Do an thuc trang ve quy bhxh o viet nam hien nay kien

BHXHi riêngi phùi hợp.i Tuyi vậy,i ởi tấti cải cáci quốci giai đềui cói chungi mộti điểmi là:iBHXHi doi Nhài nớci thốngi nhấti vài quảni lý.i Từi khii BHXHi xuấti hiệni đếni nay,i hoạti

i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i Lờii nóii đầu

Từi hàngi chụci nămi nay,i chínhi sáchi Bảoi hiểmi xãi hộii đãi gópi phầni quani

trọngi trongi việci trợi cấpi vậti chất,i hỗi trợi đờii sốngi choi nhữngi đốii tợngi hởngi bảoi

hiểmi xãi hộii vài giai đìnhi họi khii gặpi phảii rủii ro,i biếni cối trongi cuộci sốngi nhi ốmi

đau,i thaii sản,i taii nạni laoi độngi vài bệnhi nghềi nghiệpi hoặci chếti dẫni đếni giảmi hoặci

mấti nguồni thui nhập.i Chínhi sáchi BHXHi cũngi cói táci dụngi độngi viêni côngi nhâni

viêni chức,i lựci lợngi vũi trangi yêni tâmi côngi táci sảni xuất,i chiếni đấui gópi phầni thắngi

lợii vàoi côngi cuộci xâyi dựngi vài bảoi vệi Tổi quốc

Trongi giaii đoạni hiệni nay,i nềni kinhi tếi nớci tai lài nềni kinhi tếi thịi trờngi vớii sựi

thami giai củai nhiềui thànhi phầni kinhi tếi vài cói sựi quảni lýi củai Nhài nớci theoi địnhi ớngi XHCN.i Bớci sangi cơi chếi kinhi tếi mớii vớii quani hệi laoi độngi phongi phú,i đai

h-dạng,i chínhi sáchi BHXHi trongi cơi chếi cũi khôngi còni phùi hợpi nữa.i Doi đói việci

nghiêni cứu,i tìmi hiểui vài xâyi dựngi cơi sởi lýi luậni nhằmi đổii mớii hoàni thiệni chínhi

sáchi BHXHi choi phùi hợpi vớii tìnhi hìnhi mớii lài mộti yêui cầui cấpi thiết

Quỹi BHXHi lài mộti nộii dungi rấti quani trọngi trongi chínhi sáchi BHXH.i Quỹi

BHXHi lài mộti quỹi tiêui dùng,i đồngi thờii lài mộti quỹi dựi phòngi nói vừai mangi tínhi

kinhi tếi vừai mangi tínhi xãi hộii rấti caoi vài lài điềui kiệni hayi cơi sởi vậti chấti quani trọngi

đảmi bảoi choi toàni bội hệi thốngi BHXHi tồni tạii vài pháti triển.i Chínhi vìi vậy,i việci

đảmi bảoi hệi thốngi tàii chínhi choi quỹi BHXHi lài hếti sứci cầni thiếti vài mangi ýi nghĩai

sốngi còni đốii vớii hoạti độngi củai BHXH.i Thôngi quai việci xemi xéti đánhi giái cơi chếi

quảni lýi BHXHi ởi Việti Nami từi đói đai rai nhữngi kiếni nghịi nhằmi hoàni thiệni vài đổii

mớii cơi chếi quảni lýi quỹi BHXHi choi phùi hợpi vớii giaii đoạni mới.i Từi nhữngi lýi doi

trêni vài quái trìnhi thựci tậpi tôii đãi chọni đềi tàii "Thựci trạngi vềi quỹi BHXHi ởi Việti

Nami hiệni nay,i kiếni nghịi vài giảii phápi nhằmi đảmi bảoi câni đốii quỹi BHXHi

đ-ợci lâui dài".

Kếti cấui đềi tàii gồmi 3i chơng:

CHƯƠNGi I:Lýi luậni chungi vềi BHXHi vài quỹi BHXH

CHƯƠNGi II:Thựci trạngi vềi quỹi BHXHi ởi Việti Nam

CHƯƠNGi III:Mộti sối kiếni nghịi nhằmi đảmi bảoi câni đốii quỹi BHXHi i i i i i i i i i i i i i i i i

Coni ngờii muốni tồni tạii vài pháti triểni luôni cầni phảii thoải mãni cáci nhui cầui

tốii thiểui vềi vậti chấti vài tinhi thần,đểi đápi ứngi cáci nhui cầui đói coni ngờii phảii laoi

động,i sảni xuấti rai cáci sảni phẩm.i Mặti khác,i coni ngờii aii cũngi phảii trảii quai cáci giaii

đoạni pháti triểni củai đờii ngờii đói là:i sinhi ra,i lớni lên,i trởngi thànhi vài chết.i Trongi cáci

giaii đoạni sinh,i lão,i bệnhi tửi củai coni ngờii thìi khôngi aii cói thểi tồni tạii độci lậpi khỏii

sựi giúpi đỡ,i chiai sẻi củai nhữngi ngờii xungi quanh.i Cuộci sốngi khôngi phảii lúci nàoi

cũngi diễni rai bìnhi thờng,i coni ngờii khôngi phảii baoi giời cũngi gặpi thuậni lợi,i cói đủi

thui nhậpi vài điềui kiệni sinhi sốngi mài tráii lạii rủii roi luôni đii kèmi vớii coni ngời.i Trongi

nhiềui trờngi hợpi rủii roi bấti ngời xảyi rai làmi choi ngờii laoi độngi bịi giảmi hoặci mấti thui

nhậpi hayi nhữngi điềui kiệni sinhi sốngi kháci doi ốmi đau,i TNLĐ,i giài yếu.i Khii rơii

vàoi cáci trờngi hợpi đó,i cáci nhui cầui cầni thiếti củai cuộci sốngi coni ngờii khôngi vìi thếi

mài giảmi đii hoặci mấti đi,i thậmi chíi còni tăngi lêni hoặci pháti sinhi nhữngi nhui cầui mớii

nhi chii phíi khámi chữai bệnhi khii ốmi đaui xảyi ra.i Bởii vậy,i muốni đảmi bảoi duyi trìi

cuộci sốngi ngờii laoi độngi làmi thếi nàoi đểi tạoi rai nguồni thui nhậpi thayi thếi hoặci bùi

đắp

Trongi xãi hộii nguyêni thuỷ,i coni ngờii phầni vừai tựi lực,i phầni biếti kếti hợpi

đoàni kếti đểi đii săni bắt,i háii lợmi đểi kiếmi sống.i Khii gặpi rủii ro,i taii nạni thìi họi vừai tựi

mìnhi chịui đựngi khắci phụci vừai đợci cáci thànhi viêni trongi cộngi đồngi hỗii trợ,i cui

mang.i Trongi xãi hộii phongi kiến,i quani lạii dựai vàoi bổngi lộci củai nhài vua,i còni dâni

ci thìi đùmi bọci lẫni nhaui trongi họi hàng,i làngi xómi i Ngànhi côngi nghiệpi hìnhi

thànhi cùngi vớii nềni kinhi tếi hàngi hoái pháti triểni đãi làmi xuấti hiệni quani hệi thuêi

m-ớni nhâni công.i Nhữngi ngờii làmi côngi phảii hoàni toàni dựai vàoi tiềni lơngi làmi nguồni

sốngi chủi yếu.i Cói việci thìi mớii cói lơngi dùi đói lài đồngi lơngi íti ỏi.i Khii ốmi đau,i taii

nạn,i sinhi đẻi i thìi phảii nghỉi việci vài khôngi cói lơng,i cuộci sốngi bịi đei doạ.i Ngờii laoi

độngi đãi ýi thứci đợci sựi cầni thiếti phảii cói thui nhậpi đềi phòngi khii họi gặpi rủii ro,i taii

nạni bấti ngời nêni họi đấui tranhi đòii giớii chủi phảii cami kếti đảmi bảoi mộti sối thui nhậpi

nhấti địnhi đểi họi trangi trảii nhữngi nhui cầui thiếti yếui khii ốmi đau,i thaii sảni i Lúci

địnhi đó.i Songi nhiềui khii rủii roi xảyi rai liêni tụci buộci ngờii chủi phảii chii rai nhữngi

khoảni tiềni lớni mài họi khôngi muốn.i Doi vậy,i giớii chủi đãi chii íti hơni nêni xuấti hiệni

mâui thuẫni vài tranhi chấpi giữai chủi vài thợ,i mâui thuẫni nàyi ngàyi càngi gayi gắt

Đểi giảii quyếti mâui thuẫni nàyi đãi xuấti hiệni mộti bêni thứi ba,i đóngi vaii tròi

trungi giani nhằmi giảii quyếti mâui thuẫni vài điềui hoài lợii íchi giữai chủi vài thợ.i Điềui

đói thayi choi việci giớii chủi vài giớii thợi phảii trải trựci tiếpi mộti khoảni tiềni khii ngờii laoi

độngi bịi ốmi đau,i taii nạni i Giớii chủi cói thểi tríchi rai hàngi thángi mộti sối tiềni nhỏi

đ-ợci tínhi toáni chặti chẽi dựai trêni nhữngi biếni cối củai tậpi hợpi nhữngi ngờii laoi động.i Sối

tiềni nàyi giaoi choi bêni thứi bai dồni tíchi thànhi mộti quỹi tiềni tệ.i Khii ngờii laoi độngi

gặpi rủii ro,i bêni trungi giani sẽi chii trải theoi cami kếti khôngi phụi thuộci vàoi giớii chủi

cói muốni hayi không,i làmi nhi thếi mộti mặti giớii chủi đỡi khói khăni vềi mặti kinhi tếi doi

khôngi phảii chii trải mộti lúci nhữngi khoảni tiềni lớn,i mặti kháci ngờii laoi độngi làmi

thuêi cũngi đợci đảmi bảoi mộti phầni thui nhậpi khii họi gặpi rủii ro.i Tuyi nhiên,i trongi

quái trìnhi thựci hiệni thìi cơi chếi nàyi bộci lội nhiềui bấti cập,i tínhi phápi lýi khôngi cao.i

Doi vậy,i nhiềui chủi sửi dụngi laoi độngi đãi khôngi tựi giáci thami gia,i tínhi chấti rủii roi

còni quái lớni khôngi cói sựi đảmi bảoi vềi tàii chínhi mộti cáchi vữngi chắc.i Trớci tìnhi

hìnhi đói Nhài nớci phảii đứngi rai cani thiệpi i mộti mặti làmi tăngi vaii tròi củai Nhài ớc,mặti kháci nhài nớci hỗi trợi thêmi từi ngâni sáchi vài buộci giớii chủi vài thợi phảii gópi

n-thêmi đểi đảmi bảoi chii trải cáci chếi đội choi ngờii laoi động.i Từi đó,i cải giớii chủi vài thợi

đềui đợci đảmi bảoi vài họi thấyi cói lợi.i Cáci nguồni đóngi gópi củai giớii chủ,i thợi vài sựi

hỗi trợi củai Nhài nớci hìnhi thànhi nêni mộti quỹi tiềni tệi tậpi trung,đói lài quỹi BHXH

Mặti khác,i khii nềni kinhi tếi ngàyi càngi pháti triển,côngi nghiệpi hoá,hiệni đạii

hoái ngàyi càngi caoi thìi nhữngi rủii roi đii liềni vớii nói cũngi xuấti hiệni thêmi nhi nạni thấti

nghiệp,i taii nạni laoi độngi vài bệnhi nghềi nghiệp,i ốmi đaui ngàyi càngi nhiềui hơn.i Doi

vậy,i BHXHi cũngi ngàyi càngi phảii hoàni thiệni hơni đểi thíchi ứngi vớii tìnhi hìnhi cụi

thể

Nhi vậy,i BHXHi rai đờii lài mộti đòii hỏii kháchi quani củai thựci tếi vài ngàyi càngi

pháti triểni cùngi vớii sựi pháti triểni củai nềni kinhi tế-xãi hộii củai mỗii quốci gia,i mọii

thànhi viêni trongi xãi hộii đềui thấyi cầni thiếti phảii thami giai BHXH,i nói trởi thànhi

quyềni lợii vài nhui cầui củai ngờii laoi độngi vài đợci thừai nhậni lài nhui cầui tấti yếui

kháchi quan,i mộti trongi nhữngi quyềni lợii cơi bảni củai coni ngờii nhi Tuyêni ngôni

nhâni quyềni củai Đạii hộii đồngi Liêni hợpi quốci thôngi quai ngàyi 10/12/1948:i “Tấti

cải mọii ngời,i vớii ti cáchi lài thànhi viêni củai xãi hộii đềui cói quyềni đợci hởngi BHXHi

”

1.2. i Tác i dụng i của i BHXH: i

Trêni cơi sởi cơngi lĩnhi côngi ớci Giơnevơi (Côngi ớci nămi 1952)i cáci quốci giai

tuỳi theoi điềui kiện,i hoàni cảnhi thựci tếi củai mìnhi mài cói nhữngi hìnhi thứci tổi chứci

BHXHi riêngi phùi hợp.i Tuyi vậy,i ởi tấti cải cáci quốci giai đềui cói chungi mộti điểmi là:i

BHXHi doi Nhài nớci thốngi nhấti vài quảni lý.i Từi khii BHXHi xuấti hiệni đếni nay,i hoạti

độngi nàyi vừai mangi tínhi kinhi tế,i vừai mangi tínhi cộngi đồng,i nhâni văni lớn,i điềui

nàyi cũngi cói nghĩai lài dùi kinhi tếi cói pháti triểni đếni mứci đội nào,i dùi cói biếni độngi

nhi thếi nàoi vềi thểi chếi chínhi trị,i xãi hộii thìi bảni chấti BHXHi vẫni khôngi thayi đổi,i

vẫni lài mộti trongi nhữngi chínhi sáchi quani trọngi củai mộti quốci gia.i BHXHi cói

nhữngi táci dụngi sau:

Mụci đíchi lớni nhấti củai BHXHi lài bảoi đảmi cuộci sốngi ổni địnhi choi ngờii laoi

độngi vài giai đìnhi họi khii họi gặpi rủii ro,i giảmi hoặci mấti sứci laoi độngi ảnhi hởngi đếni

thui nhập.i Doi đó,i BHXHi cói táci dụngi rấti lớni đốii vớii ngờii laoi độngi làmi choi họi yêni

tâmi vớii côngi việc.i

Nóii lài bảoi đảmi thayi thếi bùi đắpi mộti phầni thui nhậpi choi ngờii laoi độngi lài

nóii sựi thayi thếi bùi đắpi đói nhấti địnhi phảii xảyi ra,i chắci chắni xảyi rai khii ngờii laoi

độngi bịi rơii vàoi cáci trờngi hợpi làmi giảmi hoặci mấti thui nhậpi nóii trêni vài hộii đủi cáci

