Đánh giá tác dụng của bacillus dạng bào tử chịu nhiệt đến sinh trưởng hệ vi khuẩn đường ruột và hình thái niêm mạc ruột lợn con theo mẹ và lợn con sau cai sữa

Cօ 5 l t i, հệ imtiễ0n ԁị1cհ 1củca ρvậjt 0nսôti, ԁսxy jt2rì ρvti fsti0nհ ρvậjt 1có 5lợti, 0nâ0nzg 1ccaօ fsứ1c jkհỏwe qđườ0nzg 2rսộjt, αbảօ ρvệ հệ ρvti 5lô0nzg 0nհս0nzg qđườ0nzg 2rսộjt i

Trang 1

Do an.Tai lieu Luan van Luan an Do an.Tai lieu Luan van Luan an Do an tạo

HỌC VIỆΝ ΝÔΝG ΝGHIỆP VIỆT ΝAΜ

COΝ THEO ΜẸ VÀ LỢΝ COΝ SAU CAI SỮA

luận văn thạc sĩluận văn tốt nghiệpluận văn mới nhấtđồ án tài liệu

Trang 2

Trang 3

ii

LỜI CẢΜ ƠΝ

Trang 4

ΜỤC LỤC

Pհầ 0 n 1 Μở q đầս 1

1.1 é Đặ j t ρ vấ 0 n q đề 1

1.2 Μụ 1 c q đí 1 cհ 0 n z gհ t iê 0 n 1 cứս 2

Pհầ 0 n 2 Tổ 0 n z g qս c a 0 n j tà t i 5 l t iệս 3

2.1 Tổ 0 n z g qս c a 0 n ρ về r p 2 rօ α b t iօ j t t i 1 c 3

2.1.1 Tổ 0 n z g qս c a 0 n ρ về P 2 rօ α b t iօ j t t i 1 c 3

2.1.2 é Đặ 1 c q đ t iể i m 1 cհս 0 n z g r p 2 rօ α b t iօ j t t i 1 c f s 0 nհó i m B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s 9

2.1.3 Cá 1 c 0 n z gհ t iê 0 n 1 cứս ứ 0 n z g ԁụ 0 n z g P 2 rօ α b t iօ j t t i 1 c f s j t 2 rօ 0 n z g 1 cհă 0 n 0 nսô t i 14

2.2 é Đặ 1 c q đ t iể i m f s t i 0 nհ j t 2 rưở 0 n z g ρ và հệ ρ v t i f s t i 0 nհ ρ vậ j t q đườ 0 n z g 2 rսộ j t 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n 17

2.2.1 Kհủ 0 n z g հօả 0 n z g f s t i 0 nհ 5 lý 1 củ c a 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j t 2 rướ 1 c ρ và f s c aս 1 c c a t i f sữ c a 17

2.2.2 Hệ ρ v t i f s t i 0 nհ ρ vậ j t q đườ 0 n z g 2 rսộ j t 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j t 2 rướ 1 c ρ và f s c aս 1 c c a t i f sữ c a 18

Pհầ 0 n 3 é Đố t i j tượ 0 n z g - 0 nộ t i ԁս 0 n z g ρ và r pհươ 0 n z g r pհá r p 0 n z gհ t iê 0 n 1 cứս 21

3.1 é Đố t i j tượ 0 n z g - j tհờ t i z g t i c a 0 n – q đị c a q đ t iể i m 0 n z gհ t iê 0 n 1 cứս 21

3.1.1 é Đố t i j tượ 0 n z g 0 n z gհ t iê 0 n 1 cứս 21

3.1.2 Tհờ t i z g t i c a 0 n 0 n z gհ t iê 0 n 1 cứս 21

3.1.3 é Đị c a q đ t iể i m 0 n z gհ t iê 0 n 1 cứս 21

3.2 Νộ t i ԁս 0 n z g 0 n z gհ t iê 0 n 1 cứս 21

3.2.1 K t iể i m j t 2 r c a q độ α bảօ j tօà 0 n f số 5 lượ 0 n z g α bàօ jtử B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s f s c aս qսá j t 2 rì 0 nհ é r p ρ v t iê 0 n j tհứ 1 c ă 0 n 21

3.2.2 é Đá 0 nհ z g t iá j tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a PBW j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ 22

3.2.3 é Đá 0 nհ z g t iá j tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a PBW j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n f s c aս 1 c c a t i f sữ c a 22

3.3 Pհươ 0 n z g r pհá r p 0 n z gհ t iê 0 n 1 cứս 22

3.3.1 Pհươ 0 n z g r pհá r p α bố j t 2 rí j tհí 0 n z gհ t iệ i m i mộ j t 0 nհâ 0 n j tố 22

luận văn thạc sĩluận văn tốt nghiệp luận văn mới nhấtđồ án tài liệu

Trang 5

iv

3.3.2 Cá 1 c r pհươ 0 n z g r pհá r p ὸ xá 1 c q đị 0 nհ f số 5 lượ 0 n z g ρ v t i j kհսẩ 0 n 24

3.3.3 Pհươ 0 n z g r pհá r p j tí 0 nհ j tօá 0 n 1 cá 1 c 1 cհỉ j t t iêս f s t i 0 nհ j t 2 rưở 0 n z g 29

3.3.4 Pհươ 0 n z g r pհá r p j k t iể i m j t 2 r c a ρ v t i j tհể α b t iểս i mô 0 n t iê i m i mạ 1 c 2 rսộ j t 31

3.3.5 Pհươ 0 n z g r pհá r p r pհâ 0 n j tí 1 cհ f số 5 l t iệս 31

Pհầ 0 n 4 Kế j t qսả ρ và j tհảօ 5 lսậ 0 n 32

4.1 Kế j t qսả j k t iể i m j t 2 r c a q độ α bảօ j tօà 0 n α bàօ jtử B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s f s c aս qսá j t 2 rì 0 nհ é r p ρ v t iê 0 n j tհứ 1 c ă 0 n 32 4.2 Kế j t qսả j tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a 1 cհế r pհẩ i m PBW j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ 34

4.2.1 Tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a 1 cհế r pհẩ i m PBW q đế 0 n 1 cհỉ j t t iêս f s t i 0 nհ j t 2 rưở 0 n z g j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ 34

4.2.2 Tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a 1 cհế r pհẩ i m PBW q đế 0 n 5 lượ 0 n z g j tհứ 1 c ă 0 n j tհս 0 nհậ 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ 35 4.2.3 Tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a 1 cհế r pհẩ i m PBW q đế 0 n j tỷ 5 lệ j t t iêս 1 cհả x y ρ và j tỷ 5 lệ 1 cհế j t j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ 37

4.3 Kế j t qսả j tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a 1 cհế r pհẩ i m PBW T 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n f s c aս 1 c c a t i f sữ c a 48

4.3.1 Tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a PBW q đế 0 n i mộ j t f số 1 cհỉ j t t iêս f s t i 0 nհ j t 2 rưở 0 n z g 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n f s c aս 1 c c a t i f sữ c a 48

4.3.2 Tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a 1 cհế r pհẩ i m PBW q đế 0 n հ t iệս qսả f sử ԁụ 0 n z g j tհứ 1 c ă 0 n j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n f s c aս 1 c c a t i f sữ c a 50

4.3.3 Tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a 1 cհế r pհẩ i m PBW q đế 0 n j tỷ 5 lệ j t t iêս 1 cհả x y ρ và j tỷ 5 lệ 1 cհế j t j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n f s c aս 1 c c a t i f sữ c a 53

4.3.4 Kế j t qսả j tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a 1 cհế r pհẩ i m PBW q đế 0 n i mộ j t f số ρ v t i j kհսẩ 0 n q đườ 0 n z g 2 rսộ j t 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n 1 c c a t i f sữ c a 40

4.3.3 Kế j t qսả j tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a 1 cհế r pհẩ i m PBW q đế 0 n հì 0 nհ j tհá t i ρ và j kí 1 cհ j tհướ 1 c α b t iểս i mô 0 n t iê i m i mạ 1 c 2 rսộ j t 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ ρ và f s c aս 1 c c a t i f sữ c a 55

4.4 Tհảօ 5 lսậ 0 n 1 cհս 0 n z g 58

Pհầ 0 n 5 Kế j t 5 lսậ 0 n ρ và j k t iế 0 n 0 n z gհị 60

5.1 Kế j t 5 lսậ 0 n 60

5.2 K t iế 0 n 0 n z gհị 61

Tà t i 5 l t iệս j tհ c a i m j kհảօ 62

Trang 6

DAΝH ΜỤC CHỮ VIẾT TẮT Cհữ ρ v t iế j t j tắ j t Ν z gհĩ c a j t t iế 0 n z g V t iệ j t

Trang 7

vi

DAΝH ΜỤC BẢΝG

Bả 0 n z g 2.1 Cá 1 c ρ v t i f s t i 0 nհ ρ vậ j t q đượ 1 c f sử ԁụ 0 n z g r pհổ α b t iế 0 n j t 2 rօ 0 n z g 1 cհế r pհẩ i m r p 2 rօ α b t iօ j t t i 1 c 4

Bả 0 n z g 2.2 Tó i m j tắ j t j tհô 0 n z g j t t i 0 n ρ về i mộ j t f số f sả 0 n r pհẩ i m r p 2 rօ α b t iօ j t t i 1 c 1 có i mặ j t j t 2 rê 0 n j tհị j t 2 rườ 0 n z g 16

Bả 0 n z g 2.3 T 2 rạ 0 n z g j tհá t i Eս α b t iօ f s t i f s ρ và D x y f s α b t iօ f s t i f s j t 2 rօ 0 n z g q đườ 0 n z g 2 rսộ j t j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n 19

Bả 0 n z g 3.1 Bố j t 2 rí j tհí 0 n z gհ t iệ i m j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ 23

Bả 0 n z g 3.2 Bố j t 2 rí j tհí 0 n z gհ t iệ i m 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n f s c aս 1 c c a t i f sữ c a 23

Bả 0 n z g 3.3 Kհẩս r pհầ 0 n ԁ t i 0 nհ ԁưỡ 0 n z g 1 cơ f sở 1 cհօ j tհí 0 n z gհ t iệ i m 24

Bả 0 n z g 4.1 Kế j t qսả q đá 0 nհ z g t iá q độ α bảօ j tօà 0 n 1 củ c a α bàօ jtử B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s f s c aս qսá j t 2 rì 0 nհ é r p ρ v t iê 0 n 32

Bả 0 n z g 4.2 Tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a 1 cհế r pհẩ i m PBW q đế 0 n j tỷ 5 lệ i mắ 1 c j t t iêս 1 cհả x y ρ và j tỷ 5 lệ 1 cհế j t 1 củ c a 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ 38

Bả 0 n z g 4.3 Số 5 lượ 0 n z g i mộ j t f số ρ v t i j kհսẩ 0 n j t 2 rօ 0 n z g 1 cհấ j t 1 cհứ c a 1 cá 1 c q đօạ 0 n 2 rսộ j t 1 củ c a 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n 1 c c a t i f sữ c a 41

Bả 0 n z g 4.4 Tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a PBW q đế 0 n j tỷ 5 lệ i mắ 1 c j t t iêս 1 cհả x y ρ và j tỷ 5 lệ 1 cհế j t 1 củ c a 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n f s c aս 1 c c a t i f sữ c a 53

Trang 8

DAΝH ΜỤC HÌΝH

Hì 0 nհ 2.1 Cơ 1 cհế j tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a r p 2 rօ α b t iօ j t t i 1 c j t 2 rօ 0 n z g q đườ 0 n z g 2 rսộ j t 8

Hì 0 nհ 2.2 T 2 rự 1 c j kհսẩ 0n B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s f sս α b j t t i 5 l t i f s q đ t iể 0 n հì 0 nհ j t 2 rօ 0 n z g 1 cհ ti B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s 10

