NỘI DUNG ĐỀ TÀI
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI
1.1 Các văn bản chỉ đạo
Nghị quyết số 29/NQ-TW ngày 04/11 của Hội nghị Trung ương 8 khóa XI nhấn mạnh việc đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục và đào tạo Đồng thời, Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng cũng khẳng định tầm quan trọng của việc cải cách giáo dục nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả trong hệ thống giáo dục Việt Nam.
- Công văn Số: 3481/GDTrH, Hướng dẫn xây dựng trường chuẩn quốc gia, ban hành ngày 06 tháng 05 năm 2005
- Công văn số 4020/BGDĐT-GDTrH V/v hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ giáo dục trung học năm học 2022-2023, ngày 22 tháng 8 năm 2022
- Thực hiện Chỉ thị số 1112/CT-BGDĐT ngày 19/8/2022 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo về thực hiện nhiệm vụ trọng tâm năm học 2022-2023,
Quyết định số 2159/QĐ-BGDĐT ngày 05/8/2022 của Bộ GDĐT đã ban hành Khung kế hoạch thời gian cho năm học 2022-2023, áp dụng cho giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên.
- Công văn 4742/BGDĐT-QLCL 2022 hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ quản lý chất lượng năm học 2022-2023, ban hành ngày 23 tháng 9 năm 2022
- Quyết định số 2159/QĐ-BGDĐT ngày 05 tháng 8 năm 2022 của Bộ trưởng
Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc ban hành khung kế hoạch thời gian năm học 2022
- 2023 của giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên
Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Nghệ An lần thứ XIX, nhiệm kỳ 2020-2025, cùng với Nghị quyết số 02-NQ/ĐU.SGD&ĐT ngày 22 tháng 03 năm 2021 của BCH Đảng bộ Sở Giáo dục và Đào tạo, đặt ra mục tiêu đảm bảo chất lượng giáo dục phổ thông tại tỉnh Nghệ An trong giai đoạn 2021-2025, với tầm nhìn đến năm 2030.
- Kế hoạch số 638/KH-UBND V/v thực hiện công tác đảm bảo chất lượng trong các cơ sở giáo dục phổ thông giai đoạn 2022-2025, định hướng đến năm
2030 trên địa bàn tỉnh Nghệ An
Quyết định số 2358/QĐ-UBND ngày 11/8/2022 của UBND tỉnh Nghệ An đã ban hành khung kế hoạch thời gian cho năm học 2022-2023, áp dụng cho giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên.
Công văn số 2180 /SGD&ĐT- ĐT-KTKĐCLGDV/v hướng dẫn thực hiện Kế hoạch Đảm bảo Chất lượng (ĐBCL) trong các cơ sở Giáo dục Phổ thông (GDPT) giai đoạn 2022-2025, với tầm nhìn đến năm 2030, đã được ban hành cho tỉnh Nghệ An Công văn này nhằm mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục và đảm bảo các tiêu chí cần thiết trong quá trình phát triển giáo dục tại địa phương.
Kế hoạch số 306/KH-UBND được Uỷ Ban Nhân Dân Tỉnh Nghệ An ban hành vào ngày 23 tháng 5 năm 2019, nhằm thí điểm xây dựng trường trung học trọng điểm chất lượng cao trong giai đoạn 2019-2023.
Kế hoạch Số: 1863 /SGD&ĐT-KTKĐCLGD Nghệ An, ngày 14 tháng 9 năm 2021 V/v hướng dẫn kỳ thi chọn HSG tỉnh, chọn ĐT thi HSG QG năm học
Thông báo số 2594/TB-SGDĐT Về cấu trúc đề thi học sinh giỏi lớp 12 cấp tỉnh từ năm học 2021-2022, ngày 21/09/2021
- Quyết định 165 về thực hiện thời gian năm học 2022-2023, Giám đốc Sở
GD và ĐT Nghệ An ban hành ngày 22 tháng 8 năm 2022
- Thông báo số: 1741/SGD&ĐT - GDTrH V/v ban hành cấu trúc đề thi HSG cấp tỉnh lớp 12, năm học 2022-2023, Nghệ An, ngày tháng 8 năm 2022
Quyết định số 1119/QĐ-SGD&ĐT được ban hành nhằm sửa đổi, bổ sung một số điều trong Quy định thi chọn học sinh giỏi, theo Quyết định số 1068/QĐ-SGD&ĐT ngày 16 tháng 9 năm 2020 của Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Quyết định này được thực hiện tại Nghệ An vào ngày 24 tháng 8 năm 2022.
- Bản dự thảo phương hướng, nhiệm vụ, chỉ tiêu năm học 2022-2023, trường THPT Quỳ Hợp
1.2 Các khái niệm cơ bản
Học sinh giỏi là những cá nhân có năng khiếu đặc biệt và tiềm năng vượt trội trong việc thể hiện khả năng trí tuệ, sáng tạo, lãnh đạo, nghệ thuật, và các lĩnh vực lý thuyết chuyên biệt khác Họ không chỉ nổi bật trong học tập mà còn thể hiện tài năng của mình qua các khía cạnh xã hội, văn hóa và kinh tế.
Nhiều quốc gia trên thế giới đều công nhận học sinh giỏi (HSG) là những cá nhân có năng khiếu và tài năng nổi bật trong một hoặc nhiều lĩnh vực Họ thường sở hữu óc sáng tạo, tư duy phản biện, đam mê với môn học và khả năng tiếp thu nhanh chóng qua nhiều hình thức học tập khác nhau Do đó, các trường học cần triển khai các biện pháp và chương trình bồi dưỡng nhằm giúp HSG phát huy tối đa năng lực và đạt được kết quả cao trong học tập.
