Tổng kết các chương cơ lý thuyết Cơ lý thuyết, Cơ ứng dụng

Chương 1: Các khái niệm – Tiên đề Tĩnh học1. Đặt lực: (lực tác dụng) : Đơn vị tính là N (KN) Trọng lượng vật: P = m.g = kg x 9,81 = ???(N) Luôn đặt theo phương thẳng đứng,hướng xuống dưới, đặt ở giữa (trọng tâm) của vật. Đặt các lực theo đề đã cho: lực tập trung ký hiệu (P, Q, F,…..);Lực phân bố q (tác dụng trên đoạn chiều dài a) được đổi thành Q = q.a, điểm đặt ởgiữa đoạn tác dụng đó.2. Cách tìm phản lực: Phản lực tựa (NA) ; Phản lực dây (lực căng dây TB) ; Phản lực gối cố định (2 phản lực: YA , XA); phản lực gối di động (1 phản lực: RB). Phản lực ngàm: (ngàm congxon – có 3 phản lực: XA; YA; mA).3. Xác định hệ lực: là tổng hợp của lực tác dụng và phản lực tác dung.Hệ lực gồm (????) lực: (P; F; Q; ……). Theo yêu cầu của đề bài.Làm bài tập chương 1: KHÔNG TÍNH TOÁN GÌ CẢ

Chương 1: Các khái niệm – Tiên đề Tĩnh học

1 Đặt lực: (lực tác dụng) : Đơn vị tính là N (KN)

- Trọng lượng vật: P = m.g = kg x 9,81 = ???(N) Luôn đặt theo phương thẳng đứng,

hướng xuống dưới, đặt ở giữa (trọng tâm) của vật

- Đặt các lực theo đề đã cho: lực tập trung ký hiệu (P, Q, F,… );

Lực phân bố q (tác dụng trên đoạn chiều dài a) được đổi thành Q = q.a, điểm đặt ở giữa đoạn tác dụng đó

2 Cách tìm phản lực:

- Phản lực tựa (NA) ;

- Phản lực dây (lực căng dây - TB) ;

- Phản lực gối cố định (2 phản lực: YA , XA); phản lực gối di động (1 phản lực: RB)

- Phản lực ngàm: (ngàm congxon – có 3 phản lực: XA; YA; mA)

3 Xác định hệ lực: là tổng hợp của lực tác dụng và phản lực tác dung

Hệ lực gồm (????) lực: (P; F; Q; ……) Theo yêu cầu của đề bài

Làm bài tập chương 1: KHÔNG TÍNH TOÁN GÌ CẢ

Chương 2: Hệ lực phẳng

1 Vec tơ chính: Tổng các vec tơ thành phần

'

1 2

1

n

k



Cộng vec tơ: 12 1 2

Cách tính: Tìm 1 cạnh tam giác thường:

(Đường chéo hình bình hành)

(R12)2 = (F1)2 + (F2)2 – 2 (F1) (F2).cos 

Chiếu hệ lực (vectơ) lên trục ox , oy

Xác định phương chiều:

Cos(Ox, R) = Rx/R ; Cos(Oy, R) = Ry/R

Tính theo tamgiác vuông khi chiếu:

Cạnh góc vuông= c huyền x cos góc kề

2 Môment chính: Tổng các môment thành phần

 1  2    

1

n

k



(+): Quay quanh tâm cùng chiều kim đhồ

(); Quay quanh tâm ngược chiều kim đhồ

Giải bài toán tĩnh học: Lập từ 2 đến 3 ptrình, giải được 2 đến 3 ẩn số

Chiếu hệ lực lên phương OX, OY, Lấy môment 1 điểm

x

   

1

n

k





Hoặc lấy môment 2 điểm, và chiếu lên 1 trục:

x 1 0

n

k



 

Kết luận: Lực (+): cùng chiều với giả định

Lực (): cùng chiều với giả định

d

-

+

B

F

d

A

mA (F)= ± F.d

  0

1





 i

n

i

A

1







 i

n

i B

Chương 3: Ma sát

Dựa vào chương 2: hệ lực phẳng làm cơ sở , ch3 là nối tiếp theo chương 2:

1 Sau khi tìm tính các kết quả của lực ta có: lực ma sát trượt Fms

Điều kiện:

ax

s s

0 F m F m m  fN

ax

s s

m

F F  fN : Vật đứng yên, không trượt ax

s s

m

F F  fN : Vật có khuynh hướng trượt

2 Sau khi tìm tính các kết quả của lực ta có: moment ma sát lăn mms

Điều kiện:

ax

0m l m l m kN max

l l

m m kN: Không lăn

m l m l max kN : Vật có khuynh hướng lăn

ĐỌC VÍ DỤ SẼ RÕ – LÀM BÀI TẬP

Chương 4: ĐỘNG HỌC ĐIỂM

I Chuyên động dài;

V: vận tốc (m/s) ; a: gia tốc tiếp (theo phương tiếp tuyến) - (m/s2 );

an: gia tốc pháp (theo phương pháp tuyến) - (m/s2 );

r ; S: vị trí, quãng đường (m)

2 2 2 2

2



































dt

dv a

a

2 2

n

a

R



a   v r

n

a  a  a

x = x(t) ; y = y(t) ; z = z(t)

+ Trường hợp chiếu lên 2 hoặc 3 trục:

2 2 2

     

         

     

Xác định phương chiều: bằng cách tính góc: cos(ox, ) v X

v v

 ; cos(oy, ) v y

v v



2 2

X X

2 2

Y Y

2 2

Z Z

Xác định phương chiều: bằng cách tính góc: cos(ox, )a a x

a

 ; cos(oy, ) a y

a a

 MỘT SỐ CHUYỂN ĐỘNG THƯỜNG GẶP:

- Chuyển động thẳng đều:

- Chuyển động cong đều:

- Chuyển động biến đổi (nhanh – chậm) đều :

Chú ý:

Y

dY

dt

dt

 

X

dX

dt

 

     2 2 2

2 2 2

2

0; n 0

dt





     a a a n  0

ons

ons

dt

  

2

n V



  

2

0 0

1 2

s s v t a t V V0 a t

n

2 2



































dt

dv a

a

Chương 5: Các chuyển động cơ bản của vật rắn CHUYỂN ĐỘNG QUAY

a Góc quay, phương trình chuyển động (radian - rad)

Quay 1 vòng:  = 2 ; Quay N vòng:  = 2N (rad)

(rad/s) ( : ômega ; : tô )

b Vận tốc góc:

(n: vòng/phút)

(rad/s 2 ), (S -2 ) ( : epsilon)

c Gia tốc góc:

Các chuyển động thường gặp

+ Chuyển động quay đều:  = const ;  = 0   = 0  ω.t

+ Chuyển động quay biến đổi đều:  = const (epsilon là hằng số)

2

2

t

     

;     0  .t

Dấu + : chuyển động quay nhanh dần đều

Dấu  : chuyển động quay chậm dần đều

 =  (t)

  

2 n n

Chuyển động dài – kết hợp chuyển động quay:

Quãng đường chuyển động

S  R ( )  t

Vận tốc của điểm :

   V S R   R 

Gia tốc của điểm :

Theo vec tơ:

n

a  a  a

M

a  v t  R   R   R 

;

2

.

n M

a  R 

Gia tốc toàn phần: Độ lớn của gia tốc toàn phần:

n

+ Truyền chuyển động quay:

Tại điểm tiếp xúc: V1 = V2

1 r1  2 r2





M



O

Tổng hợp chương 6: Chuyển động song phẳng

Các đại lượng: V A

, a A

, ω, ε gọi là yếu tố động học

Trong đó: V A

, a A

: Là chuyển động dài đơn vị (m, m/s; m/s2)

ω, ε : Là chuyển động quay đơn vị (rad; rad/s; rad/s2)

      

Công thức quan trọng: V = R.ω

Quan hệ giữa 2 điểm thuộc vật: Có VA ; ω Tìm VB ?

V AB vuông góc với AB

Xác định tâm vận tốc tức thời P:

a) Điểm Tiếp xúc của đường tròn (hinh a)

b) Biết VA và VB tâm VTTT P nằm trên đường vuông góc với 2 vận tốc đó (hình b)

c) Biết VA song song với VB Thì tâm VTTT ở Vô cực, hoặc chia ngoài, hoặc chia trong (hình c)

B A BA

V V V

2 2

2 cos

V  V V  V V 



AB

V  AB

TỔNG KẾT CÔNG THỨC KÉO – NÉN – BIẾN DẠNG DÀI

A TỔNG KẾT BÀI

1 Lý thuyết:

 Khái niệm: Thanh được gọi là chịu kéo hay nén đúng tâm khi trên mọi mặt cắt ngang của thanh chỉ có một thành phần nội lực là lực dọc Nz