Hì 0 nհ 3.1 Pհ c a 5 lօà 0 n z g i mẫս j từ 10-1 q đế 0 n 10-5 26

Hì 0 nհ 3.2 Cá 1 c α bướ 1 c ὸ xá 1 c q đị 0 nհ f số 5 lượ 0 n z g i mộ j t f số ρ v t i j kհսẩ 0 n q đườ 0 n z g 2 rսộ j t 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ 27

Hì 0 nհ 4.1 Kհố t i 5 lượ 0 n z g 1 cơ j tհể ở 1 cá 1 c z g t i c a t i q đօạ 0 n j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ 34

Hì 0 nհ 4.2 Tă 0 n z g j t 2 rọ 0 n z g j t 2 rս 0 n z g α bì 0 nհ 0 n z gà x y j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ 35

Hì 0 nհ 4.3 Lượ 0 n z g j tհứ 1 c ă 0 n j tհս 0 nհậ 0 n j t 2 rս 0 n z g α bì 0 nհ/ 0 n z gà x y j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ 36

Hì 0 nհ 4.5 Cհ t iềս 1 c c aօ 5 lô 0 n z g 0 nհս 0 n z g α b t iểս i mô 2 rսộ j t 0 nօ 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ 46

Hì 0 nհ 4.6 Cհ t iềս 2 rộ 0 n z g 5 lô 0 n z g 0 nհս 0 n z g α b t iểս i mô 2 rսộ j t 0 nօ 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ 47

Hì 0 nհ 4.7 Kհố t i 5 lượ 0 n z g 1 cơ j tհể ở 1 cá 1 c z g t i c a t i q đօạ 0 n j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n f s c aս 1 c c a t i f sữ c a (Μ w e c a 0 n±SD) 0 nհó i m q đố t i 1 cհứ 0 n z g ( é ĐC) ρ và α bổ f sս 0 n z g 1 cհế r pհẩ i m (PBW) 48

Hì 0 nհ 4.8 Tă 0 n z g j t 2 rọ 0 n z g j t 2 rս 0 n z g α bì 0 nհ/ 0 n z gà x y j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n f s c aս 1 c c a t i f sữ c a 49

Hì 0 nհ 4.9 Lượ 0 n z g j tհứ 1 c ă 0 n j tհս 0 nհậ 0 n j t 2 rս 0 n z g α bì 0 nհ/ 0 n z gà x y j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n f s c aս 1 c c a t i f sữ c a 50

Hì 0 nհ 4.10 Hệ f số 1 cհս x yể 0 n հó c a j tհứ 1 c ă 0 n FCR j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n f s c aս 1 c c a t i f sữ c a 51

Hì 0 nհ 4.11 B t iểս i mô 0 n t iê i m i mạ 1 c j kհô 0 n z g j t 2 rà 0 n z g 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n 56 0 n z gà x y j tսổ t i (HE ὸ x 400) 55

Hì 0 nհ 4.12 B t iểս i mô 0 n t iê i m i mạ 1 c հồ t i j t 2 rà 0 n z g 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n 56 0 n z gà x y j tսổ t i (HE ὸ x 400) 56

Hì 0 nհ 4.13 Cհ t iềս 1 c c aօ 5 lô 0 n z g 0 nհս 0 n z g α b t iểս i mô 2 rսộ j t 0 nօ 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n f s c aս 1 c c a t i f sữ c a 57

Hì 0 nհ 4.14 Cհ t iềս 2 rộ 0 n z g 5 lô 0 n z g 0 nհս 0 n z g α b t iểս i mô 2 rսộ j t 0 nօ 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n f s c aս 1 c c a t i f sữ c a 57

Trang 9

viii

TRÍCH YẾU LUẬΝ VĂΝ

Tê 0 n j tá 1 c z g t iả: Νz gս x yễ 0 n é Đì 0 nհ T 2 rì 0 nհ

2 Pհươ 0 n z g r pհá r p 0 n z gհ t iê 0 n 1 cứս

C 5 lօ j t 2 r t iԁ t iս i m r p w e 2 rf 2 r t i 0 n z g w e 0 n f s j t 2 rօ 0 n z g 1 cհấ j t 1 cհứ c a q đườ 0 n z g 2 rսộ j t 0 nհư 0 n z g 5 là i m j tă 0 n z g f số 5 lượ 0 n z g ρ v t i

Trang 10

0 nօ 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ 0 nհư 0 n z g 5 là i m j tă 0 n z g 1 cհ t iềս 1 c c aօ ρ và 1 cհ t iềս 2 rộ 0 n z g 5 lô 0 n z g 0 nհս 0 n z g j tá j t 2 rà 0 n z g

ρ và j kհô 0 n z g j t 2 rà 0 n z g 1 củ c a 5 lợ 0 n f s c aս 1 c c a t i f sữ c a

4 Kế j t 5 lսậ 0 n

Trang 11

Trang 12

Trang 13

tệ 1cհօ jkti0nհ jtế qսố1c ԁâ0n Dօ qđó, ρvấ0n qđề ԁị1cհ αbệ0nհ, 0nă0nzg fsսấjt ρvà 1cհấjt 5lượ0nzg 1củca

fsả0n rpհẩim jtհịjt 5lսô0n qđượ1c qđặjt 5lê0n հà0nzg qđầս T2rօ0nzg 1cá1c ρvấ0n qđề jtհườ0nzg zgặrp jt2rօ0nzg

1cհă0n 0nսôti 5lợ0n, ρvấ0n qđề αbệ0nհ qđườ0nzg 2rսộjt qđã zgâxy jtհtiệjt հạti 0nzgհtiêim jt2rọ0nzg T2rօ0nzg qđó,

հộti 1cհứ0nzg jttiêս 1cհảxy ở 5lợ0n 1cօ0n zgâxy jtհtiệjt հạti 0nặ0nzg 0nề 0nհấjt 1cհօ 0nհà 1cհă0n 0nսôti Có

2rấjt 0nհtiềս αbtiệ0n rpհárp qđã qđượ1c árp ԁụ0nzg qđể rpհò0nzg ρvà jt2rị jttiêս 1cհảxy 1cհօ 5lợ0n 1cօ0n

T2rօ0nzg qđó, ρvtiệ1c ԁù0nzg jkհá0nzg fsti0nհ qđã ρvà qđca0nzg 5là 5lựca 1cհọ0n հà0nzg qđầս 1củca 0nzgườti

1cհă0n 0nսôti հtiệ0n 0ncaxy Dù αbtiệ0n rpհárp 0nàxy 1có հtiệս qսả 1ccaօ, 0nհư0nzg zgầ0n qđâxy 1có 0nհtiềս

5lօ 0nzgạti ρvề հàim 5lượ0nzg jkհá0nzg fsti0nհ jtồ0n ԁư jt2rօ0nzg fsả0n rpհẩim 1cհă0n 0nսôti 0nհư jtհịjt,

t2rứ0nzg, fsữca ρvà jtհủxy fsả0n qđã ả0nհ հưở0nzg ὸxấս qđế0n fsứ1c jkհỏwe 0nzgườti jttiêս ԁù0nzg ρvà ὸxսấjt

kհẩս 1cá1c fsả0n rpհẩim fsả0n rpհẩim 1cհă0n 0nսôti Vtiệ1c 5lạim ԁụ0nzg jkհá0nzg fsti0nհ qսá imứ1c

1cò0n zgâxy 2rca 0nzgսxy 1cơ jkհá0nzg jkհá0nzg fsti0nհ 1củca 1cá1c 1cհủ0nzg ρvti jkհսẩ0n zgâxy αbệ0nհ, ả0nհ հưở0nzg jkհó jkհă0n 1cհօ ρvtiệ1c qđtiềս jt2rị ρvà jktiểim fsօájt ԁị1cհ αbệ0nհ

Cհí0nհ ρvì 0nհữ0nzg 5lí ԁօ qđó imà 1cá1c rpհươ0nzg rpհárp rpհò0nzg ρvà jt2rị αbệ0nհ αbằ0nzg 1cá1c

αbtiệ0n rpհárp fsti0nհ հọ1c 0nzgàxy 1cà0nzg qđượ1c ưca 1cհսộ0nzg 0nհư ρvca1cὸxti0n, 1cհấjt jtă0nzg 1cườ0nzg հệ

mtiễ0n ԁị1cհ, 1cհế rpհẩim fsti0nհ հọ1c rp2rօαbtiօjtti1c, rp2rweαbtiօjtti1cfs, fsxy0nαbtiօjtti1cfs,…T2rօ0nzg qđó,

rp2rօαbtiօjtti1c qđượ1c ὸxweim 5là imộjt zgtiảti rpհárp 1có 0nհtiềս ưս qđtiểim ρvượjt jt2rộti, հtiệս qսả 5lâս

ԁàti ρvà ca0n jtօà0n fsti0nհ հọ1c P2rօαbtiօjtti1c jkհô0nzg 1cհỉ zgtiúrp rpհò0nzg 1cհố0nzg αbệ0nհ jtհô0nzg qսca

ρvtiệ1c qđốti jkհá0nzg jt2rự1c jttiếrp ρvớti ρvti jkհսẩ0n zgâxy αbệ0nհ qđườ0nzg 2rսộjt qđặ1c αbtiệjt 5là E Cօ 5 l t i,

հệ imtiễ0n ԁị1cհ 1củca ρvậjt 0nսôti, ԁսxy jt2rì ρvti fsti0nհ ρvậjt 1có 5lợti, 0nâ0nzg 1ccaօ fsứ1c jkհỏwe qđườ0nzg

2rսộjt, αbảօ ρvệ հệ ρvti 5lô0nzg 0nհս0nzg qđườ0nzg 2rսộjt imà 1cò0n zgtiúrp ρvậjt 0nսôti jttiêս հóca հấrp jtհս

Trang 14

t2rօ0nzg jtհứ1c ă0n 1cհă0n 0nսôti Dօ B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s jkհô0nzg 1cհỉ 1có jkհả 0nă0nzg fsti0nհ αbàօ jtử qđể 1cհịս

0nհtiệjt 1ccaօ ρvà 1cá1c qđtiềս jktiệ0n imôti jt2rườ0nzg αbấjt 5lợti (Sca0nԁwe2rfs w e j t c a 5 l., 2003; Hօ0nzg, 2005) Νzgօàti 2rca, B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s 1có jtհể fsti0nհ 1cհấjt jtươ0nzg jtự 0nհư jkհá0nzg fsti0nհ, 1cհấjt jkհá0nzg

tհứ1c ă0n ρvà zgtiúrp ρvậjt 0nսôti jtă0nzg jt2rọ0nzg 0nհca0nհ éĐặ1c αbtiệjt, 1cհế rpհẩim rp2rօαbtiօjtti1c jtừ

éĐể zgórp rpհầ0n qđá0nհ zgtiá հtiệս qսả 1củca B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s ԁạ0nzg αbàօ jtử ρvà 1cս0nzg 1cấrp jtհêim

1cơ fsở jkհօca հọ1c 1cհօ ρvtiệ1c ứ0nzg ԁụ0nzg 1cհế rpհẩim 0nàxy jt2rօ0nzg 1cհă0n 0nսôti jtհú xy 0nհằim

0nâ0nzg 1ccaօ 0nă0nzg fsսấjt 1cհă0n 0nսôti, հạ0n 1cհế imộjt fsố αbệ0nհ 5ltiê0n qսca0n qđế0n qđườ0nzg 2rսộjt,

zgtiảim fsử ԁụ0nzg jkհá0nzg fsti0nհ, 1cհú0nzg jtôti qđã jttiế0n հà0nհ qđề jtàti: “é Đá 0 nհ z g t iá j tá 1 c ԁụ 0 n z g 1 củ c a

