MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu Xử lý vi phạm hành chính nói chung và xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan nói riêng được xác định là công cụ quan trọng trong hoạt động quản lý nhà nước, nhằm duy trì trật tự, kỷ cương trong quản lý, đảm bảo việc tuân thủ, chấp hành, triển khai nghiêm túc của các cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân trước các quy định của Pháp luật, chế độ, chính sách của Nhà nước khi tham gia các hoạt động, công việc liên quan. Trước các yêu cầu hội nhập, phát triển, ngày càng đòi hỏi cao tính chuyên nghiệp, tự giác trong chấp hành và tuân thủ các quy định. Thực tiễn chứng minh, khi ngành Hải quan áp dụng các phương thức quản lý Hải quan hiện đại, doanh nghiệp, người khai hai quan, người có hàng xuất khẩu, nhập khấu, các tổ chức, cá nhân nếu có sự nghiêm túc, tự giác chấp hành sẽ được hưởng lợi nhiều từ các chế độ ưu đãi. Tuy nhiên, vì lợi nhuận số lợi dụng những bất cập , kẽ hở trong cơ chế chính sách, các chế độ ưu đãi, phương thức làm thủ tục hải quan, phương thức vận chuyển đặc thù để nhập xuất hàng không khai báo, không đúng thực tế, vận chuyển hàng cấm, hàng vi phạm các Công ước Quốc tế . . . vẫn có nhiều, diễn biến phức tạp; Khối lượng công việc phải đảm nhận tại chi cục Hải quan Bắc Hà Nội để giải quyết lớn: mỗi năm có hàng trăm nghìn tờ khai, số lượng containers lớn… trong khi tinh giảm biên chế giảm bớt cán bộ nhân viên nhưng khối lượng công việc vẫn lớn, các thông tin cụ thể về hàng hóa, tình hình, người làm thủ tục nhiều dẫn đến khó khăn trong việc xử lý vi phạm hành chính; Hàng hóa được vận chuyển đến từ nhiều nơi, đa dạng về chủng loại, phương thức kinh doanh, làm thủ tục, được đóng kín trong các containers do nhiều hãng vận tải, đại lý giao nhận làm thủ tục thực hiện dẫn tới những bất cập, kẽ hở trong cơ chế chính sách, chế độ ưu đãi, phương thức vận chuyển để vi phạm vẫn phát sinh nhiều với diễn biến ngày một tinh vi; Đặc thù giải quyết nghiệp vụ thủ tục hải quan tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội – Cục Hải quan TP Hà Nội liên quan đến nhiều lĩnh vực quản lý; khi tham gia xuất khẩu, nhập khấu, làm thủ tục hải quan doanh nghiệp, các tổ chức, cá nhân phải cùng lúc tuân thủ nhiều quy định pháp luật liên quan. . . nên khi xem xét xử lý các vụ việc vi phạm, cơ quan hải quan phải nghiên cứu, đối chiếu với nhiều nguồn văn bản điều chỉnh trong khi các nội dung còn xung đột, lưỡng tính, gây khó và không đảm bảo căn cứ chắc chắn cho việc ra quyết định xử lý vẫn còn nhiều, nhiều vụ việc có dấu hiệu cấu thành tội phạm hình sự đã chuyển cơ quan điều tra xem xét song kết quả không đảm bảo căn cứ ra quyết định khởi tố, nhiều vụ việc đã được báo cáo, có thời gian xem xét dài song vẫn chưa thể xử lý dứt điểm do các quan điểm, đánh giá, chỉ đạo còn khác nhau . . . gây nhiều khó khăn cho công tác xử lý vi phạm. Vì vậy em quyết định lựa chọn đề tài “Xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội – Cục Hải quan TP Hà Nội” làm đề tài tốt nghiệp cuối khóa của mình.
Trang 1MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN i
MỤC LỤC i
DANH MỤC BẢNG BIỂU v
MỞ ĐẦU 1
CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ XỬ LÝ VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC HẢI QUAN 4
1.1 Vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan 4
1.1.1 Khái niệm vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan: 4
1.1.2 Đặc điểm của vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan: 5
1.2.Xử lý phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan: 6
1.2.1 Khái niệm xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan: 6
1.2.2 Đặc điểm của xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan: 7
1.3 Thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan: 9
1.3.1 Thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan: 9
1.3.2 Thời hạn được coi là chưa bị xử lý vi phạm hành chính: 11
1.4 Hình thức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan: 12
1.4.1 Cảnh cáo 12
1.4.2 Phạt tiền 13
1.4.3 Tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn 14
1.4.4 Tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính 14
1.4.5 Trục xuất 16
i
Trang 21.5 Thủ tục xử phạt, thi hành và cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt trong lĩnh vực Hải quan 16 1.5.1 Thủ tục phạt đơn giản 17 1.5.2 Thủ tục xử phạt có lập biên bản vi phạm hành chính 18 1.6 Trách nhiệm của thủ trưởng cơ quan, đơn vị trong công tác xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan 18
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG XỬ LÝ VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC HẢI QUAN TẠI CHI CỤC HẢI QUAN BẮC HÀ NỘI - CỤC HẢI QUAN HÀ NỘI TRONG THỜI GIAN QUA 19
2.1 Giới thiệu về Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội 19 2.2 Quy trình xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội 20 2.3 Thực trạng xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội trong thời gian qua 24 2.3.1.Thực trạng pháp luật xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan 24 2.3.2 Thực trạng đấu tranh phát hiện vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội 25 2.3.3 Tình hình vi phạm những năm gần đây tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội 26 2.4 Đánh giá tình hình xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội trong thời gian qua 36 2.4.1 Những thuận lợi 36 2.4.2 Những tồn tại, vướng mắc trong xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội 39
ii
Trang 3CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC XỬ LÝ VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC HẢI QUAN TẠI CHI CỤC HẢI QUAN BẮC HÀ NỘI TRONG THỜI GIAN TỚI 44
3.1 Định hướng phát triển của Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội trong thời gian tới 44 3.2 Một số giải pháp nâng cao hiệu quả công tác xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội trong thời gian tới 47 3.2.1 Giải pháp về hoàn thiện hệ thống pháp luật xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan 47 3.2.2 Giải pháp về đầu tư cơ sở vật chất, kỹ thuật 48 3.2.3 Giải pháp đối với đội ngũ cán bộ, công chức Hải quan tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội 48 3.2.4 Giải pháp về tuyên truyền, phổ biến pháp luật vể xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan 50
KẾT LUẬN 52 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 54
iii
Trang 4DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 2.1: Kết quả phát hiện, xử lý vi phạm hành chính tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội 27 Bảng 2.2: Kết quả xử lý vi phạm hành chính về hành vi vi phạm thời hạn làm thủ tục Hải quan, nộp hồ sơ Hải quan 29 Bảng 2.3: Kết quả xử lý vi phạm hành chính về hành vi vi phạm các quy định về thuế 31 Bảng 2.4: Kết quả thực hiện chỉ tiêu 2019 37
iv
Trang 5MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu
Xử lý vi phạm hành chính nói chung và xử lý vi phạm hành chính trong lĩnhvực Hải quan nói riêng được xác định là công cụ quan trọng trong hoạt động quản lýnhà nước, nhằm duy trì trật tự, kỷ cương trong quản lý, đảm bảo việc tuân thủ, chấphành, triển khai nghiêm túc của các cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân trước các quyđịnh của Pháp luật, chế độ, chính sách của Nhà nước khi tham gia các hoạt động, côngviệc liên quan Trước các yêu cầu hội nhập, phát triển, ngày càng đòi hỏi cao tínhchuyên nghiệp, tự giác trong chấp hành và tuân thủ các quy định Thực tiễn chứngminh, khi ngành Hải quan áp dụng các phương thức quản lý Hải quan hiện đại, doanhnghiệp, người khai hai quan, người có hàng xuất khẩu, nhập khấu, các tổ chức, cá nhânnếu có sự nghiêm túc, tự giác chấp hành sẽ được hưởng lợi nhiều từ các chế độ ưu đãi.Tuy nhiên, vì lợi nhuận số lợi dụng những bất cập , kẽ hở trong cơ chế chính sách, cácchế độ ưu đãi, phương thức làm thủ tục hải quan, phương thức vận chuyển đặc thù đểnhập xuất hàng không khai báo, không đúng thực tế, vận chuyển hàng cấm, hàng viphạm các Công ước Quốc tế vẫn có nhiều, diễn biến phức tạp;