 Nz > 0 (+: dương) khi hướng ra ngoài mặt cắt – Kéo

 Nz < 0 (: âm) khi hướng vào trong mặt cắt - Nén

2 Ứng suất pháp trên mặt cắt ngang:

F

NZ

Z 

 (KN/m 2 ) ; (KN/cm 2 )

Nz : Lực dọc (Đơn vị tính: N, KN; MN)

F : Diện tích mắt cắt: (cm2; m2)

3 Biến dạng dài (dọc) tương đối:

EF

l N

l  Z



;







i Zi EF

L N L

1 ( )

L: Biến dạng dọc theo thanh (đơn vị: cm; m)

Li : Chiều dài đoạn thứ I (đơn vị: cm; m)

E: Môđun đàn hồi của vật liệu; (đơn vị: N/cm2; N/m2)

E.F : là Độ cứng của vật liệu

B BÀI TẬP TUẦN:

SV download tài liệu các chương 1, 2, 3,4 Phần SÚC BỀN VẬT LIỆU – để đọc và làm các bài tập cuối chương

Yêu cầu gởi mail bài tập tuần:

1 Làm lại 2 bài tập trên lớp trực tuyến – VẼ HÌNH – DIỄN GIẢI CẨN THẬN

2 Bài tập áp dụng Tuần:

Bài 3 Một thanh thép tròn gồm ba đoạn có diện tích mặt cắt ngang là F 1 = 8cm 2 , F 2 = 10cm 2 , F 3 = 12cm 2 chịu tác dụng của các lực dọc là P1 = 50kN; P2 = 40kN và P3 =

30kN Môđun đàn hồi E = 2.10 4 (KN/cm 2 )

a) Tính và vẽ biểu đồ lực dọc Nz của thanh

b)Tính ứng suất của từng đoạn thanh và kiểm tra bền với :

c) Xác định biến dạng dài của thanh

2

[ ] 10 KN

cm

 

P1

P2

P3

F 1

F 2

F3

TỔNG KẾT PHẦN VẼ BIỂU ĐỒ NỘI LỰC – KIỂM TRA BỀN

A TỔNG KẾT BÀI

I Các dạng chịu lực:

Kéo Nén chịu cắt

Thanh chịu xoắn Thanh chịu xoắn

Qx; Qy: lực cắt ; Nz: lực dọc

Mx; My: Môment uốn

Mz: Môment xoắn

II Bài toán phẳng: Gồm 3 lực

Nz: lực dọc (N)

Qy: lực cắt (N)

Mx: Môment uốn (N.m)

x

y

Qx

z

Qy

Nz

My

Mx

Mz

III xét chiều (+)

ra khỏi mặt cắt

theo chiều KĐH

- Mô men uốn: Mx > 0 khi làm căng các thớ dưới

IV Vẽ biểu đồ ứng lực

- Biểu đồ lực dọc (Nz), lực cắt (Qy), tung độ dương (+) đặt phía trên trục nằm ngang

- Biểu đồ Môment (Mx), tung độ dương (+) đặt phía dưới trục nằm ngang

V KIỂM TRA BỀN

Điều kiện bền:

 

ax ax

x m

z m

x

M

W

2 ax

z m

x

M

N m W

B BÀI TẬP TUẦN:

SV download tài liệu các chương 1, 2, 3 Phần SÚC BỀN VẬT LIỆU – để đọc và làm các

bài tập cuối chương

Yêu cầu gởi mail bài tập tuần:

1 Làm lại 2 bài tập trên lớp trực tuyến – VẼ HÌNH – DIỄN GIẢI CẨN THẬN

2 Bài tập:

a- Vẽ biểu đồ các thành phần nội lực trên mặt cắt ngang của thanh chịu tải trọng như hình

sau:

b- Biết mặt cắt ngang của dầm hình chữ nhật, Vật liệu làm dầm có:

Tính moment chống uốn của dầm, kiểm tra độ bền của dầm AD?

c Nếu sử dụng mặt cắt ngang của thanh là hình tròn, có D = 40cm

Hãy tính moment chống uốn của thanh, kiểm tra độ bền của thanh AD?

C

2m

P=3,5KN

D

  10000 2

m

N





m

N





x

D =40cm

y