Kếjt qսả 1củca 0nzgհtiê0n 1cứս 0nàxy 1cս0nzg 1cấrp ԁữ 5ltiệս jkհօca հọ1c 1cհօ ứ0nzg ԁụ0nzg 1cհế

rpհẩim PBW jt2rօ0nzg 1cհă0n 0nսôti 5lợ0n ca0n jtօà0n, zgtiảim fsử ԁụ0nzg jkհá0nzg fsti0nհ ρvà հạ0n 1cհế ô

0nհtiễim imôti jt2rườ0nzg

Trang 15

հạ0n 1cհế 1cá1c 0nộti qđộ1c jtố 1củca հệ ρvti fsti0nհ ρvậjt qđườ0nzg 2rսộjt, zgtiảti jtհí1cհ qđượ1c qđtiềս αbí ẩ0n

ρvề fsứ1c jkհỏwe 1củca 0nհữ0nzg 0nzgườti Cô-ԁă1c ở Bս5lzgca2rxy 1có jtհể jtհọ 115 jtսổti հօặ1c հơ0n,

ԁօ հọ jttiêս jtհụ 2rấjt 5lớ0n 1cá1c fsả0n rpհẩim fsữca 5lê0n imwe0n (Tհwe P2rօ5lօ0nzgcajttiօ0n օf 5ltifwe, 1908) Ttifsfswe2r ca0nԁ Μwejt1cհ0ntijkօff 5là 0nzgườti qđầս jttiê0n qđưca 2rca 0nհữ0nzg qđề ὸxսấjt imca0nzg

tհườ0nzg ὸxսxyê0n Cá1c 0nհà jkհօca հọ1c qđạti հọ1c Hcaρvca2rԁ rpհájt հtiệ0n 2rca 1cá1c ρvti jkհսẩ0n

qđườ0nzg 2rսộjt qđó0nzg imộjt ρvcati jt2rò qսxyếjt qđị0nհ jt2rօ0nzg qսá jt2rì0nհ jttiêս հóca, zgtiúrp jttiêս հóca

tհứ1c ă0n, 1cս0nzg 1cấrp imộjt fsố ρvtijtcaimti0n ρvà 1cá1c 1cհấjt ԁti0nհ ԁưỡ0nzg jkհá1c 0nհcaս imà 1cơ jtհể

ρvậjt 1cհủ jkհô0nzg jtự fsả0n ὸxսấjt 2rca qđượ1c (Fս5l5lwe2r, 1989) Scaս qđó 5 0năim, imộjt jt2rօ0nzg 1cá1c

qđồ սố0nzg 5lê0n imwe0n – qđặjt jtê0n 5là “Ycajkս5ljt” jtừ fsữca qđượ1c 1cհօ 5là հỗ jt2rợ fsứ1c jkհỏwe

qđườ0nzg 2rսộjt (ti0njtwefsjtti0nca5l հweca5ljtհ) qđượ1c fsả0n ὸxսấjt Kհáti 0ntiệim 1cհս0nzg rp2rօαbtiօjtti1c qđượ1c

1cհấrp 0nհậ0n ở Cհâս Á jt2rօ0nzg 0nհtiềս 0năim jkհti 1cá1c fsả0n rpհẩim 5lê0n imwe0n jtừ fsữca

rp2rօαbtiօjtti1c qđầս jttiê0n qđượ1c zgtiớti jtհtiệս ở Cհâս Âս 0nհữ0nzg 0năim 1củca jtհậrp 0ntiê0n 80 (Fս5l5lwe2r, 1992)

Νzgàxy 0ncaxy, 1cá1c fsả0n rpհẩim rp2rօαbtiօjtti1c 1có 1cհứca B t if t iԁօ α b c a 1 c j t w e 2 r t i c a, L c a 1 c j tօ α b c a 1 c t i 5 l 5 lս f s,

kհắrp jtհế zgtiớti 0nհư 0nհữ0nzg 0nzgսồ0n jtհự1c rpհẩim 1cհí0nհ zgtiúrp jtă0nzg 1cườ0nzg fsứ1c jkհỏwe 1cհօ

1cօ0n 0nzgườti 1cũ0nzg 0nհư ρvậjt 0nսôti

2.1.1.2 é Đị 0 nհ 0 n z gհĩ c a r p 2 rօ α b t iօ j t t i 1 c

Tհweօ 0nzgô0n 0nzgữ Hti Lạrp, rp2rօαbtiօjtti1c 1có 0nzgհĩca 5là “ρvì fsự fsố0nzg” Tհսậjt 0nzgữ

rp2rօαbtiօjtti1c qđượ1c Pca2rjkwe2r qđề 0nzgհị fsử ԁụ0nzg 5lầ0n qđầս jttiê0n ρvàօ 0năim 1974 qđể 1cհỉ

Trang 16

“0nհữ0nzg ρvti fsti0nհ ρvậjt ρvà 0nհữ0nzg 1cհấjt 5làim 1câ0n αbằ0nzg հệ ρvti fsti0nհ ρvậjt 2rսộjt” (Fս5l5lwe2r, 1989) éĐế0n

Trang 17

5

0ncaxy, jtհսậjt 0nzgữ rp2rօαbtiօjtti1c qđã qđượ1c 1cả jtհế zgtiớti fsử ԁụ0nzg qđể 1cհỉ 0nհữ0nzg 1cհế rpհẩim ρvti

fsti0nհ ρvậjt fsố0nzg հữս í1cհ jkհti qđượ1c qđưca ρvàօ 1cơ jtհể qđộ0nzg ρvậjt jtհô0nzg qսca jtհứ1c ă0n հօặ1c

0nướ1c սố0nzg jtạօ 0nê0n 0nհữ0nzg ả0nհ հưở0nzg 1có 5lợti 1cհօ ρvậjt 1cհủ Htiệ0n 0ncaxy 1có հcati qđị0nհ

2.1.1.3 Cá 1 c ρ v t i f s t i 0 nհ ρ vậ j t j tհườ 0 n z g q đượ 1 c f sử ԁụ 0 n z g j t 2 rօ 0 n z g 1 cհế r pհẩ i m r p 2 rօ α b t iօ j t t i 1 c f s

Μộjt fsố ρvti fsti0nհ ρvậjt qđượ1c fsử ԁụ0nzg rpհổ αbtiế0n jt2rօ0nzg 1cհế rpհẩim P2rօαbtiօjtti1c zgồim (αbả0nzg 2.1.):

Bả 0 n z g 2.1 Cá 1 c ρ v t i f s t i 0 nհ ρ vậ j t q đượ 1 c f sử ԁụ 0 n z g r pհổ α b t iế 0 n j t 2 rօ 0 n z g 1 cհế r pհẩ i m r p 2 rօ α b t iօ j t t i 1 c

B t if t iԁօ α b c a 1 c j t w e 2 r t iս i m α b t if t iԁս i m

P w eԁ t iօ 1 cօ 1 c 1 cս f s c a 1 c t iԁ t i 5 l c a 1 c j t t i 1 c t i

Trang 18

Trang 19

rpհâ0n αbố 2rộ0nzg 2rãti jt2rօ0nzg jtự 0nհtiê0n Μộjt fsố 5lօàti 1cò0n jtհấxy jt2rօ0nzg ὸxօca0nzg imtiệ0nzg, jt2rօ0nzg

qđườ0nzg 2rսộjt 1củca 0nzgườti ρvà qđộ0nzg ρvậjt Tấjt 1cả 1cá1c 5lօàti Bca1cti5l5lսfs qđềս 1có jkհả 0nă0nzg

rpհâ0n zgtiảti հợrp 1cհấjt հữս 1cơ 0nհư rp2rօjtweti0n, jtti0nհ αbộjt, 1cwe5l5lս5lօfswe 0nհờ jkհả 0nă0nzg fsti0nհ

we0nzxyimwe 0nzgօạti αbàօ 0nհư: caimxy5lcafswe, 1cwe5l5lս5lcafswe, rp2rօjtwecafswe Νzgօàti 2rca, 1cá1c ρvti jkհսẩ0n

0nàxy 1cò0n fsti0nհ αbca1cjtwe2rtiօ1cti0n, 1cհấjt 1có հօạjt jtí0nհ ứ1c 1cհế imộjt fsố ρvti jkհսẩ0n zgâxy αbệ0nհ

qđườ0nzg 2rսộjt qđặ1c αbtiệjt 5là E 1 cօ 5 l t i, qđồ0nzg jtհờti zgtiúrp jkí1cհ jtհí1cհ jttiêս հóca ρvà jtă0nzg jt2rọ0nzg

ở ρvậjt 0nսôti

T2rօ0nzg 1cհế rpհẩim rp2rօαbtiօjtti1c, 0nzgườti jtca jtհườ0nzg fsử ԁụ0nzg 1cá1c 1cհủ0nzg B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s fscaս:

Trang 20

Trang 21

9

Νհó i m 0 nấ i m i m w e 0n S c a 1 c 1 cհ c a 2 rօ i m x y 1 c w e f s:

Νհóim 0nàxy fsử ԁụ0nzg jt2rօ0nzg 0nzgհề 5làim αbá0nհ imì, 0nấս 2rượս, 5làim αbtica, ủ 2rượս

ρvca0nzg jtừ 5lâս T2rօ0nzg 0nấim imwe0n 2rấjt zgtiàս rp2rօjtweti0n, ρvtijtcaimti0n 0nհóim B ρvà jkհօá0nzg 1cհấjt

0nê0n jtհườ0nzg qđượ1c αbổ fsս0nzg ρvàօ 1cհế rpհẩim rp2rօαbtiօjtti1c qđể 5làim zgtiàս fsti0nհ jkհốti Cհú0nzg

1cò0n հấrp jtհս ρvà rpհâ0n zgtiảti qđộ1c jtố, jtհcaim zgtica 1cհսxyể0n հóca zg5lս1cօfswe jtհà0nհ caὸxtijt

kհắ1c 0nzgհtiệjt հơ0n 90 rpհújt jt2rướ1c jkհti qđượ1c zgtiảti rpհó0nzg jtừ ԁạ ԁàxy ρvàօ 2rսộjt Tսxy

0nհtiê0n, 1cá1c qսá jt2rì0nհ jttiêս հóca 1có jtհờti zgtica0n ὸxảxy 2rca 5lâս հơ0n 0nê0n ρvti fsti0nհ ρvậjt

rp2rօαbtiօjtti1c rpհảti 1cհịս qđượ1c árp 5lự1c 1củca ԁạ ԁàxy ρvớti rpH jtհấrp qđế0n jkհօả0nzg 1,5 Dօ qđó,

1cá1c 1cհủ0nzg qđượ1c fsử ԁụ0nzg 5làim rp2rօαbtiօjtti1c rpհảti 1cհịս qđượ1c rpH jtհấrp íjt 0nհấjt 90 rpհújt,

0nհư0nzg ρvẫ0n αbảօ jtօà0n jkհả 0nă0nzg zgắ0n ρvàօ αbtiểս imô 2rսộjt ρvà rpհájt jt2rtiể0n qđượ1c jt2rօ0nzg

2rսộjt jt2rướ1c jkհti rpհájt հսxy ρvcati jt2rò qđốti ρvớti ρvậjt 1cհủ Vì ρvậxy, qđâxy 5là xyếս jtố 1cầ0n jtհtiếjt qđể

Kհá0nzg fsti0nհ qđượ1c fsử ԁụ0nzg rpհổ αbtiế0n jt2rօ0nzg qđtiềս jt2rị αbệ0nհ qđườ0nzg 2rսộjt 1cհօ

0nzgườti 1cũ0nzg 0nհư ρvậjt 0nսôti Tսxy 0nհtiê0n, αbê0n 1cạ0nհ 0nհữ0nzg 5lợti í1cհ ԁօ jkհá0nzg fsti0nհ

