Đề cương khoá luận quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống ở huyện hoa lư, tỉnh ninh bình

MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài. Việt Nam là một đất nước có rất nhiều lễ hội cổ truyền đa dạng, độc đáo ở khắp các vùng miền của đất nước. Tại mỗi vùng miền, sẽ có những lễ hội mang lại những nét tiêu biểu và giá trị khác nhau, nhưng mục đích chung đều hướng tới các đối tượng tâm linh cần suy tôn. Các lễ hội truyền thông là dịp để con người giao lưu, truyền tải những đạo đức, luân lý về khát vọng cao đẹp, qua đó nhắc lại nhiều câu chuyện về các đối tượng được tôn vinh như những vị anh hùng chống giặc ngoại xâm, những người có công chống đất nước… Trong những năm qua, Đảng và Nhà nước đã có rất nhiều chủ trương, chính sách nhằm phát huy sức mạnh đại đoàn kết của dân tộc. Trong đó công tác quản lý xã hội luôn được coi trọng nhằm đảm bảo người dân được tham gia lễ hội một cách an toàn, văn minh. Những lễ hội truyền thống đã góp phần khơi gợi tinh thần đoàn kết dân tộc, góp phần tạo nên thành công chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước. Tỉnh Ninh Bình nơi không chỉ được thiên nhiên ban tặng cho những danh lam thắng cảnh đẹp, nổi tiếng như Quần thể danh thắng Tràng An – Tam Cốc – Bích Động…mà còn say mê du khách bởi những nhiều lễ hội truyền thống. Ninh Bình được đánh giá là tỉnh thành có thế mạnh về văn hoá, du lịch, phát triển mạnh mẽ kinh tế, đặc biệt tại huyện Hoa Lư nơi tập trung nhiều lễ hội tiêu biểu như: lễ hội cố đô Hoa Lư, lễ hội đền Thái Vi, lễ hội truyền thống thờ Đức Thánh Minh Mạng Đại Vương… Tuy nhiên trong quá trình công nghiệp hoá – hiện đại hoá của tỉnh đang có xu hướng làm biến dạng, mai một những giá trị cốt lõi của những về hội truyền thống. Nhận thức được điều trên tỉnh Ninh Bình đã vô cùng tích cực xây dựng những quy chế, kết hợp với các cơ quan, ban, ngành, đoàn thể tại địa phương trong công tác quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống trên địa bàn tỉnh. Vì những lý lẽ trên, nhằm góp phần gìn giữ, phát huy những lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, nâng cao hiệu quả trong công tác quản lý xã hội đối với lễ lội truyền thống, em xin chọn đề tài “Quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình” làm khoá luận tốt nghiệp chuyên ngành Quản lý xã hội tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền.

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Việt Nam là một đất nước có rất nhiều lễ hội cổ truyền đa dạng, độc đáo ở khắp các vùng miền của đất nước Tại mỗi vùng miền, sẽ có những

lễ hội mang lại những nét tiêu biểu và giá trị khác nhau, nhưng mục đích chung đều hướng tới các đối tượng tâm linh cần suy tôn Các lễ hội truyền thông là dịp để con người giao lưu, truyền tải những đạo đức, luân lý về khát vọng cao đẹp, qua đó nhắc lại nhiều câu chuyện về các đối tượng được tôn vinh như những vị anh hùng chống giặc ngoại xâm, những người

có công chống đất nước…

Trong những năm qua, Đảng và Nhà nước đã có rất nhiều chủ trương, chính sách nhằm phát huy sức mạnh đại đoàn kết của dân tộc Trong đó công tác quản lý xã hội luôn được coi trọng nhằm đảm bảo người dân được tham gia lễ hội một cách an toàn, văn minh Những lễ hội truyền thống đã góp phần khơi gợi tinh thần đoàn kết dân tộc, góp phần tạo nên thành công chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước

Tỉnh Ninh Bình nơi không chỉ được thiên nhiên ban tặng cho những danh lam thắng cảnh đẹp, nổi tiếng như Quần thể danh thắng Tràng An – Tam Cốc – Bích Động…mà còn say mê du khách bởi những nhiều lễ hội truyền thống Ninh Bình được đánh giá là tỉnh thành có thế mạnh về văn hoá, du lịch, phát triển mạnh mẽ kinh tế, đặc biệt tại huyện Hoa Lư nơi tập trung nhiều lễ hội tiêu biểu như: lễ hội cố đô Hoa Lư, lễ hội đền Thái Vi, lễ hội truyền thống thờ Đức Thánh Minh Mạng Đại Vương… Tuy nhiên trong quá trình công nghiệp hoá – hiện đại hoá của tỉnh đang có xu hướng làm biến dạng, mai một những giá trị cốt lõi của những về hội truyền thống Nhận thức được điều trên tỉnh Ninh Bình đã vô cùng tích cực xây dựng những quy chế, kết hợp với các cơ quan, ban, ngành, đoàn thể tại địa

phương trong công tác quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống trên địa bàn tỉnh