Khối lượng công việc phải đảm nhận tại chi cục Hải quan Bắc Hà Nội để giảiquyết lớn: mỗi năm có hàng trăm nghìn tờ khai, số lượng containers lớn… trong khitinh giảm biên chế giảm bớt cán bộ nhân viên nhưng khối lượng công việc vẫn lớn, cácthông tin cụ thể về hàng hóa, tình hình, người làm thủ tục nhiều dẫn đến khó khăntrong việc xử lý vi phạm hành chính;
Hàng hóa được vận chuyển đến từ nhiều nơi, đa dạng về chủng loại, phươngthức kinh doanh, làm thủ tục, được đóng kín trong các containers do nhiều hãng vậntải, đại lý giao nhận làm thủ tục thực hiện dẫn tới những bất cập, kẽ hở trong cơ chếchính sách, chế độ ưu đãi, phương thức vận chuyển để vi phạm vẫn phát sinh nhiều vớidiễn biến ngày một tinh vi;
Trang 6Đặc thù giải quyết nghiệp vụ thủ tục hải quan tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội– Cục Hải quan TP Hà Nội liên quan đến nhiều lĩnh vực quản lý; khi tham gia xuấtkhẩu, nhập khấu, làm thủ tục hải quan doanh nghiệp, các tổ chức, cá nhân phải cùnglúc tuân thủ nhiều quy định pháp luật liên quan nên khi xem xét xử lý các vụ việc viphạm, cơ quan hải quan phải nghiên cứu, đối chiếu với nhiều nguồn văn bản điềuchỉnh trong khi các nội dung còn xung đột, lưỡng tính, gây khó và không đảm bảo căncứ chắc chắn cho việc ra quyết định xử lý vẫn còn nhiều, nhiều vụ việc có dấu hiệucấu thành tội phạm hình sự đã chuyển cơ quan điều tra xem xét song kết quả khôngđảm bảo căn cứ ra quyết định khởi tố, nhiều vụ việc đã được báo cáo, có thời gian xemxét dài song vẫn chưa thể xử lý dứt điểm do các quan điểm, đánh giá, chỉ đạo còn khácnhau gây nhiều khó khăn cho công tác xử lý vi phạm Vì vậy em quyết định lựa
chọn đề tài “Xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội – Cục Hải quan TP Hà Nội” làm đề tài tốt nghiệp cuối khóa của
mình
2 Mục tiêu nghiên cứu
- Nghiên cứu những những vấn đề lý luận về vi phạm hành chính và xử lý viphạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan;
- Nghiên cứu thực trạng xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan quathực tiễn, trực tiếp là Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội;
- Đề xuất một số giải pháp cụ thể nâng cao hiệu quả xử lý vi phạm hành chínhtrong lĩnh vực Hải quan
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu: Vi phạm hành chính, các quy định về xử lý vi phạmhành chính trong lĩnh vực Hải quan
Phạm vi nghiên cứu: Thực tiễn xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực hảiquan của Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội trong thời gian 03 năm từ 2017 tới 2019
Trang 74 Phương pháp nghiên cứu
Trên cơ sở phương pháp luận của Chủ nghĩa Mác- Lênin và tư tưởng Hồ ChíMinh, các quan điểm của Đảng và Nhà nước ta về phát triển kinh tế, cải cách hànhchính và hiện đại hóa ngành Hải quan
Cách tiếp cận và thiết kế tổng thể nghiên cứu: Đề tài sử dụng phối hợp giữanghiên cứu định lượng và nghiên cứu định tính Nghiên cứu định tính giúp kế thừa,hoàn thiện và chuẩn hóa mô hình nghiên cứu Nghiên cứu định lượng nhằm thu thậpthông tin, kiểm định thông tin từ nghiên cứu định tính
Nguồn và phương pháp thu thập dữ liệu: dữ liệu sơ cấp thu thập bằng nhiềucách khác nhau Dữ liệu thứ cấp được sưu tầm từ các báo của nhiều đơn vị, tổ chức uytín như: Tổng cục Hải quan, Tổng cục Thống kê, Bộ công thương…
Xuyên suốt đề tài sử dụng các phương pháp: thống kê, so sánh, đối chiếu, tổnghợp và phân tích số liệu trên nguyên tắc khách qua, toàn diện, thống nhất và logic
5 Kết cấu luận văn
Ngoài lời mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, đề tài nghiên cứuđược kết cấu thành 3 chương:
Chương 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ XỬ LÝ VI PHẠM HÀNHCHÍNH TRONG LĨNH VỰC HẢI QUAN
Chương 2: THỰC TRẠNG XỬ LÝ VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNHVỰC HẢI QUAN TẠI CHI CỤC HẢI QUAN BẮC HÀ NỘI – CỤC HẢI QUAN HÀNỘI TRONG THỜI GIAN QUA
Chương 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ XỬ LÝ VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC HẢI QUAN TẠI CHI CỤC HẢI QUAN BẮC HÀ NỘI TRONG THỜI GIAN TỚI
Trang 8CHƯƠNG 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ XỬ LÝ VI PHẠM HÀNH CHÍNH
TRONG LĨNH VỰC HẢI QUAN
1.1 Vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan
1.1.1 Khái niệm vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan:
Vi phạm pháp luật nói chung được hiểu là hành vi xác định của con người, tráivới các quy định (yêu cầu) của pháp luật, xâm hại tới các quan hệ xã hội được phápluật xác lập, duy trì và bảo vệ Trong bất kỳ xã hội có Nhà nước nào cũng vậy, luôntồn tại, tiềm ẩn trong nó những vi phạm pháp luật nhất định Những vi phạm pháp luậtđó được xác lập dựa trên những dấu hiệu, tiêu chí, đặc điểm cụ thể mà qua đó phânchia thành các loại vi phạm pháp luật khác nhau, như: vi phạm hành chính, vi phạmhình sự, vi phạm dân sự … và gắn với đó là người vi phạm phải chịu những tráchnhiệm pháp lý tương ứng: trách nhiệm pháp lý hành chính, hình sự, dân sự, kỷ luật.hành chính nói riêng Vậy, vi phạm hành chính nói chung và vi phạm hành chính tronglĩnh vực hải quan nói riêng là gì?
Dưới góc độ pháp lý, vi phạm hành chính nói chung được hiểu là: Hành vi do
cá nhân, tổ chức thực hiện với lỗi cố ý hoặc vô ý, vi phạm quy định của pháp luật vềquản lý Nhà nước mà không phải là tội phạm và theo quy định của pháp luật phải bịxử lý vi phạm hành chính.Qua khái niệm trên cho thấy, vi phạm hành chính nói chunglà hành vi vi phạm xảy ra xâm phạm đến trật tự quản lý Nhà nước, ảnh hưởng đến trậttự hành chính đang được duy trì và bảo vệ, làm ảnh hưởng đến hiệu lực, hiệu quả quảnlý Nhà nước trong các lĩnh vực, trong đó có lĩnh vực quản lý Nhà nước về hải quan
Từ khái niệm và phân tích như trên, có thể hiểu vi phạm hành chính trong lĩnhvực hải quan là hành vi do cá nhân, tổ chức thực hiện một cách cố ý hoặc vô ý, viphạm các quy định của pháp luật về quản lý Nhà nước trong lĩnh vực hải quan mà
Trang 9chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự và theo quy định của pháp luật phải bị xửlý vi phạm hành chính.
1.1.2 Đặc điểm của vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan:
Hoạt động hải quan là một loại hoạt động kiểm tra, giám sát của Nhà nướcnhằm đảm bảo quản lý Nhà nước đối với hàng hoá xuất khẩu, nhập khẩu, quá cảnh,phương tiện vận tải xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh của cá nhân, tổ chức trong nước vànước ngoài Do vậy, từ khái niệm vi phạm hành chính như trên và đặc thù hoạt độngcủa hải quan, vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan có những đặc điểm như sau:
- Vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan là hành vi xâm phạm đến trật tựquản lý Nhà nước về hải quan, nguy hiểm cho xã hội nhưng chưa đến mức phải truycứu trách nhiệm hình sự Những hành vi xâm phạm đó chủ yếu là vi phạm các quyđịnh của pháp luật về hải quan và các pháp luật có liên quan đến hoạt động hải quan,tập trung ở 4 nhóm vi phạm sau đây:
+ Vi phạm các quy định của pháp luật về thủ tục hải quan;
+ Vi phạm các quy định của pháp luật về kiểm tra, giám sát, kiểm soát hải quan;+ Vi phạm các quy định của pháp luật về thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu;+ Vi phạm các quy định của pháp luật về xuất khẩu, nhập khẩu, quá cảnh hànghóa, hành lý, ngoại hối, vàng, tiền Việt Nam, kim khí quý, đá quý, cổ vật, văn hóaphẩm, bưu phẩm, vật dụng trên phương tiện vận tải xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh vàcác tài sản khác; vi phạm các quy định của pháp luật về chính sách quản lý hàng hóaxuất khẩu, nhập khẩu, phương tiện vận tải xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh
- Chủ thể thực hiện hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan là cánhân hoặc tổ chức
+ Cá nhân ở đây có thể là công dân Việt Nam hay người nước ngoài;
+ Đối với tổ chức thì hành vi vi phạm được thực hiện bởi cá nhân nhưng dướidanh nghĩa tổ chức (do tổ chức giao, phân công hoặc thực hiện hành vi nhân danh tổchức đó) Đây cũng là điểm khác nhau giữa vi phạm hành chính và tội phạm hình sự
Trang 10Chủ thể thực hiện hành vi vi phạm và là đối tượng bị xử phạt hình sự là cá nhân cònđối tượng bị xử phạt vi phạm hành chính gồm cả cá nhân và tổ chức.
- Hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan do tổ chức, cá nhân thựchiện với lỗi cố ý hoặc vô ý Lỗi là trạng thái tâm lý của người đã thực hiện hành vi viphạm hành chính về hải quan Để xác định hành vi vi phạm hành chính và xử lý tráchnhiệm pháp lý đối với hành vi vi phạm đó, cơ quan Hải quan cần xem xét mặt chủquan của hành vi
- Hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan, hình thức, biện pháp xửlý đối với hành vi vi phạm đó được quy định trong văn bản quy phạm pháp luật củaNhà nước
Những hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan, hình thức, biệnpháp xử lý cụ thể đã được Chính phủ quy định trong Nghị định số 127/2013/NĐ-CPngày 15/10/2013 của Chính phủ quy định việc việc xử lý vi phạm hành chính và cưỡngchế thi hành quyết định hành chính trong lĩnh vực hải quan (đã được sửa đổi, bổ sungtại Nghị định số 127/2013/NĐ-CP ngày 26/05/2016) Các hành vi vi phạm hành chínhđược quy định tại các văn bản pháp luật khác liên quan đến lĩnh vực hải quan màkhông được quy định tại Nghị định số 97/2007/NĐ-CP (đã được sửa đổi, bổ sung tạiNghị định số 18/2009/NĐ-CP) sẽ bị xử phạt hành chính theo quy định tại các văn bảnquy phạm pháp luật đó
Việc xử lý đối với từng hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quanđược cơ quan Hải quan căn cứ vào tính chất, mức độ vi phạm, các tình tiết tăng nặng,giảm nhẹ và nhiều vấn đề liên quan để quyết định mức phạt, các biện pháp xử lý kèmtheo theo những nguyên tắc xử lý đã được quy định tại Pháp lệnh xử lý vi phạm hànhchính và các Nghị định về xử phạt có liên quan
1.2.Xử lý phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan:
1.2.1 Khái niệm xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan:
Pháp luật về xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan là một bộ phậntrong pháp luật về xử lý vi phạm hành chính để giữ vững trật tự, kỷ cương trong lĩnh
Trang 11vực quản lý nhà nước về hải quan, giữ vững trật tự pháp luật và đấu tranh có hiệu quảvới những hành vi vi phạm hành chính nói chung và về Hải quan nói riêng theonguyên tắc các hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan, liên quan côngtác nghiệp vụ Hải quan đều bị xem xét xử lý theo quy định của pháp luật.
Xử lý vi phạm hành chính thực chất là hoạt động của cơ quan Hải quan,người có thẩm quyền trong cơ quan đó nhằm xem xét, đánh giá một hành vi nào đó cóphải là vi phạm hành chính về Hải quan hay không, và áp dụng các hình thức xử phạt,mức phạt tiền, hình thức xử phạt bổ sung, biện pháp khắc phục hậu quả sẽ áp dụng đốivới hành vi vi phạm hành chính (không bao gồm các biện pháp xử lý hành chính khác)đối với cá nhân, tổ chức có hành vi vi phạm hành chính về Hải quan
1.2.2 Đặc điểm của xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan:
Trong lĩnh vực Hải quan, việc xử lý vi phạm hành chính thể hiện quyền lực Nhànước, thực hiện sự cưỡng chế đối với các chủ thể vi phạm pháp luật Hải quan, mangtính nghiệp vụ tổng hợp, nhằm thực hiện đúng các nguyên tắc trình tự theo quy địnhcủa Pháp luật, xuyên suốt trong quá trình hoạt động nghiệp vụ Các quy định của phápluật xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan là tổng thể các quy định tạicác văn bản quy phạm pháp luật có liên quan đến công tác xử phạt vi phạm hành chínhcủa cơ quan hải quan bao gồm các quy định mang tính nguyên tắc tại Luật Xử lý viphạm hành chính, Nghị định quy định chi tiết thi hành xử lý vi phạm hành chính tronglĩnh vực Hải quan ngoài ra còn có nhiều quy định tại các văn bản pháp luật khác cóliên quan trực tiếp hoặc gián tiếp đến việc xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vựcHải quan như: Luật Thương mại; Luật Quản lý thuế, các Luật Thuế, Luật Tài nguyênmôi trường
Xác định đối tượng áp dụng theo từng biện pháp xử lý hành chính tương ứngtrong lĩnh vực Hải quan tuỳ thuộc loại đối tượng vi phạm được căn cứ quy định tạiLuật Xử lý vi phạm hành chính, Nghị định của Chính phủ quy định chi tiết thi hànhLuật Xử lý vi phạm hành chính; định danh hành vi và chế tài xử phạt trong lĩnh vựcHải quan theo quy định tại Nghị định của Chính phủ Chế độ, hình thức áp dụng đối
Trang 12với từng biện pháp gồm: Hình thức xử phạt chính, hình thức xử phạt bổ sung (tướcquyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề; tịch thu tang vật, phương tiện, cácbiện pháp khắc phục hậu quả đối với hành vi vi phạm hành chính (buộc tiêu hủy , đưa
ra khỏi lãnh thổ Việt Nam, buộc tái xuất vv )
Việc áp dụng các hình thức xử phạt, mức phạt, các biện pháp khắc phục hậuquả khi xử phạt vi phạm hành chính được căn cứ vào các văn bản quy phạm pháp luậtcụ thể quy định về hành vi vi phạm hành chính, hình thức xử phạt, biện pháp khắcphục hậu quả đối với từng hành vi vi phạm hành chính trong các lĩnh vực quản lý nhànước
Xuất phát từ bản chất của hoạt động xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vựchải quan là áp dụng các chế thi hành chính đối với cá nhân, tổ chức vi phạm trật tựquản lý nhà nước trong lĩnh vực hải quan theo trình tự, thủ tục do pháp luật quy địnhnên xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan có một số đặc điểm riêng, thểhiện ở các điểm:
Thứ nhất, việc xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan căn cứ vào
các văn bản quy phạm pháp luật do nhiều cơ quan ban hành:
Quốc hội: Nhiều quy định trong các Luật (Luật Hải quan, Luật Xử lý vi phạmhành chính, Luật Thương mại, Luật Sở hữu trí tuệ, các Luật Thuế vv ) được xemxét, đối chiếu khi xem xét xử lý các hành vi vi phạm hành chính, đặc biệt các hành viliên quan đến nhiều lĩnh vực điều chỉnh
Chính phủ : Nhiều nghị định do Chính phủ ban hành quy định về xử phạt viphạm hành chính trong các lĩnh vực quản lý nhà nước, các nghị định quy định chi tiếtthi hành Luật Xử lý vi phạm hành chính từng lĩnh vực
Các Bộ, cơ quan ngang Bộ ban hành các thông tư hướng dẫn thi hành các Nghịđịnh về xử phạt hành chính, nhiều thông tư của các bộ, cơ quan ngang bộ, thông tưliên tịch giữa các Bộ, cơ quan ngang Bộ được ban hành để hướng dẫn thi hành cácnghị định của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong các lĩnh vực quảnlý nhà nước Các văn bản quy phạm pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong
Trang 13lĩnh vực Hải quan hoặc có liên quan đến lĩnh vực Hải quan thường được sửa đổi, bổsung do sự biến động của thực tế quản lý Hải quan và sự thay đổi thường xuyên, nhanhchóng của thực tế quản lý nhà nước về kinh tế đối ngoại, chính sách xuất nhập khẩuhàng hóa
Thứ hai, hoạt động áp dụng pháp luật để xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh
vực Hải quan do nhiều cơ quan, người có thẩm quyền thực hiện do quy phạm xử phạthành chính trong lĩnh vực Hải quan được quy định ở nhiều văn bản do nhiều
cơ quan khác nhau ban hành theo những lĩnh vực khác nhau nên thẩm quyền ápdụng cũng do nhiều cơ quan, nhiều cấp áp dụng (Ủy ban nhân dân, Cảnh sát biển, Bộđội biên phòng ) Trong khi vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan diễn rathường xuyên nên công tác giám sát, kiểm tra đòi hỏi tinh thần trách nhiệm, kiến thứcvà ý thức tổ chức kỷ luật cao của nhân viên, công chức, người có thẩm quyền xử phạt
Thứ ba, xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan thường gắn
với yếu tố nước ngoài Theo Luật Xử lý vi phạm hành chính thì cá nhân, tổ chức ViệtNam và nước ngoài có hành vi vi phạm pháp luật Hải quan đều phải chịu trách nhiệmhành chính về Hải quan theo quy định Tuy nhiên, trong thực tế khi giải quyết vụ việccó liên quan tới các đối tượng này (hành khách xuất nhập cảnh, các nhà đầu tư nướcngoài, người gửi hàng ở nước ngoài vv ) cơ quan Hải quan gặp rất nhiều khó khăntrong việc ra quyết định xử phạt, triển khai các quyết định xử phạt