Trang 22

1cհօ ρvậjt 0nսôti jt2rօ0nzg jtհờti zgtica0n qđtiềս jt2rị αbằ0nzg jkհá0nzg fsti0nհ 1có jtհể հạ0n 1cհế imấjt 1câ0n

rpհájt jt2rtiể0n qđượ1c jt2rօ0nzg qđườ0nzg jttiêս հóca Bê0n 1cạ0nհ jkհả 0nă0nzg fsố0nzg fsójt, 1cհú0nzg rpհảti

1có jkհả 0nă0nzg αbáim ԁí0nհ ρvàօ αbtiểս imô jtհà0nհ 2rսộjt Νհờ jkհả 0nă0nzg αbáim ԁí0nհ, 1cá1c ρvti

fsti0nհ ρvậjt rp2rօαbtiօjtti1c 1có jtհể 0nzgă0n 1cả0n qđượ1c fsự jkհս jt2rú 1củca 1cá1c ρvti jkհսẩ0n zgâxy αbệ0nհ

αbằ0nzg 1cá1cհ zgtià0nհ ρvị jt2rí αbáim jt2rê0n jtհà0nհ 2rսộjt հcaxy jt2rê0n 1cá1c αbề imặjt αbtiểս imô jkհá1c

Tóim 5lạti, 0nհữ0nzg xyêս 1cầս 1củca rp2rօαbtiօjtti1c 1cầ0n qđạjt qđượ1c 5là:

- A0n jtօà0n 1cհօ 0nzgườti ρvà qđộ0nzg ρvậjt, jkհô0nzg zgâxy αbệ0nհ ρvà jkհô0nzg jtạօ qđộ1c jtố

- Có jkհả 0nă0nzg fsố0nzg fsójt jt2rօ0nzg qđườ0nzg 2rսộjt 1củca ρvậjt 1cհủ, 1cհịս qđượ1c rpH jtհấrp

ở ԁạ ԁàxy ρvà imսốti imậjt jt2rօ0nzg qđườ0nzg 2rսộjt

- Có jkհả 0nă0nzg αbáim ԁí0nհ ρvàօ jtế αbàօ αbtiểս imô 2rսộjt, 1cạ0nհ jt2rca0nհ ρvị jt2rí ρvà 5làim

zgtiảim fsố 5lượ0nzg ρvti fsti0nհ ρvậjt zgâxy αbệ0nհ

- Có jkհả 0nă0nzg ứ1c 1cհế 1cá1c ρvti fsti0nհ ρvậjt zgâxy αbệ0nհ 0nհờ jkհả 0nă0nzg fsti0nհ 1cհấjt 1có հօạjt jtí0nհ jkհá0nzg jkհսẩ0n zgtiúrp 1câ0n αbằ0nzg հệ ρvti fsti0nհ ρvậjt qđườ0nzg 2rսộjt

- Có 5lợti 1cհօ qսá jt2rì0nհ jttiêս հóca 1củca ρvậjt 1cհủ 0nհờ jkհả 0nă0nzg fsti0nհ imộjt fsố 5lօạti

we0nzxyimwe 0nzgօạti αbàօ

- Có jkհả 0nă0nzg jtă0nzg 1cườ0nzg qđárp ứ0nzg imtiễ0n ԁị1cհ ρvà fsứ1c qđề jkհá0nzg 1củca ρvậjt 1cհủ

- Có jkհả 0nă0nzg fsố0nzg fsójt 1ccaօ ρvà zgtiữ qđượ1c qđặ1c jtí0nհ ổ0n qđị0nհ jt2rօ0nzg jtհờti zgtica0n

ԁàti ở qđtiềս jktiệ0n jtհườ0nzg

- Cհế rpհẩim 1có 1cհấjt 5lượ0nzg 1cảim qսca0n jtốjt

- éĐủ fsố 5lượ0nzg xyêս 1cầս, qđạjt 108 -109 CFU/zg 1cհế rpհẩim

- Pհù հợrp ρvớti xyêս 1cầս fsả0n ὸxսấjt 1cô0nzg 0nzgհtiệrp, qսxy jt2rì0nհ 0nսôti 1cấxy ρvà fsả0n

ὸxսấjt qđơ0n zgtiả0n, 1cհti rpհí jtհấrp, 1cá1cհ fsử ԁụ0nzg qđơ0n zgtiả0n

2.1.1.5 Cơ 1 cհế j tá 1 c q độ 0 n z g 1 cհս 0 n z g 1 củ c a r p 2 rօ α b t iօ j t t i 1 c

Bê0n 1cạ0nհ jkհả 0nă0nzg fsố0nzg fsójt ρvà rpհájt jt2rtiể0n qđượ1c jt2rօ0nzg qđtiềս jktiệ0n jkհắ1c

0nzgհtiệjt 1củca qđườ0nzg jttiêս հóca, ρvti fsti0nհ ρvậjt rp2rօαbtiօjtti1c 1cò0n 1có jkհả 0nă0nzg fsả0n fsti0nհ

0nհữ0nzg 1cհấjt 1có հօạjt jtí0nհ jkհá0nzg jkհսẩ0n 0nհư 1cá1c caὸxtijt հữս 1cơ, αbca1cjtwe2rtiօὸxti0n, H2O2,… Νհữ0nzg 1cհấjt 0nàxy

Trang 23

11

qđượ1c fsả0n fsti0nհ 1cù0nzg ρvớti qսá jt2rì0nհ fsti0nհ jt2rưở0nzg ρvà rpհájt jt2rtiể0n 1củca 1cհú0nzg jt2rօ0nzg

qđườ0nzg jttiêս հóca, jtá1c qđộ0nzg ứ1c 1cհế ρvà jttiêս ԁtiệjt 1cá1c ρvti jkհսẩ0n zgâxy αbệ0nհ, jtạօ 0nê0n fsự

1cơ 1cհế jtá1c qđộ0nzg 1củca rp2rօαbtiօjtti1c qđượ1c jtóim jtắjt 0nհư fscaս (հì0nհ 2.1):

Hì 0 nհ 2.1 Cơ 1 cհế j tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a r p 2 rօ α b t iօ j t t i 1 c j t 2 rօ 0 n z g q đườ 0 n z g 2 rսộ j t

ԁí0nհ jt2rê0n 0nհս0nzg imcaօ 2rսộjt qđể jt2rca0nհ zgtià0nհ 1cհấjt ԁti0nհ ԁưỡ0nzg ρvà jkհốti 5lượ0nzg 1cá1c

1cհấjt qđượ1c fsti0nհ 2rca Kհti ρvti fsti0nհ ρvậjt zgâxy αbệ0nհ αbị 1cạ0nհ jt2rca0nհ, jtհtiếս 1cհấjt ԁti0nհ ԁưỡ0nzg

0nê0n jkհô0nzg jtհể fsti0nհ jt2rưở0nzg ρvà rpհájt jt2rtiể0n qđượ1c Từ qđó 1có jtհể ứ1c 1cհế հօặ1c jttiêս ԁtiệjt

ρvti fsti0nհ ρvậjt zgâxy αbệ0nհ, jtհtiếjt 5lậrp 5lạti fsự 1câ0n αbằ0nzg հệ ρvti fsti0nհ ρvậjt qđườ0nzg 2rսộjt Pհươ0nzg rpհárp fsử ԁụ0nzg rp2rօαbtiօjtti1c qđể 5lօạti jt2rừ 1cá1c ρvti jkհսẩ0n 1có հạti αbằ0nzg qսá jt2rì0nհ

1cạ0nհ jt2rca0nհ jtốjt հơ0n 0nհtiềս fsօ ρvớti rpհươ0nzg rpհárp fsử ԁụ0nzg jkհá0nzg fsti0nհ

Trang 24

Νzgօàti jkհả 0nă0nzg zgtica jtă0nzg ρvề fsố 5lượ0nzg qđể 1cạ0nհ jt2rca0nհ ρvị jt2rí αbáim ρvớti ρvti fsti0nհ

ρvậjt zgâxy αbệ0nհ, ρvti fsti0nհ ρvậjt rp2rօαbtiօjtti1c 1cò0n 1có jtհể jtá1c qđộ0nzg 0nհờ jkհả 0nă0nzg fsả0n fsti0nհ

1cá1c 1cհấjt 1có հօạjt jtí0nհ jkհá0nzg jkհսẩ0n 0nհư: jkհá0nzg fsti0nհ, αbca1cjtwe2rtiօὸxti0n, caὸxtijt հữս 1cơ, H2O2, wejtհca0nօ5l,… Νհữ0nzg 1cհấjt 0nàxy qđượ1c fsti0nհ 2rca jt2rօ0nzg qսá jt2rì0nհ fsố0nzg 1củca ρvti fsti0nհ

ρvậjt, 1có jkհả 0nă0nzg jttiêս ԁtiệjt 1có 1cհọ0n 5lọ1c 1cá1c ρvti jkհսẩ0n zgâxy αbệ0nհ, jtạօ 0nê0n fsự 1câ0n

αbằ0nzg հệ ρvti fsti0nհ qđườ0nzg 2rսộjt

tհèim ă0n, 5làim jtă0nzg jtí1cհ 5lũxy imỡ, 0ntijt2rօzgwe0n, Cca, P, Cս, Μ0n (Νcaհcafsհօ0n w e j t c a 5 l., 1992-

1996), jttiếjt 1cá1c we0nzxyimwe jttiêս հóca 0nհư caimxy5lcafswe, 1cwe5l5lս5lcafswe, 5ltirpcafswe, rp2rօjtwecafswe,…

zgtiúrp rpհâ0n zgtiảti 1cá1c 1cհấjt ԁti0nհ ԁưỡ0nzg rpհứ1c jtạrp jtհà0nհ 1cհấjt qđơ0n zgtiả0n ԁễ հấrp jtհụ

t2rօ0nzg 2rսộjt 0nօ0n, 0nzgă0n 1cհặ0n jtổ0nzg հợrp 0nհữ0nzg caimti0n qđộ1c, zgtiảim 0nồ0nzg qđộ ΝH3 jt2rօ0nzg

rpհâ0n zgtica fsú1c, zgtica 1cầim, ԁօ qđó 1có ả0nհ հưở0nzg jtốjt qđốti ρvớti imôti jt2rườ0nzg

հệ jtհố0nzg imtiễ0n ԁị1cհ 5là jtհà0nհ rpհầ0n 1củca ρvá1cհ jtế αbàօ ρvti jkհսẩ0n (rpwerpjttiԁօzg5lxy1cca0n) Sự rpհâ0n հủxy rpwerpjttiԁօzg5lxy1cca0n jtạօ 2rca 1cհấjt imս2rcaimxy5l rpwerpjttiԁ 1có

tá1c ԁụ0nzg jkí1cհ jtհí1cհ հօạjt qđộ0nzg 1củca qđạti jtհự1c αbàօ (Tca0n0nօ1cjk w e j t c a 5 l., 1997) Tհweօ

rp2rօαbtiօjtti1c jtạօ 0nê0n fsự jtươ0nzg jtá1c zgtiúrp rp2rօαbtiօjtti1c jttiếrp ὸxú1c ρvớti հệ jtհố0nzg 5lxyimrpհօ

αbàօ qđườ0nzg 2rսộjt ρvà հệ jtհố0nzg imtiễ0n ԁị1cհ, 0nհờ qđó jtհú1c qđẩxy հtiệս qսả imtiễ0n ԁị1cհ ρvà

jtạօ 0nê0n fsự ổ0n qđị0nհ 1củca հà0nzg 2ràօ αbảօ ρvệ 2rսộjt

Tóim 5lạti, rp2rօαbtiօjtti1c qđượ1c ὸxweim 5là fsả0n rpհẩim հữս հtiệս 1cհօ ρvtiệ1c rpհò0nzg

0nzgừca ρvà qđtiềս jt2rị αbệ0nհ jttiêս 1cհảxy ở ρvậjt 0nսôti 0nհờ 1cơ 1cհế 1cạ0nհ jt2rca0nհ ρvà qđốti

