trình GDPT

2018,

Căn cứ Kế hoạch số 354/KH-THPT HM ngày 22 tháng 11 năm 2021 của Trường THPT Hoàng Mai về sinh hoạt chuyên môn cụm trường THPT Diễn Châu - Quỳnh Lưu - Hoàng Mai năm học 2021-2022

Nhóm Địa lí cụm trường THPT Diễn Châu - Quỳnh Lưu - Hoàng Mai thống nhất xây dựng Kế hoạch tổ chức sinh hoạt chuyên môn đợt 1 năm học 2021-2022 như sau:

II Nội dung:

1 Tập huấn Module 4 môn Địa lí cho giáo viên đại trà

- Khái quát những vấn đề chung về xây dựng kế hoạch giáo dục của nhà trường theo hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh

- Xây dựng được kế hoạch giáo dục của tổ chuyên môn (gồm kế hoạch dạy học môn học và kế hoạch tổ chức các hoạt động giáo dục)

- Xây dựng được kế hoạch giáo dục của cá nhân trong năm học

- Xây dựng được kế hoạch bài dạy môn học theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh

2 Tổ chức trao đổi, thảo luận, áp dụng nội dung bồi dưỡng Mô đun 4 vào thực tiễn nhà trường (có sự hỗ trợ của giáo viên cốt cán)

3 Trao đổi dạy học trực tuyến, chuyển đổi số trong dạy học bộ môn Địa lí (thuận lợi, khó khăn, kinh nghiệm)

4 Xây dựng đề kiểm tra theo Ma trận kiểm tra, Bảng đặc tả (điểm khác

so với Ma trận trước đây; kinh nghiệm thực tiễn)

Phối hợp các nhóm Địa lí của cụm trường THPT Diễn Châu - Quỳnh Lưu

- Hoàng Mai tổ chức trao đổi, thảo luận, áp dụng nội dung bồi dưỡng Mô đun 4 vào thực tiễn nhà trường, vận dụng kỹ thuật dạy học tích cực, đổi mới phương pháp dạy học, thực hiện chuyển đổi số trong thời điểm dạy học trực tuyến cũng như dạy học chính thức

Trang 16

III Phân công nhiệm vụ thực hiện các nội dung

1 Lê Trọng Thêm Chủ trì SHCM cụm

(THPT Hoàng Mai)

- Tập huấn Mô đun 4 môn Địa lí cho giáo viên đại trà

- Vận dụng Module 4 vào thực tiễn

Trao đổi dạy học trực tuyến, ứng dụng công nghệ số trong dạy học (thuận lợi, khó khăn, kinh nghiệm)

3

Nguyễn Thị Thúy Vân Nguyễn Đình Nghị Nguyễn Thị Thanh Thủy

THPT Quỳnh Lưu 4 THPT Hoàng Mai 2 THPT Nguyễn Đức Mậu

Xây dựng đề kiểm tra theo Ma trận kiểm tra, Bảng đặc tả (điểm khác so với

- Giáo viên các trường chuẩn bị sẵn cài phần mềm Zoom trên máy tính

- Thiết lập và phụ trách phòng zoom, quay video tập huấn: Đ/c Bùi Thị Việt – THPT Hoàng Mai, Đ/c Hồ Đức Ngọc – THPT Quỳnh Lưu 1

Địa chỉ phòng zoom:

https://us04web.zoom.us/j/6387799610?pwd=cWdZY3BOUDE0WGpTaStGdXJDZU

0yQT09 (Giờ bắt đầu: 13h45) Meeting ID: 638 779 9610 Passcode: 12345@

Trang 17

V Chương trình cụ thể buổi sinh hoạt chuyên môn bằng hình thức trực tuyến thông qua Zoom

Ngày 22, 23/11/2021

Lên ý tưởng Lên phương án và xây dựng kế hoạch

Lê Trọng Thêm + nhóm trưởng các trường

Nhóm cốt cán

Ngày 24/11/2021

Các nhóm phân tích KHGD tổ chuyên môn (tải từ zalo nhóm) Gửi bản tóm tắt nội dung phụ trách

Lê Trọng Thêm + nhóm trưởng các trường

Các đ/c phụ trách nhóm trưởng các trường Ngày

25/11/2021 Tập huấn + 13h45-14h00 Gặp mặt trực tuyến Nhóm trưởng các

KH tổ chuyên môn, KH

cá nhân

Nhóm trưởng các trường

Các đ/c phụ trách nhóm CM

GV toàn cụm + 15h15-15h45 Giới thiệu và phân tích

về KH bài dạy

Lê Trọng Thêm – Hoàng Mai GV toàn cụm

+ 15h50 -16h15 Trao đổi về dạy học trực

tuyến, chuyển đổi số

Trần Văn Phương – Quỳnh Lưu 1

Hồ Minh Nam - Quỳnh Lưu 2

Tô Thị Xuân- Quỳnh Lưu 3

GV toàn cụm

+ 16h 20-16h40

Trao đổi về xây dựng

đề kiểm tra theo Ma trận kiểm tra, Bảng đặc tả (điểm khác so với Ma trận trước đây; kinh

nghiệm thực tiễn)

Nguyễn Thị Thúy Vân – Quỳnh Lưu 4 Nguyễn Đình Nghị - Hoàng Mai 2

Nguyễn Thị Thanh Thủy – Nguyễn Đức Mậu

Trang 18

VI Kịch bản thực hiện

Bước 1: Khai mạc - Giới thiệu đại biểu (Thầy Lê Trọng Thêm – GV Địa lí

Trường THPT Hoàng Mai)