Thứ tư, trong thực hiện chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của mình, Bộ Tài
chính có thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật về xử phạt vi phạm hànhchính trong lĩnh vực Hải quan để đáp ứng yêu cầu đấu tranh phòng và chống vi phạmhành chính, phòng chống buôn lậu và vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giớitheo quy định của Luật Xử lý vi phạm hành chính, Nghị định của Chính phủ quy địnhhành vi vi phạm hành chính, hình thức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả đối vớitừng hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực quản lý nhà nước về Hải quan
1.3 Thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan:
1.3.1 Thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan:
Trang 14Thời hiệu xử lý vi phạm hành chính là thời hạn (khoảng thời gian) đề áp dụngcác biện pháp xử lý vi phạm hành chính đối với cá nhân hay tổ chức vi phạm pháp luậthành chính Việc quy định thời hiệu trong xử phạt vi phạm hành chính tạo cơ sở pháplý thống nhất trong việc ra quyết định thi hành các quyết định xử phạt Mặt khác, việcquy định thời hiệu trong xử phạt vi phạm hành chính cũng là một yêu cầu đối vớingười có thẩm quyền, cơ quan có thẩm quyền xử phạt phải nhanh
chóng xem xét hồ sơ vụ việc, xác minh các nội dung liên quan để giải quyết vụviệc vi phạm một cách nhanh chóng, khách quan, đúng pháp luật
Thời hiệu xử lý vi phạm hành chính liên quan lĩnh vực Hải quan đã được quyđịnh tại Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính và được bổ sung hoàn thiện tại Luật Xửlý vi phạm hành chính (bổ sung quy định về dẫn chiếu thời hiệu xử phạt đối với cáchành vi trốn thuế, gian lận thuế, nộp chậm tiền thuế, khai thiếu nghĩa vụ thuế; bổ sungquy định về thời điểm để tính thời hiệu xử phạt; sửa đổi quy định về thời hiệu xử phạttrong trường hợp xử phạt vi phạm hành chính đối với cá nhân do cơ quan tiến hành tốtụng chuyển đến; trong trường hợp cá nhân, tổ chức cố tỉnh trốn tránh, cản trở việc xửphạt vv .) theo quy định là:
+ 01 năm với các vi phạm thông thường;
+ 02 năm với các vi phạm về thủ tục thuế: phí, lệ phí; xuất khẩu, nhập khẩu,kinh doanh hàng hóa; sản xuất, buôn bán hàng cấm, hàng giả;
+ 05 năm với các vi phạm hành chính là hành vi trốn thuế, gian lận thuế, nộpchậm tiền thuế, khai thiếu nghĩa vụ thuế theo quy định của pháp luật về thuế;
+ Thời điểm để tính thời hiệu xử phạt vi phạm hành đối với vi phạm hành chính
đã kết thúc thì thời hiệu được tính từ thời điểm chấm dứt hành vi vi phạm Đối với viphạm hành chính đang được thực hiện thủ thời hiểu được tính từ thời điểm phát hiệnhành vi vi phạm;
Trang 15+ Trường hợp xử phạt vi phạm hành chính đối với cá nhân do cơ quan tiến hànhtố tụng chuyển đến thì thời hiệu được áp dụng theo quy định trên với thời gian cơ quantiến hành tố tụng thụ lý, xem xét được tính vào thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính
+ Trong thời hạn được quy định mà cá nhân, tổ chức cố tình trốn tránh, cản trởviệc xử phạt thì thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính được tính lại kế từ thời điểmchấm dứt hành vi trốn tránh, cản trở việc xử phạt
Theo Nghị định của Chính phủ thì thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính tronglĩnh vực Hải quan hiện là hai năm, kể từ ngày vi phạm hành chính được thực hiện Đốivới hành vi khai thiếu nghĩa vụ thuế, hành vi trốn thuế, gian lận thuế chưa đến mứctruy cứu trách nhiệm hình sự và hành vi chậm nộp tiền thuế thì thời hiệu xử phạt viphạm hành chính là 05 năm, kể từ ngày vi phạm hành chính được thực hiện
Quá thời hiệu xử phạt thì không xử phạt vi phạm hành chính nhưng vẫn bị ápdụng các biện pháp khắc phục hậu quả quy định; đối với hành vi trốn thuế, gian lậnthuế, chậm nộp tiền thuế, khai thiếu nghĩa vụ thuế thì người nộp thuế vẫn phải nộp đủsố thuế phải nộp theo quy định
Đối với cá nhân đã bị khởi tố, truy tố hoặc đã có quyết định đưa ra xét xử theothủ tục tố tụng hình sự, nhưng sau đó có quyết định đình chỉ điều tra hoặc đình chỉ vụ
án, mà hành vi vi phạm có dấu hiệu vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan thì bịxử phạt hinh chỉnh theo quy định của Nghị định; trong trường hợp này, thời hiệu xửphạt hành chính là 03 tháng kể từ ngày người có thẩm quyền xử phạt nhận được quyếtđịnh đình chỉ điều tra hoặc đình chỉ vụ án và hồ sơ vụ vi phạm
Trong thời hạn quy định nếu cá nhân, tổ chức lại tiếp tục có hành vi vi phạmhành chính trong lĩnh vực Hải quan hoặc cố tình trốn tránh, cản trở việc xử phạt thìkhông áp dụng thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính quy định tại Nghị định; thời hiệuxử phạt vi phạm hành chính được tính lại kể từ thời điểm thực hiện vi phạm hànhchính mới hoặc thời điểm chấm dứt hành vi trốn tránh, cản trở việc xử phạt
1.3.2 Thời hạn được coi là chưa bị xử lý vi phạm hành chính:
Trang 16Cá nhân, tổ chức được coi là chưa bị xử phạt vi phạm hành chính khi:
+ Trong thời hạn 06 tháng, kể từ ngày chấp hành xong quyết định xử phạt cảnhcáo hoặc 01 năm, kể từ ngày chấp hành xong quyết định xử phạt hành chính khác hoặc
từ ngày hết thời hiệu thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính mà không táiphạm;
+ Bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính, như trong thời hạn 02 năm, kể từngày chấp hành xong quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính hoặc 01 năm kể
từ ngày hết thời hiệu thi hành quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính màkhông tái phạm
1.4 Hình thức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan:
Như chúng ta biết, hình thức xử phạt vi phạm hành chính thể hiện sự răn đe,trừng phạt của pháp luật đối với những cá nhân, tổ chức có hành vi vi phạm các quytắc quản lý nhà nước thông qua việc buộc người vi phạm phải gánh chịu những hậuquả bất lợi về vật chất hoặc tinh thần Ngoài ra còn mang tính giáo dục đối với cánhân, tổ chức bị xử phạt, góp phần nâng cao ý thức trong việc chấp hành pháp luật vàcác quy tắc quản lý nhà nước
Theo Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính có các hình thức xử phạt vi phạmhành chính gồm: Cảnh cáo; Phạt tiền Luật Xử lý vi phạm hành chính bổ sung thêmhình thức tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đìnhchỉ hoạt động có thời hạn; Tịch thu tang vật vi phạm hành chính, phương tiện được sửdụng để vi phạm hành chính; Trục xuất Trong đó cảnh cáo và phạt tiền chỉ được quyđịnh và áp dụng là hình thức xử phạt chính, các hình thức còn lại có thể được quy địnhlà hình thức xử phạt bổ sung hoặc hình thức xử phạt chính
Xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan tuân thủ nguyên tắcchung: Đối với mỗi vi phạm hành chính, cá nhân, tổ chức vi phạm hành chính chỉ bị
áp dụng một hình thức xử phạt chính; có thể bị áp dụng một hoặc nhiều hình thức xửphạt bổ sung và hình thức xử phạt bổ sung chỉ được áp dụng kèm theo hình thức xửphạt chính Các hình thức xử phạt trong lĩnh vực hải quan gồm:
Trang 171.4.1 Cảnh cáo
Cảnh cáo được áp dụng đối với cá nhân, tổ chức vi phạm hành chính khôngnghiêm trọng, có tình tiết giảm nhẹ và theo quy định thì bị áp dụng hình thức xử phạtcảnh cáo hoặc đối với mọi hành vị vi phạm hành chính do người chưa thành niên từ 14tuổi đến dưới 16 tuổi thực hiện Cảnh cáo được quyết định bằng văn bản
Việc áp dụng hình thức xử phạt này được tiến hành với thủ tục đơn giản, khôngphải biên bản vi phạm
1.4.2 Phạt tiền