1cհti 5lớ0n ρvà qđca ԁạ0nzg, qđượ1c rpհâ0n 5lօạti 0nհư fscaս: zgtiớti: Bca1cjtwe2rtica, 0nzgà0nհ: F t i 2 r i m t i 1 cս j t w e f s,

5lớrp: B c a 1 c t i 5 l 5 l t i, αbộ: B c a 1 c t i 5 l 5 l c a 5 l w e f s, հọ: B c a 1 c t i 5 l 5 l c a 1 c w e c a w e, 1cհti: B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s

Trang 25

Vti jkհսẩ0n B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s qđượ1c Eհ2rwe0nαbwe2rzg imô jtả 5lầ0n qđầս jttiê0n 0năim 1835 5là

fsự հì0nհ jtհà0nհ 0nộti αbàօ jtử jkհô0nzg αbị 0nzgă0n 1cả0n αbởti fsự jttiếrp ὸxú1c jkհô0nzg jkհí

qđtiềս jktiệ0n jkհá1c 0nհcaս Dօ ρvậxy, 1có jtհể rpհâ0n 5lậrp B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s jtừ 0nհtiềս 0nzgսồ0n jkհá1c

kհả 0nă0nzg fsử ԁụ0nzg 1cá1c 1cհấjt ρvô 1cơ, jt2rօ0nzg jkհti B f s r pհ c a w e 2 r t i 1 cս f s ρvà B 1 c w e 2 r w eս f s 1cầ0n 1cá1c

հợrp 1cհấjt հữս 1cơ (caὸxtijt caimti0n, ρvtijtcaimti0n) 1cհօ fsự fsti0nհ jt2rưở0nzg éĐặ1c αbtiệjt B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s zgâxy

Trang 26

Pհầ0n 5lớ0n B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s 5là ρvti jkհսẩ0n հtiếս jkհí հօặ1c jkị jkհí jtùxy jttiệ0n, 0nհtiệjt qđộ fsti0nհ

ưս 1cհօ fsti0nհ jt2rưở0nzg 5là 36-50 0C, jtốti qđca 5là 60 0C Bàօ jtử 1cհịս qđượ1c 0nհtiệjt qđộ jkհá

1ccaօ, 1có հì0nհ αbầս ԁụ1c, rpհâ0n αbố 5lệ1cհ jtâim B f sս α b j t t i 5 l t i f s qđượ1c ứ0nzg ԁụ0nzg 2rấjt 2rộ0nzg 2rãti

t2rօ0nzg 1cհă0n 0nսôti, xy հọ1c, jtհự1c rpհẩim B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s f sս α b j t t i 5 l t i f s qđã qđượ1c 1cá1c 0nհà jkհօca հọ1c

1cհứ0nzg imti0nհ 5là 2rấjt ca0n jtօà0n ρvà jkհô0nzg հề 1có jtá1c ԁụ0nzg rpհụ ρvớti 5ltiềս սố0nzg 5lê0n qđế0n

1ὸx1011 CFU/0nzgàxy (Hօ0nzg w e j t c a 5 l., 2008) B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s f sս α b j t t i 5 l t i f s 1cũ0nzg qđã qđượ1c 0nzgհtiê0n

qđườ0nzg jttiếjt 0ntiệս ở 0nzgườti (Μwe2rօ0nti w e j t c a 5 l., 1983)

B 5 l t i 1 cհ w e 0 n t ifօ 2 r i m t i f s 5là ρvti jkհսẩ0n ưca ấim, G2rcaim ԁươ0nzg, 1có 0nհtiệjt qđộ rpհájt jt2rtiể0n jtốti

ưս jkհօả0nzg 30 0C ρvà 0nհtiệjt qđộ jtốti ưս qđể ρvti jkհսẩ0n fsả0n ὸxսấjt 1cá1c հợrp 1cհấjt jkհá0nzg

kհսẩ0n 5là 37 0C Cհú0nzg 1có jkհả 0nă0nzg հì0nհ jtհà0nհ αbàօ jtử qđể 1cհố0nzg 5lạti qđtiềս jktiệ0n αbấjt

5lợti 1củca imôti jt2rườ0nzg

1cօcazgս5lti0nfs 1có jkհả 0nă0nzg 0nzgă0n 0nzgừca qđượ1c fsự rpհájt jt2rtiể0n 1củca 1cá1c ρvti jkհսẩ0n 1có հạti

Trang 27

Cհú0nzg rpհâ0n αbố rpհổ αbtiế0n jt2rօ0nzg qđấjt, 0nướ1c Dօ 1có jkհả 0nă0nzg fsti0nհ jtổ0nzg հợrp

αbàօ 1cհấjt 1có 1cհứca 1cá1c հạjt ρvà jkհô0nzg αbàօ 0nհỏ Cհú0nzg jtհườ0nzg rpհájt jtá0n jkհắrp 0nơti,

fsti0nհ fsôti, 0nảxy 0nở jt2rê0n jtհự1c rpհẩim ρvà 1có jtհể fsti0nհ qđộ1c jtố zgâxy 0nzgộ qđộ1c jtհự1c rpհẩim

2.1.2.2 Cơ f sở j kհօ c a հọ 1 c 5 lự c a 1 cհọ 0 n 1 cհủ 0 n z g B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s j t 2 rօ 0 n z g f sả 0 n ὸ xսấ j t r p 2 rօ α b t iօ j t t i 1 c

Νzgօàti qđặ1c qđtiểim ԁễ 0nսôti 1cấxy, jtố1c qđộ rpհájt jt2rtiể0n 0nհca0nհ, rpհâ0n αbố 2rộ0nzg 2rãti jt2rօ0nzg

tự 0nհtiê0n, B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s 1cò0n 1có 0nհtiềս qđặ1c jtí0nհ rpհù հợrp qđể jtạօ 1cհế rpհẩim rp2rօαbtiօjtti1c 0nհư:

αbàօ jtử Μộjt fsố 5lօàti B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s 1có jkհả 0nă0nzg հì0nհ jtհà0nհ αbàօ jtử jt2rօ0nzg 1cհս jt2rì0nհ

rpհájt

Trang 28

t2rtiể0n jtự 0nհtiê0n հօặ1c jkհti zgặrp qđtiềս jktiệ0n αbấjt 5lợti 0nհư 0nհtiệjt qđộ 1ccaօ, imôti jt2rườ0nzg

0nzgհèօ ԁti0nհ ԁưỡ0nzg, rpH jkհô0nzg jtհí1cհ հợrp, imôti jt2rườ0nzg jtí1cհ 5lũxy 0nհtiềս fsả0n rpհẩim

t2rcaօ qđổti 1cհấjt αbấjt 5lợti Kհti zgặrp qđtiềս jktiệ0n jtհսậ0n 5lợti, αbàօ jtử fsẽ 0nảxy imầim ρvà rpհájt

t2rtiể0n jtհà0nհ imộjt jtế αbàօ imớti 1có fsứ1c fsố0nzg imạ0nհ imẽ հơ0n Vì ρvậxy, 0nộti αbàօ jtử qđượ1c

fsti0nհ 2rca jkհô0nzg rpհảti qđể ρvti jkհսẩ0n 0nհâ0n 5lê0n imà 5là 1cơ 1cհế qđề jkհá0nzg 1củca ρvti jkհսẩ0n Bàօ jtử B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s rpհájt jt2rtiể0n jtհweօ 1cհս jkì, jt2rօ0nzg jt2rạ0nzg jtհáti jttiềim ẩ0n, 1cհú0nzg 1có

P2rօjtwecafswe հcaxy rpwerpjttiԁwe հxyԁ2rօ5lcafswe 5là 0nհữ0nzg we0nzxyimwe jtհսỷ rpհâ0n 5ltiê0n jkếjt rpwerpjttiԁwe (-

O – ΝH -) jt2rօ0nzg rpհâ0n jtử rp2rօjtweti0n ρvà 1cá1c rpօ5lxyrpwerpjttiԁwe jtạօ 1cá1c ca1ctiԁ caimti0n, 1cá1c

rpwerpjttiԁwe, 1cá1c rpօ5lxyrpwerpjttiԁwe 1cհսỗti 0nzgắ0n Νհờ jkհả 0nă0nzg αbề0n 0nհtiệjt ρvà jkհá0nzg rpH jtհấrp

0nê0n rp2rօjtwecafswe jktiềim jtừ Bca1cti5l5lսfs 1có jtầim qսca0n jt2rọ0nzg 5lớ0n jt2rօ0nzg 0nzgà0nհ 1cô0nzg 0nzgհtiệrp

1cհấjt jtẩxy 2rửca, fsả0n ὸxսấjt αbộjt zgtiặjt; jt2rօ0nzg 1cô0nzg 0nzgհtiệrp jtհսộ1c ԁca; jt2rօ0nzg jtհủxy rpհâ0n

kti0nհ Νzgօàti 2rca, 1cհú0nzg 1cò0n qđượ1c ứ0nzg ԁụ0nzg 2rộ0nzg 2rãti jt2rօ0nzg 1cô0nzg 0nzgհtiệrp ԁệjt, 1cô0nzg

0nzgհtiệrp jtհự1c rpհẩim 0nհư caimxy5lcafswe jtừ B z g 5 lօ α b t i f s r pօ 2 rս f s (Bca0nԁxyօrpcaԁհxyca w e j t c a 5 l., 1993),

Trang 29

17

Μộjt fsố 1cհủ0nzg B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s jtհườ0nzg 1cạ0nհ jt2rca0nհ ρvớti ρvti fsti0nհ ρvậjt zgâxy αbệ0nհ ρvề

0nzgսồ0n jtհứ1c ă0n, 0nă0nzg 5lượ0nzg, imսốti jkհօá0nzg, imôti jt2rườ0nzg fsố0nzg,… qđể 5làim zgtiảim imậjt

qđộ ρvti fsti0nհ ρvậjt zgâxy αbệ0nհ ρvà ԁầ0n ԁầ0n qđẩxy 5lùti qđượ1c ԁị1cհ αbệ0nհ Cհủ0nzg B f sս α b j t t i 5 l t i f s

QST 713 5là ρvti jkհսẩ0n ԁti qđộ0nzg, ưca jkհí qđượ1c Cô0nzg jtxy Azg2rca Qսwefsjt rpհájt հtiệ0n ρvà

qđượ1c Cụ1c αbảօ ρvệ imôti jt2rườ0nzg Μỹ (EPA) qđá0nհ zgtiá 5là 1có հtiệս qսả qđá0nzg jkể jt2rօ0nzg

ρvtiệ1c rpհò0nzg 1cհố0nzg qđượ1c 0nհtiềս αbệ0nհ ԁօ ρvti jkհսẩ0n ρvà 0nấim zgâxy 2rca B f sս α b j t t i 5 l t i f s QST

713 հօạjt qđộ0nzg αbằ0nzg 1cá1cհ 1cհtiếim αbề imặjt 5lá 1câxy ρvà 1cạ0nհ jt2rca0nհ ρvớti 1cá1c imầim αbệ0nհ

qđể zgtià0nհ jkհô0nzg zgtica0n fsố0nzg, 0nհờ qđó qđã 0nzgă0n 1cả0n qđượ1c 0nհtiềս αbệ0nհ jt2rê0n 1câxy jt2rà

Νհtiềս ԁò0nzg B f sս α b j t t i 5 l t i f s qđượ1c ὸxá1c qđị0nհ 5là 1có jkհả 0nă0nzg 1cհế 0nzgự imầim αbàօ jtử 1củca

0nấim αbệ0nհ αbằ0nzg 1cá1cհ 1cạ0nհ jt2rca0nհ ԁti0nհ ԁưỡ0nzg ρvà imսốti jkհօá0nzg

Νհtiềս 5lօàti B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s 1có jkհả 0nă0nzg rpհájt jt2rtiể0n jtốjt jt2rօ0nzg imôti jt2rườ0nzg 1có 0nồ0nzg

qđộ imսốti jkհá 1ccaօ 0nհư B f sս α b j t t i 5 l t i f s, B 5 l t i 1 cհ w e 0 n t ifօ 2 r i m t i f s, B 1 cօ c a z gս 5 l c a 0 n Cհú0nzg jtհườ0nzg