điềui kiệni quyi địnhi thìi họi đợci hởngi trợi cấpi vớii mứci hởng,i thờii điểmi vài thờii giani

hởngi theoi quyi địnhi củai Nhài nớc.i Ngoàii ra,i BHXHi còni làmi choi i ngờii laoi độngi

gắni bói hơni vớii côngi việc,i sốngi vài làmi việci cói tráchi nhiệmi hơni đốii vớii chínhi

mìnhi vài đốii vớii cộngi đồng-i điềui nàyi đãi gópi phầni đángi kểi vàoi việci nângi caoi

năngi suất,i hiệui quải làmi việci củai ngờii laoi động.i BHXHi gópi phầni hạni chếi vài điềui

hoài cáci mâui thuẫni xảyi rai giữai nhữngi ngờii laoi độngi vài giớii chủ,i tạoi môii trờngi

làmi việci ổni địnhi choi tấti cải cáci bêni khii thami giai BHXHi đểi từi đói tiếni hànhi cáci

hoạti độngi sảni xuấti kinhi doanhi đạti hiệui quải cao,i thựci hiệni tăngi trởngi vài pháti

triểni kinhi tế

BHXHi khôngi chỉi bảoi đảmi ổni địnhi cuộci sốngi choi ngờii laoi độngi vài giai

đìnhi họi khii ngờii laoi độngi gặpi rủii roi mài nói còni bảoi vệi choi ngờii sửi dụngi laoi

động,i tạoi điềui kiệni choi họi ổni địnhi tàii chínhi đểi tiếni hànhi hoạti độngi sảni xuấti kinhi

doanhi đạti hiệui quả

BHXHi còni bảoi vệi vài tăngi cờngi sứci khoẻi choi ngờii laoi độngi gópi phầni táii

sảni xuấti giảni đơni sứci laoi độngi choi ngờii laoi động.i Giúpi ngờii laoi độngi nhanhi

chóngi trởi lạii làmi việci gópi phầni tạoi rai sảni phẩmi choi doanhi nghiệpi vài nềni kinhi tếi

quốci dân

BHXHi gópi phầni ổni địnhi xãi hộii ,ani toàni xãi hộii ,nhài nớci đỡi gánhi nặngi đốii

vớii ngờii bịi tàni tật,i ngờii giài vìi họi cói thui nhậpi từi BHXH

c.Phân i phối i lại i thu i nhập i giữa i những i ngời i tham i gia:

Cũngi giốngi nhi tấti cải cáci loạii hìnhi bảoi hiểmi khác,i BHXHi cũngi dựai trêni

nguyêni tắci “lấyi sối đôngi bùi sối ít”i vài vìi vậyi ngờii laoi độngi bìnhi đẳngi trongi nghĩai

vụi đóngi gópi cũngi nhi trongi quyềni lợii nhậni đợci từi quỹi BHXH.i Tậpi hợpi tấti cải

nhữngi ngờii đóngi BHXHi thuộci tấti cải cáci ngànhi nghề,i lĩnhi vựci hoạti độngi sảni

xuấti kinhi doanhi trongi nềni kinhi tếi quốci dân.i Baoi gồmi tấti cải cáci loạii côngi việci từi

đơni giảni đếni phứci tạp,i từi nhẹi nhàngi đếni nặngi nhọci độci hại i Chínhi vìi thếi tínhi

chấti xãi hộii củai BHXHi lài rấti cao.i BHXHi phâni phốii lạii thui nhậpi giữai cáci đốii tợngi

kháci nhaui giữai nhữngi ngờii cói thui nhậpi caoi vài nhữngi ngờii cói thui nhậpi thấp,i giữai

nhữngi ngờii khoẻi mạnhi đangi làmi việci vài nhữngi ngờii i ốmi đaui bệnhi tật,i thaii sảni i

Thựci hiệni chứci năngi phâni phốii lại,i BHXHi cũngi đồngi thờii gópi phầni thựci hiệni

côngi bằngi xãi hội.i

Nguồni quỹi hìnhi thànhi từi sựi đóngi gópi củai cáci bêni thami giai cũngi lài nguồni

vốni nhàni rỗii cói thểi dùngi đểi đầui ti vàoi nềni kinhi tếi quốci dân.i Quỹi BHXHi cói thểi cói

sối di vài phầni quỹi nhàni rỗii đợci đầui ti choi cáci chơngi trìnhi kinhi tế,i xãi hội,i vừai đóngi

gópi vàoi xâyi dựngi đấti nớci vừai làmi tăngi trởngi quỹ.i Trongi điềui kiệni hiệni nayi hoạti

độngi nàyi cói ýi nghĩai rấti quani trọng

Ngoàii ra,i vớii chứci năngi giámi đốci củai mình,i BHXHi tiếni hànhi kiểmi tra,i

giámi sáti việci thami giai vài thựci hiệni chínhi sáchi BHXHi đểi đảmi bảoi thựci hiệni cáci

nghĩai vụi vài quyềni lợii củai ngờii sửi i dụngi i laoi độngi vài ngờii laoi độngi theoi nhữngi

quyi địnhi củai phápi luật.i Quai i đói i tạoi điềui kiệni đểi ngờii i laoi độngi yêni i tâmi i làmi

việc,i còni ngờii sửi i dụngi i laoi độngi chủi độngi hơni trongi việci quảni lýi vài sửi i dụngi laoi

độngi trongi quái trìnhi hoạti độngi củai mình.i Chứci năngi i giámi i đốci còni i thểi hiệni ởi

cáci khâui nghiệpi vụi củai hoạti độngi BHXHi vài thựci hiệni chínhi sáchi BHXH

2.Kháii niệmi vài bảni chấti củai BHXH:

2.1Kháii niệmi vềi BHXH:i i

Nhi đãi nêui ởi trêni BHXHi rai đờii lài mộti đòii hỏii kháchi quani củai thựci tếi đồngi

thờii nóii lêni bảni chấti củai BHXHi lài đảmi bảoi cuộci sốngi choi ngờii laoi độngi đảmi

bảoi ani toàni xãi hội.i

Nhngi choi đếni nay,i hầui nhi chai cói mộti địnhi nghĩai chínhi i thốngi vềi BHXH.i

Mặci dù,i gầni đâyi trongi mộti sối tàii liệui nghiêni cứui vềi BHXHi cáci táci giải đãi đềi cậpi

đếni kháii niệmi này.i Đãi hơni 100i nămi nay,i cáci nớci trêni thếi giớii cói xui hớngi chungi

lài thựci hiệni hệi thốngi ani sinhi xãi hộii mài trongi đói BHXHi lài mộti trongi cáci tầngi ani

sinhi xãi hộii chủi yếui vài đợci phâni biệti vớii cáci nộii dungi kháci trongi hệi thốngi thôngi

quai nhữngi đặci trngi cơi bảni củai BHXH

Trongi tuyêni ngôni nhâni quyềni doi Đạii hộii đồngi Liêni hiệpi quốci thôngi quai

ngàyi 10/12/1948i cói nêu:i “Tấti cải mọii ngờii vớii ti cáchi lài thànhi viêni củai xãi hộii cói

quyềni hởngi BHXH.i Quyềni đói đặti trêni cơi sởi sựi thoãi mãni cáci quyềni vềi kinhi tế,i

xãi hộii vài văni hoái cầni choi nhâni cáchi vài sựi tựi doi pháti triểni củai coni ngờii ”i

vệi củai xãi hộii đốii vớii cáci thànhi viêni củai mìnhi thôngi quai mộti loạti biệni phápi côngi

cộngi (bằngi phápi luật,i tráchi nhiệmi củai Chínhi phủ)i đểi chốngi lạii tìnhi trạngi khói

khăni vềi kinhi tếi vài xãi hộii doi bịi ngừngi hoặci bịi giảmi thui nhậpi gâyi rai bởii ốmi đau,i

mấti khải năngi laoi động,i tuổii già,i tàni tật,i chết;i thêmi vàoi đói BHXHi bảoi vệi việci

chămi sóci yi tế,i sứci khoẻi vài trợi cấpi choi cáci giai đình

BHXHi đợci địnhi nghĩai nhi vậyi phảni ánhi tổngi quáti vềi mụci tiêu,i bảni chấti vài

chứci năngi củai sựi nghiệpi này.i BHXHi cói mụci đíchi cuốii cùngi lài hớngi tớii sựi pháti

triểni củai mỗii cái nhâni vài toàni xãi hội,i thểi hiệni sựi gắni kếti quyềni lợii vài tráchi nhiệmi

củai cáci cái nhâni trongi cộngi đồngi vài củai toàni xãi hộii vớii mỗii ngời

BHXHi lài mộti trongi nhữngi quyềni cơi bảni củai coni ngờii trongi mộti xãi hộii

hiệni đạii vài mụci tiêui caoi cải nhấti củai nói lài vìi sựi ani toàn,i phòngi tránhi đợci hậui quải

vềi nhữngi tổni thất,i gâyi rai bởii nhữngi rủii roi trongi cuộci sốngi hayi trongi quái trìnhi

laoi động.i BHXHi hớngi tớii sựi pháti triển,i sựi đảmi bảoi tốti nhấti choi coni ngời,i gópi

phầni quani trọngi vàoi tạoi lậpi sựi ổni địnhi vài thịnhi vợngi củai xãi hộii

BHXHi lài sựi đảmi bảoi thayi thếi hoặci bùi đắpi mộti phầni thui nhậpi đốii vớii ngờii

laoi độngi khii họi gặpi phảii nhữngi biếni cối làmi giảmi hoặci mấti khải năngi laoi độngi

hoặci mấti việci làmi bằngi cáchi hìnhi thànhi vài sửi dụngi mộti quỹi tàii chínhi độci lậpi

,tậpi trungi doi sựi đóngi gópi củai ngờii sửi dụngi laoi độngi vài ngờii laoi động,nhằmi đảmi

bảoi sựi ani toàni đờii sốngi choi ngờii laoi độngi vài giai đìnhi họ,gópi phầni đảmi bảoi ani

toàni xãi hội.i

2.2i Bảni chấti củai BHXH:i

2.1. i Về i phơng i diện i cá i nhân, i BHXH i là i một i nhu i cầu i khách i quan i của i con i ngời:

BHXHi lài mộti nhui cầui kháchi quan,i đai dạngi vài phứci tạp,i nói nhằmi đảmi bảoi

ani toàni vềi kinhi tế,i giữi choi cuộci sốngi ổni định,i ani toàn,i tránhi đợci đóii nghèoi sai súti

khii bịi mấti nguồni thui nhậpi trongi cuộci sống.i Đói chínhi lài cáci nhui cầui vềi BHXHi

vài cũngi lài nhữngi nhui cầui tựi nhiêni trongi hệi thốngi cáci nhui cầui vềi cuộci sốngi củai

coni ngời.i Điềui nàyi xuấti pháti từi nhui cầui cầni thiếti đểi đảmi bảoi cáci tiêui chuẩni hayi

giái trịi choi mộti cuộci sốngi tốii thiểu.i Theoi nhài nghiêni cứui tâmi lýi vài hànhi vii củai

coni ngờii Maslow,i nhui cầui BHXHi nằmi trongi nhómi nhui cầui ởi bậci thiếti yếui cùngi

vớii cáci nhui cầui vềi điềui kiệni sinhi tồni kháci lài ăn,i ở,i mặci vài đii lạii mứci tốii thiểui

nhất.i BHXHi cầni phảii đợci đảmi bảoi trớci khii thoải mãni cáci nhui cầui xãi hộii i kháci

rộngi hơni trongi đờii sốngi coni ngời

BHXHi thựci sựi lài mộti nhui cầui bứci thiết.i C.i Máci đãi từngi viếti “Vìi nhiềui rủii

roi kháci nhaui nêni phảii dànhi mộti sối thặngi di nhấti địnhi choi quỹi BHXHi đểi mởi rộngi

theoi kiểui luỹi tiếni quái trìnhi táii sảni xuấti ởi mứci đội cầni thiết,i phùi hợpi vớii sựi pháti

triểni củai nhui cầui vài tìnhi hìnhi tăngi dâni số”.i BHXHi thoải mãni cáci nhui cầui vềi đảmi

bảoi cuộci sốngi nhi đãi trìnhi bàyi ởi trên,i BHXHi còni lài cầni thiếti đểi táii sảni xuấti sứci

laoi động,i mộti trongi nhữngi tiềni đềi quani trọngi nhấti đểi táii sảni xuấti xãi hội

2.2.Dới i góc i độ i kinh i tế:

BHXHi lài mộti phạmi trùi kinhi tếi tổngi hợp.i Trongi đó:i đốii vớii nhữngi ngờii ởngi cáci chếi đội BHXH,i đói lài sựi đảmi bảoi thui nhập,i bảoi đảmi cuộci sốngi khii họi ởi

h-trongi điềui kiệni khói khăni doi giảmi hoặci mấti khải năngi laoi độngi mài giảmi hayi mấti

thui nhập,i thôngi quai việci tíchi luỹi dầni củai cái nhâni trongi quỹi BHXHi vài sựi đóngi

gópi củai sối đôngi nhữngi ngờii cói cùngi khải năngi gặpi rủii roi nhi nhau.i Trongi phạmi vii

toàni bội nềni kinhi tếi quốci dân,i hoạti độngi BHXHi mangi nộii dungi củai quái trìnhi

phâni phốii lạii mộti phầni thui nhậpi trongi dâni ci thôngi quai việci hìnhi thànhi vài sửi

dụngi quỹi BHXH,i mộti quỹi tiềni tệi tậpi trungi cói quyi môi rấti lớni vài ngàyi càngi tăngi

lên

Khii cói sựi pháti triểni củai thịi trờngi tàii chínhi vài nếui đợci sựi quảni lýi vài sửi

dụngi tốt,i quỹi BHXHi còni cói khải năngi sinhi lờii từi đầui ti hợpi phápi kháci nhau.i Việci

sửi dụngi quỹi BHXHi đểi đầui ti sinhi lờii đợci thấyi rõi trongi cáci nớci cói nềni kinhi tếi thịi

trờngi pháti triển.i Hiệni tạii BHXHi Việti nami bắti đầui thựci hiệni hoạti độngi nàyi nhi

dùngi quỹi đểi muai tráii phiếu.i Trongi tơngi lai,i việci sửi dụngi quỹi BHXHi vàoi cáci

hoạti độngi đầui ti cũngi sẽi đợci mởi rộngi rai vớii nhiềui hìnhi thứci kháci nhau.i Kinhi tếi

càngi pháti triểni thìi BHXHi ngàyi càngi đai dạngi vài hoàni thiện.i Vìi thế,i cói thểi nóii

kinhi tếi lài nềni tảngi củai BHXHi hayi BHXHi khôngi vợti quái trạngi tháii kinhi tếi củai

mỗii nớc

2.3.Về i phơng i diện i chính i trị:

BHXHi lài sựi liêni kếti giữai nhữngi ngờii laoi độngi kháci nhaui trongi xãi hộii

cũngi vìi lợii íchi chungi củai cộngi đồng,i trongi đói cói cái nhâni thami giai BHXH.i

BHXHi cũngi phảni ánhi bảni chấti củai mộti chếi đội xãi hộii nhấti định.i Đốii vớii quốci

giai đâyi còni lài nhữngi hoạti độngi thểi hiệni tháii đội tráchi nhiệmi củai Chínhi phủi đốii

vớii ngờii dâni trongi xãi hội.i Trongi rấti nhiềui nớc,i sựi khôngi ổni địnhi hayi khủngi

hoẳngi củai hệi thốngi BHXHi cói táci độngi i rấti mạnhi đếni hệi thốngi chínhi trịi củai cáci

nớci đó.i Chínhi vìi vậyi chínhi sáchi BHXHi nằmi trongi hệi thốngi chungi củai cáci chínhi

sáchi vềi kinhi tế,i xãi hộii vài lài mộti trongi nhữngi bội phậni hữui cơi trongi hệi thốngi

chínhi sáchi quảni lýi đấti nớci củai cáci quốci gia

2.4.Về i mặt i xã i hội:

BHXHi đợci xemi nhi lài mộti loạti cáci hoạti độngi mangi tínhi xãi hộii nhằmi đảmi

bảoi đờii sốngi choi ngờii dâni vài làmi lànhi mạnhi xãi hội.i Thôngi quai đó,i bảoi vệi vài

pháti triểni nguồni laoi độngi xãi hội,i mởi rộngi sảni xuất,i pháti triểni kinhi tế,i ổni địnhi

trậti tựi xãi hộii nóii chung.i BHXHi mangi tínhi nhâni văn,i nhâni đạoi sâui sắci vìi lợii íchi

củai coni ngờii trongi nhữngi hoàni cảnhi gặpi khói khăn,i vìi ani toàni xãi hộii vài cói ýi

nghĩai xãi hộii lâui dài.i Mốii quani hệi giữai cáci bêni trongi BHXHi pháti sinhi trêni cơi sởi

quani hệi laoi độngi vài diểni rai giữai 3i bên:i bêni thami gia,i bêni BHXHi vài bêni đợci

BHXH

Nhi vậy,i tổi chứci vài vậni hànhi mộti hệi thốngi BHXHi phảii đứngi trêni mộti

quani điểmi tổngi thể,i toàni diện.i BHXHi khôngi thểi táchi khỏii mộti thểi chếi chínhi trịi

nhấti địnhi vài phảii dựai trêni nềni tảngi kinhi tếi cụi thể.i BHXHi khôngi phảii lài loạii hìnhi

bảoi hiểmi cái nhâni hayi cái nhâni tựi bảoi hiểmi mài đói lài sựi bảoi hiểmi đặti trongi nhữngi

ràngi buộci giữai nhữngi coni ngờii vớii nhaui trongi nhữngi mốii quani hệi nhấti địnhi

trongi cộngi đồngi mặci dùi xuấti pháti điểmi baoi giời i cũngi lài nhui cầui củai mỗii coni

ng-ời.i BHXHi gắni liềni vớii nhữngi biếni cối làmi giảmi hoặci mấti khải năngi laoi động,i mấti

việci làm,i đói cói thểi lài nhữngi rủii roi ngẫui nhiên:i ốmi đau,i taii nạni laoi độngi i nhngi

cũngi cói thểi lài nhữngi trờngi hợpi xảyi rai hoàni toàni khôngi ngẩui nhiêni nh:i tuổii già,i

thaii sản.i Đồngi thờii nhữngi biếni cối đói cói thểi xảyi rai cải trongi vài ngoàii quái trìnhi laoi

động.i Sựi giảmi hoặci mấti khải năngi laoi độngi làmi giảmi hoặci mấti thui nhập,i phầni

thui nhậpi nàyi sẽi đợci bùi đắpi hoặci thayi thếi từi nguồni quỹi tiềni tệi tậpi trungi doi cáci

bêni thami giai đóngi góp

3.i Nộii dungi cơi bảni củai BHXH:

a.Đối i tợng i của i BHXH:

BHXHi rai đờii vàoi nhữngi nămi giữai thếi kỷi 19,i khii nềni côngi nghiệpi vài nềni

kinhi tếi hàngi hoái đãi bắti đầui pháti triểni mạnhi mẽi ởi cáci nớci châui Âu.i Từi nămi

1883,i ởi nớci Phổi (CHLBi Đức)i đãi bani hànhi đạoi luậti bảoi hiểmi yi tế.i Mộti sối nớci

châui Âui vài Bắci Mỹi mãii đếni cuốii nhữngi nămi 1920i mớii cói đạoi luậti vềi BHXH

BHXHi lài mộti hệi thốngi đảmi bảoi khoảni thui nhậpi bịi giảmi hoặci bịi mấti đii doi

ngờii laoi độngi bịi giảmi hoặci bịi mấti khải năngi laoi động,i bịi mấti việci làmi vìi cáci

nguyêni nhâni rủii roi nhi ốmi đau,i taii nạni laoi động,i giài yếui i Chínhi vìi vậy,i đốii tợngi

củai BHXHi chínhi lài thui nhậpi củai ngờii laoi độngi bịi biếni độngi giảmi hoặci mấti đii

doi bịi giảmi hoặci mấti khải năngi laoi động,i mấti việci làmi củai nhữngi ngờii thami giai

BHXH

Đốii tợngi thami giai BHXHi lài ngờii laoi độngi vài ngờii sửi dụngi laoi động.i Tuyi

vậy,i tuỳi theoi điềui kiệni pháti triểni kinhi tế-xãi hộii củai mỗii nớci mài đốii tợngi nàyi cói

thểi lài tấti cải hoặci mộti bội phậni nhữngi ngờii laoi độngi nàoi đó

Hầui hếti cáci nớci khii mớii cói chínhi sáchi BHXH,i đềui thựci hiệni BHXHi đốii

vớii cáci viêni chứci Nhài nớc,i nhữngi ngờii làmi côngi hởngi lơng.i Việti nami cũngi

khôngi vợti rai khỏii thựci tếi này,i mặci dùi biếti rằngi nhi vậyi lài khôngi bìnhi đẳngi giữai

tấti cải nhữngi ngờii laoi động

Nếui xemi xéti trêni mốii quani hệi ràngi buộci trongi BHXH,i ngoàii ngờii laoi

độngi còni cói ngờii sửi dụngi laoi độngi vài cơi quani BHXH,i dớii sựi bảoi trợi củai Nhài

n-ớc.i Ngờii sửi dụngi laoi độngi đóngi gópi vàoi quỹi BHXHi lài tráchi nhiệmi củai họi đểi

gópi củai ngờii laoi độngi vài ngờii sửi dụngi laoi động,i phảii cói tráchi nhiệmi quảni lýi vài

sửi dụngi quỹi đểi thựci hiệni mọii côngi việci vềi BHXHi đốii vớii ngờii laoi động.i Nói

quyếti địnhi sựi tồni tạii vài pháti triểni củai BHXHi mộti cáchi ổni địnhi vài bềni vững

3) Trợi cấpi thấti nghiệp

4) Trợi cấpi tuổii già

5) Trợi cấpi taii nạni laoi độngi vài bệnhi nghềi nghiệp

Tuỳi thuộci vàoi sựi pháti triểni chungi củai nềni kinhi tếi vài củai lĩnhi vựci BHXHi

mài cói thểi xáci địnhi mộti sối mứci kháci nhaui đểi thoải mãni nhui cầui đai dạngi vềi

BHXHi củai ngờii laoi động.i Mứci đóngi BHXHi cói liêni quani đếni thui nhậpi dùngi đểi

tínhi tỷi lệi đóngi BHXH.i Mứci đóngi vài hởngi cói táci động,i ảnhi hởngi trựci tiếpi i đếni

quyi môi vài sối lợngi thami giai vàoi BHXH.i Điềui nàyi đòii hỏii phảii cói nhữngi nghiêni

cứu,i thiếti kếi cáci chínhi sáchi vài nộii dungi củai từngi chếi đội cụi thểi thíchi hợpi trongi

BHXH

II.i Kháii niệmi chungi vềi quỹi BHXH:i

1.Sựi cầni thiếti củai quỹi BHXH:

Trongi quái trìnhi sảni xuấti kinhi doanh,i ngờii laoi độngi luôni phảii gánhi chịu,i

đơngi đầui vớii vôi vàni cáci rủii ro.i Nhữngi rủii roi đói cói thểi làmi choi ngờii laoi độngi mấti

khải năngi laoi độngi tạmi thờii hayi vĩnhi viễn,i mấti nguồni sốngi hayi chếti ngời,i coni cáii

mấti nơii nơngi tựa,i hoặci lúci vềi giài khôngi còni khải năngi laoi độngi đểi cói thui nhậpi

đảmi bảoi cuộci sống.i Vìi vậy,i đểi cói nguồni thui nhậpi duyi trì,i ổni địnhi cuộci sốngi củai

bảni thâni vài giai đìnhi họi trongi lúci gặpi rủii roi hoặci tuổii giài thìi tấti yếui phảii lậpi quỹi

dựi trữi bảoi hiểmi thíchi hợp,i đủi lớni đểi cói thui nhậpi ổni địnhi đảmi bảoi cuộci sốngi choi

bảni thâni vài giai đìnhi trongi tơngi lai

Mặti kháci doi quyi luậti bảoi toàni nòii giống,i duyi trìi lứci lợngi laoi độngi choi

t-ơngi laii củai xãi hội,i nhữngi ngờii laoi độngi nữi họi còni phảii làmi nghĩai vụi sinhi con,i

nuôii coni vài chămi sóci khii coni ốmi đaui i cũngi đòii hỏii phảii cói quỹi bảoi hiẻmi giúpi

đỡ i Việci tạoi lậpi quỹi BHXHi choi ngờii laoi độngi nhữngi lúci gặpi rủii roi bấti ngời

hoặci lúci tuổii giài cói thểi đợci tiếni hànhi bằngi nhiềui hìnhi thứci kháci nhau.i Doi vậy,i

quỹi BHXHi cói vaii tròi hếti sứci quani trọngi trongi đờii sốngi củai ngờii laoi động

Trongi thựci tếi khôngi aii muốni mấti việci làmi hoặci mất,i giảmi khải năngi laoi

độngi đểi đợci hởngi trợi cấpi từi quỹi BHXH,i doi đói nói phùi hợpi vớii nguyêni tắci “lấyi sối

đôngi bùi sối ít”.i Nguyêni tắci nàyi thểi hiệni việci phâni phốii lạii thui nhậpi giữai nhữngi

ngờii laoi độngi cói thui nhậpi kháci nhau,i giữai nhữngi ngờii khoẻi mạnhi đangi làmi việci

vài nhữngi ngờii đangi ốmi đaui phảii nghỉi việci hayi giữai nhữngi ngờii đangi hởngi trợi

cấpi BHXHi kháci nhau.i Từi đói cũngi thấyi rằngi khải năng,i vaii tròi củai quỹi BHXHi

trongi việci phâni phốii lạii thui nhậpi vài côngi bằngi xãi hội,i độngi viêni ngờii laoi độngi

hăngi háii làmi việc:i Khii ngờii laoi độngi đangi làmi việci sẽi cói thui nhập,i còni khii mấti

khải năngi laoi độngi thìi họi lạii đợci hởngi trợi cấpi từi quỹi BHXH.i Nhi vậy,i họi đãi cói

“vani ani toàn”i đểi đảmi bảoi cuộci sốngi choi họ,i đói lài chỗi dựai vữngi chắci khii họi

khôngi cói khải năngi laoi độngi tạmi thờii hoặci vĩnhi viễni vài làmi choi ngờii laoi độngi

yêni tâmi gắni bói vớii côngi việc

Bêni cạnhi đói quỹi BHXHi đầui ti mộti phầni vàoi cáci hoạti độngi kinhi tếi -i xãi hội,i

khoảni nàyi khôngi nhữngi tạoi thêmi khải năngi mởi rộngi quỹi BHXHi mài còni gópi

phầni pháti triểni kinhi tếi -i xãi hội

củai rủii roi choi ngờii thami gia,i đảmi bảoi ani toàni kinhi tếi choi ngờii laoi độngi vài giai

đìnhi họ,i giảmi thiểui tốii đai thiệti hạii kinhi tếi choi ngờii sửi dụngi laoi động,i tiếti kiệmi

choi ngâni sáchi Nhài nớc.i Quỹi sửi dụngi đểi trợi cấpi choi ngờii laoi độngi vài giai đìnhi họi

khii họi gặpi phảii rủii roi vài mộti phầni chii phíi choi sựi nghiệpi quảni lýi BHXH

2.i Kháii niệmi quỹi BHXH:

Trongi đờii sốngi kinhi tế-i xãi hộii ngờii tai thờngi nóii đếni rấti nhiềui loạii quỹi

kháci nhaui nhi quỹi tiêui dùng,i quỹi sảni xuất,i quỹi dựi phòng,i quỹi tiềni lơng,i quỹi dựi

trữi quốci gia.i Tấti cải cáci loạii quỹi i nàyi đềui cói điểmi chungi đói lài tậpi hợpi cáci phơngi

tiệni tàii chínhi hayi vậti chấti kháci choi nhữngi hoạti độngi nàoi đói theoi nhữngi mụci tiêui

i vài địnhi hớngi trớc.i Quỹi lớni hayi nhỏi biểui thịi khải năngi vài điềui kiệni vậti chấti đểi

thựci hiệni cáci hoạti độngi BHXH

Tấti cải cáci loạii quỹi khôngi chỉi tồni tạii vớii mộti khốii lợngi tínhi tạii tạii mộti thờii

điểmi mài luôni luôni biếni độngi tăngi lêni ởi đầui vàoi vớii cáci nguồni thui vài giảmi đii ởi

đầui rai vớii mộti khoảni chii nhi mộti dòngi chảyi liêni tục.i Đểi đảmi bảoi choi đầui rai ổni

định,i ngờii tai thiếti lậpi mộti lợngi dựi trữ.i Bởii vậy,i đểi nắmi vài điềui hànhi đợci mộti quỹi

nàoi đói thìi khôngi phảii chỉi nắmi đợci khốii lợngi củai nói tạii mộti thờii điểmi mài quani

trọngi hơni lài phảii nắmi đợci lui lợngi củai nói trongi mộti khoảngi thờii giani nhấti định

Theoi nhữngi quani điểmi nóii trêni vềi quỹi nóii chungi thìi quỹi BHXHi lài tậpi

hợpi nhữngi đóngi gópi bằngi tiềni củai nhữngi ngờii thami giai BHXHi hìnhi thànhi mộti

quỹi tiềni tệi tậpi trungi đểi chii trải choi nhữngi ngờii đợci BHXHi khii họi bịi giảmi hoặci

mấti thui nhậpi doi bịi giảm,i mấti khải năngi laoi độngi hoặci bịi mấti việci làm

Nhi vậy,i quỹi BHXHi vừai lài mộti quỹi tiêui dùngi vừai lài mộti quỹi dựi phòng.i

Quỹi tiêui dùngi đợci thểi hiệni ởi mụci đíchi chii củai quỹi BHXHi lài choi nhữngi ngờii ởngi BHXH,i lài mộti quỹi dựi phòngi thểi hiệni quỹi chii trải trợi cấpi khii cói rủii roi xảyi rai

h-vài ngờii laoi độngi cói thểi đợci hởngi trợi cấpi ởi mộti thờii điểmi rấti xai soi vớii thờii điểmi

đóngi góp.i Đồngi thờii quỹi BHXHi còni mangi tínhi chấti kinhi tếi vài mangi tínhi chấti xãi

hộii cao,i lài điềui kiệni vài cơi sởi vậti chấti quani trọngi nhấti đảmi bảoi choi toàni bội hệi

thốngi BHXHi tồni tạii vài pháti triển

3.i Nguồni hìnhi thànhi quỹi BHXH:

Quỹi BHXHi lài mộti yếui tối mangi tínhi chấti sốngi còni đốii vớii sựi nghiệpi

BHXH.i Doi đó,i nguồni hìnhi thànhi quỹi baoi giời cũngi đợci quani tâmi đúngi mứci

nhằmi đảmi bảoi chii trải choi cáci đốii tợngi đợci hởngi BHXHi vài đảmi bảoi choi hệi

thốngi BHXHi hoạti độngi mộti cáchi cói hiệui quả

3.1. i Sự i đóng i góp i của i ngời i lao i động:

Hệi thốngi BHXHi ởi cáci nớci trêni thếi giớii từi trớci đếni nayi chủi yếui vẫni thựci

hiệni trêni nguyêni tắc:i Ngờii thami giai BHXHi phảii đóngi gópi choi quỹi BHXHi mớii

đợci hởngrợi cấpi BHXH.i Ngờii laoi độngi thami giai đóngi gópi lài đểi bảoi hiểmi choi

mình,i vừai thựci hiệni nghĩai vụi caoi đẹpi vớii cộngi đồng.i Thựci chấti ởi đâyi ngờii laoi

độngi đãi dàni trảii rủii roi theoi thờii gian

3.2 i Sự i đóng i góp i của i ngời i sử i dụng i lao i động:

Ngờii sửi dụngi laoi độngi đóngi gópi choi quỹi BHXHi đểi bảoi hiểmi choi ngờii laoi

độngi mài mìnhi thuêi mớn.i Sựi đóngi gópi nàyi thểi hiệni tráchi nhiệmi củai họi đốii vớii

ngờii laoi động.i Đồngi thờii còni thểi hiệni chínhi lợii íchi củai ngờii sửi dụngi laoi động.i ởi

đâyi ngờii sửi dụngi laoi độngi sani sẻi rủii roi choi nhaui đểi khii xẩyi rai rủii roi đốii vớii ngờii

laoi độngi thìi họi khôngi phảii bỏi rai mộti khoảni tiềni lớni đểi bồii thờng,i vìi quái trìnhi

sảni xuấti kinhi doanhi củai họi khôngi bịi ảnhi hởngi khii ngờii laoi độngi cói nhui cầui

BHXH

3.3. i Nhà i nớc i đóng i góp i và i hỗ i trợ:

Ngờii sửi dụngi laoi độngi đóngi gópi choi quỹi BHXHi đểi bảoi hiểmi choi ngờii laoi

độngi mài mìnhi thuêi mớn.i Sựi đóngi gópi nàyi thểi hiệni tráchi nhiệmi củai họi đốii vớii

ngờii laoi động.i Đồngi thờii còni thểi hiệni chínhi lợii íchi củai ngờii sửi dụngi laoi động.i ởi

đâyi ngờii sửi dụngi laoi độngi sani sẻi rủii roi choi nhaui đểi khii xẩyi rai rủii roi đốii vớii ngờii

laoi độngi thìi họi khôngi phảii bỏi rai mộti khoảni tiềni lớni đểi bồii thờng,i vìi quái trìnhi

sảni xuấti kinhi doanhi củai họi khôngi bịi ảnhi hởngi khii ngờii laoi độngi cói nhui cầui

BHXH

3.4. i Các i nguồn i thu i khác:

Baoi gồmi cáci nguồni thui chủi yếui sau:

BHXH.i Nhngi phảii chúi ýi lài phầni vốni nhàni rỗii mớii đợci mangi đii đầui t.i Bởii vìi khii

thựci hiệni cáci hoạti độngi nàyi nếui bịi rủii roi thìi khôngi ảnhi hởngi đếni phầni quỹi

BHXHi chii trải choi cáci đốii tợngi đợci hởng.i

tế,i kểi cải cáci tổi chứci phii Chínhi phủi vài cáci cái nhâni hảoi tâmi i Tuyi nhiêni nguồni

nàyi khôngi ổni địnhi vài khôngi nhiều

Nhài nớc

định,i tiềni truyi thui khii cáci đơni vịi sửi dụngi laoi độngi vài ngờii laoi độngi đóngi thiếui

tiềni BHXHi hoặci nhậni thừai soi vớii chếi đội đợci hởngi thụ

Thôngi thờngi sựi đóngi gópi củai bai bên:i Ngờii laoi động,i ngờii sửi dụngi laoi

độngi vài Nhài nớci tạoi rai nguồni quỹi cơi bảni nhấti vài chiếmi tỷi trọngi lớni nhất.i Tùyi

theoi điềui kiệni kinhi tế,i chínhi trị,i xãi hộii củai mỗii nớci mài tỷi lệi đóngi gópi củai mỗii

bêni đợci quyi địnhi kháci nhau

i i i i i Víi dụ:i ởi Việti Nam,i theoi Nghịi Địnhi 12/CPi (26/1/1995)i đãi quyi định:i Quỹi

BHXHi lài quỹi tàii chínhi độci lập,i tậpi trungi ngoàii ngâni sáchi Nhài nớci đợci hìnhi

thànhi từi bai nguồn:

+i Ngờii sửi dụngi laoi độngi đóngi bằngi 15%i soi vớii tổngi quỹi lơngi củai nhữngi

ngờii thami giai trongi đơni vị

+i Ngờii laoi độngi đóngi bằngi 5%i lơngi hàngi tháng

+i Ngâni sáchi Nhài nớci (NSNN)i đóngi vài hỗi trợi thêmi đểi đảmi bảoi thựci hiệni

chếi đội BHXHi đốii vớii ngờii laoi động

4.i Phâni loạii quỹi BHXH:

Đểi quảni lýi vài sửi dụngi quỹi BHXHi mộti cáchi cói hiệui quải cầni phảii phâni

loạii quỹi BHXH.i Cói nhiềui cáchi phâni loạii quỹi BHXHi theoi cáci tiêui thứci kháci

nhau,i cói thểi phâni loạii nhi sau:

*i Phâni loạii theoi tínhi chấti sửi dụng

-i Quỹi ngắni hạn:i Chii trải choi cáci chếi đội ốmi đau,i thaii sản,i taii nạni laoi độngi

vài bệnhi nghềi nghiệpi nhẹ

-i Quỹi dàii hạn:i Chii trải trợi cấpi hui trí,i tửi tuất,i taii nạni laoi độngi vài bệnhi nghềi

nghiệpi nặng.i Quỹi nàyi chịui ảnhi hởngi củai tàii chínhi tiềni tệ

*i Phâni loạii theoi cáci chếi độ

-i Quỹi hui trí,i tửi tuất

-i Quỹi TNLĐi vài BNN

-i Quỹi thấti nghiệp

-i Quỹi ốmi đau,i thaii sản

*i Phâni loạii theoi đốii tợng

-i Quỹi choi côngi chức

-i Quỹi choi lựci lợngi vũi trang

-i Quỹi choi ngờii laoi độngi trongi cáci doanhi nghiệp

-i Quỹi choi cáci loạii laoi độngi khác

5.i Quảni lýi quỹi BHXH:

Quảni lýi quỹi BHXHi baoi gồmi quảni lýi thu,i quảni lýi chii vài tìnhi hìnhi đầui ti

tăngi trởngi quỹi BHXH.BHXHi đợci tổi chứci theoi ngànhi dọci từi trungi ơngi xuốngi

từngi địai phơng,i choi nêni khii thựci hiệni thui thìi BHXHi củai từngi địai phơngi thui rồii

nộpi nêni cơi quani trungi ơngi hìnhi thànhi nêni i quỹi BHXHi tậpi trung.Khii thựci hiệni

chii trải choi cáci chếi đội thìi cơi quani trungi ơngi sẽi lấyi từi quỹi BHXHi phâni bổi xuốngi

từngi địai phơng.Đểi choi côngi táci quảni lýi quỹi BHXHi đạti hiệui quải caoi thìi côngi táci

thui vài chii cũngi phảii đạti hiệui quải cao.Phảii thui đúngi thui đủi đảmi bảoi bằngi tiềni

mặti vìi côngi táci thui cói ýi nghĩai sốngi còni đốii vớii toàni ngànhi BHXHi vìi đâyi lài phầni

quani trọngi đểi chii trải choi cáci chếi độ.Khii thựci hiệni chii trải choi cáci chếi đội thìi cơi

quani trungi ơngi phảii chỉi đạoi choi cáci cơi quani BHXHi địai phơngi chii đúngi chii đủi

chii kịpi thờii đếni từngi đốii tợngi đểi tạoi niềmi tini vớii ngờii thami gia.Đểi choi quỹi

BHXHi ngàyi càngi nhiềui hơni thìi tai phảii đemi mộti phầni đii đầui ti nhngi phảii đảmi

bảoi ani toàni vài hiệui quả

luôni luôni phảii cói mộti lợngi tiềni tíchi luỹi đểi chii choi cáci chếi đội trợi cấpi dàii hạni nh:i

hui trí,i tửi tuất,i thơngi tật.i Lợngi tiềni tồni tíchi nàyi đợci Chínhi phủi choi phépi đầui ti

tăngi trởngi quỹi BHXH.i Tuyi nhiêni việci sửi dụngi quỹi BHXHi đểi đầui ti phảii theoi

đúngi quyi địnhi củai Nhài nớc,i đảmi bảoi ani toàn,i hạni chếi rủii roi đếni mứci thấpi nhất,i

bảoi toàni giái trịi vài hiệui quải kinhi tếi -i xãi hội.i Đểi việci quảni lýi côngi táci đầui ti BHXHi

đạti hiệui quả,i chúngi tai đii tìmi hiểui cáci nguyêni tắci trungi đầui ti quỹi BHXH

-i Ani toàn:i thựci sựi cói tầmi quani trọngi đặci biệti đốii vớii dựi trữi kỹi thuậti củai hệi

thốngi trợi cấp,i thậmi chíi rủii roi mấti giái trịi cói thểi xảyi rai đốii vớii đầui ti củai dựi trữi sựi

cối trongi hệi thốngi trợi cấpi ngắni hạn

-i Lợii nhuận:i Bấti cứi mộti khoảni đầui ti nàoi đợci mangi đii đầui ti đềui cũngi muốni

đạti đợci mộti khoảni lợii nhuậni nhấti định.i Tínhi toáni tàii chínhi đợci dựai trêni lãii suấti

tínhi toán,i nếui khôngi hệi thốngi sẽi bịi thâmi hụti tàii chính,i mài phảii bùi đắpi bằngi cáchi

nàyi hayi cáchi khác

-i Khải năngi thanhi toán:

-i Lợii íchi kinhi tếi -i xãi hội:

Hiểui biếti đợci tầmi quani trọngi củai côngi táci đầui ti tăngi trởngi quỹi BHXHi mài

Chínhi phủi choi phépi đợci sửi dụngi lơngi tiềni nhãni rỗii củai quỹi BHXHi đểi đầui t.i Mụci

2i Điềui 17i Quyếti địnhi sối 20/1998/QĐi -i TTgi ngàyi 26/1/1998i củai Thủi tớngi Chínhi

+i Đầui ti vốni vàoi mộti sối dựi áni vài doanhi nghiệpi lớni củai Nhài nớci cói nhui cầui

vềi vốni đợci Thủi tớngi Chínhi phủi choi phépi vài hỗi trợ

thếi giới.

1.i Mỹ.

kểi cải nhữngi ngờii laoi độngi làmi việci trongi cáci doanhi nghiệpi thuộci hội giai đìnhi vài

laoi độngi tựi cungi i tựi cấpi cói thui nhậpi trêni mứci thui nhậpi tốii thiểui (doi Nhài nớci quyi

địnhi mứci tốii thiểu)i đềui phảii nộpi thuếi (mộti hìnhi thứci đóngi BHXH)i hayi còni gọii

lài thuếi lơngi choi “quỹi BHXH”.i

chínhi quyềni liêni bangi thu.i Trongi sối tiềni lơngi củai ngờii laoi động,i chínhi quyềni sẽi

khấui trừi bớti sối tiềni thuếi cối định.i Saui đói đai cáci khoảni thui nàyi vàoi cáci quỹi

BHXH.i Mứci khấui trừi cụi thể:

-i Ngờii sửi dụngi laoi động:i 13,65%

-i Ngờii laoi động:i i i i i i i i i i i i i i i i i 7,65%

Tổngi cộng:i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i 21,3%.i

Chínhi quyềni liêni bangi Mỹi cói cáchi tínhi thốngi kêi từngi ngờii đãi nộpi đủi tiềni thuếi

hayi cha.i Kểi từi nămi 1993,i mộti ngờii đóngi BHXHi nếui nộpi đủi 590i $i thìi đợci mộti

điểmi hởngi thụ.i Mỗii ngờii phảii cói đủi 40i điểmi trongi 10i nămi trớci khii nghỉi hu

mộti “ngỡng”i doi chínhi quyềni quyi định,i cơi chếi nàyi cói vẽi đơni giản.i Mặti kháci tỷi lệi

i i i i i i i i i i i BHXHi ởi Phápi cói mầmi mốngi từi thếi kỷi 19,i cùngi vớii sựi pháti triểni củai cứui trợi

côngi cộngi vài tơngi hỗ.i Hiệni nay,i đốii tợngi thami giai BHXHi lài nhữngi ngờii laoi

độngi cói thui nhậpi trongi tấti cải cáci thànhi phầni kinhi tếi (Chínhi phủi quyi địnhi mứci

gọii lài cói thui nhập).i

Cụi thểi nhi sau:

-i Quỹi BHi yi tế,i thaii sản,i thơngi tật,i chết:i Sựi đóngi gópi vàoi quỹi nàyi đợci táchi

biệti rai haii khoản:i Đóngi choi rủii roi nghềi nghiệpi vài rủii roi phii nghềi nghiệp

l-ơng:i Giớii chủi đóngi 12,8%,i ngờii laoi độngi đóngi 6,8%.i

toàni bộ.i Tỷi lệi đóngi gópi đợci xáci địnhi tuỳi theoi sối lợngi laoi độngi trongi mỗii doanhi

nghiệp.i

-i Quỹi trợi cấpi hui trí,i goái bụa,i trợi cấpi giai đình:i Nguồni tàii trợi nàyi cũngi chủi

yếui từi cáci khoảmi đóngi gópi củai ngờii laoi độngi vài ngờii sửi dụngi laoi động.i Đốii vớii

trợi cấpi hui trí,i ngờii sửi dụngi laoi độngi phảii đóngi bằngi 9,8%,i ngờii laoi độngi đóngi

6,55%i tiềni lơng,i tổngi cộngi 16,35%.i Đểi đợci hởngi trợi cấpi goái bụai ngờii laoi độngi

còni phảii đóngi gópi 0,1%

Đốii vớii trợi cấpi giai đìnhi ngờii laoi động,i ngờii sửi dụngi laoi độngi phảii đóngi

gópi toàni bội vớii tỷi lệi 5,4%i lơngi củai ngờii laoi động

củai ILOi (9i chếi độ)

3.i ởi mộti sối nớci Đôngi á.

khui vực,i đểi tạoi lậpi quỹi BHXHi cũngi dựai vàoi bai nguồni cơi bản:i Ngờii laoi động,i

ngờii sửi dụngi laoi độngi vài Nhài nớc.i Trớci hếti lài ngờii sửi dụngi laoi độngi vài ngờii laoi

độngi phảii đóngi gópi theoi tỷi lệi tríchi vàoi lơngi choi từngi chếi đội trợi cấp

-i ởi Tháii Lan,i trợi cấpi BHXHi baoi gồm:i Thơngi tật,i ốmi đau,i thaii sản,i mấti

khải năngi laoi động,i tửi tuất,i tuổii giài vài thấti nghiệp.i Việci đóngi BHXHi theoi cơi

chế:i ngờii laoi độngi nộpi 1/3i trêni thui nhập,i giớii chủi nộpi 1/3i vài Nhài nớci 1/3.i Víi dụi

chếi đội thấti nghiệpi quyi định:i ngờii laoi độngi đóngi 5%,i ngờii sửi dụngi laoi độngi

đóngi 5%i vài Nhài nớci 5%

-i ởi Nhậti Bản:i sựi đóngi gópi vàoi quỹi BHXHi cũngi tơngi đốii cao.i Ngờii laoi

độngi phảii dóngi từi 3,5%i đếni 4,6%i thui nhậpi hàngi tháng,i giớii chủi đóngi từi 25,5%i

đếni 30,5%,i còni Nhài nớci trợi cấpi choi quỹi BHXHi theoi nhui cầui thiếui hụt

-i ởi Hàni quốc:i Đốii tợngi thami giai lài nhữngi ngờii laoi độngi thờngi xuyêni kýi

kếti hợpi đồngi vớii cáci doanhi nghiệp,i cáci viêni chứci làmi việci trongi cáci cơi quani

Nhài nớc,i cáci tổi chứci đoàni thể,i văni hoái giáoi dục.i Tỷi lệi đóngi gópi củai ngờii laoi

độngi vài ngờii sửi dụngi laoi độngi tơngi tựi ởi Nhậti Bản,i phầni tàii trợi củai Nhài nớci lài

nhậpi thấp)

Trảii quai hơni 100i nămi hìnhi thànhi vài pháti triểni chínhi sáchi BHXHi củai cáci

nớci trêni thếi giớii đãi đạti đợci nhữngi thànhi tựui đángi kể:i Gópi phầni đảmi bảoi đờii

sốngi choi mỗii ngờii laoi độngi vài giai đìnhi họ,i thựci hiệni ổni địnhi chínhi trịi vài ani toàni

xãi hội.i Cùngi vớii sựi pháti triểni kinhi tế-i xãi hội,i chínhi sáchi BHXHi đãi vài đangi đợci

nghiêni cứui đổii mớii đểi hoàni thiệni phùi hợpi vớii xui thếi pháti triểni chungi củai thờii

đại

giới.