Phạt tiền là hình thức xử phạt chính được áp dụng nhiều nhất đối với việc xử lýcác hành vi vi phạm hành chính Hình thức xử phạt này tác động trực tiếp đến quyềnlợi vật chất, gây hậu quả bất lợi cho người vi phạm Mức phạt tiền thể hiện mức cưỡngchế của Nhà nước đối với người vi phạm, thể hiện sự đánh giá của Nhà nước về tínhchất, mức độ nguy hiểm của hành vi vi phạm xâm hại trật tự quản lý hành chính nhànước, được xác định là hình thức xử phạt đem lại hiệu quả cao nhất trong phòng,chống các hành vi vi phạm pháp luật hành chính về hải quan
Theo Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính, Nghị định 97/2007/NĐ - CP, mứcphạt tiền tối đa các hành vi vi phạm là 70 triệu đồng; đối với hành vi khai thiếu nghĩavụ thuế hoặc khai tăng số thuế được miễn, giảm, được hoàn thì mức phạt tiền là 10%số tiền thuế khai thiếu, số tiền thuế được miễn, giảm, số tiền thuế được hoàn khai tăng;đối với hành vi chậm nộp tiền thuế thì mức phạt tiền là 0,05% mỗi ngày tính trên sốtiền thuế nộp chậm; đối với hành vi trốn thuế, gian lận thuế thì mức phạt tiền là từ 1đến 3 lần số thuế trốn, gian lận vv
Khi có Luật Xử lý vi phạm hành chính, mức phạt tiền trong xử phạt vi phạmhành chính quy định từ 50.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng đối với cá nhân, từ100.000 đồng đến 2.000.000.000 đồng đối với tổ chức, trừ trường hợp trong các lĩnhvực thuế; đo lường; sở hữu trí tuệ; an toàn thực phẩm chất lượng sản phẩm, hàng hóa;chứng khoán; hạn chế cạnh tranh Nghị định của Chính phủ quy định khung tiền phạthoặc mức tiền phạt đối với hành vi vi phạm cụ thể theo một trong các phương thức:
Trang 18xác định số tiền phạt tối thiểu, tối đa; xác định số lần, tỷ lệ phần trăm của giá trị, sốlượng hàng hóa, tang vật vi phạm, đối tượng bị vi phạm hoặc doanh thu, số lợi từ viphạm hành chính Mức tiền phạt cụ thể đối với một hành vi vi phạm hành chính làmức trung bình của khung tiền phạt được quy định đối với hành vi đó; nếu có tình tiếtgiảm nhẹ thì mức tiền phạt có thể giảm xuống nhưng không được giảm quá mức tốithiểu của khung tiền phạt; nếu có tình tiết tăng nặng thì mức tiền phạt có thể tăng lênnhưng theo quy định không được vượt quá mức tiền phạt tối đa của khung tiền phạt
Mức phạt tiền trong xử lý vi phạm hành chính lĩnh vực Hải quan được quy địnhcụ thể tại Nghị định xử phạt vi phạm hành chính lĩnh vực Hải quan
1.4.3 Tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn
Tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn là hình thứcxử phạt được áp dụng đối với cá nhân, tổ chức vi phạm nghiêm trọng các hoạt độngđược ghi trong giấy phép, chứng chỉ hành nghề Trong thời gian bị tước quyền sửdụng, cá nhân, tổ chức không được tiến hành các hoạt động ghi trong giấy phép, chứngchỉ hành nghề
Đình chỉ hoạt động có thời hạn là hình thức xử phạt được áp dụng đối với cánhân, tổ chức vi phạm hành chính gồm: Đình chỉ một phần hoạt động gây hậu quảnghiêm trọng hoặc có khả năng thực tế gây hậu quả nghiêm trọng đối với tính mạng,sức khỏe con người, môi trường; đỉnh chỉ một phần hoặc toàn bộ hoạt động kinhdoanh, dịch vụ hoặc hoạt động khác mà theo quy định của pháp luật không phải cógiấy phép và hoạt động đó gây hậu quả nghiêm trọng hoặc có khả năng thực tế gây hậuquả nghiêm trọng đối với tính mạng Sức khỏe con người, môi trường và trật tự, antoàn xã hội Thời hạn trước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề, thời hạnđình chỉ hoạt động từ 01 tháng đến 24 tháng, kể từ ngày quyết định xử phạt có hiệu lựcthi hành
Trang 19Trong lĩnh vực Hải quan, chi Cục trưởng Cục Hải quan tỉnh, thành phố và Cụctrưởng Cục Điều tra chống buôn lậu thuộc Tổng cục Hải quan mới có quyền tướcquyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ
1.4.4 Tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính
Việc xử lý tang vật, phương tiện vi phạm hành chính bị tịch thu trung lĩnh vựchải quan tuân thủ chung theo các quy định tại Luật xử lý vi phạm hành chính, đượcChính phủ quy định cụ thể tại Điều 12 Nghị định số 81/2013/NĐ - CP ngày19/07/2013 quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Xử lý vi phạmhành chính, Bộ Tài chính quy định chi tiết các công việc, bước việc và nguyên tắc thựchiện cụ thể tại Thông tư số 173/2013/TT - BTC ngày 20/11/2013 hướng dẫn thực hiệnmột số nội dung về quản lý, xử lý tang vật, phương tiện vi phạm hành chính bị tạmgiữ, tịch thu theo thủ tục hành chính như sau:
- Cách thức, hình thức xử lý sau khi ra quyết định tịch thu:
+ Đối với tang vật vi phạm hành chính là tiền Việt Nam, ngoại tệ, chứng chỉ cógiá, vàng, bạc, đá quý, kim loại quý thì phải nộp vào ngân sách nhà nước;
+ Đối với giấy tờ, tài liệu, chứng từ liên quan tới tang vật, phương tiện vi phạmhành chính thì chuyển cho cơ quan được giao quản lý, sử dụng tài sản theo quy định;
+ Đối với tang vật, phương tiện vi phạm hành chính là ma túy, vũ khí, vật liệunổ, công cụ hỗ trợ, vật có giá trị lịch sử, giá trị văn hoá, bảo vật quốc gia, cổ vật, hànglâm sản quý hiếm, vật thuộc loại cấm lưu hành và tài sản khác thì chuyển giao cho cơquan quản lý nhà nước chuyên ngành để quản lý, xử lý theo quy định của pháp luật;
+ Đối với tang vật, phương tiện vi phạm hành chính đã được cấp có thẩm quyền
ra quyết định chuyển giao cho cơ quan nhà nước quản lý, sử dụng thì cơ quan đã raquyết định tịch thu chủ trì, phối hợp với cơ quan tài chính tổchức chuyển giao cho cơquan nhà nước quản lý, sử dụng;
+ Đối với tang vật, phương tiện vi phạm hành chính bị tịch thu không thuộctrường hợp quy định nộp, chuyển giao thì tiến hành thuê tổ chức bán đấu giá chuyên
Trang 20nghiệp trên địa bàn tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương nơi xảy ra hành vi vi phạmđể thực hiện việc bán đấu giá; trường hợp không thuê được tổ chức bán đấu giá thìthành lập hội đồng để bán đấu giá Việc bán đấu giá tang vật, phương tiện vi phạmhành chính bị tịch thu được thực hiện theo quy định của pháp luật về bán đấu giá;
+ Đối với tang vật, phương tiện vi phạm hành chính bị tịch thu nhung khôngcòn giá trị sử dụng hoặc không bán đấu giá được thì cơ quan của người có thẩm quyền
ra quyết định tịch thu phải lập hội đồng xử lý gồm đại diện các Cơ quan nhà nước hữuquan Việc xử lý tang vật, phương tiện vi phạm hành chính bị tịch thu phải được lậpthành biên bản có chữ ký của các thành viên hội đồng xử lý Phương thứ , trình tự, thủtục xử lý tài sản thực hiện theo quy định của pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước
- Thủ tục xử lý tang vật, phương tiện tịch thu:
+ Đối với các trường hợp nộp, chuyển giao thì cơ quan quyết định tịch thu lậpbiên bản nộp, chuyển giao tang vật, phương tiện Việc bàn giao và tiếp nhận các tangvật, phương tiện vi phạm hành chính được tiến hành theo quy định của pháp luật vềquản lý, sử dụng tài sản nhà nước;
+ Đối với trường hợp chuyên bán đấu giá, giá khởi điểm của tài sản bán đấu giákhi làm thủ tục chuyển giao được xác định theo Điều 60 của Luật xử lý vi phạm hànhchính Trường hợp giá trị của tang vật, phương tiện vi phạm hành chính đã được xácđịnh có sự thay đổi tại thời điểm chuyển giao thì cơ quan ra quyết định tịch thu tangvật, phương tiện vi phạm hành chính quyết định thành lập hội đồng để định giá tài sảntrước khi làm thủ tục chuyển giao Thành phần Hội đồng định giá theo quy định tại Luật
- Nguyên tắc xử lý tang vật phương tiện tịch thu:
Trong thời hạn 30 ngày, kể từ ngày có quyết định tịch thu tang vật, phương tiện
vi phạm hành chính, cơ quan có thẩm quyền phải xử lý theo quy định Quá thời hạnnày mà không thực hiện thì cơ quan có thẩm quyền phải chịu trách nhiệm trước pháp luật
1.4.5 Trục xuất
Trục xuất là hình thức xử phạt buộc người nước ngoài có hành vi vi phạm hànhchính tại Việt Nam phải rời khỏi lãnh thổ nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Trang 211.5 Thủ tục xử phạt, thi hành và cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt trong lĩnh vực Hải quan