- Kính thưa quý Thầy cô

- Thực hiện các văn bản chỉ đạo của Bộ, ngành năm học 2021-2022

- Thực hiện kế hoạch chuyên môn của các trường THPT cụm DC-

QL-HM

- Nhóm Địa lí cụm DC-QL-HM phối hợp xây dựng kế hoạch sinh hoạt chuyên môn để trao đổi những nội dung lên quan tới CTGDPT 2018 và những vướng mắc trong quá trình thực hiện Đây là lí do chúng ta tổ chức sinh hoạt cụm chuyên môn cụm lần thứ nhất năm học này

- Thay mặt các đ/c nhóm trường Địa lí của cụm, tôi xin cảm ơn quý thầy

cô đã có mặt đông đủ, đặc biệt là cảm ơn các Thầy cô ở cụm Diễn Châu cùng tham dự và trao đổi Trong tình hình dịch covid - trao đổi - phối hợp dưới hình thức trực tuyến có gì chưa chu tất mong Thầy cô thông cảm Ban tổ chức sẽ rút kinh nghiệm cho buổi sinh hoạt cụm tiếp theo Xin cảm ơn

Bước 2: Thông qua nội dung sinh hoạt (Thầy Lê Trọng Thêm – GV Địa lí

Trường THPT Hoàng Mai)

Bước 3: Đại diện các đồng chí được phân công trao đổi theo thứ tự từng nội dung (Thầy Thêm, nhóm trưởng bộ môn Địa lí các trường, Ý kiến GV)

- Nội dung Module 4 (Thầy Thêm)

+ Xây dựng kế hoạch nhà trường (Phân tích tình hình, xây dựng các chỉ tiêu, các giải pháp thực hiện, khung thời gian năm học, kế hoạch của môn học…)

+ Xây dựng kế hoạch Tổ chuyên môn + Xây dựng kế hoạch cá nhân

+ Xây dựng kế hoạch bài dạy

- Trao đổi về dạy học trực tuyến, chuyển đổi số (Thầy Phương, Thầy Nam, Cô Xuân)

- Trao đổi về xây dựng đề kiểm tra theo Ma trận kiểm tra, Bảng đặc tả ( những điểm khác so với Ma trận trước đây; kinh nghiệm thực tiễn) – (Cô Vân, Thầy Nghị, Cô Thủy)

Bước 4: Bế mạc Kính thưa quý Thầy cô

Trang 19

Qua buổi sinh hoạt này chúng ta thấy các nhóm chuyên môn Địa lí trong cụm, đặc biệt là các thầy cô nhóm trưởng các trường đã có sự chuẩn bị chu đáo trong việc phối kết hợp để tổ chức buổi sinh hoạt này

Chúng ta đã trao đổi được các nội dung theo kế hoạch, giải đáp được những vướng mắc qua quá trình thực hiện

Học hỏi kinh nghiệm giữa các Thầy cô trong cụm, hiểu rõ hơn việc xây dựng các kế hoạch tổ, kế hoạch cá nhân và kế hoạch bày dạy theo hướng phát triển phẩm chất năng lực, đây là cơ sở để thực hiện kế hoạch giáo dục trong năm học này, cũng như những năm học tới khi thực hiện chương trình GDPT 2018

Buổi sinh hoạt chuyên môn hôm nay đã thành công tốt đẹp, thay mặt cho các thầy cô là nhóm trưởng bộ môn, chúc sức khỏe các thầy cô, chúng ta hẹn buổi sinh hoạt tiếp theo với nhiều nội dung và ý nghĩa thiết thực

Xin cảm ơn các thầy cô tham dự buổi sinh hoạt này, hẹn gặp lại!

VII Lưu hành ảnh minh chứng, hồ sơ sinh hoạt chuyên môn cụm trường

Hình ảnh sinh hoạt chuyên môn cụm trường đợt 1 – năm học 2021-2022

Thầy Nguyễn Viết Bình, chuyên viên môn Địa lí Sở GD&ĐT; Giáo viên cụm Hoàng Mai - Quỳnh Lưu - Diễn Châu sinh hoạt trực tuyến qua Zoom

Thầy Nguyễn Hữu Hoàng - Trường THPT Hoàng Mai 2 - trao đổi về ứng dụng

phần mềm Shubclassroom trong soạn đề kiểm tra trực tuyến

Trang 20

2 Sinh hoạt CM cụm trường trực tiếp

Ví dụ 1: Xây dựng Kế hoạch sinh hoạt chuyên môn cụm trường học kì

1 năm học 2022-2023

*Kế hoạch Sinh hoạt CM cụm trường trực tiếp

Căn cứ Công văn số: 1776/SGD&ĐT-GDTrH ngày 26/8/2022 của Sở GD&ĐT Nghệ An về việc hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ giáo dục trung học năm học 2022 - 2023;

Căn cứ tình hình thực tế nhiệm vụ năm học 2022- 2023, nhóm Địa lí cụm trường Quỳnh Lưu – Hoàng Mai xây dựng kế hoạch sinh hoạt chuyên môn cụm học kì I năm 2022 như sau:

I MỤC TIÊU

1 Rút kinh nghiệm khi thực hiện kế hoạch giáo dục môn Địa lí lớp 10 CT

2018 và kế hoạch giáo dục cá nhân trong năm học năm học 2022

2 Dự giờ dạy học theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh;

rút kinh nghiệm sau giờ dạy

3 Thống nhất nội dung cách thức xây dựng đề kiểm tra học kì 1 theo Ma

trận kiểm tra, Bảng đặc tả

II NỘI DUNG KẾ HOẠCH VÀ PHÂN CÔNG NHIỆM VỤ

1 Thời gian : Chiều 22/11/2022 (thứ ba)

2 Địa điểm :

- Lớp dạy 10A6 trường THPT Hoàng Mai 2

- Địa điểm phòng sinh hoạt: Phòng hội đồng

3 Nội dung cụ thể :

Phối hợp các nhóm Địa lí của cụm trường THPT Quỳnh Lưu 1, Quỳnh Lưu 2, THPT Hoàng Mai 2 – THPT Hoàng Mai tổ chức trao đổi, thảo luận đi đến thống nhất các nội dung sau:

- Dự giờ dạy học theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh

- Trao đổi thực hiện kế hoạch giáo dục môn Địa lí lớp 10 CT 2018 những khó khăn , thuận lợi, vướng mắc

- Trao đổi về kế hoạch giáo dục của cá nhân trong năm học 2022

- Xây dựng đề kiểm tra học kì 1 theo Ma trận kiểm tra, Bảng đặc tả

Trang 21

4 Nhiệm vụ cụ thể từng đồng chí trong nhóm Địa lí và hỗ trợ của nhóm văn phòng

1 Nguyễn Đình Nghị

Xây dựng kế hoạch nhóm, tiếp khách, kế hoạch buổi sinh hoạt cụm trường, cùng với các đc trong nhóm thiết kế kế hoạch bài dạy theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực

2 Phan Thị Thu Hòa

Tham gia thiết kế và thực hiện giờ dạy theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực tại lớp 10A6

3 Nguyễn Hữu Hoàng Cùng tham gia thiết kế bài dạy, tham gia làm đồ dùng dạy học (nếu đc Hòa yêu cầu) chuẩn bị xếp

bàn ghế phòng hội đồng hình chữ U trước 14 giờ, trang trí Maket

4 Nhóm văn phòng hỗ trợ

Chuẩn bị nước uống, hoa quả, bánh kẹo, hoa tươi tại phòng sinh hoạt chuyên môn

5 Chương trình cụ thể

14h- 14h10 Ngày 22/11/2022

Đón tiếp giáo viên các trường

Thầy Nghị, Cô Hòa, Thầy Hoàng, nhóm văn phòng

Phòng hội đồng

14h10 - 14h55

Dự giờ dạy theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực

Phòng hội đồng

Sau 17 h Liên hoan gặp mặt

- Tất cả các giáo viên tham gia sinh hoạt chuyên môn

- Mời ban giám hiệu

4 trường

Nhà hàng

Phê duyệt của Ban chuyên môn Người lập kế hoạch

(Kí tên)

Trang 22

6 Kế hoạch bài dạy

Tiết PPCT: 34 BÀI 15 : QUY LUẬT ĐỊA ĐỚI VÀ PHI ĐỊA ĐỚI (tiếp)

I MỤC TIÊU

1 Kiến thức: Sau bài học, HS cần:

- Trình bày khái niệm, biểu hiện và ý nghĩa thực tiễn của quy luật phi địa đới;

liên hệ được thực tế ở địa phương

- Giải thích được một số hiện tượng phổ biến trong môi trường tự nhiên bằng các quy luật địa lí

2 Năng lực:

- Năng lực giao tiếp và hợp tác, tự chủ và tự học, giải quyết vấn đề và sáng tạo

- Phân tích và lý giải được nội dung, biểu hiện, ý nghĩa của quy luật địa đới, phi địa đới

- Xác định và lí giải được sự phân bố các đối tượng địa lí theo quy luật địa đới

và phi địa đới

- Biết tìm kiếm, chọn lọc và khai thác thông tin văn bản, tranh ảnh, bản đồ, video, Atlat…

- Tìm kiếm được các thông tin và nguồn số liệu tin cậy về quy luật địa đới và phi địa đới

-Vận dụng được các kiến thức, kỹ năng để giải quyết một số vấn đề thực tiễn liên quan đến quy luật phi địa đới

3 Phẩm chất:

- Yêu nước: Yêu đất nước, tự hào về vẻ đẹp tự nhiên của quê hương đất nước

- Nhân ái: Có mối quan hệ hài hòa với người khác Tôn trọng sự tồn tại và quy

luật của các thành phần tự nhiên

- Chăm chỉ: Có ý thức đánh giá điểm mạnh, điểm yếu của cá nhân; Những

thuận lợi và khó khăn để xây dựng và thực hiện kế hoạch học tập Có ý chí vượt qua khó khăn để hoàn thành các nhiệm vụ học tập

- Trung thực trong học tập và đời sống

- Trách nhiệm: Tích cực, tự giác, nghiêm túc học tập, rèn luyện, tu dưỡng đạo

đức bản thân Sẵn sàng chịu trách nhiệm về lời nói và hành động của bản thân khi

tham gia các hoạt động học tập Hiểu và tôn trọng quy luật của tự nhiên

II THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

Trang 23

2 Học liệu: SGK, bản đồ, biểu đồ, tranh ảnh, video

III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1 Ổn định: Kiểm tra sĩ số