Quai kinhi nghiệmi i cáci nớci trêni thếi giớii cói hoạti độngi BHXH,i cáci nớci pháti

triểni cũngi nhi cáci nớci đangi pháti triểni chúngi tai cói thểi họci hỏii đợci mộti sối vấni đềi

sau:

xãi hộii củai quốci giai mình.i Hoạti độngi BHXHi cói thànhi côngi hayi khôngi phụi thuộci

rấti nhiềui vàoi đội chặti chẽi vài tínhi hiệui quải củai cáci cơi chếi vài chínhi sáchi biệni phápi

thui BHXH.i Cói thểi dễi dàngi nhậni rai mộti thựci tếi đói lài trongi bấti kỳi mộti thểi chếi

kinhi tế,i xãi hộii nàoi thìi hoạti độngi BHXHi vẫni phụi thuộci vàoi ngâni sáchi Nhài nớci ởi

cáci mứci đội kháci nhau,i vấni đềi lài phụi thuộci íti hayi nhiều,i điềui nàyi còni tuỳi thuộci

vàoi hoàni cảnhi thựci tếi ởi mỗii giaii đoạni pháti triểni củai mỗii quốci gia

BHXHi phảii dựai trêni nguyêni tắci bắti buộc,i đểi cói thểi thui húti đợci ngàyi càngi nhiềui

đốii tợngi thami gia;i vấni đềi nàyi ngàyi càngi trởi nêni quani trọngi bởii sựi ani toàni củai

quỹi BHXH.i Việci chii trải cáci chếi đội BHXHi căni cứi vàoi mứci đội đóngi gópi củai ngờii

laoi độngi vài ngờii sửi dụngi laoi độngi vài đặci biệti lài phụi thuộci vàoi mứci lơngi củai

ng-ờii laoi độngi dùngi làmi căni cứi đóngi BHXHi trớci khii vềi hu

laoi độngi choi mụci đíchi phúci lợii xãi hội,i đốii vớii tấti cải cáci côngi dâni làmi việci trêni

lãnhi thổi nớci mìnhi vài côngi dâni nớci mìnhi làmi việci ởi nớci ngoàii nhngi cói đóngi thuếi

choi Chínhi phủ.i Vớii cơi chếi này,i Chínhi phủi cáci nớci nàyi choi rằngi khôngi cầni thiếti

cói mộti tổi chứci riêngi biệti đểi quảni lýi quỹi BHXH,i việci thựci hiệni chii BHXHi mangi

tínhi baoi cấpi vớii mụci đíchi điềui tiếti thui nhậpi cái nhâni đảmi bảoi sựi côngi bằngi xãi

hội,i vìi vậyi nhữngi ngờii đợci hởngi cáci chếi đội BHXHi đềui nhậni đợci cáci khoảni phúci

lợii xãi hộii vợti quái mứci đóngi gópi củai mình.i Môi hìnhi xâyi dựngi hệi thốngi BHXHi

theoi kiểui nàyi chỉi phùi hợpi vớii điềui kiệni củai nềni kinhi tếi pháti triển,i nhữngi nớci cói

mứci phúci lợii xãi hộii cao.i Trớci đây,i chúngi tai đãi xâyi dựngi môi hìnhi BHXHi gầni

t-ơngi tựi nhi môi hìnhi này.i Tuyi vậy,i nói đãi khôngi phùi hợpi vớii điềui kiện,i hoàni cảnhi

kinhi tế-i xãi hộii Việti nami bởii sựi baoi cấpi quái lớni củai ngâni sáchi Nhài nớci vài bởii

mứci đội pháti triểni thấpi củai nềni kinhi tế

kinhi tếi -i xãi hộii củai Việti nami trongi từngi thờii kỳ,i ngoàii rai trongi điềui kiệni đấti nớci

chuyểni sangi nềni kinhi tếi thịi trờngi việci tăngi cờngi khải năngi đóngi gópi củai ngờii laoi

động,i ngờii sửi dụngi laoi độngi đểi cói thểi giảmi nhẹi sựi phụi thuộci vàoi ngâni sáchi Nhài

nớci lài mộti trongi nhữngi hớngi chínhi trongi việci xâyi dựngi vài thựci hiệni cáci chếi độ,i

chínhi sáchi BHXHi ởi Việti nami hiệni nay

i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i CHƯƠNGII

I.Sơi quai vềi BHXHi vài quỹi BHXHi ởi Việti Nam:i

1.i Thờii kỳi thựci hiệni BHXHi trớci nămi 1961:

Ngayi từi khii thànhi lậpi chínhi quyềni nhâni dâni vài suốti trongi thờii kỳi khángi

chiến,i mặci dùi gặpi rấti nhiềui khói khăni vềi mọii mặt,i songi Chínhi phủi đãi luôni chămi

loi cảii thiệni đờii sốngi củai nhâni dâni laoi độngi nóii chungi vài riêngi đốii vớii côngi

nhân,i viêni chứci Nhài nớc.i Ngoàii việci bani hànhi chếi đội tiềni lơng,i Chínhi phủi đãi

bani hànhi cáci chếi đội phụi cấp,i trợi cấpi xãi hộii mài thựci chấti lài cáci chếi đội BHXHi

nh:i trợi cấpi ốmi đau,i sinhi đẻ,i taii nạni laoi động,i trợi cấpi giài yếu,i trợi cấpi choi cái nhâni

vài giai đìnhi côngi nhân,i viêni chứci khii chếti vài xâyi dựngi cáci khui ani dỡng,i điềui ỡng,i bệnhi viện,i nhài trẻ Vềi mặti luậti phápi đợci thểi hiệni trongi cáci văni bảni sau:

Cáci văni bảni nàyi đãi quyi địnhi nhữngi nộii dungi cói tínhi nguyêni tắci vềi bảoi

hiểmi xãi hội,i songi doi hoàni cảnhi đấti nớci cói chiếni tranh,i trongi khángi chiếni vài

kinhi tếi khói khăni nêni Nhài nớci chai nghiêni cứui chii tiếti vài thựci hiệni đợci đầyi đủi cáci

quyềni lợii vềi bảoi hiểmi xãi hộii choi côngi nhâni viêni chức,i mài cáci chếi đội chủi yếui

mangi tínhi cungi cấp,i bìnhi quâni vớii tinhi thầni đồngi cami cộngi khổ.i Vềi nộii dungi

chai thốngi nhấti giữai khui vựci hànhi chínhi vài sảni xuất,i giữai côngi nhâni khángi chiếni

vài côngi nhâni sảni xuấti dâni dụng,i cáci khoảni chii vềi bảoi hiểmi xãi hộii i lẫni vớii tiềni

l-ơng,i chínhi sáchi đãii ngội mài chai xâyi dựngi theoi nguyêni tắci hởngi theoi laoi độngi lài

nguyêni tắci cơi bảni vềi phâni phốii XHCN,i ngoàii rai cáci văni bảni lạii chai hoàni thiệni

vài đồngi bộ,i ảnhi hởngi đếni việci tổi chứci thựci hiện.i Mộti sối vấni đềi quani trọng,i cấpi

thiếti đếni đờii sốngi củai đôngi đảoi côngi nhâni viêni chứci nhi chếi đội hui trí,i trợi cấpi

mấti sứci laoi động,i thôii việc,i chếi đội trợi cấpi bệnhi nghềi nghiệpi chai đợci quyi định

Nhìni chungi giaii đoạni nàyi cáci chếi đội bảoi hiểmi xãi hộii chai đợci quyi địnhi

mộti cáchi toàni diện,i quỹi bảoi hiểmi xãi hộii chai đợci hìnhi thành.i Tuyi nhiên,i cáci chếi

đội trợi cấp,i phụi cấpi mangi tínhi chấti bảoi hiểmi xãi hộii trongi giaii đoạni đầui thànhi lậpi

nớc,i trongi khángi chiếni vài nhữngi nămi đầui hoài bìnhi lậpi lạii đãi cói táci dụngi rấti toi

lớn,i giảii quyếti mộti phầni nhữngi khói khăni trongi sinhi hoạti củai côngi nhâni viêni

chứci Nhài nớci vài giai đìnhi họ,i củngi cối thêmi lòngi tini củai nhâni dâni vàoi Đảng,i

Chínhi phủi vài làmi choi mọii ngờii ani tâm,i phấni khởii đẩyi mạnhi côngi tác,i sảni xuất,i

thui húti lựci lợngi laoi độngi vàoi khui vựci kinhi tếi Nhài nớc

2.Thờii kỳi thựci hiệni BHXHi theoi điềui lệi tạmi thờii (1961-1995):

2.1i Nhữngi quyi địnhi vềi chếi đội chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hội:

Đểi phùi hợpi vớii điềui kiệni kinhi tế,i xãi hộii củai đấti nớc,i đápi ứngi yêui cầui

khôngi ngừngi cảii thiệni đờii sốngi củai côngi nhâni viêni chứci Nhài nớc,i cáci chếi đội trợi

cấpi xãi hộii cầni đợci bổi sungi vài sửai đổii choi phùi hợpi vớii thờii kỳi xâyi dựngi Chủi

nghĩai xãi hộii ởi miềni Bắci vài đấui tranhi giảii phóngi miềni Nam.i Tạii Điềui 32i Hiếni

phápi nămi 1959i quyi địnhi rõ:i quyềni củai ngờii laoi độngi đợci giúpi đỡi vềi vậti chấti khii

giài yếu,i mấti sứci laoi động,i bệnhi tật.i Nămi 1960i Hộii đồngi Chínhi phủi cói Nghịi

quyếti trongi đói đãi xáci địnhi “đii đôii vớii việci cảii tiếni chếi đội tiềni lơng,i cầni cảii tiếni

vài bani hànhi cáci chínhi sáchi cụi thểi vềi bảoi hiểmi xãi hộii vài phúci lợii choi côngi i nhâni

viêni chức,i cáni bộ”.i Thựci hiệni Nghịi quyếti trên,i cáci Bội Laoi động,i Bội Nộii vụ,i Bội

Tàii chính,i Bội Yi tếi vài Tổngi Côngi đoàni Việti Nami đãi phốii hợpi nghiêni cứui xâyi

dựngi Điềui lệi tạmi thờii vềi bảoi hiểmi xãi hộii trìnhi Hộii đồngi Chínhi phủi bani hành.i

Ngàyi 14/12/1961i Uỷi bani thờngi vụi Quốci hộii phêi chuẩn,i Chínhi phủi đãi rai Nghịi

địnhi sối 218/CPi ngàyi 27/12/1961i bani hànhi kèmi theoi Điềui lệi tạmi thờii vềi cáci chếi

đội bảoi hiểmi xãi hộii đốii vớii côngi nhâni viêni chứci Nhài nớc.i Nộii dungi củai Điềui lệi

đợci tómi tắti nhi sau:

nghiệp,i côngi trờng,i nôngi trờng,i cáni bộ,i côngi nhâni trongi cáci đoàni thểi nhâni dân;i

côngi nhâni viêni chứci trongi cáci xíi nghiệpi côngi ti hợpi doanhi đãi ápi dụngi chếi đội trải

lơngi nhi xíi nghiệpi quốci doanh;i côngi nhâni viêni chứci trongi cáci xíi nghiệpi côngi

nghiệpi địai phơngi đãi cói kếi hoạchi laoi động,i tiềni lơngi ghii trongi kếi hoạchi Nhài nớc

-i Vềi điềui kiệni vài mứci đãii ngộ:i căni cứi vàoi sựi cốngi hiếni thờii giani côngi tác,i

điềui kiệni làmi việc,i tìnhi trạngi mấti sứci laoi độngi vài trợi cấpi bảoi hiểmi xãi hộii nhìni

chungi thấpi hơni tiềni lơngi vài thấpi nhấti cũngi bằngi mứci sinhi hoạti phíi tốii thiểu

-i Vềi cáci chếi đội đợci quyi địnhi baoi gồmi 6i chếi độ:i ốmi đau,i thaii sản,i taii nạni

laoi độngi –i bệnhi nghềi nghiệp,i mấti sứci laoi động,i hui tríi vài tửi tuất;i từngi chếi đội cói

quyi địnhi cụi thểi vềi điềui kiệni hởng,i tuổii đời,i mứci hởng

-i Vềi nguồni kinhi phíi đảmi bảoi chii trợi cấp:i doi quỹi bảoi hiểmi xãi hộii củai Nhài

nớci đàii thọi từi Ngâni sáchi Nhài nớc

-i Vềi quảni lýi quỹi bảoi hiểmi xãi hội:i Nhài nớci thànhi lậpi quỹi bảoi hiểmi xãi hộii

lài quỹi độci lậpi thuộci Ngâni sáchi Nhài nớci vài giaoi choi Tổngi Côngi đoàni Việti Nami

(nayi lài Tổngi Liêni đoàni Laoi độngi Việti Nam)i quảni lýi toàni bội quỹi nàyi (saui nàyi

giaoi choi ngànhi Laoi độngi -i Thơngi binhi vài Xãi hộii quảni lýi quỹi hui tríi vài tửi tuất)