Thủ tục xử phạt, thi hành quyết xử phạt và cưỡng chế thi hành quyết định xửphạt trong lĩnh vực Hải quan từng được quy định trong Pháp lệnh Xử lý vi phạm hànhchính, Nghị định số 97/2007/NĐ - CP, sửa đổi bổ sung tại Nghị định số 18/ 2009/NĐ -
CP Từ 01/07/2013 được thực hiện theo quy định tại Luật Xử lý vi phạm hành chính,các Nghị định số 8 /2013/NĐ - CP và 127/2013/NĐ - CP, Thông tư 19/2013/TT -BTC
Theo các quy định liên quan thì:
Khi phát hiện hành vi vi phạm, công chức Hải quan đang thi hành nhiệm vụphải đình chỉ ngay hành vi vi phạm của tổ chức, cá nhân liên quan, lập biên bản viphạm hành chính Trong quá trình xem xét để ra quyết định xử phạt, người có thẩmquyền xử phạt đánh giá tính chất, mức độ của hành vi vi phạm, xem xét hồ sơ vụ việc,các chứng từ, tài liệu có liên quan, xác định các tình tiết giảm nhẹ, tăng nặng để làmcăn cứ ra quyết định xử phạt hoặc quyết định không xử phạt Công chức tham mưu, đềxuất xử lý phải tra cứu hệ thống các cơ sở dữ liệu thông tin về Hải quan để xác địnhcăn cứ xử phạt, ví dụ: cơ sở dữ liệu trên hệ thống thông tin vi phạm pháp luật hải quanđể xác định vi phạm lần đầu hay tái phạm, chương trình báo cáo thống kê tình hìnhxuất khẩu, nhập khẩu, cơ sở dữ liệu về tờ khai Hải quan để xác định việc khai sai mãsố, thuế xuất có thuộc trường hợp không xử phạt
1.5.1 Thủ tục phạt đơn giản
Thủ tục đơn giản là xử phạt hành chính bằng hình thức cảnh cáo hoặc phạt tiềnđến 250.000 đồng với cá nhân, 500.000 đồng với tổ chức Người có thẩm quyền xửphạt ra quyết định xử phạt tại chỗ mà không cần lập biên bản vi phạm Nội dung quyếtđịnh ngăn gọn hơn so với thủ tục có lập biên bản, tuy nhiên vẫn phải bảo đảm nhữngtiêu chí sau: họ tên, địa chỉ của người vi phạm hoặc tên, địa chỉ của tổ chức vi phạmhành vi vi phạm, địa điểm xảy ra vi phạm, điều khoản, tên văn bản được áp dụng đểxử phạt ; ngày , tháng , năm quyết định ; mức tiền phạt , tên , chức vụ người quyếtđịnh
Trang 22Quyết định xử phạt phải giao cho cá nhân, tổ chức bị xử phạt Cá nhân, tổ chứcnếu bị phạt tiền có thể nộp tiền phạt tại chỗ cho người có thẩm quyền xử phạt và đượcnhận biên lai thu tiền phạt hoặc nộp tiền phạt tại Kho bạc Nhà nước được ghi trongquyết định xử phạt; được vào “Sổ theo dõi hồ sơ vi phạm hành chính về hải quan”
1.5.2 Thủ tục xử phạt có lập biên bản vi phạm hành chính
Khi tiến hành xử phạt theo thủ tục có lập biên bản, người có thẩm quyềnphải tuân thủ các bước sau:
Bước 1 - Lập biên bản vi phạm
Bước 2 - Xác minh tình tiết vụ việc vi phạm
Bước 3 - Xác định trị giá tang vật làm căn cứ xác định khung tiền phạt,
thẩm quyền xử phạt
Bước 4 - Giải trình
Bước 5 - Xem xét và ra quyết định xử phạt
1.6 Trách nhiệm của thủ trưởng cơ quan, đơn vị trong công tác xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan
Trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của thủ trưởng cơ quan, đơn vị có thẩmquyền xử lý vi phạm hành chính có trách nhiệm:
+ Thường xuyên kiểm tra, thanh tra và kịp thời xử lý đối với vi phạm của ngườicó thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính thuộc phạm vi quản lý của mình; giải quyếtkhiếu nại, tố cáo trong xử lý vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật;
+ Không được can thiệp trái pháp luật vào việc xử lý vi phạm hành chính vàchịu trách nhiệm liên đới về hành vi vi phạm của người có thẩm quyền xử lý vi phạmhành chính thuộc quyền quản lý trực tiếp của mình theo quy định pháp luật;
+ Không được để xảy ra hành vi tham nhũng của người có thẩm quyền xử lý viphạm hành chính do mình quản lý, phụ trách;
+ Các trách nhiệm khác theo quy định của pháp luật
Trang 23CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG XỬ LÝ VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC HẢI QUAN TẠI CHI CỤC HẢI QUAN BẮC HÀ NỘI - CỤC HẢI QUAN
HÀ NỘI TRONG THỜI GIAN QUA
2.1 Giới thiệu về Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội
Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội là một trong 12 đơn vị Chi cục trực thuộc CụcHải quan thành phố Hà Nội, có chức năng trực tiếp thực hiện các quy định quản lý nhànước về hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, tổ chức thực hiện pháp luậtvề thuế và thu khác đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu; phòng, chống buôn lậu,chống gian lận thương mại, vận chuyển hàng hóa trái phép qua biên giới trong phạm viđịa bàn hoạt động hải quan Tính đến nay Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội đã trai qua 38năm hình thành và phát triển, bằng sự nhiệt huyết của nhiều thế hệ cán bộ, công chứcvà nhân viên, từ một trạm Hải quan nhỏ bé với quân số cỏn vẹn gồm 8 người, nơi làmviệc ban đầu chỉ là nơi nhờ cơ quan bạn bố trí tạm Để trở thành Chi cục Hải quan BắcHà Nội hiện nay có nơi làm việc độc lập, bề thế đó là cả một chặng đường dài với biếtbao mồ hôi, công sức đổ xuống của đội ngũ cán bộ, nhân viên luôn cố gắng, phấn đấuhoàn thành tốt nhiệm vụ đề ra, để xứng đáng với biệt hiệu “người gác cổng nền kinhtế”, góp phần vào công cuộc xây dựng phát triển thủ đô, đất nước
Nhằm nâng cao năng lực hoạt động của Chi cục Hải quan thuộc Cục Hải quanthành phố Hà Nội và cũng để triển khai Luật Hải quan ngày 12/7/2001, Tổng cụctrưởng Tổng cục Hải quan ký quyết định 364/QĐ-TCCB về sắp xếp lại, đổi tên vàthành lập mới các đơn vị Hải quan cửa khẩu và đơn vị tương đương thành Chi cục Hảiquan cửa khẩu, đội kiểm soát Hải quan và các đơn vị tương đương thuộc Cục Hải quanthành phố Hà Nội Theo quyết định 364/QĐ-TCCB, Hải quan đường Láng được đổitên thành Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội và cái tên đó vẫn được giữ đến nay
Trang 24Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội có địa chỉ tại số 12 Tôn Thất Thuyết, Phường MỹĐình 2, Quận Nam Từ Liêm, Thành phố Hà Nội ngay tại điểm ICD Mỹ Đình, điều này
đã tạo điều kiện cho cán bộ, công chức công tác tại đơn vị hoạt động, thực hiện tốt cácchức năng, nhiệm vụ về quản lý nhà nước về hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu,nhập khẩu
Hiện nay Chi cục được cơ cấu và tổ chức bao gồm 78 người Trong đó ban lãnhđạo Chi cục bao gồm:
‒ 1 Chi cục trưởng: Ông Nguyễn Anh Tuấn
‒ 3 Phó Chi cục trưởng: Ông Nguyễn Mạnh Tuấn, Ông Nguyễn Ngọc Tân vàBà Nguyễn Thị Bích Liên
Các đơn vị công tác: hiện nay Chi cục có 70 công chức và 8 nhân viên làm việchợp đồng được biên chế 3 đội công tác, bao gồm:
‒ Đội Tổng hợp
‒ Đội Nghiệp vụ
‒ Đội quản lý thuế
2.2 Quy trình xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội
Tuy rằng có rất nhiều kiểu vi phạm hành chính với nhiều các mức độ khác nhaunhưng không phải công chức Hải quan muốn thực hiện công tác xử lý vi phạm hànhchính theo ý mình được mà phải tuân theo một trình tự cụ thể, thống nhất, minh bạchvà rõ ràng Hiện nay quy trình xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan đượcthực hiện theo quyết định số 4186/QĐ-TCHQ ban hành ngày 1/12/2016 về ban hànhbản hướng dẫn trình tự xử phạt vi phạm hành chính, giải quyết khiếu nại các quyếtđịnh hành chính liên quan đến việc xử phạt vi phạm hành chính trong ngành hải quanvà bản hướng dẫn sử dụng mẫu biên bản, quyết định, thông báo trong xử phạt vi phạmhành chính và cưỡng chế thi hành quyết định hành chính trong ngành hải quan
Trang 25Đầu tiên khi cán bộ công chức, nhân viên phát hiện ra dấu hiệu vi phạm hànhchính trong lĩnh vực hải quan đang diễn ra thì công chức Hải quan đang thi hành côngvụ phải buộc đối tượng vi phạm chấm dứt hành vi vi phạm hành chính Việc thực hiệncó thể bằng các biện pháp bằng lời nói, còi, hiệu lệnh, văn bản hoặc các hình thức kháctheo quy định pháp luật nhằm buộc chấm dứt hành vi vi phạm hành chính của cá nhân,tổ chức.