2 Kiểm tra bài cũ: Cho học sinh chơi trò chơi KAHOOT

Trả lời các câu hỏi trắc nghiệm sau

Câu 1 Quy luật địa đới là sự thay đổi có quy luật của tất cả các thành phần địa

lí và cảnh quan địa lí theo

A vĩ độ B độ cao địa hình C kinh độ D các mùa Câu 2 Vòng đai nóng trên Trái Đất

A nằm từ chí tuyến Bắc đến chí tuyến Nam

B nằm trong khoảng từ vĩ tuyến 50 B đến vĩ tuyến 5 0 N

C nằm giữa các đường đẳng nhiệt +200 của tháng nóng nhất

D nằm giữa hai đường đẳng nhiệt năm +200 của hai bán cầu

Câu 3 Nguyên nhân chính gây ra tính địa đới là

A Sự phân bố theo đới của lượng bức xạ mặt trời

B Sự thay đổi theo mùa của lượng bức xạ mặt trời

C Trái Đất hình cầu, lượng bức xạ mặt trời giảm dần từ Xích đạo về hai cực

D Sự phân phối không đều của lượng bức xạ mặt trời trên Trái Đất

Câu 4 Quy luật địa đới có biểu hiện nào dưới đây?

A Sự phân bố các nhóm đất theo độ cao

B Vòng tuần hoàn của nước trên Trái Đất

C Sự phân bố các đới khí hậu trên Trái Đất

D Sự phân bố các hoàn lưu trên đại dương

Câu 5 Các đới khí hậu trên Trái Đất từ Xích đạo về cực được sắp xếp theo thứ

tự nào sau đây?

A Xích đạo, nhiệt đới, ôn đới, cực B Cận nhiệt, cận xích đạo, cận cực

C Nhiệt đới, cận xích đạo, cận cực D Nhiệt đới, xích đạo, ôn đới, cực

Câu 6.Theo hướng từ cực về xích đạo, các kiểu thảm thực vật phân bố theo thứ

tự nào sau đây?

A Đài nguyên, rừng lá kim, rừng cận nhiệt ẩm, rừng lá rộng

B Đài nguyên, rừng lá kim, rừng lá rộng, rừng cận nhiệt ẩm

C Đài nguyên, rừng lá rộng, rừng lá kim, rừng cận nhiệt ẩm

Trang 24

D Đài nguyên, rừng cận nhiệt ẩm, rừng lá kim, rừng lá rộng

Câu 7 Loại gió nào dưới đây không phân bố theo quy luật địa đới?

A Gió mùa B Gió Mậu dịch C Gió Đông cực D Gió Tây ôn đới

Câu 8 Quy luật nào sau đây thể hiện rõ nhất trên lãnh thổ nước ta?

A Địa ô B Địa đới C Đai cao D Phi địa đới Câu 9 Biểu hiện nào sau đây không phải biểu hiện của tính địa đới?

A Trên Trái Đất có năm vòng đai nhiệt

B Trên Địa Cầu có bảy vòng đai địa lí

C Trên các lục địa, khí hậu phân hóa từ Đông sang Tây

D Trên các lục địa, từ cực về Xích đạo có sự thay thế các thảm thực vật

Câu 10 Vòng đai băng giá vinh cửu có đặc điểm

A Nằm bao quanh cực, nhiệt độ quanh năm dưới 0o C

B Nằm bao quanh cực, nhiệt độ tháng nóng nhất dưới 0oC

C Nằm từ vĩ tuyến 70o lên cực, nhiệt độ quanh năm dưới 0oC

D Nằm từ vĩ tuyến 70o lên cực, nhiệt độ tháng nóng nhất dưới 0 o C

3 Hoạt động học tập:

HOẠT ĐỘNG 1: HOẠT ĐỘNG MỞ ĐẦU (KHỞI ĐỘNG) a) Mục đích: HS nhớ lại những kiến thức về sự phân bố của thành phần tự

nhiên, cảnh quan tự nhiên trên Trái Đất

b) Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK, hoạt động cá nhân: Trình

bày sự thay đổi nhiệt độ theo độ cao… đã được học

c) Sản phẩm: HS nhớ lại kiến thức đã được học và vận dụng kiến thức của bản

thân trả lời câu hỏi GV đưa ra

d) Tổ chức thực hiện:

- Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: GV chiếu video về núi Kilimanjaro và yêu

cầu HS dựa vào kiến thức đã học hãy cho biết nhiệt độ thay đổi như thế nào từ chân núi đến đỉnh núi? Tại sao núi này nằm ở xích đạo mà trên đỉnh núi vẫn có băng tuyết bao phủ?

- Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: HS thực hiện nhiệm vụ trong thời gian 03

Trang 25

HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI Hoạt động 2.1 Tìm hiểu khái niệm quy luật phi địa đới a) Mục đích: HS trình bày được khái niệm, nguyên nhân của quy luật địa đới

b) Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK, làm việc cá nhân để tìm

hiểu về quy luật địa đới

c) Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức:

II QUY LUẬT PHI ĐỊA ĐỚI

d) Tổ chức thực hiện:

- Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: GV đưa ra một số câu hỏi yêu cầu HS tìm

hiểu SGK kết hợp với kiến thức của bản thân để trả lời:

+ Quy luật phi địa đới là gì? Nó khác quy luật địa đới chỗ nào

+ Nguyên nhân sinh ra quy luật địa đới?

- Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:

+ HS tìm hiểutrong khoảng thời gian: 3 phút

- Bước 3: Báo cáo, thảo luận:

+ GV yêu cầu hs trả lời

+ Các học sinh khác nhận xét, bổ sung cho nhau

- Bước 4: Kết luận, nhận định: GV nhận xét, đánh giá và chốt kiến thức

Hoạt động 2.2 Tìm hiểu biểu hiện quy luật phi địa đới a) Mục đích: HS trình bày được biểu hiện của quy luật phi địa đới

b) Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK, làm việc theo nhóm để tìm

hiểu về quy luật phi địa đới

c) Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức:

II QUY LUẬT PHI ĐỊA ĐỚI

2 BIỂU HIỆN CỦA QUY LUẬT

- Theo kinh độ (quy luật địa ô)

Trang 26

+ Là sự thay đổi của các thành phần tự nhiên và cảnh quan địa lí theo kinh độ

+ Sự phân bố lục địa và đại dương làm cho khí hậu và kéo theo một số thành phần tự nhiên (nhất là thảm thực vật) thay đổi từ đông sang tây Gần biển có tính chất đại dương rõ rệt, càng vào sâu trung tâm lục địa thì tính chất lục địa càng tăng

- Theo độ cao (quy luật đai cao)

+ Là sự thay đổi của các thành phần tự nhiên và cảnh quan địa lí theo độ cao địa hình

+ Sự thay đổi nhiệt ẩm theo độ cao ở miền núi kéo theo sự phân bố các vành đai thực vật và nhóm đất theo độ cao

d) Tổ chức thực hiện:

- Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: GV chia lớp thành các nhóm, yêu cầu HS

tìm hiểu SGK kết hợp với kiến thức của bản thân và hoạt động theo nhóm để hoàn thành nhiệm vụ:

+ Nhóm 1, 3: Tìm hiểu về quy luật địa ô?

+ Nhóm 2, 4: Tìm hiểu quy luật đai cao?

- Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:

+ Các nhóm tự phân công nhiệm vụ cho các thành viên

+ HS làm việc theo nhóm trong khoảng thời gian: 5 phút

- Bước 3: Báo cáo, thảo luận:

+ GV yêu cầu đại diện các nhóm báo cáo kết quả

+ Các nhóm nhận xét, bổ sung cho nhau

- Bước 4: Kết luận, nhận định: GV nhận xét, đánh giá về thái độ, quá trình

làm việc, kết quả hoạt động và chốt kiến thức

Hoạt động 2.3 Tìm hiểu ý nghĩa thực tiễn quy luật phi địa đới a) Mục đích: HS trình bày được ý nghĩathực tiễn của quy luật phi địa đới

b) Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK, chơi trò chơi TIẾP

SỨCtheo nhóm để tìm hiểu ý nghĩa thực tiễn của quy luật phi địa đới

c) Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức:

II QUY LUẬT PHI ĐỊA ĐỚI

Trang 27

nhiên, quy luật nào phát huy mạnh hơn, chi phối thiên nhiên nhiều hơn lại phụ thuộc vào từng trường hợp cụ thể VD: Ở vùng núi, quy luật đai cao thể hiện rõ hơn cả

d) Tổ chức thực hiện:

- Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: GV chia lớp thành 4 đội , yêu cầu HS tìm

hiểu SGK kết hợp với kiến thức của bản thân và hoạt động theo nhóm để chơi trò chơi

“tiếp sức”

GV chuẩn bị 4 phiếu học tập đã chuẩn bị nội dung cho 4 đội

- Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:

+ Các nhóm chọn 4 thành viên tham gia chơi

+ HS làm việc theo nhóm trong khoảng thời gian: 2 phút

- Bước 3: Báo cáo, thảo luận:

+ Các thành viên trong nhóm lần lượt tiếp sức cho nhau để hoàn thành nội dung

- Bước 4: Kết luận, nhận định: GV nhận xét, đánh giá về thái độ, quá trình

làm việc, kết quả hoạt động và chốt kiến thức

HOẠT ĐỘNG 3: LUYỆN TẬP a) Mục đích: Củng cố lại kiến thức, rèn luyện kĩ năng, tạo hứng thú học tập

trong học tập

b) Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK và kiến thức đã học để trả

lời câu hỏi

c) Sản phẩm: HS hoàn thành câu hỏi:

d) Tổ chức thực hiện:

- Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:Gv chia 4 đội chơi, chơi trò chơi AI

NHANH HƠN, GV trình chiếu câu hỏi, yêu cầu HS trả lời

- Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: HS thảo luận và tìm đáp án

- Bước 3: Báo cáo, thảo luận:HS của đội nào phất cờ nhanh hơn giành quyền

trả lời, đại diện hs trả lời

- Bước 4: Kết luận, nhận định: GV đánh giá kết quả của HS, chốt đáp án và

kiến thức có liên quan

HOẠT ĐỘNG 4: VẬN DỤNG a) Mục đích: Vận dụng tri thức địa lí giải quyết vấn đề thực tiễn

b) Nội dung: HS sử dụng SGK, Internet và vận dụng kiến thức để trả lời câu

hỏi

c) Sản phẩm: HS hoàn thành câu hỏi:

Trang 28

* Câu hỏi 2: Tại sao ở Việt Nam quy luật đai cao thể hiện rõ hơn quy luật địa ô?