Vì những lý lẽ trên, nhằm góp phần gìn giữ, phát huy những lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, nâng cao hiệu quả trong công tác quản lý xã hội đối với lễ lội truyền thống, em xin chọn đề tài

“Quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình” làm khoá luận tốt nghiệp chuyên ngành Quản lý xã hội tại Học viện

Báo chí và Tuyên truyền

2 Tình hình nghiên cứu

Việc quản xã hội nhằm duy trì và phát huy những lễ hội truyền thống của dân tộc đã nhận được rất nhiều sự quan tâm, nghiên cứu của các nhà lãnh đạo, quản lý Đã có rất nhiều công trình nghiên cứu đề cập tới việc quản lý xã hội về lễ hội truyền thống ở những mức độ và phạm vi khác nhau:

Cuốn sách “ Lãng du qua một số lễ hội độc đáo ở Việt Nam” của tác

giả Châu Thành An (2017) Tác giả đã nhận định rằng sinh hoạt lễ hội là vùng văn hóa rất đặc trưng, nó hầu như có mặt ở khắp mọi miền đất nước

Lễ hội ở Việt Nam bao giờ cũng hướng tới đối tượng thiêng liêng cần suy tôn, giúp con người nhớ về nguồn cội, hướng thiện Chính vì thế, tác giả đã tuyển chọn và biên soạn một số lễ hội ở Việt Nam, giúp người đọc hiểu rõ hơn các lễ hội độc đáo ở nước ta, từ đó có những hành động nhằm gìn giữ

và phát huy tinh thần của những lễ hội truyền thống

Viện Văn hoá nghệ thuật Việt Nam có xuất bản cuốn sách “Bảo tồn

và phát huy lễ hội truyền thống trong xã hội Việt Nam đương đại” năm

2012 Cuốn sách đã tổng hợp 75 bài tham luận trong Hội thảo khoa học quốc tế "Bảo tồn và phát huy lễ hội cổ truyền trong xã hội đương đại Các

học giả trình bày và thảo luận đã đề cập đến nhiều vấn đề của lễ hội cổ truyền như: Lý thuyết - phương pháp tiếp cận nghiên cứu lễ hội cổ truyền;

sự thay đổi của lễ hội cổ truyền trong xã hội đương đại; quản lý lễ hội và phát triển du lịch, bảo tồn và phát huy lễ hội cổ truyền trong xã hội đương đại; các trường hợp lễ hội ở Việt Nam và thế giới

Tác giả Bùi Hoài Sơn, năm 2009 xuất bản cuốn sách “Quản lý lễ hội truyền thống của người Việt” Cuốn sách đã khái quát hệ thống văn bản

của Nhà nước ta về quản lý lễ hội, đánh giá ưu, nhược điểm về công tác quản lý lễ hội và đưa ra một số giải pháp tăng cường quản lý lễ hội từ góc

độ quản lý di sản văn hóa phi vật thể

Tạp chí Văn hoá nghệ thuật số 409 có bài viết “Lễ hội truyền thống

và những thách thức trong đời sống đương đại” của tác giả Lê Thị Thu Hiền

xuất bản năm 2018, tác giả đã đề cập với những thách thức mà trong quá trình quản lý, phát huy những lễ hội truyền thống trong quá trình đổi mới, hội nhập đất nước

Tác giả Nguyễn Chí Bền đã có bài viết đăng lên Tạp chí Di sản văn

hoá số 3 (2012) trang 25 “Từ nghiên cứu cấu trúc đến quản lý lễ hội truyền thống của người Việt” Bài viết đã nhấn mạnh được những thành

tựu trong công tác quản lý nhà nước về lễ hội truyền thống, từ đó đề xuất

ra một số ý kiến nhằm nâng cao chất lượng quản lý trong thời gian tới

Tác giả Phạm Thị Linh, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh

(2018) với luận văn thạc sĩ “Quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống của thị xã Chí Linh, Tình Hải Dương hiện nay” Đã phân tích, làm rõ về công

tác quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống, xây dựng những giải pháp để

có thể điều tiết, quản lý hoạt động của hệ thống một cách hiệu quả, đáp ứng được nhu cầu của nhân dân

“Quản lý hoạt động lễ hội truyền thống ở huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội hiện nay” của tác giả Phạm Trang Ngân, Học viện Chính trị

quốc gia Hồ Chí Minh (2020) Luận văn đã cho thấy tầm quan trọng của lễ hội truyền thống, cũng như những yêu cầu trong việc quản lý, phát huy truyền thống lịch sử, an toàn, an ninh xã hội Từ đó đưa ra thực trạng trong công tác quản lý lễ hội của huyện Hoài Đức và giải pháp