Sau khi buộc chấm dứt hành vi vi phạm pháp luật lại, công chức Hải quan dựavào đối chiếu các hành vi vi phạm với các hành vi tại nghị định 127/2013/NĐ-CP (đãđược sửa đổ bổ sung tại nghị định 45/2016/NĐ-CP của Chính phủ) và dựa vào thẩmquyền xử phạt của cán bộ trực tiếp xử lý vụ việc để đưa ra các quyết định đúng đắnnhất Cụ thể như:
Trong trường hợp người có thẩm quyền xử phạt quyết định áp dụng hìnhthức xử phạt bằng cảnh cáo hoặc tiền đối với hành vi vi phạm có mức phạt tiền đến250.000 đối với cá nhân và 500.000 đối với tổ chức thì sẽ ra quyết định xử phạt tại chỗmà không lập biên bản theo luật xử lý vi phạm hành chính Tuy quyết định xử phạt viphạm hành chính theo thủ tục xử phạt không lập biên bản được nhập vào hệ thốngthông tin quản lý vi phạm hải quan và vào "Sổ theo dõi hồ sơ vi phạm hành chính vềhải quan”
Trong trường hợp hành vi vi phạm không thuộc vào trường hợp trên thì khiphát hiện mà thuộc quyền quản lý của mình thì người có thẩm quyền đang thi hànhcông vụ, bao gồm: người có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính hoặc người đangthi hành công vụ phải kịp thời lập biên bản theo quy định tại luật xử lý vi phạm hànhchính Nếu không thuộc thẩm xử phạt đối với hành vi đó thì người lập biên bản phảichuyển ngay biên bản và hồ sơ, tài liệu có liên quan đến người có thẩm quyền xử phạtđể tiến hành xử phạt Với những vi phạm nghiêm trọng, hoặc có tình tiết phức tạp cầnlàm rõ thì tổ chức buổi làm việc với người vi phạm hoặc đại diện tổ chức vi phạm (nếucần); nếu có người chứng kiến, người bị thiệt hại hoặc đại diện tổ chức bị thiệt hại thìphải ghi rõ họ, tên, địa chỉ, các giấy tờ chứng minh nhân thân như số chứng minh nhân
Trang 26dân, thẻ căn cước hoặc hộ chiếu, ngày cấp, nơi cấp , ý kiến của họ hoặc nếu có bằngchứng bằng các phương tiện kĩ thuật số thì phải đưa ra cho mọi người biết rồi niêmphong đồng thời ghi đầy đủ các bên liên quan trên niêm phong Khi xét thấy cần ápdụng các biện pháp ngăn chặn vi phạm hành chính như tạm giữ hàng hóa, phương tiện,hay khám người và bảo đảm việc xử phạt vi phạm hành chính, công chức hải quanđang thi hành nhiệm vụ phải báo cáo người có thẩm quyền ra quyết định tạm giữ vàphải chịu trách nhiệm trước pháp luật đối với việc khám người Ngay sau khi lập biênbản vi phạm hành chính, công chức hải quan đang thi hành nhiệm vụ phải báo cáo thủtrưởng đơn vị là người có thẩm quyền xử phạt tiến hành xác định trị giá hàng hóa, tangvật, phương tiện vi phạm hành chính để làm căn cứ xác định khung tiền phạt, thẩmquyền xử phạt đối với các trường hợp cần xác định khung tiền phạt, thẩm quyền xửphạt.
Sau khi xử lý bước đầu đối với các trường hợp vi phạm hành chính lập biên bảnthì công chức sẽ thực hiện Nghiên cứu, thu thập thông tin, đề xuất ý kiến để ra quyếtđịnh xử phạt Lúc này công chức được giao nhiệm vụ nghiên cứu hồ sơ sẽ xem xét tấtcả các yếu tố, các tình tiết của vụ việc nhằm đề xuất phương án xử lý vụ việc Trongthời hạn tối đa 3 ngày (đối với vụ việc đơn giản) và tối đa 10 ngày (đối với vụ việc cónhiều tình tiết phức tạp), kể từ ngày lập biên bản vi phạm, công chức hải quan đượcgiao nhiệm vụ nghiên cứu hồ sơ, đề xuất xử lý phải làm rõ các nội dung nêu trên vàlàm “Báo cáo tổng hợp” Người có thẩm quyền xử lý vi phạm sẽ dựa vào báo cáo tổnghợp nếu thấy cần xác minh rõ hơn các căn cứ để xác minh hành vi vi phạm thì báo caolãnh đạo hoặc chỉ đạo, yêu cầu các bộ phận có liên quan xử phạt hoặc ra các quyếtđịnh như: gia hạn thời hạn xử phạt, tạm giữ tang vật,… nếu cần thiết; trao đổi với các
cơ quan khác nhằm làm rõ vụ việc; trưng cầu giám định hàng hóa, phương tiện;…
Đối với vụ việc vượt thẩm quyền xử phạt của người đang thụ lý thì người đangthụ lý vụ việc phải kịp thời chuyển hồ sơ vụ việc báo cáo cấp trên trực tiếp của mình làngười có thẩm quyền xử phạt để xem xét xử lý vụ việc
Trang 27Đối với những vụ vi phạm phức tạp, chưa phân biệt được là vi phạm hành chínhhay hình sự thì cơ quan đang thụ lý vụ việc có văn bản trao đổi ý kiến kèm hồ sơ(photocopy) gửi các cơ quan tiến hành tố tụng hình sự Trường hợp sau khi ra quyếtđịnh xử phạt vi phạm hành chính nếu hành vi vi phạm được phát hiện có dấu hiệu tộiphạm mà chưa hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự thì người đã ra quyết định xửphạt phải ra quyết định tạm đình chỉ thi hành quyết định xử phạt và chuyển hồ sơ vụ viphạm cho cơ quan tiến hành tố tụng hình sự.
Khi tất cả mọi tình tiết đã được làm sáng tỏ thì người có thẩm quyền sẽ ra quyếtđịnh xử phạt vi phạm hành chính Thời hạn ra quyết định xử phạt vi phạm hành chínhlà 07 ngày, kể từ ngày lập biên bản vi phạm hành chính Người có thẩm quyền xử phạtphải ra Quyết định xử phạt bằng văn bản Quyết định xử phạt được lập thành ít nhất 03(ba) bản, trong đó: 1 bản giao cho cá nhân, tổ chức bị xử phạt; 1 bản giao cho kho bạcnhà nước; 1 bản giao cho cơ quan của người ra quyết định Trong thời hạn 02 ngàylàm việc, kể từ ngày ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính có lập biên bản, ngườicó thẩm quyền xử phạt phải gửi quyết định cho cá nhân, tổ chức bị xử phạt, cơ quanthu tiền phạt và các cơ quan liên quan khác (nếu có) để thi hành
Sau khi thi hành quyết định xử phạt, chủ thể bị xử phạt đã hoàn thành các quyếtđịnh xử phạt thì lúc này công chức Hải quan sẽ thực hiện tập hợp các tài liệu liên quanvà thực hiện lưu trữ hồ sơ và cập nhật vào hệ thống
Nếu doanh nghiệp cảm thấy không hài lòng với quyết định của cơ quan hảiquan thì vẫn thi hành quyết định Lúc này đơn vị bị xử phạt có thể nộp đơn khiếu nạicác quyết định hành chính, hành vi hành chính liên quan đến việc xử phạt vi phạmhành chính sau khi tiếp nhận được giao cho bộ phận tham mưu xử lý vi phạm đề xuấtgiải quyết Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội sẽ tiếp nhận đơn khiếu nại và thụ lý để giảiquyết vụ việc Sau khi xác minh lại các nội dung khiếu nại cùng hồ sơ đã lưu trữ thì cơquan Hải quan sẽ tổ chức đối thoại Kết quả của cuộc đối thoại sẽ là cơ sở để ra quyếtđịnh khiếu nại và gửi, công bố quyết định giải quyết khiếu nại và thực hiện lưu trữ hồ
Trang 28sơ sau khi thực hiện thi hành quyết định khiếu nại và đơn vị khiếu nại đồng ý và hoànthành quyết định khiếu nại.