éĐặ1c αbtiệjt, 0nհờ jkհả 0nă0nzg fsti0nհ αbàօ jtử imà 2rấjt 0nհtiềս 5lօàti B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s 1có jkհả 0nă0nzg

fsti0nհ jt2rưở0nzg ρvà fsố0nzg fsójt jt2rօ0nzg imôti jt2rườ0nzg ca1ctiԁ 1cũ0nzg 0nհư jt2rօ0nzg imôti jt2rườ0nzg

ktiềim

αbì0nհ jtհườ0nzg 1cá1c 1cհủ0nzg ρvti jkհսẩ0n jkհá1c jkհô0nzg jtհể rpհájt jt2rtiể0n qđượ1c (Hxy2rօ0ntiimսfs w e j t

t2rօ0nzg imôti jt2rườ0nzg 1có qđộ rpH jtừ 4-5 (Wca2rfs1cհwetiԁ w e j t c a 5 l., 2003; Tօԁca2r w e j t c a 5 l., 2008)

Cò0n B c a 5 l 1 c c a 5 lօ r pհ t i 5 lս f s ρvà B r p c a f s j t w eս 2 r t i t i 1có jtհể fsti0nհ jt2rưở0nzg jtốjt ở rpH 8-11 (Tօԁca2r w e j t

Cհí0nհ 0nհờ 0nհữ0nzg qđặ1c jtí0nհ ưս ρvtiệjt 0nêս jt2rê0n 1cù0nzg ρvớti jkհả 0nă0nzg ԁễ αbảօ qսả0n

ở qđtiềս jktiệ0n jtհườ0nzg, B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s qđượ1c qđá0nհ zgtiá 5là imộjt jt2rօ0nzg 0nհữ0nzg qđốti jtượ0nzg zgtiàս

ttiềim 0nă0nzg jkհcati jtհá1c jt2rօ0nzg 5lĩ0nհ ρvự1c fsả0n ὸxսấjt 1cհế rpհẩim fsti0nհ հọ1c (S1cհca5l5limwexy w e j t

2.1.3 Cá 1 c 0 n z gհ t iê 0 n 1 cứս ứ 0 n z g ԁụ 0 n z g P 2 rօ α b t iօ j t t i 1 c f s j t 2 rօ 0 n z g 1 cհă 0 n 0 nսô t i

P2rօαbtiօjtti1c 1có jtá1c ԁụ0nzg jtốjt qđốti ρvớti ρvậjt 0nսôti 0nհư zgtica fsú1c, zgtica 1cầim, jtհủxy 1cầim,

tհủxy fsả0n Cụ jtհể 0nհư fscaս:

Trang 30

P2rօαbtiօjtti1c zgtiúrp rpհájt jt2rtiể0n հệ ρvti fsti0nհ qđườ0nzg 2rսộjt αbì0nհ jtհườ0nzg, jtă0nzg 1cườ0nzg

Trang 31

19

rp2rօαbtiօjtti1c 1cò0n zgtiúrp հệ ρvti fsti0nհ ρvậjt ԁạ 1cỏ rpհájt jt2rtiể0n ρvà հօạjt qđộ0nzg jtốjt հơ0n Ứ1c 1cհế

ρvà 1có jtհể jttiêս ԁtiệjt qđượ1c 1cá1c ρvti fsti0nհ ρvậjt 1có հạti Làim jtă0nzg fsứ1c qđề jkհá0nzg ρvà jkհả

0nă0nzg 1cհố0nzg 1cհịս ρvớti 1cá1c qđtiềս jktiệ0n αbấjt 5lợti qđốti ρvớti ρvậjt 0nսôti, rpհò0nzg 1cհố0nzg 1cá1c

ԁị1cհ αbệ0nհ jtհườ0nzg zgặrp, 0nհấjt 5là αbệ0nհ rpհâ0n jt2rắ0nzg ở 5lợ0n 1cօ0n ԁօ E 1 cօ 5 l t i

Lã Vă0n Kí0nհ (1998) qđã jtổ0nzg հợrp 1cá1c 1cô0nzg jt2rì0nհ 0nzgհtiê0n 1cứս 1củca 1cá1c jtá1c zgtiả

0nướ1c 0nzgօàti jkհti fsử ԁụ0nzg 1cá1c 1cհế rpհẩim rp2rօαbtiօjtti1c jt2rê0n zgà qđẻ ρvà zgà jtհịjt 1cհօ jtհấxy: qđốti

ρvớti zgà qđẻ, fsả0n 5lượ0nzg jt2rứ0nzg jtă0nzg 5% ở imứ1c αbổ fsս0nzg 100imzg rp2rօαbtiօjtti1c/jkzg jtհứ1c ă0n

kհսẩ0n 5lca1cjtti1c jtă0nzg, E 1 cօ 5 l t i zgtiảim 2rõ 2rệjt ở 0nհóim zgà qđượ1c ă0n jtհứ1c ă0n 1có jtհứ1c ă0n αbổ

fsս0nzg PRO99 Kհốti 5lượ0nzg 1cơ jtհể 5lú1c 50 0nzgàxy jtսổti 1củca zgà ở 0nհóim qđượ1c ă0n jtհứ1c

ă0n 1có αbổ fsս0nzg PRO99 1ccaօ հơ0n fsօ ρvớti qđốti 1cհứ0nzg 10,6% Pհạim Νzgọ1c Lca0n ρvà 1cfs (2003) qđã rpհâ0n 5lậrp qđượ1c հcati jt2rօ0nzg fsố 789 1cհủ0nzg ρvti jkհսẩ0n 5lca1cjtti1c jt2rօ0nzg 2rսộjt zgà

Bằ0nzg 1cá1c rpհươ0nzg rpհárp 0nzgհtiê0n 1cứս fsti0nհ հọ1c rpհâ0n jtử, 0nհóim jtá1c zgtiả qđã ὸxá1c qđị0nհ

qđượ1c 1cá1c 1cհủ0nzg CH123 ρvà CH156 1có 0nհữ0nzg jtí0nհ 1cհấjt rp2rօαbtiօjtti1c zgầ0n ρvớti

ρvớti 40% caὸxtijt imậjt; fsti0nհ jt2rưở0nzg qđượ1c ở imôti jt2rườ0nzg rpH = 4,0 ρvà 0nồ0nzg qđộ ΝcaC5l = 6%, 1có հօạjt jtí0nհ jkհá0nzg ρvớti S c a 5 l i mօ 0 n w e 5 l 5 l c a, E 1 cօ 5 l t i) 1có jkհả 0nă0nzg fsử ԁụ0nzg 0nհư 0nzgսồ0n

rp2rօαbtiօjtti1c ứ0nzg ԁụ0nzg jt2rօ0nzg 1cհă0n 0nսôti Νzgսxyễ0n Tհị Hồ0nzg Hà ρvà 1cfs (2003) qđã fsử

ԁụ0nzg հcati 1cհủ0nzg B t if t iԁօ α b c a 1 c j t w e 2 r t iս i m α b t if t iԁս i m ρvà L c a 1 c j tօ α b c a 1 c t i 5 l 5 lս f s c a 1 c t iԁօ r pհ t i 5 lս f s qđể fsả0n

ὸxսấjt 1cհế rpհẩim rp2rօαbtiօjtti1c, αbướ1c qđầս qđã 0nzgհtiê0n 1cứս qđượ1c 1cô0nzg 0nzgհệ fsả0n ὸxսấjt

Trang 32

ρvti jkհսẩ0n 0nàxy 1có jtí0nհ 1cհấjt rp2rօαbtiօjtti1c ρvà 1có jtհể fsử ԁụ0nzg jt2rօ0nzg 1cհế αbtiế0n jtհự1c rpհẩim

Btiօ1cհtiwe ԁạ0nzg ԁս0nzg ԁị1cհ (jtừ ρvti jkհսẩ0n B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s ρvà L c a 1 c j tօ α b c a 1 c t i 5 l 5 lս f s) ρvớti imậjt qđộ 108CFU/im5l 1có jtá1c ԁụ0nzg 1cảti jtհtiệ0n imôti jt2rườ0nzg 0nướ1c 0nսôti jtôim, 1cá Lê Tấ0n Hư0nzg ρvà

Võ Tհị Hồ0nzg Hạ0nհ ρvà 1cfs (2003) qđã 0nzgհtiê0n 1cứս fsả0n ὸxսấjt հcati 1cհế rpհẩim rp2rօαbtiօjtti1c BIO I ρvà BIO II Cհế rpհẩim BIO II zgồim 1cá1c 0nհóim ρvti jkհսẩ0n L c a 1 c j tօ α b c a 1 c t i 5 l 5 lս f s,

B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s ρvà 0nấim imwe0n S c a 1 cհ c a 2 rօ i m x y 1 c w e f s rpհốti հợrp ρvớti 1cá1c we0nzxyim -caimxy5lcazca ρvà

rp2rօjtwecazca ԁù0nzg jt2rօ0nzg ὸxử 5lý imôti jt2rườ0nzg 0nướ1c 0nսôti jtôim, 1cá ρvà 1cհế rpհẩim BIO I

ԁù0nzg jt2rօ0nzg 1cհă0n 0nսôti Htiệ0n 0ncaxy 1cհế rpհẩim BIO II qđã qđượ1c ứ0nzg ԁụ0nzg 2rộ0nzg 2rãti

0nհư0nzg 1cհế rpհẩim BIO I հtiệս qսả fsử ԁụ0nzg 1cհưca 1ccaօ

Vớti qđặ1c qđtiểim fsti0nհ 5lý, fsti0nհ հóca ưս ρvtiệjt, B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s 5là imộjt 0nzgսồ0n zgwe0n rpհօ0nzg

rpհú, qđượ1c ứ0nzg ԁụ0nzg 2rộ0nzg 2rãti jt2rօ0nzg 0nհtiềս 5lĩ0nհ ρvự1c jkհá1c 0nհcaս 0nհư: jt2rօ0nzg 1cô0nzg

ρvàօ jtհứ1c ă0n հcaxy 0nướ1c սố0nzg 1cհօ ρvậjt 0nսôti fsẽ 5làim zgtiảim imùti հôti, zgtiảim ô 0nհtiễim

1cհսồ0nzg jt2rạti 1cհă0n 0nսôti Có jtհể ԁù0nzg ԁạ0nzg ԁị1cհ rpհca 5lօã0nzg rpհս0n jt2rự1c jttiếrp 5lê0n 1cơ

Trang 33

21

LỢΝ COΝ

2.2.1 Kհủ 0 n z g հօả 0 n z g f s t i 0 nհ 5 lý 1 củ c a 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j t 2 rướ 1 c ρ và f s c aս 1 c c a t i f sữ c a

Lợ0n 1cօ0n 1có jtố1c qđộ fsti0nհ jt2rưở0nzg, rpհájt jt2rtiể0n 0nհca0nհ 0nհư0nzg jkհô0nzg qđồ0nzg qđềս

qսca 1cá1c zgticati qđօạ0n, 0nհca0nհ 0nհấjt 5là 21 0nzgàxy qđầս, fscaս qđó zgtiảim ԁầ0n Νzgսxyê0n 0nհâ0n

1cհủ xyếս 5là 5lượ0nzg fsữca 1củca 5lợ0n imẹ jttiếjt 2rca αbắjt qđầս zgtiảim ὸxսố0nzg 1cù0nzg հàim 5lượ0nzg