Gợi ý trả lời:

Quy luật đai cao biểu hiện rõ nét trên lãnh thổ Việt Nam vì địa hình Việt Nam

có ¾ là đồi núi, có nhiều dãy núi cao trên 2000m (Hoàng Liên Sơn 3143m)

Quy luật địa ô biểu hiện không rõ ràng trên lãnh thổ Việt Nam là do nước ta hẹp ngang, khí hậu mang tính chất bán đảo nên tính chất lục địa biểu hiện không rõ Hơn nũa, địa hình của nước ta nghiêng theo hướng Tây Bắc - Đông Nam nên biển đã ảnh hưởng đến toàn bộ lãnh thổ

d) Tổ chức thực hiện:

- Bước 1: GV trình chiếu câu hỏi, yêu cầu HS trả lời

- Bước 2: HS thảo luận và tìm đáp án

- Bước 3: GV gọi một số HS trả lời, HS khác nhận xét, bổ sung

- Bước 4: GV đánh giá kết quả của HS, chốt đáp án và kiến thức có liên quan

4 Củng cố, dặn dò:

GV củng cố bài học bằng sơ đồ tư duy kiến thức được chuẩn bị sẵn và trình chiếu, nhấn mạnh các nội dung trọng tâm của bài

5 Hướng dẫn về nhà:

- Học bài cũ, trả lời câu hỏi SGK

- Hoàn thành câu hỏi phần vận dụng

- Chuẩn bị bài mới: Chuyên đề biến đổi khí hậu

7 Tiến trình sinh hoạt chuyên môn Cụm trường

* 14h ngày 22/11/2022: Gặp mặt, trao đổi

* 14h 10: Dự giờ dạy học theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực

* 15h: Góp ý sau giờ dạy:

- Giáo viên dạy: cô Phan Thị Thu Hòa

- Thành phần tham dự: Toàn bộ GV địa lý trường THPT Hoàng Mai, Hoàng mai 2, Cụm Quỳnh Lưu, một số GV ở Diễn Châu

* Ý kiến góp ý giờ dạy:

- Ý kiến của đồng chí Lê Văn Phương, GV Trường THPT Quỳnh Lưu 1

+ Giáo viên có sự chuẩn bị cho bài dạy rất chu đáo, phù hợp bài dạy đạt được yêu cầu về kiến thức, kĩ năng và phát huy được phẩm chất, năng lực người học

+ Các nhóm HS đã tích cực hoạt động đưa ra các câu trả lời

Trang 29

+ Các tình huống xảy ra trong giờ học cơ bản nằm trong dự kiến của người dạy

+ Ở trò chơi tiếp sức nên quy định thời gian

- Ý kiến của đồng chí Lê Quang Hoà, GV Trường THPT Hoàng Mai

+ Bài dạy ứng dụng hiệu quả và nhuần nhuyễn CNTT vào dạy học

+ Giáo viên chuẩn bị tiết dạy chu đáo (kế hoạch bài dạy, đồ dùng dạy học…)

+ GV bình tĩnh, tự tin, trình bày bảng khoa học

+ Hoạt động của cô và trò phối hợp nhịp nhàng

+ Một số em chưa tích cực tham gia thảo luận

- Ý kiến của đồng chí Hồ Minh Nam, GV Trường THPT Quỳnh Lưu 2+ Phần trò chơi ở khởi động tốt, tạo hứng thú học tập

+ Phần hoạt động nhóm rất tốt, HS tích cực và hợp tác với nhau tuy nên cho HS ghi kết quả thảo luận vào phiếu lớn với chữ to hơn, cho các nhóm nhận xét chéo kết quả của nhóm khác và bao quát HS trong cả lớp học

+ GV có thể đưa ra những hình thức khuyến khích động viên kịp thời để tạo không khí sôi nổi

- Ý kiến của đồng chí Nguyễn Đình Nghị, GV Trường THPT Hoàng Mai 2+ GV sự dụng rất thành thạo ứng dụng công nghệ thông tin vào bài dạy, tạo ra nhiều phương án thực hiện nội dung bài học độc đáo và hợp lý

+ Phần luyện tập nên dành nhiều thời gian hơn

- Ý kiến của đồng chí Nguyễn Thị Thiên Thanh, GV Trường THPT Diễn Châu 3+ Một số học sinh còn chưa thật sự chú ý, do lớp đông việc quan sát các đối tượng HS của GV chưa được đều khắp lớp

+ Phân bố thời gian chưa hợp lý ở một số nội dung

- Ý kiến của đồng chí Lê Trọng Thêm, GV Trường THPT Hoàng Mai

+ Tác phong GV lên lớp bình tĩnh, tự tin

+ Hướng dẫn HS hình thành đầy đủ kiến thức quan trọng cần thiết và đã

có sự kết hợp các phương pháp dạy học mới, lấy HS làm trung tâm

- Chủ trì, đồng chí Lê Trọng Thêm, GV Trường THPT Hoàng Mai kết luận:

+ Ưu điểm: Bài dạy đạt hiệu quả cao, đảm bảo yêu cầu về kiến thức, kĩ năng; Hướng dẫn HS hình thành đầy đủ kiến thức, kĩ năng cần thiết một cách linh động, phù hợp và có sự kết hợp các phương pháp dạy học mới, ứng dụng tốt

Trang 30

+ Tồn tại: Một số học sinh còn chưa thật sự chú ý, chưa tích cực trong hoạt động thảo luận nhóm; Phân bố thời gian chưa hợp lý ở một số nội dung.