2.3 Thực trạng xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội trong thời gian qua
2.3.1.Thực trạng pháp luật xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan
Thời điểm khi Luật Xử lý vi phạm hành chính có hiệu lực (trước 01/07/2013 trởvề trước) thì Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính được Uỷ ban thường vụ Quốc hộithông qua ngày 02/07/2002 được sửa đổi bổ sung năm 2008 nhằm đáp ứng yêu cầuđấu tranh phòng và chống vi phạm hành chính trong tình hình mới cơ bản đã khắcphục những điểm hạn chế, bất cập nảy sinh trong quá trình thực hiện Tuy nhiên, cùngvới sự phát triển đa dạng, phức tạp của đời sống kinh tế - xã hội thì một số quy địnhcủa Pháp lệnh trên thực tế không còn phù hợp với sự phát triển của xã hội, chưa đảmbảo được sự răn đe và phòng ngừa của pháp luật
Sau khi Luật Xử lý vi phạm hành chính số 15/2012/QH13 được Quốc hội khóaVIII, kỳ họp thứ 3, thông qua ngày 20/06/2012, hiệu lực thi hành từ ngày 01/07/2013,có các điểm mới, khắc phục được các điểm còn bất cập của Pháp lệnh, song cũng vẫncó các nội dung khó đảm bảo thực hiện đổi với công tác xử lý
Có thể nói, khi có Luật Xử lý vi phạm hành chính cơ bản những bất cập trongcác quy định tại Pháp lệnh Xử phạt và các quy định liên quan Chính phủ đã ban hànhcác Nghị định số 81/2013/NĐ - CP ngày 19/07/2013 quy định chi tiết thi hành một sốđiều của Luật Xử lý vi phạm hành chính, số 115/2013/NĐ - CP ngày 03/10/2013 quyđịnh về quản lý, bảo quản tang vật phương tiện vi phạm hành chính bị tạm giữ, tịch thutheo thủ tục hành chính, số 127/2013/NĐ - CP ngày 15/10/2013 quy định xử phạt viphạm hành chính và cưỡng chế thi hành quyết định hành chính trong lĩnh vực Hảiquan; Bộ Tài chính đã ban hành các Thông tư số: 173/2013/TT - BTC ngày20/11/2013 hướng dẫn thực hiện một số nội dung về quản lý, xử lý tang vật, phươngtiện vi phạm hành chính bị tạm giữ, tịch thu theo thủ tục hành chính, số 190/2014/TTBTC ngày 12/12/2013 quy định chi tiết thi hành việc xử phạt vi phạm hành chính và
Trang 29cưỡng chế thi hành quyết định hành chính trong lĩnh vực Hải quan Tuy các Nghị địnhvà Thông tự đều ban hành khá chậm sau khi Luật Xử lý vi phạm hành chính có hiệulực (phải áp dụng chuyển tiếp) song đã giúp đảm bảo cho công tác xử lý vi phạm.
2.3.2 Thực trạng đấu tranh phát hiện vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội
Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội luôn xác định phòng chống buôn lậu, gian lậnthương mại, xử lý kịp thời đúng quy định pháp luật những vụ việc, hành vi vi phạmhành chính Đây là công việc then chốt, quan trọng, cần chú trọng quan tâm chỉ đạo.Quá trình thực hiện trong thời gian các năm gần đây đã chứng minh:
* Công tác chỉ đạo của Cục
Đảm bảo việc cập nhật, quán triệt thực hiện và triển khai nghiêm túc các vănbản chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan, ban chỉ đạo 127/TWliên quan đến công tác phòng chống buôn lậu, chống gian lận thương mại, xử lý viphạm hành chính;
Chú trọng chỉ đạo các đơn vị tăng cường thu thập, xử lý thông tin, giám sát chặtchẽ các đối tượng nghi vấn trên các địa bàn trọng điểm, tăng cường kiểm tra, kiểm soátphòng chống xuất lậu khoáng sản, xăng dầu và các hàng hoá trên các tuyến, tại các địabàn, khu vực nhạy cảm; kịp thời phát hiện, bắt giữ, xử lý theo quy định của Pháp luậtcác vụ vi phạm;
Chỉ đạo các đơn vị trong chi cục thường xuyên có sự phối hợp, trao đổi thôngtin với các bộ phận công tác của Cục Điều tra chống buôn lậu Tổng cục Hải quan, cáclực lượng chức năng trên địa bàn như Công an, Bộ đội… để phối hợp phòng, chốngbuôn lậu, chống gian lận, vi phạm;
Chỉ đạo tăng cường triển khai hiệu quả cao các mục tiêu, chỉ tiêu kiểm tra sauthông quan, tạo chuyển biến, tác động tích cực tới ý thức của doanh nghiệp tham giaxuất khẩu, nhập khẩu và công chức Hải quan trong chấp hành, tuân thủ Pháp luật, xâydựng, đào tạo được đội ngũ công chức có trình độ chuyên môn cao Riêng trong năm
2019 đã kiểm tra sau thông quan tại trụ sơ Hải quan 134 vụ (tăng 11,7%), đấu tranh, ra
Trang 30quyết định truy thu 5 tỷ VND (tăng 11%) Sử phạt vi phạm hành chính thu phạt hơn226.500.000 VNĐ.
Tăng cường giáo dục nâng cao kiến thức pháp luật, kiến thức nghiệp vụ, tinhthần trách nhiệm của cán bộ công chức tại các vị trí, các khâu công tác đảm bảo tuânthủ đúng quy trình nghiệp vụ, thông quan hàng hoá nhanh, tạo các điều kiện thuận lợicho việc làm thủ tục song phát hiện sớm nhất các trường hợp giấy tờ, chứng từ có dấuhiệu bất cập, nghi vấn trốn tránh các quy định, phát hiện sớm và ngăn chặn các viphạm ngay từ những khâu đầu tiên của quy trình thủ tục Hải quan để đảm bảo việc xử lý
* Thực hiện tại đội Tổng hợp và các phòng ban liên quan
Triển khai nghiêm túc quy chế hoạt động của Lực lượng Hải quan chuyên tráchphòng, chống buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hoá qua biên giới ban hành
Thực hiện đúng nội dung 06 phương án của Ban chỉ đạo 127 TW về tăng cườngkiểm tra, kiểm soát chống buôn lậu đối với các mặt hàng sắt thép, xăng dầu, thuốc lá,gia súc gia cầm và sản phẩm từ gia súc gia cầm; khoáng sản, gỗ; chống hàng giả, hàngkém chất lượng vv .;
Đảm bảo tiếp nhận thông tin, phối hợp với các lực lượng chức năng trong vàngoài ngành theo các quy chế phối hợp để ngăn chặn hoặc điều tra, bắt giữ, xử lý cácvụ vi phạm pháp luật xảy ra trong và ngoài địa bàn hoạt động Hải quan; nắm chắc cácthông tin liên quan đến hoạt động nghiệp vụ để tham mưu chỉ đạo và phối hợp pháthiện bắt giữ vi phạm ngay từ những khâu đầu tiên của quy trình làm thủ tục;
Phát hiện, bắt giữ, xử lý kịp thời nhiều vụ việc vận chuyển trái phép hàng cấm,hàng bị quản lý bởi các Công ước Quốc tế, hàng tiềm ẩn nguy cơ gây ô nhiễm môitrường vào lãnh thổ, trong đó có những vụ việc tang vật có số lượng, giá trị lớn, thủđoạn che dấu tinh vi
2.3.3 Tình hình vi phạm những năm gần đây tại Chi cục Hải quan Bắc Hà Nội
Vi phạm hành chính diễn ra hàng ngày, hàng giờ trong mọi lĩnh vực đời sống,
xã hội; và vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan cũng vậy Với lượng vi phạm