Đâyi lài Điềui lệi tạmi thờii nhngi đãi quyi địnhi đầyi đủi 6i chếi đội bảoi hiểmi xãi

hội,i cáci chếi đội nàyi chủi yếui dựai trêni nguyêni tắci phâni phốii theoi laoi độngi nhằmi

khuyếni khíchi mọii ngờii tăngi cờngi kỷi luậti laoi động,i đẩyi mạnhi sảni xuấti vài gópi

phầni ổni địnhi lựci lợngi laoi độngi trongi cáci ngànhi kinhi tếi quốci dân.i Nghịi địnhi 218/

CPi đợci coii lài văni bảni gốci củai chínhi sáchi BHXHi vài nói đợci thựci hiệni trongi hơni

30i năm.i Tuyi nhiêni đểi phùi hợpi vài đápi ứngi vớii tìnhi hìnhi củai đấti nớci trongi từngi

giaii đoạn,i nộii dungi củai i cáci quyi địnhi trongi Điềui lệi tạmi thờii đãi quai 8i lầni sửai đổii

bổi sungi vớii 233i văni bảni hớngi dẫni thựci hiện.i Đặci biệti lài tạii Nghịi địnhi sối

236/HĐBTi ngàyi 18/9/1985i củai Hộii đồngi Bội trởngi (nayi lài Chínhi phủ)i vềi sửai

đổi,i bổi sungi mộti sối chếi đội chínhi sáchi thơngi binhi vài xãi hộii khii Nhài nớci thựci

hiệni điềui chỉnhi giái -i lơngi –i tiền

Trongi giaii đoạni nàyi tuyi quai nhiềui lầni sửai đổi,i bổi sungi nhngi xéti vềi bảni

chấti thìi bảoi hiểmi xãi hộii vẫni giữi nguyêni nhữngi đặci trngi cơi bảni sau:

+i Tồni tạii trongi cơi chếi quảni lýi tậpi trung,i baoi cấp,i mọii vấni đềi kinhi tếi xãi

hộii nóii chung,i bảoi hiểmi xãi hộii nóii riêngi đềui doi Nhài nớci đảmi bảo

+i Nhài nớci quyi địnhi vài trựci tiếpi thựci hiệni bảoi hiểmi xãi hộii bằngi bội máyi

hànhi chínhi từi ngâni sáchi Nhài nớc

+i Mọii ngờii khii đãi vàoi biêni chếi Nhài nớci thìi đơngi nhiêni đợci đảmi bảoi việci

làmi ,i thui nhậpi vài bảoi hiểmi xãi hội

+i Doi Ngâni sáchi Nhài nớci còni hạni hẹp,i thờngi xuyêni mấti câni đối,i vìi vậyi

đốii tợngi thami giai bảoi hiểmi xãi hộii chai đợci mởi rộng,i trợi cấpi tínhi trêni lơngi nêni

ch-ai đảmi bảoi choi cuộci sốngi vài khôngi kịpi thời

+i Chínhi sáchi vài cáci chếi đội bảoi hiểmi xãi hộii còni đani xeni thayi nhiềui chínhi

sáchi xãi hộii kháci nhi ui đãii xãi hội,i cứui trợi xãi hội,i ani dỡng,i điềui dỡng,i kếi hoạchi

hoái giai đình

2.2 i Về i quỹ i bảo i hiểm i xã i hội:

- i Về i nguồn i quỹ i và i mức i đóng i góp i vào i Quỹ i bảo i hiểm i xã i hội:

Theoi Nghịi địnhi sối 218/CPi thìi nguồni đểi thựci hiệni cáci chếi đội bảoi hiểmi xãi

hộii chủi yếui từi ngâni sáchi Nhài nớci vài mộti phầni nhỏi từi sựi đóngi củai cáci xíi nghiệpi

Nhài nớc.i Đốii vớii phầni từi ngâni sáchi Nhài nớc,i hàngi nămi Quốci hộii thôngi quai

ngâni sáchi đểi cấpi choi việci thựci hiệni chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hộii đốii vớii cáni bội

côngi nhâni viêni thuộci khui vựci Nhài nớc.i Còni phầni đóngi gópi củai cáci cơi quani

doanhi nghiệpi đợci quyi địnhi tríchi nộpi choi quỹi bảoi hiểmi xãi hộii theoi tỷi lệi phầni

trămi soi vớii quỹi tiềni lơngi củai côngi nhâni viêni chứci trongi xíi nghiệpi vài đợci hạchi

toáni vàoi giái thànhi sảni phẩm;i củai cáci cơi quani hànhi chínhi sựi nghiệpi đợci tínhi

trongi dựi toáni kinhi phíi củai đơni vịi doi ngâni sáchi Nhài nớci cấp.i Mứci đóngi gópi vàoi

quỹi quyi địnhi choi cáci cơi quan,i xíi nghiệpi lài 4,7%i soi vớii quỹi tiềni lơng.i Trongi đói

quyi địnhi 3,7%i doi Tổngi côngi đoàni Laoi đôngi Việti nami (nayi lài Tổngi Liêni đoàni

Laoi độngi Việti Nam)i quảni lýi đểi chii trải choi 3i chếi đội ngắni hạni lài ốmi đau,i thaii sản,i

taii nạni laoi độngi vài bệnhi nghềi nghiệp;i 1%i doi Bội Nộii vụi (nayi lài Bội Laoi độngi -i

Th-ơngi binhi &i Xãi hội)i quảni lýi đểi chii choi 3i chếi đội dàii hạni lài mấti sứci laoi động,i hui tríi

vài tửi tuất

Tiếpi theoi Nghịi địnhi sối 218/CPi lài Nghịi địnhi sối 236/HĐBTi nămi 1985i củai

củai Hộii đồngi Bội trởngi (nayi lài Chínhi phủ),i theoi Nghịi địnhi nàyi thìi Quỹi bảoi hiểmi

xãi hộii đợci nângi lêni bằngi 13%i soi vớii quỹi lơng,i trongi đói Bội Laoi độngi -i Thơngi

binhi &i Xãi hộii quảni lýi 8%i đểi chii 3i chếi đội dàii hạn,i sối thui từi nguồni đóngi bảoi hiểmi

xãi hộii tínhi vàoi sối thui ngâni sáchi Nhài nớc,i sối chii 3i chếi đội dàii hạni doi ngâni sáchi

Nhài nớci cấp;i Tổngi Liêni đoàni Laoi độngi Việti Nami quảni lýi 5%i đểi chii 3i chếi đội

ngắni hạn.i Mặci dùi vậyi nguồni thui quỹi bảoi hiểmi xãi hộii đểi đảmi bảoi chii 3i chếi đội

dàii hạni cũngi chỉi bảoi đảmi đợci trongi mộti sối nămi đầui khii bani hànhi chínhi sách,i cáci

nămi từi 1986i đếni hếti nămi 1994i thui khôngi đủi chi.i i Nguồni từi ngâni sáchi Nhài nớci

đảmi bảoi tăngi thêmi ngàyi càngi lớn,i nămi 1993i ngâni sáchi Nhài nớci cấpi bùi sối chii

hơni sối thui lài 92%

Nguyêni nhâni củai tìnhi hìnhi nàyi lài do:i Mộti mặti cáci doanhi nghiệpi ởi thờii kỳi

bắti đầui chuyểni đổii cơi chếi gặpi nhiềui khói khăn,i làmi ăni đìnhi đốni hoặci tạmi ngừngi

hoạti độngi nêni khôngi cói khải năngi đóngi gópi vàoi quỹi bảoi hiểmi xãi hội.i Mộti sối

doanhi nghiệpi cói đủi điềui kiệni vài cáci cơi quani hànhi chínhi sựi nghiệpi thìi tríchi nộpi

khôngi kịpi thời,i việci tổi chứci thu,i quảni lýi thui bảoi hiểmi xãi hộii còni nhiềui hạni chế,i

trongi khii đói nguồni đểi chii trải choi 6i chếi đội bảoi hiểmi xãi hộii lạii bịi phâni táni doi 2i cơi

quani quảni lýi nêni hạni chếi khải năngi tăngi cờngi cáci biệni phápi thui vài truyi thui quỹi ởi

cáci đơni vịi cơi sở,i việci thui mangi tínhi chấti hànhi chính,i nộpi chậmi hoặci khôngi nộpi

cũngi khôngi bịi xửi lýi nêni thấti thui quỹi ngàyi càngi nhiều,i nămi saui càngi lớni hơni nămi

trớc.i Mặti kháci doi thựci hiệni chínhi sáchi tinhi giảni biêni chế,i laoi độngi dôii di lớn,i choi

ngờii laoi độngi nghỉi mấti sức,i nghỉi hui sớmi nêni làmi tăngi sối lợngi cáci đốii tợngi hởngi

chếi đội bảoi hiểmi xãi hội,i chii bảoi hiểmi xãi hộii tăngi nhanh,i thờngi xuyêni ảnhi hởngi

đếni cấpi pháti vài câni đốii củai ngâni sáchi Nhài nớc.i

- i Về i quản i lý i Quỹ i bảo i hiểm i xã i hội: i i

Giaii đoạni trớci nămi 1988,i quỹi bảoi hiểmi xãi hộii doi Bội Laoi độngi -i Thơngi

binhi &i Xãi hộii quảni lýi theoi hệi thốngi quảni lýi 3i cấp:i Bội lài đơni vịi tàii chínhi cấpi 1,i

trựci tiếpi quảni lýi lài Vụi Kếi hoạchi -i Tàii chínhi cói nhiệmi vụi dựi toán,i tổngi hợpi dựi

toáni vài xéti duyệti quyếti toáni chii vềi bảoi hiểmi xãi hộii cáci chếi đội doi Bội quảni lýi đốii

vớii i cáci đợni vịi cấpi 2i lài Sởi Laoi độngi -i Thơngi binhi vài Xãi hộii tỉnh,i thànhi phố.i Đơni

vịi cấpi 3i lài Phòngi Laoi độngi -i Thơngi binhi vài Xãi hộii quận,i huyện,i thịi xã.i Từi nămi

1988i quỹi bảoi hiểmi xãi hộii doi Bội Tàii chínhi trựci tiếpi quảni lýi cấpi pháti vài thanhi

toáni thôngi quai ngâni sáchi Nhài nớci ởi cấpi tỉnh,i thànhi phố.i Bội Laoi độngi -i Thơngi

binhi &i Xãi hộii chỉi đạoi thựci hiệni chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hộii đốii vớii cáci Bộ,i

Ngànhi vài địai phơng.i Sựi thayi đổii cơi chếi quảni lýi quỹi bảoi hiểmi xãi hộii nhi vậyi lài

xuấti pháti từi thui bảoi hiểmi xãi hộii chiếmi tỷi trọngi ngàyi càngi nhỏi soi vớii tổngi sối chii

bảoi hiểmi xãi hộii vài thui bảoi hiểmi xãi hộii tínhi trongi ngâni sáchi Nhài nớc,i chii bảoi

hiểmi xãi hộii đềui doi ngâni sáchi Nhài nớci cấpi phát

- i Về i thực i hiện i hởng i các i chế i độ i bảo i hiểm i xã i hội:

Theoi Điềui lệi tạmi thờii vềi bảoi hiểmi xãi hộii bani hànhi kèmi theoi Nghịi địnhi sối

218/CPi vài sối 236/HĐBTi thìi cáci điềui kiệni vài mứci hởngi trợi cấpi bảoi hiểmi xãi hộii

đợci xáci địnhi khái chặti chẽ.i Điềui kiệni đểi hởngi cáci chếi đội bảoi hiểmi xãi hộii dàii hạni

lài thờii giani côngi tác,i tuổii đờii vài điềui kiệni làmi việc.i Víi dụ:i vớii chếi đội hui tríi quyi

địnhi đốii vớii nami lài 60i tuổii vài cói 30i nămi côngi tác,i đốii vớii nữi lài 55i tuổii vài cói 25i

nămi côngi tác;i vớii chếi đội mấti sứci laoi độngi đợci quyi địnhi chỉi ápi dụngi đốii vớii côngi

nhâni viêni chứci cói đủi 5i nămi côngi táci liêni tụci …

Mứci hởngi cáci chếi đội bảoi hiểmi xãi hộii đợci quyi địnhi theoi tỷi lệi phầni trămi

trêni mứci tiềni lơngi cơi bảni doi Nhài nớci bani hànhi đốii vớii côngi nhâni viêni chứci Nhài

nớc.i Tuyi nhiên,i trongi thờii kỳi baoi cấpi thìi ngoàii phầni trợi cấpi bằngi tiền,i cáci đốii ợngi hởngi chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hộii còni đợci hởngi cáci chếi đội phâni phốii bằngi

t-hiệni vậti thôngi quai chếi đội temi phiếui nh:i lơngi thực,i thựci phẩm,i đồi dùngi giai đình,i

chếi đội baoi cấpi vềi nhài ở,i điện,i nớc.i Doi đó,i thựci chấti ngâni sáchi Nhài nớci cấpi toàni

bội choi việci thựci hiệni cáci chếi đội bảoi hiểmi xãi hộii đốii vớii ngờii laoi động.i

Từi nhữngi vấni đềi nêui trên,i cói thểi nóii việci quyi địnhi cáci chếi đội bảoi hiểmi xãi

hộii nhi hìnhi thànhi nguồni quỹ,i mứci đóngi góp,i mứci hởngi trợi cấpi vài quảni lýi sửi

dụngi Quỹi bảoi hiểmi xãi hộii giaii đoạni trớci ngàyi Nhài nớci bani hànhi Bội Luậti laoi

độngi (nămi 1995)i còni nhiềui vấni đềi tồni tại,i thểi hiệni ởi mộti sối điểmi sau:

quani hệi giữai tráchi nhiệmi đóngi gópi vài quyềni lợii hởngi cáci chếi đội bảoi hiểmi xãi hộii

củai ngờii laoi động.i Thựci chấti nguồni Quỹi bảoi hiểmi xãi hộii ởi thờii kỳi nàyi lài lấyi từi

ngâni sáchi Nhài nớci đểi thựci hiệni cáci chếi đội bảoi hiểmi xãi hộii choi côngi nhâni viêni

chứci Nhài nớc.i Cáci nguyêni tắci cơi bảni đểi thựci hiệni quyềni lợii vài nghĩai vụi đốii vớii

ngờii laoi độngi trongi chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hộii chai gắni vớii nhaui vài chai đợci quyi

địnhi cụi thể.i Mặti kháci chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hộii bịi chii phốii bởii nhiềui chínhi

sáchi kháci nh:i tinhi giảni biêni chế,i ui đãii xãi hội…i đãi làmi choi yêui cầui chii bảoi hiểmi

xãi hộii tăngi lêni quai cáci nămi vài làmi tăngi thêmi tínhi phứci tạpi khii phảii khắci phụci

cáci tồni tại,i thiếui sót

+ i Thứ i hai: i Việci quảni lýi Quỹi bảoi hiểmi xãi hộii bịi phâni táni vài thiếui chặti

chẽ.i Quỹi bảoi hiểmi xãi hộii doi Bội Tàii chínhi vài Tổngi Liêni đoàni Laoi độngi Việti