+ Rút kinh nghiệm:Yêu cầu một số HS chuẩn bị bài ở nhà tốt hơn, trong giờ học cần tương tác, thảo luận nhóm hiệu quả hơn; GV cần quan sát tất cả học sinh trong giờ dạy, phân bố thời gian ở một số nội dung cần hợp lý

2.3 Một số hình ảnh sinh hoạt chuyên môn

Trang 31

Ví dụ 2: Xây dựng Kế hoạch sinh hoạt chuyên môn cụm trường học

kì 2 năm học 2022-2023

Căn cứ CV 5555/ BGDT- GDTrH v/v hướng dẫn sinh hoạt chuyên môn

về đổi mới PPDH và Kiểm tra đánh giá, tổ chức và quản lý các hoạt động chuyên môn của trường THPT

Căn cứ theo kế hoạch sinh hoạt chuyên môn bộ môn Địa lí cụm Quỳnh Lưu - Hoàng Mai năm học 2022 - 2023

Căn cứ kế hoạch và nhiệm vụ năm học các trường THPT trên địa bàn Quỳnh Lưu - Hoàng Mai Nhóm môn Địa lí cụm trường THPT Quỳnh Lưu - Hoàng Mai thực hiện kế hoạch sinh hoạt chuyên môn lần thứ hai năm học 2022-

- Chia sẻ kinh nghiệm giảng dạy, bồi dưỡng học sinh giỏi, ôn thi TNTHPT, viết SKKN…

- Trao đổi các biện pháp, hình thức trong kiểm tra đánh giá học sinh

II NỘI DUNG

1 Dự giờ sinh hoạt chuyên môn theo NCBH

- Dạy học 1 tiết nghiên cứu bài học và dự giờ tập trung: Lớp 10 Bài 23: Vai trò, đặc điểm, cơ cấu, các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố công nghiệp

Cô Nguyễn Thị Thỏa (GV trường THPT Quỳnh Lưu 4 thực hiện)

- Rút kinh nghiệm sau tiết dạy

2 Chia sẻ kinh nghiệm viết sáng kiến kinh nghiệm, ôn thi tốt nghiệp THPT

III TỔ CHỨC THỰC HIỆN

1 Thời gian, địa điểm, thành phần tham dự

- Thời gian: 14h chiều thứ 3 ngày 14/03/2023

- Địa điểm: Trường THPT Quỳnh lưu 4, Quỳnh Lưu, Nghệ An

- Thành phần khách mời:

+ Thầy Nguyễn Viết Bình, Chuyên viên Sở GD&ĐT Nghệ An

Trang 32

+ BGH trường các trường THPT Cụm Quỳnh Lưu - Hoàng Mai

+ Tất cả giáo viên giảng dạy môn Địa lí các trường THPT Quỳnh Lưu - Hoàng Mai

2 Phân công chuẩn bị

- Đ/c Tình - Phó Hiệu Trưởng Quỳnh Lưu 3: Phụ trách chung

- Nhóm trưởng các trường (Đ/c Phương QL1, Đ/c Nam QL2, Đ/c Xuân QL3, Đ/c Thủy Nguyễn Đức Mậu , Đ/c Nghị HM2, Đ/c Vân QL4 họp nhóm xây dựng KHBD Bài 23: Vai trò, đặc điểm, cơ cấu, các nhân tố ảnh hưởng đến

sự phát triển và phân bố công nghiệp – Sách kết nối tri thức với cuộc sống Nạp KHBD cho đ/c Tình chậm nhất vào 5/3/2023 Đ/c Tình đưa lên nhóm thảo luận, thống nhất mỗi hoạt động chọn theo phương án nào dạy thể nghiệm Đ/c Vân và nhóm giáo viên Quỳnh Lưu 4 chịu trách nhiệm soạn lần cuối và thực hiện tiết dạy

- Đ/c Thêm trường THPT Hoàng Mai chuẩn bị tham luận về công tác viết SKKN

- Đ/c Vân tham luận kinh nghiệm ôn thi tốt nghiệp THPT

- Trường Quỳnh Lưu 3 ghi biên bản Các đ/c còn lại thực hiện hỗ trợ, góp ý xây dựng các nội dung để buổi sinh hoạt chuyên môn cụm thành công

- Giao nhiệm vụ cho nhóm trưởng các trường mời BGH trường mình, thông báo đến tất cả giáo viên của trường mình phụ trách về kế hoạch và các nội dung cần chuẩn bị

- Chuẩn bị các nội dung theo sự phân công của cụm, trao đổi, nắm bắt kế hoạch và hỗ trợ nhóm trong quá trình triển khai thực hiện

3 Lịch trình cụ thể ngày 14/3/2023

13h45-14h00 Đón tiếp đại biểu, thầy cô Cụm QL-HM Nhóm Địa QL4

14h00-14h15 Giới thiệu đại biểu.Trao đổi nội dung

buổi sinh hoạt chuyên môn

Đ/c Tình Đ/c Vân

14h15- 15h00 Dự giờ SHCM: Cô Nguyễn Thị Thỏa

dạy

GV cụm và đại biểu

15h15-16h15 Rút kinh nghiệm sau dự giờ GV cụm và đại

biểu Trao đổi kinh nghiệm viết SKKN, ôn Đ/c Thêm, Đ/c

Trang 33

Ý kiến chỉ đạo, phát biểu của đại diện khách mời (BGH các trường)

BGH các trường

17h00-19h30 Gặp gỡ trao đổi theo nhóm và kết thúc

buổi sinh hoạt

Khách mời GVcụm

Phê duyệt của Ban chuyên môn Người lập kế hoạch

(Kí tên)