Có thể thấy, các công trình nghiên cứu trên đã góp phần không nhỏ vào việc xây dựng nền tảng quản lý, mang lại cái nhìn toàn diện và sâu rộng hơn về cách thức quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống Tuy nhiên, chưa một đề tài, nghiên cứu, luận văn nào đi sâu vào tìm hiểu phương thức quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình Vì vậy khoá luận nghiên cứu “Quản lý xã hội đối với lễ

hội truyền thống ở huyện Hoa Lư tỉnh Ninh Bình” sẽ tiếp nối những

nghiên cứu trên để bàn về cách thức quản lý ở tỉnh Ninh Bình, bài khoá luận có dựa trên những công trình nghiên cứu cũ từ đó phát huy những ý tưởng mới, phù hợp với tình hình tại địa phương và trong hoàn cảnh kinh

tế - xã hội hiện nay

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu.

3.1 Mục đích nghiên cứu.

Trên cơ sở làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn của quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, khoá luận

sẽ chỉ ra một số phương hướng, giải pháp nhằm nâng cao chất lượng trong thời gian tới

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu.

Để thực hiện được mục đích nghiên cứu trên, khoá luận đề ra những nhiệm vụ sau đây:

Một là: nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống

Hai là: phân tích thực trạng trong công tác quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình hiện nay

Ba là: nêu ra phương hướng, giải pháp nhằm nâng cao chất lượng công tác quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình trong thời gian tới

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là: Quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư tỉnh Ninh Bình

4.2 Phạm vi nghiên cứu.

Không gian nghiên cứu: huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình

Thời gian nghiên cứu: giai đoạn từ 2018 – 2021

5 Cơ sở và phương pháp nghiên cứu

5.1 Cơ sở luận

Luận văn được thực hiện dựa trên cơ sở lý luận của Chủ nghĩa Mác – Leenin, tư tưởng Hồ Chí Minh và hệ thóng các quan điểm, đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước về các loại hình văn hoá và quản lý xã hội về lễ hội truyền thống

5.2 Phương pháp nghiên cứu

Để thực hiện khoá luận này tác giả sử dụng phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử của triết học Mác – Lê nin

Đồng thời khoá luận sử dụng các phương pháp nghiên cứu cụ thể sau đây: phương pháp logic, phương pháp lịch sử, phương pháp thống kê, phương pháp nghiên cứu tài liệu, phương pháp quy nạp và diễn dịch, phương pháp tổng hợp và phân tích…

6 Đóng góp mới về khoa học của tề tài

Thứ nhất, khoá luận sẽ làm rõ hơn lý luận về quản lý xã hội đối với

lễ hội truyền thống, vận dụng những kiến thức lý thuyết của chuyên ngành Quản lý xã hội Từ vấn đề nghiên cứu sẽ giúp huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình chủ động hơn trong công tác quản lý, bảo tồn, phát huy lễ hội truyền thống

Thứ hai, đi sâu vào phân tích thực trạng quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình Nêu bật được kết quả trong công tác quản lý, hạn chế và nguyên nhân, từ đó có thể đề ra những phương hướng, giải pháp nhằm nâng cao công tác quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống

Thứ ba, đề tài sẽ chỉ ra giải pháp cụ thể, phù hợp với tình hình kinh

tế, xã hội tại huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình nhằm tăng cường công tác quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống trong thời gian tới

7 Kết cấu của khoá luận

Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo và mục lục, đề tài gồm có 03 chương, 08 tiết

Chương I:

CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ XÃ HỘI ĐỐI VỚI LỄ HỘI

TRUYỀN THỐNG Ở CẤP HUYỆN 1.1 Khái niệm, đặc điểm của quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống

ở cấp huyện

1.1.1 Một số khái niệm cơ bản

1.1.1.1 Khái niệm quản lý xã hội

1.1.1.2 Khái niệm lễ hội truyền thống

1.1.1.3 Khái niệm quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống

1.1.2 Đặc điểm của quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống ở cấp huyện

1.2 Vai trò của quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống ở cấp huyện 1.3 Nguyên tắc, nội dung, phương pháp quản lý xã hội đối với lễ hội truyền

thống ở cấp huyện

1.2.1 Nguyên tắc quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống ở cấp huyện

1.2.2 Nội dung quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống ở cấp huyện 1.2.3 Phương pháp quản lý xã hội đối với lễ hội ở cấp huyện

Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ XÃ HỘI ĐỐI VỚI LỄ HỘI TRUYỀN THỐNG Ở HUYỆN HOA LƯ, TỈNH NINH BÌNH HIỆN NAY 2.1 Khái quát về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội và tình hình lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình

2.1.1 Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình

2.1.2 Tổ chức bộ máy quản lý ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình

2.1.3 Tình hình lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình hiện nay

2.2 Kết quả đạt được và nguyên nhân của kết quả

2.2.1 Kết quả đạt được

2.2.1.1 Về nội dung quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống

2.2.1.2 Về phương pháp quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống

2.2.2 Nguyên nhân của những kết quả

2.3 Hạn chế và nguyên nhân của hạn chế

2.3.1 Hạn chế

2.3.1.1 Về nội dung quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống

2.3.1.2 Về phương pháp quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống

2.3.2 Nguyên nhân của những hạn chế

Chương 3 PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ XÃ HỘI ĐỐI VỚI LỄ HỘI TRUYỀN THỐNG Ở HUYỆN HOA LƯ,

TỈNH NINH BÌNH THỜI GIAN TỚI 3.1 Phương hướng tăng cường quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình thời gian tới.

3.2 Giải pháp tăng cường quản lý xã hội dối với lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình thời gian tới.

KẾT LUẬN

Việc duy trì và phát huy những lễ hội truyền thống luôn được Đảng

và Nhà nước dành sự quan tâm ưu ái Là một tỉnh mang đậm đà màu sắc dân tộc, với nhiều lễ hội truyền thống nổi tiếng, tỉnh Ninh Bình đã và đang rất nỗ lực trong việc giữ gìn và phát huy mở rộng những lễ hội truyền thống đó tới nhiều khách du lịch hơn, truyền bá được những giá trị văn hoá sâu sắc của Việt Nam Thời gian qua, Nhà nước cũng đã ban hành rất nhiều những chính sách nhằm phát huy vai trò quản lý xã hội đối với lễ hội

truyền thống, bởi có quản lý chặt chẽ, phù hợp với từng giai đoạn thì mới gìn giữ được giá trị của những lễ hội truyền thống

Quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống đã và đang trở thành

những ưu tiên hàng đầu tại tỉnh Ninh Bình Căn cứ vào những cơ sở lý luận thực tiễn đã khẳng định vai trò quan trọng của việc quản lý xã hội đối với

lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình Lễ hội truyền thống phong phú đã góp phần phát triển kinh tế đất nước nhất là về du lịch, làm phong phú đời sống văn hoá, tinh thần của nhân dân

Tuy nhiên có thể thấy công tác quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình còn gặp một số hạn chế, những chính sách chưa được thống nhất đồng đều giữa các khâu, gây nên sự khó khăn trong công tác quản lý Một số cán bộ quản lý còn chưa thực sự am hiểu về những chính sách của Đảng, Nhà nước, còn chậm trễ trong khâu đưa những chính sách tới người dân Mặc dù có thiếu xót nhưng không thể phủ nhận những thành tự trong công tác quản lý xã hội đối với lễ hội

truyền thống ở huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình

Với những định hướng và giải pháp bài khoá luận đề ra, hy vọng trong thời gian tới tỉnh Ninh Bình sẽ đạt được những thành công hơn nữa trong công tác quản lý xã hội đối với lễ hội truyền thống trên địa bàn tỉnh

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Ban chấp hành trung ương Đảng (2015), Chỉ thị số 41-CT/TW về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác quản lý và tổ chức lễ hội, Hà Nội

2. Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch (2010), Chỉ thị số

20/CT-BVHTTDL, ngày 05/02/2010 về Tăng cường công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động quảng cáo, Hà Nội.

3. Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2018), Nghị định số 110/2018/NĐ-CP ngày 29 tháng 8 năm 2018 Quy định về quản lý và tổ chức lễ hội, Hà Nội

4 Đinh Thị Chung (2014), “Quản lý nhà nước với hoạt động lễ hội ở

Việt Nam hiện nay”, Học viện Hành chính Quốc gia, Hà Nội.

5. Nguyễn Hồng Chương (2017), “Lễ hội và những vấn đề đặt ra về quản lý lễ hội, Ban Tôn giáo Chính phủ Việt Nam”, tạp chí Công tác

tôn giáo, số 10 trang 13, Hà Nội

6. Lê Thị Thu Hiền (2018), “Lễ hội truyền thống và những thách thức trong đời sống đương đại”, Tạp chí Văn hoá nghệ thuật số 409, Hà

Nội

7 Quốc hội (2009), Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật di sản

văn hóa, ngày 18 tháng 6 năm 2009, Hà Nội.

8 Quốc hội (2016), Luật Tín ngưỡng, tôn giáo, Hà Nội.

9 Trần Quốc Vượng (2002), “Văn hóa Việt Nam tìm tòi và suy ngẫm”,

Nxb Văn hóa dân tộc

10. Viện Văn hoá nghệ thuật Việt Nam (2012) , “Bảo tồn và phát huy lễ hội truyền thống trong xã hội Việt Nam đương đại”, Nxb Văn

hoá thông tin