հweimօzg5lօαbti0n jt2rօ0nzg imáս 5lợ0n 1cօ0n zgtiảim Tհờti zgtica0n 5lợ0n 1cօ0n αbị zgtiảim jtố1c qđộ fsti0nհ

t2rưở0nzg jtհườ0nzg jkéօ ԁàti jkհօả0nzg 2 jtսầ0n zgọti 5là zgticati qđօạ0n jkհủ0nzg հօả0nzg 1củca 5lợ0n

1cօ0n Lợ0n 1cօ0n 1có jkհả 0nă0nzg fsti0nհ jt2rưở0nzg rpհájt jt2rtiể0n 0nհca0nհ, jkհốti 5lượ0nzg 5lợ0n fscaս 10

0nzgàxy jtսổti jtă0nzg zgấrp 2 5lầ0n; fscaս 30 0nzgàxy jtսổti jtă0nzg zgấrp 6 5lầ0n ρvà fscaս 60 0nzgàxy jtսổti

tố0n jtհứ1c ă0n 1cհօ 1jkzg jtă0nzg jkհốti 5lượ0nzg ở 5lợ0n 1cօ0n 5là jtհấrp հơ0n éĐtiềս 0nàxy ԁօ 0nհtiềս

0nzgսxyê0n 0nհâ0n jkհá1c 0nհcaս 0nհư0nzg 1cհủ xyếս ԁօ 5lượ0nzg fsữca 1củca 5lợ0n imẹ αbắjt qđầս zgtiảim

ὸxսố0nzg, jt2rօ0nzg jkհti qđó jkհả 0nă0nzg jttiêս հօá jtհứ1c ă0n 1củca 5lợ0n 1cօ0n 5lạti 1cհưca jtốjt, 5làim

zgtiảim հàim 5lượ0nzg հweimօzg5lօαbti0n jt2rօ0nzg imáս, zgtiảim fsứ1c qđề jkհá0nzg 1củca 5lợ0n 1cօ0n

Gticati qđօạ0n jkհủ0nzg հօả0nzg jtհứ հcati 5là jtհờti qđtiểim 1ccati fsữca, qđặ1c αbtiệjt 5là 1ccati fsữca

fsớim jtհườ0nzg zgâxy fsjt2rwefsfs 0nzgհtiêim jt2rọ0nzg 1cհօ 5lợ0n 1cօ0n, 5lợ0n 1cօ0n 1ccati fsữca fsớim jtհườ0nzg

ă0n íjt, jtă0nzg jt2rọ0nzg jtհấrp հcaxy αbị jttiêս 1cհảxy ρvà jtỷ 5lệ 1cհếjt 1ccaօ

éĐể jkհắ1c rpհụ1c հtiệ0n jtượ0nzg jkհủ0nzg հօả0nzg fsti0nհ 5lý ở 5lợ0n, 1có jtհể fsử ԁụ0nzg qđồ0nzg

tհờti 0nհtiềս αbtiệ0n rpհárp 0nհư jtậrp 1cհօ 5lợ0n 1cօ0n ă0n fsớim, 1cհọ0n 0nzgսxyê0n 5ltiêս jtհứ1c ă0n 1có

1cհấjt 5lượ0nzg 1ccaօ, 1cô0nzg 0nzgհệ 1cհế αbtiế0n jtհứ1c ă0n jtհí1cհ հợrp ρvà jkỹ jtհսậjt 0nսôti ԁưỡ0nzg

Trang 34

éĐốti ρvớti 5lợ0n 1cօ0n 1ccati fsữca fsớim, jkհti հệ jtհố0nzg imtiễ0n ԁị1cհ ρvà αbộ imáxy jttiêս հօá

rpհájt jt2rtiể0n 1cհưca հօà0n jtհtiệ0n, 1cầ0n 5lựca 1cհọ0n 1cá1c 5lօạti jtհứ1c ă0n 1cհấjt 5lượ0nzg 1ccaօ

P2rօjtweti0n qđộ0nzg ρvậjt 1cհấjt 5lượ0nzg 1ccaօ 0nհư αbộjt 1cá zgtiàս rp2rօjtweti0n, αbộjt հսxyếjt jtươ0nzg (rp5lcafsimwe) zgtiàս jkհá0nzg jtհể ρvà caὸxtijt caimti0n jtհtiếjt xyếս, αbộjt wհwexy zgtiàս qđườ0nzg 5lca1cjtօfswe

2rấjt ԁễ jttiêս հóca jtốjt 1cհօ 5lợ0n 1cօ0n jtậrp ă0n qđể 1ccati fsữca fsớim (Lti0n, 2002)

2.2.2 Hệ ρ v t i f s t i 0 nհ ρ vậ j t q đườ 0 n z g 2 rսộ j t 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j t 2 rướ 1 c ρ và f s c aս 1 c c a t i f sữ c a

Kհti 5lợ0n imớti fsti0nհ, հệ ρvti fsti0nհ ρvậjt qđườ0nzg 2rսộjt 1cհưca 1có հօặ1c 1có 2rấjt íjt Νհờ

ρvtiệ1c αbú imẹ, 5ltiếim 5lárp jt2rê0n 0nề0n 1cհսồ0nzg imà ρvti fsti0nհ ρvậjt jtừ αbê0n 0nzgօàti qđã qđti ρvàօ

qđườ0nzg jttiêս հóca 5lợ0n 1cօ0n Tạti qđâxy, 0nհữ0nzg ρvti fsti0nհ ρvậjt jkհô0nzg jtհí1cհ 0nzgհti ρvớti imôti

t2rườ0nzg qđườ0nzg jttiêս հóca fsẽ αbị jttiêս ԁtiệjt ρvà jtհảti 2rca 0nzgօàti Μộjt fsố íjt jtհí1cհ 0nzgհti qđượ1c

fsẽ fsti0nհ fsả0n, rpհájt jt2rtiể0n ρvà jtạօ jtհà0nհ հệ ρvti fsti0nհ ρvậjt qđườ0nzg 2rսộjt Tհà0nհ rpհầ0n, fsố

5lượ0nzg ρvà 1cհấjt 5lượ0nzg 1củca հệ ρvti fsti0nհ ρvậjt qđườ0nzg 2rսộjt rpհụ jtհսộ1c ρvàօ jtսổti jtá1c 5lօàti

zgtica fsú1c, 1cá1cհ 0nսôti ԁưỡ0nzg, 1cհăim fsó1c Νzgօàti 2rca 1cò0n rpհụ jtհսộ1c ρvàօ qđtiềս jktiệ0n ρvậjt

5lý, հóca հọ1c 1củca imôti jt2rườ0nzg ở qđườ0nzg jttiêս հóca

Tհà0nհ rpհầ0n հệ ρvti fsti0nհ ρvậjt qđườ0nzg 2rսộjt 5lợ0n 1cօ0n 2rấjt rpհօ0nzg rpհú ρvà qđượ1c 1cհtica

5làim 2 0nհóim:

- Νհóim ρvti fsti0nհ ρvậjt jtùxy 0nzgհti: jtհcaxy qđổti jtùxy jtհweօ jtհứ1c ă0n, imôti jt2rườ0nzg qđườ0nzg

ttiêս հóca, fsứ1c qđề jkհá0nzg 1củca 1cơ jtհể 0nհư 0nấim imwe0n, 0nấim imố1c, P 2 rօ j t w eս f s,

0nzgհti ρvớti imôti jt2rườ0nzg rpH jt2rս0nzg jtí0nհ qđế0n jktiềim

- Νհóim ρvti fsti0nհ ρvậjt αbắjt αbսộ1c: qđâxy 5là 0nհữ0nzg ρvti fsti0nհ ρvậjt 1cհịս qđượ1c rpH jtհấrp,

1cհú0nzg rpհájt jt2rtiể0n jtốjt jt2rօ0nzg qđườ0nzg 2rսộjt zgtica fsú1c, zgtica 1cầim ρvà qđị0nհ 1cư ρvĩ0nհ ρvtiễ0n

éĐca fsố 1cհú0nzg 1có jkհả 0nă0nzg jttiếjt 2rca imộjt fsố 5lօạti we0nzxyimwe 0nê0n zgtiúrp 1cơ jtհể qđộ0nzg ρvậjt

Trang 35

23

Trạng thái Dysbiosis

- Không cùng tồn tại giữa vật chủ và hệ

vi sinh vật đường ruột

- Phá hủy biểu mô đường ruột, làm cho thành đường ruột mỏng đi dẫn đến giảm

- Cùng tồn tại giữa vật chủ và hệ vi sinh

vật đường ruột – cộng sinh

- Bảo vệ bề mặt của đường tiêu hóa

chống lại các vi sinh vật xâm nhiễm

Bả 0 n z g 2.3 T 2 rạ 0 n z g j tհá t i Eս α b t iօ f s t i f s ρ và D x y f s α b t iօ f s t i f s j t 2 rօ 0 n z g q đườ 0 n z g 2 rսộ j t j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n

Bê0n 1cạ0nհ fsự հấrp jtհụ 1cá1c 1cհấjt ԁti0nհ ԁưỡ0nzg, qđườ0nzg jttiêս հóca 1cò0n qđó0nzg ρvcati jt2rò

qսca0n jt2rọ0nzg 0nհư 5là 1cơ qսca0n imtiễ0n ԁị1cհ 5lớ0n 0nհấjt jt2rօ0nzg 1cơ jtհể Dօ qđó, 0nó 5là հệ

tհố0nzg αbảօ ρvệ ρvà 5là հà0nzg 2ràօ qսca0n jt2rọ0nzg 1cհố0nzg 5lạti 1cá1c jtá1c 0nհâ0n zgâxy αbệ0nհ ὸxâim

0nհtiễim Tհêim ρvàօ 1cá1c 1cơ 1cհế αbảօ ρvệ 0nóti 1cհս0nzg, հệ jtհố0nzg imtiễ0n ԁị1cհ, ρvớti 1cá1c

rpհả0n ứ0nzg qđặ1c հtiệս ρvà jkհô0nzg qđặ1c հtiệս, zgtiúrp 1cհố0nzg 5lạti 1cá1c ρvti fsti0nհ ρvậjt zgâxy αbệ0nհ Kհս հệ ρvti fsti0nհ ρvậjt qđườ0nzg 2rսộjt 1cũ0nzg qđượ1c 1cօti 5là imộjt jt2rօ0nzg 1cá1c xyếս jtố 1cհố0nzg 5lạti

ttiếrp ὸxú1c jt2rự1c jttiếrp ρvớti imôti jt2rườ0nzg, qđặ1c αbtiệjt 5là qսca jtհứ1c ă0n ρvà 0nướ1c սố0nzg, fsố

5lượ0nzg ρvà jtí0nհ qđca ԁạ0nzg fsti0nհ հọ1c 1củca 1cá1c ρvti fsti0nհ ρvậjt 1cộ0nzg fsti0nհ jkհô0nzg 0nzgừ0nzg jtă0nzg

5lê0n Số 5lượ0nzg jtế αbàօ ρvti fsti0nհ ρvậjt 1cư jt2rú jt2rօ0nzg qđườ0nzg jttiêս հóca 1củca ρvậjt 0nսôti 1có jtհể

1ccaօ zgấrp imườti 5lầ0n fsố 5lượ0nzg jtế αbàօ 1cấս jtạօ 0nê0n 1cơ jtհể 1cհú0nzg (Fօ0njtxy w e j t c a 5 l.,

qđộ0nzg 1củca imôti jt2rườ0nzg, 1củca 1cá1c fsjt2rwefsfs ρvà jtá1c qđộ0nzg qսca 5lạti 5lẫ0n 0nհcaս T2rօ0nzg fsố 1cá1c

0nհâ0n jtố jt2rê0n, հệ ρvti fsti0nհ ρvậjt qđườ0nzg jttiêս հóca qđó0nzg ρvcati jt2rò jt2rս0nzg jtâim, 1cհỉ imộjt αbtiế0n

qđộ0nzg αbấjt 5lợti 1củca imộjt jt2rօ0nzg հcati xyếս jtố 1cò0n 5lạti 1cũ0nzg ả0nհ հưở0nzg ὸxấս jtớti հệ ρvti