3 Tiến trình sinh hoạt chuyên môn Cụm trường:

*14h ngày 14/03/2023: Gặp mặt, trao đổi

*14h 10: Dự giờ dạy học theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực

- Giáo viên dạỵ: cô Nguyễn Thị Thỏa

- Thành phần tham dự:

+ Đ/c Nguyễn Viết Bình – Chuyên viên sở GD &ĐT nghệ An + Đ/c Phan Đức Sơn – Tổ trưởng tổ KHXH trường Phan Bội Châu + Toàn bộ GV địa lí trường THPT Hoàng Mai, Hoàng Mai 2, Cụm Quỳnh Lưu, một số GV ở Nghi Lộc 5

*15 h15: Góp ý giờ dạy

- Ý kiến đồng chí Lê Trọng Thêm:

Giờ dạy đảm bảo đầy đủ các hoạt động dạy học theo tinh thần đổi mới (công văn 5512), gồm Hoạt động khởi động, tìm kiếm kiến thức, luyện tập, vận dụng Đã hình thành được các phẩm chất, năng lực chung, năng lực đặc thù của môn học cho HS

GV đã ứng dụng công nghệ thông tin hiệu quả trong dạy học

Chuẩn bị đầy đủ kế hoạch bài học và các học liệu

Trang 34

- Ý kiến đồng chí Hồ Minh Nam:

HS tích cực hoạt động, GV hướng dẫn, hỗ trợ HS thực hiện hoạt động

Không khí giờ học sôi nổi, nhiều cảm xúc

- Ý kiến đồng chí Nguyễn Viết Bình:

+ Tập trung các hoạt động tìm kiếm kiến thức mới Phần HS xác định

“ảnh hưởng của các nhân tố đến sự phát triển và phân bố công nghiệp” là trọng tâm, GV giao cho từng nhóm làm các trước slide với ngôn từ khoa học trừu tượng như vậy không dễ hiểu Đề xuất phương án khác là GV cho nhóm HS xác định ảnh hưởng và lấy ví dụ thực tế sẽ dễ hiểu và gần gũi hơn

+ Hiệu quả các phương pháp giảng dạy áp dụng trong từng hoạt động, đề xuất giải pháp thay thế

+ Giải đáp thắc mắc về xây dựng kế hoạch giáo dục môn học

+ Các nhóm chuyên môn cần căn cứ tỷ lệ phần % từng nội dung của chương trình GDPT 2018 ở các khối lớp để phân bố tiết giảng dạy phù hợp

+ Trong quá trình thiết kế bài học cần áp dụng phương pháp dạy học hiện đại, thực hiện các tiết dạy trong chủ đề cần đổi mới sáng tạo, có thể áp dụng phương pháp dạy học dự án trong một số chủ đề, mạnh dạn đề xuất với Ban chuyên môn nhà trường dạy 2 tiết Địa lí liền kề để thực hiện đổi mới phương pháp dạy học phù hợp

*16h15:

Trao đổi thảo luận về thực hiện chương trình GDPT 2018 cấp học THPT

1 Thuận lợi

- Về chương trình sách giáo khoa lớp 10 CT 2018:

+ So với chương trình cũ, thì chương trình lớp 10 năm nay số tiết đã tăng lên 2 tiết/1 tuần, lớp học chuyên đề 3 tiết/ tuần Nhiều bài học có nội dung dài trước đây đã được cắt giảm bớt đồng thời được giãn thời lượng dạy học thành nhiều tiết hơn vì thế trong quá trình thiết kế các kế hoạch bài dạy giáo viên giảm được phần áp lực với việc chạy đua với thời gian, cái mà chúng ta thường hay gọi là “cháy giáo án” Mặt khác có nhiều thời gian để giáo viên tổ chức được những hoạt động yêu cầu đòi hỏi học sinh phát huy được nhiều phẩm chất năng lực để giải quyết vấn đề

+ Nội dung các bài học nhìn chung không có nhiều thay đổi nhưng những

số liệu, sự kiện đã được cập nhật thuận lợi cho việc giáo viên tạo minh chứng minh họa bài dạy

+ Có những phần kiến thức mới đưa vào phù hợp với thực tiễn dễ liên hệ

- Về phía nhà trường

Ngày đăng: 04/08/2023, 09:57

HÌNH ẢNH LIÊN QUAN

Hình ảnh sinh hoạt chuyên môn cụm trường đợt 1 – năm học 2021-2022 - (Skkn 2023) Nâng Cao Hiệu Quả Dạy Học Môn Địa Lí Thpt Thông Qua Sinh Hoạt Chuyên Môn Cụm Trường.pdf
nh ảnh sinh hoạt chuyên môn cụm trường đợt 1 – năm học 2021-2022 (Trang 19)
Hình thành cho học sinh các kỹ năng tự học: Kỹ năng làm việc với tài liệu học  tập (SGK Atlat, Địa lí Việt Nam), phân dạng bài tập trong bài thi tốt nghiệp và - (Skkn 2023) Nâng Cao Hiệu Quả Dạy Học Môn Địa Lí Thpt Thông Qua Sinh Hoạt Chuyên Môn Cụm Trường.pdf
Hình th ành cho học sinh các kỹ năng tự học: Kỹ năng làm việc với tài liệu học tập (SGK Atlat, Địa lí Việt Nam), phân dạng bài tập trong bài thi tốt nghiệp và (Trang 40)

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w