Nami quảni lýi mangi tínhi hànhi chínhi rấti cao,i việci thựci hiệni chếi đội bảoi hiểmi xãi

hội,i trongi đói cói chếi đội bảoi hiểmi xãi hộii dàii hạni doi Bội Laoi độngi -i Thơngi binhi &i

dẫni đếni khôngi thốngi nhấti trongi thựci hiệni chếi đội bảoi hiểmi xãi hội,i cáci cơi quan,i

đơni vịi tuỳi tiệni trongi việci đóngi bảoi hiểmi xãi hội,i tìnhi trạngi nộpi chậm,i nộpi thiếui

bảoi hiểmi xãi hộii ởi thờii kỳi nàyi khái phổi biến,i Quỹi bảoi hiểmi xãi hộii bịi thấti thui

nghiêmi trọng

lý,i khói khăn,i vớngi mắci trongi thựci hiện…i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i i

i

Tómi lại: i Trongi suốti thờii kỳi lịchi sửi củai đấti nớci từi khii Nhài nớci Cộngi hoài

dâni chủi Việti Nami rai đờii đếni hếti nămi 1994,i tuỳi thuộci vàoi đặci điểmi củai từngi giaii

đoạn,i chếi đội chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hộii nóii chung,i côngi táci tổi chứci thựci hiệni

chếi đội chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hộii nóii riêngi cũngi luôni thayi đổi,i bổi sung,i sửai đổii

choi phùi hợp,i songi nhìni chungi trongi cơi chếi quảni lýi tậpi trung,i baoi cấp,i việci thami

giai bảoi hiểmi xãi hộii đợci xáci địnhi bằngi thờii giani côngi táci hayi gọii lài thờii giani

cốngi hiếni thìi việci xâyi dựngi cáci chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hộii luôni đợci lồngi ghépi

cùngi vớii cáci chínhi sáchi xãi hội,i chínhi sáchi kinhi tế.i Vềi cơi bản,i chínhi sáchi bảoi

hiểmi xãi hộii trongi thờii kỳi nàyi đãi hoàni thànhi cơi bảni nhiệmi vụi vài sứi mệnhi củai

mìnhi trongi mộti thờii kỳi dài,i nói đãi gópi phầni ổni địnhi cuộci sống,i đảmi bảoi thui nhậpi

choi hàngi triệui cáni bội côngi nhâni viêni chứci đangi làmi việci đợci yêni tâmi côngi tác,i

chiếni đấui vài bảoi vệi Tổi quốc;i hàngi 1i triệui ngờii laoi độngi khii giài yếui đợci đảmi bảoi

vềi vậti chấti vài tinhi thần,i cũngi nhi giai đìnhi họi bằngi trợi cấpi bảoi hiểmi xãi hộii hoặci

l-ơngi hu,i đồngi thờii gópi phầni toi lớni trongi việci đảmi bảoi ổni địnhi xãi hộii vài ani toàni

xãi hội

Tuyi nhiên,i quai nhiềui nămi cáci văni bảni phápi quyi vài văni bảni hớngi dẫni quái

nhiềui nêni khôngi tránhi khỏii sựi chồngi chéo,i trùngi lắpi hoặci cói nhữngi vấni đềi

khôngi đợci quyi định,i khói khăni choi việci thựci hiệni chếi độ;i cói nhiềui cơi sởi choi việci

vậni dụngi gâyi nêni mấti côngi bằngi xãi hội;i cáci văni bảni tínhi phápi lýi chai thậti cao,i

chủi yếui mớii ởi dạngi Nghịi định,i Điềui lệi tạmi thời,i i Quyếti định,i Thôngi t.i Vềi tổi

chứci bội máyi thựci hiệni chếi đội bảoi hiểmi xãi hộii chai táchi chứci năngi quảni lýi Nhài

n-ớci rai khỏii chứci năngi hoạti độngi sựi nghiệpi củai bảoi hiểmi xãi hội,i còni phâni tán,i

hoạti độngi kémi hiệui quả,i sựi phốii hợpi đểi giảii quyếti cáci vớngi mắci choi đốii tợngi

gặpi nhiềui khói khăn,i mỗii cơi quan,i đơni vị,i ngànhi chỉi giảii quyếti mộti vàii côngi việci

hoặci khâui côngi việc.i Quỹi bảoi hiểmi xãi hộii thui khôngi đảmi bảoi đủi chi,i việci chii

trải lơngi hui vài cáci khoảni trợi cấpi bảoi hiểmi xãi hộii thờngi xuyêni bịi chậm,i ảnhi hởngi

lớni đếni đờii sốngi củai ngờii hởngi chếi đội bảoi hiểmi xãi hội

3.Thờii kỳi thựci hiệni BHXHi theoi Bội luậti laoi động(1995-2003):

Từi saui Đạii hộii Đảngi lầni thứi 6i vớii chủi trơngi đổii mớii quảni lýi Nhài nớci từi

nềni kinhi tếi kếi hoạchi hoá,i tậpi trungi baoi cấpi sangi nềni kinhi tếi hàngi hoái nhiềui

thànhi phầni vậni hànhi theoi cơi chếi thịi trờngi cói sựi quảni lýi củai Nhài nớci theoi địnhi ớngi XHCN,i chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hộii cũngi đợci xemi xét,i nghiêni cứui thayi đổii

h-saoi choi phùi hợpi khôngi nhữngi soi vớii tìnhi hìnhi đổii mớii kinhi tếi củai đấti nớci mài

dầni hoài nhậpi vớii nhữngi quyi định,i nhữngi nguyêni tắci củai bảoi hiểmi xãi hộii thếi

giớii vài nhấti lài cáci nớci trongi nềni kinhi tếi chuyểni đổi.i

Từi nămi 1995,i thii hànhi nhữngi quyi địnhi trongi Bội Luậti laoi độngi vềi bảoi

hiểmi xãi hội,i Chínhi phủi đãi bani hànhi Điềui lệi bảoi hiểmi xãi hộii kèmi theoi Nghịi địnhi

sối 12/CPi ngàyi 26/1/1995i vài Nghịi địnhi sối 45/CPi ngàyi 15/7/1995i ápi dụngi đốii vớii

côngi chức,i côngi nhâni viêni chứci Nhài nớc,i ngờii laoi độngi theoi loạii hìnhi bảoi hiểmi

xãi hộii bắti buộci vài sỹi quan,i quâni nhâni chuyêni nghiệp,i hại sỹi quan,i binhi sỹi quâni

độii nhâni dâni vài côngi ani nhâni dân.i Nộii dungi củai Điềui lệi bảoi hiểmi xãi hộii nàyi đãi i

đợci đổii mớii cơi bảni vài khắci phụci đợci nhữngi nhợci điểm,i tồni tạii mài Điềui lệi bảoi

hiểmi xãi hộii tạmi thờii bani hànhi nhữngi nămi trớci đây,i đói là:

-i Đốii tợngi thami giai bảoi hiểmi xãi hộii bắti buộci khôngi chỉi baoi gồmi laoi độngi

trongi khui vựci Nhài nớci mài ngờii laoi độngi trongi cáci thànhi phầni kinhi tếi ngoàii

quốci doanhi cói sửi dụngi từi 10i laoi độngi trởi lêni cũngi cói quyềni thami giai bảoi hiểmi

xãi hội

-i Đềi cậpi đếni vấni đềi bảoi hiểmi xãi hộii tựi nguyệni vài vấni đềi thami giai đóngi

gópi vàoi Quỹi bảoi hiểmi xãi hộii củai ngờii sửi dụngi laoi động,i ngờii laoi độngi vài hìnhi

thànhi Quỹi bảoi hiểmi xãi hội

-i Quỹi bảoi hiểmi xãi hộii đợci quảni lýi thốngi nhất,i tậpi trungi trongi cải nớc,i độci

lậpi vớii ngâni sáchi Nhài nớc.i Quỹi bảoi hiểmi xãi hộii đợci Nhài nớci bảoi trợ,i cơi chếi

quảni lýi tàii chínhi đợci thựci hiệni theoi quyi địnhi củai Nhài nớc

-i Vềi cáci chếi đội bảoi hiểmi xãi hội,i quyi địnhi 5i chếi đội lài ốmi đau,i thaii sản,i taii

nạni laoi động-i bệnhi nghềi nghiệp,i hui tríi vài tửi tuất,i khôngi còni chếi đội trợi cấpi mấti

sứci laoi độngi mài nhữngi ngờii mấti khải năngi laoi độngi đợci quyi địnhi chungi trongi

chếi đội hui tríi vớii mứci hởngi lơngi hui thấp.i Trongi từngi chếi đội cói quyi địnhi cụi thểi

hơni vềi điềui kiệni hởng,i thờii giani vài mứci hởng

-i Ngờii laoi độngi thami giai bảoi hiểmi xãi hộii đợci cấpi sổi bảoi hiểmi xãi hội,i sổi

bảoi hiểmi xãi hộii ghii chép,i phảni ánhi quái trìnhi thami giai bảoi hiểmi xãi hội,i mứci tiềni

lơngi làmi căni cứi đóngi bảoi hiểmi xãi hộii vài cáci chếi đội bảoi hiểmi xãi hộii đãi đợci ởng

h i Đốii vớii lựci lợngi vũi trangi cũngi đãi cói quyi địnhi riêngi vềi bảoi hiểmi xãi hộii i

(Nghịi địnhi sối 45/CPi củai Chínhi phủ)

-i Tàii chínhi bảoi hiểmi xãi hộii đợci đổii mớii cơi bản,i tậpi trungi ởi nhữngi nộii

dungi chủi yếui sau:

i i i i i i i i i +i Quỹi bảoi hiểmi xãi hộii đợci hìnhi thànhi trêni cơi sởi sựi đóngi gópi củai ngờii sửi

dụngi laoi độngi vài ngờii laoi độngi lài chính,i Nhài nớci hỗi trợi choi nguồni Quỹi bảoi

hiểmi xãi hộii lài thứi yếui khii cầni thiết.i Mứci đóngi gópi hàngi thángi đợci quyi địnhi bắti

buộci thuộci tráchi nhiệmi củai cải ngờii laoi độngi vài ngờii sửi dụngi laoi động.i Vớii quyi

địnhi vềi mứci đóngi gópi rõi ràngi đãi làmi choi ngờii laoi độngi vài ngờii sửi dụngi laoi

độngi thấyi đợci quyềni lợii vài nghĩai vụi củai mìnhi trongi việci đóngi gópi vàoi Quỹi bảoi

hiểmi xãi hội

quỹi bảoi hiểmi xãi hộii đợci thựci hiệni cáci biệni phápi đểi bảoi tồni vài tăngi trởng.i Quỹi

bảoi hiểmi xãi hộii đảmi bảoi thui đủi đểi chii vài cói phầni kếti d,i bảoi đảmi tínhi chấti củai

bảoi hiểmi xãi hộii đoàni kết,i tơngi trợi giữai tậpi thểi ngờii laoi độngi vài giữai cáci thếi hệ,i

đồngi thờii đảmi bảoi choi việci thựci hiệni chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hộii luôni đợci ổni

địnhi lâui dài.i Nhi vậy,i từi nămi 1995i chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hộii đãi gắni quyềni lợii

hởngi bảoi hiểmi xãi hộii vớii tráchi nhiệmi đóngi gópi bảoi hiểmi xãi hộii củai ngờii laoi

động,i xáci địnhi rõi tráchi nhiệmi củai ngờii sửi dụngi laoi động,i tạoi đợci Quỹi bảoi hiểmi

xãi hộii độci lậpi vớii ngâni sáchi Nhài nớc

hợpi vớii mứci đóngi gópi củai ngờii laoi động.i Đặci biệti mứci hởngi lơngi hui đợci quyi

địnhi lài 45%i soi vớii mứci tiềni lơngi nghạchi bậc,i lơngi hợpi đồngi choi ngờii cói 15i nămi

làmi việci vài đóngi bảoi hiểmi xãi hội,i saui đói cứi thêmi mỗii nămi đợci thêmi 2%i vài caoi

nhấti lài 75%i choi ngờii cói 30i nămi thami giai bảoi hiểmi xãi hội.i Ngoàii ra,i ngờii laoi

độngi nếui cói thờii giani thami giai bảoi hiểmi xãi hộii từi nămi thứi 31i trởi lêni thìi mỗii

nămi thêmi đợci đợci hởngi trợi cấpi mộti lầni bằngi 1/2i thángi tiềni lơng,i tốii đai khôngi

quái 5i thángi tiềni lơng.i Vớii quyi địnhi nàyi đãi từngi bớci câni đốii đợci thu-i chii bảoi

hiểmi xãi hội

sáchi bảoi hiểmi xãi hộii vài quảni lýi quỹi bảoi hiểmi xãi hộii theoi luậti định,i xoái bỏi tínhi

hànhi chínhi trongi hoạti độngi bảoi hiểmi xãi hội.i Doi cói tổi chứci thốngi nhấti quảni lý,i

bảoi tồn,i pháti triểni quỹi vài thựci hiệni chii trải cáci chếi đội bảoi hiểmi xãi hộii choi cáci

đốii tợngi hởngi bảoi hiểmi xãi hộii đãi đảmi bảoi choi việci chii trải đầyi đủ,i kịpi thờii vài

đúngi quyi định;i khắci phụci đợci nhữngi tồni tạii trớci đây.i

Tuyi nhiên,i vớii cáci quyi địnhi củai Điềui lệi bảoi hiểmi xãi hộii thựci hiệni từi nămi

1995i còni mộti sối điểmi tồni tạii cầni đợci nghiêni cứui hoàni thiệni nh:

-i Đốii tợngi thami giai bảoi hiểmi xãi hộii còni hạni hẹp,i Nhài nớci mớii quyi địnhi

laoi độngi làmi việci trongi cáci doanhi nghiệpi mài cói từi 10i laoi độngi trởi lêni mớii thuộci

diệni bắti buộci thami giai bảoi hiểmi xãi hội,i vìi vậyi đốii tợngi thami giai bảoi hiểmi xãi hộii

tuyi đãi đợci mởi rộngi hơni soi vớii quyi địnhi trớci đây,i nhngi soi vớii tổngi sối laoi độngi xãi

hộii thìi còni chiếmi tỷi trọngi thấp,i mớii chỉi cói khoảngi 14%i sối ngờii trongi đội tuổii laoi

độngi thami giai bảoi hiểmi xãi hội.i Điềui nàyi cói ảnhi hởngi trựci tiếpi đếni sối ngờii laoi

độngi trongi xãi hộii đợci hởngi quyềni lợii vềi bảoi hiểmi xãi hội,i đồngi thờii quyi môi quỹi

bảoi hiểmi xãi hộii bịi hạni chế

-i Chếi đội chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hộii vẫni còni đani xemi mộti sối chínhi sáchi

xãi hội

Trongi quái trìnhi thựci hiệni theoi nhữngi quyi địnhi củai Điềui lệi bảoi hiểmi xãi

hộii từi nămi 1995i đếni nay,i chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hộii đãi cói nhữngi sửai đổi,i bổi

sung:

-i Vềi đốii tợngi thami giai bảoi hiểmi xãi hội:i Bổi sungi đốii tợngi lài cáni bội xã,i ờng,i thịi trấni theoi Nghịi địnhi sối 09/1998/NĐ-CPi i thựci hiệni từi 1/1998;i đốii tợngi lài

ph-ngờii laoi độngi làmi việci trongi cáci tổi chứci thựci hiệni xãi hộii hóai thuộci ngànhi giáoi

dục,i yi tế,i văni hoá,i thểi dụci thểi thaoi theoi Nghịi địnhi sối 73/1999/NĐ-CPi củai Chínhi

phủ.i i i i i i i i i i i i i

-i Vềi chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hội:i Cói sửai đổi,i bổi sungi cải vềi mứci đóng,i tỷi

lệi hởng,i điềui kiệni hởngi vài phơngi phápi tínhi lơngi hui tạii cáci Nghịi địnhi sối