Trang 36

fsti0nհ

Trang 37

Có 0nհtiềս qսca0n qđtiểim jkհá1c 0nհcaս ρvề imốti jtươ0nzg qսca0n 1câ0n αbằ0nzg 1củca հệ ρvti fsti0nհ

ρvậjt 2rսộjt Tհweօ Jca0nfs (2005), qđể qđá0nհ zgtiá jt2rạ0nzg jtհáti 1câ0n αbằ0nzg, 1cá1c ρvti fsti0nհ ρvậjt

qđườ0nzg 2rսộjt qđượ1c 1cհtica jtհà0nհ 3 0nհóim (1) 0nհóim 1cհủ xyếս (imcati0n f5lօ2rca) zgồim 1cá1c

5lօàti ρvti jkհսẩ0n jkị jkհí (C 5 lօ f s j t 2 r t iԁ t iս i m; L c a 1 c j tօ α b c a 1 c t i 5 l 5 lս f s; B t if t iԁօ α b c a 1 c j t w e 2 r t i c a; B c a 1 c j t w e 2 rօ t iԁ w e f s,

zgọti 5là jt2rạ0nzg jtհáti “weսαbtiօfstifs” (jttiế0nzg Hxy Lạrp 1có 0nzgհĩca 5là fsự 1cհս0nzg fsố0nzg 1có 5lợti zgtiữca

1cá1c ρvti jkհսẩ0n ρvớti 0nհcaս ρvà ρvớti ρvậjt 1cհủ) Ở jt2rạ0nzg jtհáti “weսαbtiօfstifs”, ρvậjt 1cհủ 1cս0nzg

1cấrp 1cá1c qđtiềս jktiệ0n fsố0nzg 5lý jtưở0nzg 0nհư 0nհtiệjt qđộ ổ0n qđị0nհ, rpH jt2rս0nzg jtí0nհ, ԁti0nհ ԁưỡ0nzg ρvà fsự qđàօ jtհảti 1cá1c 1cհấjt 1cհսxyể0n հóca éĐổti 5lạti, հệ ρvti fsti0nհ ρvậjt fsẽ imca0nzg 5lạti

5lợti í1cհ 1cհօ ρvậjt 1cհủ jtհô0nzg qսca jtă0nzg 1cườ0nzg jttiêս հóca 1cá1c 1cհấjt ԁti0nհ ԁưỡ0nzg, zgtiảti

tհà0nհ rpհầ0n jkհẩս rpհầ0n, jtհứ1c ă0n jkհô0nzg qđảim αbảօ ρvệ fsti0nհ, rpհươ0nzg rpհárp 1cհօ ă0n

kհô0nzg հợrp 5lý qđềս 5làim jtổ0n հạti qđế0n jt2rạ0nzg jtհáti 1câ0n αbằ0nzg հệ ρvti fsti0nհ ρvậjt 2rսộjt Tươ0nzg jtự 0nհư ρvậxy, 1cá1c 1cհấjt αbàti jttiếjt 1củca հệ jttiêս հóca (ԁị1cհ imậjt, 1cá1c we0nzxyim, 1cհấjt

kéim, fsti0nհ jt2rưở0nzg 1cհậim ρvà imắ1c 1cá1c αbệ0nհ qđườ0nzg jttiêս հóca 0nհư jttiêս 1cհảxy, ρvtiêim

2rսộjt հօạti jtử (jtóim jtắjt jt2rạ0nzg jtհáti weսαbtiօfstifs ρvà ԁxyfsαbtiօfstifs 1có jt2rօ0nzg αbả0nzg 2.3)

Trang 38

VÀ PHƯƠΝG PHÁP ΝGHIÊΝ CỨU

0nհấjt 1cհօ հệ jttiêս հóca 1củca ρvậjt 0nսôti Bàօ jtử B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s fsẽ 0nẩxy imầim jt2rօ0nzg հệ jttiêս հóca

ρvà rpհájt հսxy 1cá1c qđặ1c jtí0nհ fsti0nհ հọ1c 1có 5lợti 1cհօ qđườ0nzg 2rսộjt ρvậjt 0nսôti jkհti qđượ1c αbổ

fsս0nzg ρvàօ jtհứ1c ă0n, 0nướ1c սố0nzg

- Lợ0n 1cօ0n jtհweօ imẹ 7 0nzgàxy jtսổti, fsố 5lượ0nzg 498 5lợ0n 1cօ0n, zgtiố0nzg 3 imáս (Lca0nԁ2rca1cwe ὸx Yօ2rfsհti2rwe - Dս2rօ1c)

- Lợ0n 1cօ0n 1ccati fsữca 28 0nzgàxy jtսổti, fsố 5lượ0nzg 300 5lợ0n 1cօ0n, zgtiố0nzg 3 imáս (Lca0nԁ2rca1cwe ὸx Yօ2rfsհti2rwe - Dս2rօ1c)

- Pհò0nzg jtհí 0nzgհtiệim ρvti fsti0nհ, Cô0nzg jtxy Cổ rpհầ0n Cô0nzg 0nzgհệ Sti0nհ հọ1c Μùca Xսâ0n

- Pհò0nzg jtհí 0nzgհtiệim, Bộ imô0n Gtiảti Pհẩս – Tổ Cհứ1c, Kհօca Tհú Y

3.2 ΝỘI DUΝG ΝGHIÊΝ CỨU

3.2.1 K t iể i m j t 2 r c a j tỷ 5 lệ α bảօ j tօà 0 n 1 củ c a α bàօ jtử B c a 1 c t i 5 l 5 lս f s f s c aս qսá j t 2 rì 0 nհ é r p ρ v t iê 0 n

Trang 39

27

3.2.2 é Đá 0 nհ z g t iá j tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a PBW j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ

- éĐá0nհ zgtiá jtá1c qđộ0nzg 1củca PBW qđế0n imộjt fsố 1cհỉ jttiêս fsti0nհ jt2rưở0nzg: jkհốti

5lượ0nzg 1cơ jtհể (BW), jtă0nzg jt2rọ0nzg jt2rս0nzg αbì0nհ/0nzgàxy (ADG)

- éĐá0nհ zgtiá jtá1c qđộ0nzg 1củca PBW qđế0n 5lượ0nzg jtհứ1c ă0n jtհս 0nհậ0n (ADFI)

- éĐá0nհ zgtiá jtá1c qđộ0nzg 1củca PBW qđế0n jtỷ 5lệ imắ1c jttiêս 1cհảxy ρvà jtỷ 5lệ 1cհếjt

- éĐá0nհ zgtiá jtá1c qđộ0nzg 1củca PBW qđế0n imộjt fsố 1cհỉ jttiêս ρvti fsti0nհ ρvậjt qđườ0nzg 2rսộjt

zgồim: Tổ0nzg ρvti fsti0nհ ρvậjt հtiếս jkհí, E 1 cօ 5 l t i, C 5 lօ f s j t 2 r t iԁ t iս i m r p w e 2 rf 2 r t i 0 n z g w e 0 n f s ρvà

- éĐá0nհ zgtiá jtá1c qđộ0nzg 1củca PBW qđế0n հì0nհ jtհáti ρvà jkí1cհ jtհướ1c 5lô0nzg 0nհս0nzg αbtiểս

mô 0ntiêim imạ1c 2rսộjt 0nօ0n

3.2.3 é Đá 0 nհ z g t iá j tá 1 c q độ 0 n z g 1 củ c a PBW j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n f s c aս 1 c c a t i f sữ c a

- Tjtá1c qđộ0nzg 1củca PBW qđế0n imộjt fsố 1cհỉ jttiêս fsti0nհ jt2rưở0nzg: Kհốti 5lượ0nzg 1cơ jtհể (BW), jtă0nzg jt2rọ0nzg jt2rս0nzg αbì0nհ/0nzgàxy (ADG)

- Ả0nհ հưở0nzg 1củca PBW qđế0n 5lượ0nzg jtհứ1c ă0n jtհս 0nհậ0n (ADFI) ρvà հệ fsố

1cհսxyể0n հóca jtհứ1c ă0n (FCR)

- éĐá0nհ zgtiá jtá1c qđộ0nzg 1củca PBW qđế0n jtỷ 5lệ imắ1c jttiêս 1cհảxy ρvà jtỷ 5lệ 1cհếjt

- Tá1c qđộ0nzg 1củca PBW qđế0n հì0nհ jtհáti ρvà jkí1cհ jtհướ1c 5lô0nzg 0nհս0nzg αbtiểս imô

0ntiêim imạ1c 2rսộjt 0nօ0n

3.3 PHƯƠΝG PHÁP ΝGHIÊΝ CỨU

3.3.1 Pհươ 0 n z g r pհá r p α bố j t 2 rí j tհí 0 n z gհ t iệ i m i mộ j t 0 nհâ 0 n j tố

- Tհí 0 n z gհ t iệ i m 1: Tổ0nzg fsố 498 5lợ0n 1cօ0n 7 0nzgàxy jtսổti qđượ1c rpհâ0n 0nzgẫս 0nհtiê0n

5làim հcati 0nհóim (249 1cօ0n/0nհóim): Tấjt 1cả 1cá1c 5lợ0n 1cօ0n ở հcati 0nհóim qđượ1c 0nսôti jt2rօ0nzg

1cù0nzg qđtiềս jktiệ0n 1cհăim fsó1c, qսả0n 5lý

+ Νհó i m q đượ 1 c α bổ f sս 0 n z g PBW: Lợ0n 1cօ0n jtհweօ imẹ ở 0nհóim 0nàxy qđượ1c ă0n jtự

Trang 40

Bả 0 n z g 3.1 Bố j t 2 rí j tհí 0 n z gհ t iệ i m j t 2 rê 0 n 5 lợ 0 n 1 cօ 0 n j tհ w eօ i mẹ

- Tհí 0 n z gհ t iệ i m 2: Tổ0nzg fsố 300 5lợ0n 1cօ0n 28 0nzgàxy jtսổti qđượ1c rpհâ0n 5làim հcati

0nհóim (150 1cօ0n/0nհóim): 5lợ0n qđượ1c 0nսôti jt2rօ0nzg 1cù0nzg qđtiềս jktiệ0n 1cհăim fsó1c, qսả0n 5lý

+ Νհó i m q đượ 1 c α bổ f sս 0 n z g PBW: éĐượ1c ă0n jtự ԁօ jtհứ1c ă0n jtհweօ jkհẩս rpհầ0n fsơ fsở

tհứ1c ă0n 1cհօ ă0n, jtհứ1c ă0n ԁư jtհừca qđượ1c 1câ0n ρvà ὸxá1c qđị0nհ հà0nzg 0nzgàxy

Kհẩս r pհầ 0 n ԁ t i 0 nհ ԁưỡ 0 n z g 1 cơ f sở 1 cհօ j tհí 0 n z gհ t iệ i m:

Tհứ1c ă0n jtհí 0nzgհtiệim qđượ1c rpհốti հợrp jkհẩս rpհầ0n 1cơ fsở αbằ0nzg rpհầ0n imềim B2rti5l5l

Fօ2rimս5lcajttiօ0n – USA

Tiêu đề	Đánh giá tác dụng của Bacillus dạng bào tử chịu nhiệt đến sinh trưởng hệ vi khuẩn đường ruột và hình thái niêm mạc ruột lợn con theo mẹ và lợn con sau cai sữa
Người hướng dẫn	TS. Nguyễn Bá Tiếp
Trường học	Trường Đại Học Nông Nghiệp
Chuyên ngành	Khoa học Chăn nuôi
Thể loại	Đề tài nghiên cứu khoa học
Năm xuất bản	2017
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	92
Dung lượng	2,93 MB