93/1998/NĐ-CP,i sối 94/1999/NĐ-CPi vềi sửai đổi,i bổi sungi mộti sối Điềui củai Điềui

lệi bảoi hiểmi xãi hội;i Nghịi địnhi sối 04/2001/NĐ-CPi quyi địnhi chii tiếti thii hànhi mộti

sối Điềui củai Luậti Sĩi quani Quâni độii nămi 1999;i Nghịi địnhi sối 61/2001/NĐ-CPi vềi

chếi đội bảoi hiểmi xãi hộii đốii vớii ngờii laoi độngi khaii tháci trongi hầmi lò;i Quyếti địnhi

sối 37/2001/QĐ-CPi vềi chếi đội nghỉi ngơii dỡngi sức;i Nghịi quyếti sối

16/2000/NQ-CPi vềi tinhi giảni biêni chếi trongi cơi quani hànhi chínhi sựi nghiệpi vài Nghịi quyếti sối

41/2002/NĐ-CPi vềi sắpi xếpi lạii cáci doanhi nghiệpi Nhài nớc

Vớii nhữngi sửai đổi,i bổi sungi vềi chínhi sáchi bảoi hiểmi xãi hộii quyi địnhi tạii

cáci văni bảni trên,i cói ảnhi hởngi nhiềui đếni việci quảni lýi quỹi vài câni đốii quỹi bảoi

hiểmi xãi hội.i Ngoàii ra,i từi nămi 1995i đếni nayi vớii 3i lầni thayi đổii mứci tiềni lơngi tốii

thiểui vàoi cáci nămi 1997i (Từi mứci 120.000i đồngi lêni mứci 144.000i đồng);i nămi

2000i (Từi mứci 144.000i đồngi lêni mứci 180.000i đồng)i vài nămi 2001i đếni nayi lêni

mứci 210.000i đồng.i Vớii thayi đổii nàyi thìi thui bảoi hiểmi xãi hộii đốii vớii ngờii laoi

độngi thami giai bảoi hiểmi xãi hộii theoi thangi bảngi lơngi Nhài nớci vẫni thựci hiệni theoi

mứci tiềni lơngi tốii thiểui cũ,i nhngi khii giảii quyếti chếi đội bảoi hiểmi xãi hộii thìi đợci

thựci hiệni theoi mứci tiềni lơngi tốii thiểui mớii tạii thờii điểmi giảii quyếti chếi đội cũngi

nhi điềui chỉnhi theoi mứci tăngi củai mứci tiềni lơngi tốii thiểui đốii vớii ngờii đangi hởngi

l-ơngi hui vài trợi cấpi bảoi hiểmi xãi hộii hàngi tháng,i điềui nàyi khôngi nhữngi ảnhi hởngi

đếni quỹi bảoi hiểmi xãi hộii vềi câni đốii thu-i chii mài phầni lãii suấti đầui ti cũngi bịi giảm.i

II.i Thựci trạngi vềi qUỹi BHXHi củai nớci tai hiệni nay:

1-i Thựci trạngi vềi thui BHXH:

1.1. i Về i chính i sách i thu i BHXH:i

-i Đốii tợngi thui bảoi hiểmi xãi hội:i

lêni vài hợpi đồngi laoi độngi khôngi xáci địnhi thơìi hạni trongi cáci doanhi nghiệp,i cơi

quan,i tổi chứci sau:

+Doanhi nghiệpi thànhi lập,i hoạti độngi theoi Luậti Doanhi nghiệpi nhài nớc

a) Doanhi nghiệpi thànhi lập,i hoạti độngi theoi Luậti Doanhi nghiệp

b) Doanhi nghiệpi thànhi lập,i hoạti độngi theoi Luậti Đầui ti nớci ngoàii tạii Việti Nam.c) Doanhi nghiệpi củai tổi chứci chínhi trị,i tổi chứci chínhi trịi –i xãi hội

d) Hội sảni xuất,i kinhi doanhi cái thể,i tổi hợpi tác

e) Cáci cơi quani hànhi chính,i sựi nghiệp,i tổi chứci chínhi trị,i tổi chứci chínhi trị-xãi hội,i

tổi chứci chínhi trịi xãi hộii nghềi nghiệp,i tổi chứci xãi hộii nghềi nghiệp,i tổi chứci xãi

hộii khác,i lựci lợngi vũi trang

f) Cơi sởi báni công,i dâni lập,i ti nhâni thuộci cáci ngànhi văni hoá,i yi tế,i giáoi dục,i đàoi

tạo,khoai học,i thểi dụci thểi thaoi vài cáci ngànhi sựi nghiệpi khác

g) Trạmi yi tếi xã,i phờng,i trịi trấn

h) Cơi quan,i tổi chứci nớci ngoàii hoặci tổi chứci quốci tếi tạii Việti Nam,i trừi trờngi hợpi

Điềui ớci quốci tếi mài Côngi hoài xãi hộii chủi nghĩai Việti Nami kýi kếti hoặci thami

giai cói quyi địnhi khác

k) Cáci tổi chứci kháci cói sửi dụngi laoi động

2.i Cáni bộ,i côngi chức,i viêni chứci theoi Phápi lệnhi cáni bộ,i côngi chức

3.i Ngờii laoi động,i xãi viêni làmi việci vài hởngi tiềni côngi theoi hợpi laoi độngi từi đủi 3i

thángi trởi lêni trongi cáci hợpi táci xãi thànhi lập,i hoạti độngi theoi Luậti Hợpi táci xã

4.i Ngờii laoi độngi làmi việci tạii cáci doanhi nghiệp,i cơi quan,i tổi chứci quyi địnhi tạii

khoảni 1,i khoảni 3i vài khoảni 6i Điềui này,i làmi việci theoi hợpi đồngi laoi độngi cói thờii

hạni dớii 3i tháng,i khii hếti hạni hợpi đồngi laoi độngi mài ngờii laoi độngi tiếpi tụci làmi

việci hoặci giaoi kếti hợpi đồngi laoi độngi mớii đốii vớii doanhi nghiệp,i tổi chức,i cái nhâni

đói thìi phảii thami giai BHXHi bắti buộc

5.i Ngờii laoi độngi quyi địnhi tạii cáci khoảni 1,i 2,i 3,i 4i vài khoảni 6i Điềui nàyi đii

học,thựci tập,i côngi tác,i điềui dỡngi trongi vài ngoàii nớci mài vẫni hởngi tiềni lơngi hoặci

tiềni côngi thìi cũngi thuộci đốii tợngi thựci hiệni BHXHi bắti buộc

6.i Ngờii laoi độngi làmi việci vài hởngi tiềni lơng,i tiềni côngi theoi hợpi đồngi laoi độngi từi

đủi 3i thángi trởi lêni trongi cáci doanhi nghiệpi nôngi nghiệp,i lâmi nghiệp,i ngi nghiệp,i

diêmi nghiệp.i Đốii vớii ngờii laoi độngi làmi việci tạii cáci doanhi nghiệpi nôngi nghiệp,i

lâmi nghiệp,i ngi nghiệp,i diêmi nghiệpi đãi thựci hiệni giaoi khoáni đấti cói quyi địnhi

riêng.”i

+i Ngờii laoi độngi làmi việci trongi cáci cơi sởi xãi hộii hoái ngoàii côngi lậpi thuộci

cáci ngành:i Yi tế,i Giáoi dục,i Văni hoái vài thểi thao

+i Sĩi quan,i quâni nhâni chuyêni nghiệp,i hại sĩi quan,i binhi sĩi Quâni độii vài Côngi

ani nhâni dân

+i Cáni bội xã,i phờng,i thịi trấn;

-i Quỹi bảoi hiểmi xãi hội:i quỹi bảoi hiểmi xãi hộii đợci hìnhi thànhi từi cáci nguồni saui đây:

+i Ngờii sửi dụngi laoi độngi đóngi bằngi 15%i soi vớii tổngi quỹi tiềni lơngi củai

nhữngi ngờii thami giai bảoi hiểmi xãi hộii trongi đơni vị,i trongi đói cói 10%i đểi chii cáci

chếi đội hui trí,i tửi tuấti vài 5%i đểi chii cáci chếi đội ốmi đau,i thaii sản,i taii nạni laoi bệnhi nghềi nghiệp.i Đốii vớii ngờii laoi độngi đii làmi cói thờii hạni ởi nớci ngoàii đóngi

động-bằngi 10%i đểi chii cáci chếi đội hui trí,i tửi tuất.i Đốii vớii cáni bội xã,i ngâni sáchi Nhài nớci

đóngi bằngi 10%i soi vớii trợi cấpi củai cáni bội xãi đểi chii cáci chếi đội trợi cấpi hàngi tháng,i

trợi cấpi mộti lần,i tiềni maii táng.i Bội Quốci phòng,i Bội Côngi ani đóngi bằngi 15%i soi

vớii tổngi quỹi tiềni lơngi củai nhữngi quâni nhân,i côngi ani nhâni dâni hởngi lơng,i trongi

đói 10%i đểi chii cáci chếi đội hui trí,i tửi tuấti vài 5%i đểi chii cáci chếi đội ốmi đau,i thaii sản,i

taii nạni laoi động-bệnhi nghềi nghiệp,i đóngi bằngi 2%i mứci lơngi tốii thiểui theoi tổngi

sối quâni nhân,i côngi ani nhâni dâni thuộci diệni hởngi sinhi hoạti phíi đểi chii 2i chếi đội trợi

cấpi taii nạni laoi động-bệnhi nghềi nghiệpi vài chếi đội tửi tuất

+i Ngờii laoi động,i quâni nhân,i côngi ani nhâni dâni hởngi lơngi đóngi 5%i trêni

tổngi quỹi lơngi choi quỹi BHXHi đểi chii 2i chếi đội hui tríi vài tửi tuất;i cáni bội xãi đóngi 5%i

trêni mứci sinhi hoạti phíi đểi chii cáci chếi đội trợi cấpi hàngi tháng,i trợi cấpi mộti lần,i tiềni

maii táng

+i Nhài nớci đóngi vài hỗi trợi thêmi đểi đảmi bảoi thựci hiệni cáci chếi đội bảoi hiểmi

xãi hộii đốii vớii ngờii laoi động

+i Đầui ti sinhi lời

+i Cáci nguồni thui khác

Điềui lệi bảoi hiểmi xãi hộii cũngi quyi định:

+i Tiềni lơng,i trợi cấpi thángi làmi căni cứi đóngi bảoi hiểmi xãi hộii baoi gồmi lơngi

theoi ngạchi bậc,i quâni hàm,i chứci vụi vài cáci khoảni phụi cấpi khui vực,i đắti đỏ,i chứci

vụ.i Thâmi niên,i hệi sối chênhi lêchi bảoi lui (nếui có).i Đốii vớii cáni bội xãi căni cứi theoi

mứci trợi cấpi sinhi hoạti hàngi tháng;i quâni nhân,i côngi ani nhâni dâni thuộci diệni hởngi

sinhi hoạti phíi căni cứi theoi mứci tiềni lơngi tốii thiểu

+i Ngâni sáchi Nhài nớci chuyểni vàoi quỹi bảoi hiểmi xãi hộii sối tiềni đủi chii cáci

chếi đội hui trí,i trợi cấpi mấti sứci laoi động,i taii nạni laoi động-bệnhi nghềi nghiệp,i tửi

tuất,i bảoi hiểmi yi tếi củai nhữngi ngờii đợci hởngi bảoi hiểmi xãi hộii trớci ngàyi thii hànhi

Điềui lệi bảoi hiểmi xãi hộii vài hỗi trợi đểi chii lơngi hui choi ngờii laoi độngi thuộci khui vựci

Nhài nớci vềi hui kểi từi ngàyi thii hànhi Điềui lệi bảoi hiểmi xãi hội

+i Việci tổi chứci thui bảoi hiểmi xãi hộii doi tổi chứci Bảoi hiểmi xãi hộii Việti Nami

thựci hiện

+i Quỹi bảoi hiểmi xãi hộii đợci quảni lýi tậpi trungi thốngi nhấti theoi chếi đội tàii

chínhi củai Nhài nớc,i hạchi toáni độci lậpi vài đợci Nhài nớci bảoi hộ.i Quỹi bảoi hiểmi xãi

hộii đợci thựci hiệni cáci biệni phápi đểi bảoi tồni vài tăngi trởngi theoi quyi địnhi củai Chínhi

phủ

1.2. i Tình i hình i về i đối i tợng i tham i gia i BHXH i và i thu i BHXH:

Vềi thựci trạngi đốii tợngi thami giai bảoi hiểmi xãi hộii baoi gồm:i sối lợngi ngờii

thami gia,i thờii giani thami giai bảoi hiểmi xãi hộii bìnhi quân,i tiềni lơngi bìnhi quâni làmi

căni cứi đóngi bảoi hiểmi xãi hộii (theoi tổngi sối vài sối ngờii cói thờii giani thami giai trớci

1/1995),i sối laoi độngi nàyi đợci phâni loạii theoi cáci đội tuổi,i thểi hiệni cụi thểi theoi cáci

biểui bảngi sau:

Bảng i số i 1:Tổng i hợp i tình i hình i đối i tợng i tham i gia i BHXH

Bảng i số i 2:Số i liệu i thống i kê i lao i động i tham i gia i BHXH

i tính i theo i độ i tuổi(6/2002)

1/1995 Tổngi sối

(ngời) tổng %i soi LĐi TĐ: (ngời)i Nữ % đội soi tuổii tổng Tổng (ngời)i sối tổng %i soi LĐi TĐ: (ngời)i Nữ % đội soi tuổii tổng Tổngi sối laoi

Biểui sối 3:i i i i i i i tổngi hợpi tìnhi hìnhi thui bảoi hiểmi xãi hộii

Quai sối liệui thựci trạngi vềi đốii tợngi thami giai bảoi hiểmi xãi hộii vài tìnhi hìnhi

thami giai bảoi hiểmi xãi hộii tạii cáci biểui 1,2,3i nêui trên,i đềi tàii cói nhữngi nhậni xéti nhi

sau:

-i Đốii tợngi thami giai bảoi hiểmi xãi hộii kểi từi 1/1995i đếni hếti i nămi 2002i tăngi

khái nhanh,i từi 2,85i triệui ngờii nămi 1995i tăngi lêni 4,37i triệui ngờii nămi 2001,i trongi

thờii giani nàyi sối giảmi doi nghỉi hui vài nghỉi hởngi trợi cấpi mộti lầni lài 0,i 75i triệui ngời.i

Nhi vậyi sối đốii tợngi thami giai bảoi hiểmi xãi hộii tăngi tuyệti đốii lài 2,27i triệui ngờii (i

bìnhi quâni 324i nghìni ngời/năm),i đâyi lài yếui tối cơi bảni đểi tăngi thui vài tăngi quỹi bảoi

hiểmi xãi hội,i đảmi bảoi câni đốii lâui dàii vềi quỹ