1.2.2 Ho ạt độ ng b ồi dưỡ ng h ọ c sinh gi ỏ i ở trườ ng trung h ọ c ph ổ thông
Dạy học là một quá trình tích cực, trong đó người học tự giác, chủ động và tự tổ chức hoạt động nhận thức của mình Quá trình này diễn ra dưới sự hướng dẫn và chỉ đạo của giáo viên, giúp người học điều chỉnh và phát triển khả năng học tập của bản thân.
Bồi dưỡng học sinh giỏi là việc tạo ra môi trường và điều kiện thuận lợi để học sinh phát huy tối đa nội lực của mình Qua đó, học sinh sẽ được hướng dẫn cách học, nghiên cứu, tư duy, tự đánh giá, cũng như thu thập và xử lý thông tin một cách linh hoạt và sáng tạo Thực chất, bồi dưỡng học sinh giỏi là bổ sung kiến thức và kỹ năng nhằm nâng cao trình độ chuyên sâu trong một lĩnh vực cụ thể.
1.2.3 Qu ả n lý ho ạt độ ng b ồi dưỡ ng h ọ c sinh gi ỏ i ở trườ ng trung h ọ c ph ổ thông
Các tác động của chủ thể quản lý đến hoạt động bồi dưỡng học sinh giỏi (BDHSG) do giáo viên và học sinh thực hiện, cùng với sự hỗ trợ từ xã hội, là rất quan trọng để đạt được hiệu quả trong kế hoạch bồi dưỡng học sinh giỏi.
- Chủ thể quản lý hoạt động bồi dưỡng học sinh giỏi gồm Hiệu Trưởng, phó Hiệu trưởng, tổ trưởng, tổ phó chuyên môn
- Đối tượng quản lý hoạt động BDHSG là hoạt động dạy của giáo viên và hoạt động học của học sinh
Quản lý hoạt động bồi dưỡng học sinh giỏi là một yếu tố quan trọng trong quản lý giáo dục, bao gồm việc định hướng, lập kế hoạch và tổ chức quá trình dạy và học Quá trình này cần được thực hiện một cách khoa học và có tổ chức, tuân thủ các quy định và quy chế hiện hành Đồng thời, cần có sự chỉ đạo và giám sát thường xuyên để đề xuất các biện pháp hiệu quả nhằm đạt được các mục tiêu đã đề ra.
1.3 Hoạt động bồi dưỡng học sinh giỏi ở trường trung học phổ thông
1.3.1 M ụ c tiêu ho ạt độ ng b ồi dưỡ ng h ọ c sinh gi ỏ i ở trườ ng trung h ọ c ph ổ thông
Theo quy chế thi HSG cấp quốc gia được ban hành kèm theo Thông tư số 22/VBHN-BGDĐT ngày 25 tháng 8 năm 2014, mục đích của việc bồi dưỡng học sinh giỏi là động viên và khích lệ học sinh cũng như giáo viên xuất sắc Điều này không chỉ góp phần nâng cao chất lượng dạy và học mà còn cải thiện công tác quản lý giáo dục Hơn nữa, việc này còn giúp phát hiện những học sinh có năng khiếu để tiếp tục bồi dưỡng ở cấp học cao hơn, từ đó đào tạo nhân tài cho đất nước.
Bồi dưỡng học sinh giỏi (HSG) là hoạt động quan trọng trong các trường học, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục Tham gia các lớp bồi dưỡng HSG giúp học sinh tiếp cận kiến thức chuyên sâu, phát huy khả năng và tư duy trong các môn học mạnh Đồng thời, hoạt động này cũng tạo điều kiện cho giáo viên nâng cao chuyên môn và rèn luyện kỹ năng sư phạm.
BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG BỒI DƯỠNG HỌC SINH GIỎI Ở TRƯỜNG THPT QUỲ HỢP, HUYỆN QUỲ HỢP, TỈNH NGHỆ AN
2.1 Nguyên tắc đề xuất biện pháp quản lý hoạt động bồi dưỡng học sinh giỏi ở trường trung học phổ thông Quỳ Hợp
2.1.1 Nguyên t ắc đả m b ả o tính m ụ c tiêu
Mục tiêu của hoạt động bồi dưỡng học sinh giỏi (HSG) là xác định các biện pháp quản lý hiệu quả nhằm nâng cao chất lượng bồi dưỡng HSG tại trường THPT huyện Quỳ Hợp, tỉnh Nghệ An.
Để đạt được mục tiêu nâng cao chất lượng hoạt động bồi dưỡng học sinh giỏi (HSG) tại các trường THPT ở huyện Quỳ Hợp, tỉnh Nghệ An, các biện pháp đề xuất cần giải quyết triệt để những vấn đề tồn tại trong quản lý hoạt động bồi dưỡng HSG hiện tại.
2.1.2 Nguyên t ắc đả m b ả o tính th ự c ti ễ n
Mục tiêu chính của mọi biện pháp là tính thực tiễn, tức là biện pháp đó cần mang lại kết quả rõ ràng và hiệu quả cao.
2.1.3 Nguyên t ắc đả m b ả o tính hi ệ u qu ả
Để đạt được thành công, một biện pháp cần phải đảm bảo tính hiệu quả tại một thời điểm và đơn vị cụ thể Tính hiệu quả ở đây có nghĩa là biện pháp đó phải ít bị ảnh hưởng bởi các yếu tố chi phối, giữ được mức độ cao trong quá trình thực hiện.
2.1.4 Nguyên t ắc đả m b ả o tính kh ả thi
Tính khả thi đòi hỏi các biện pháp quản lý hoạt động bồi dưỡng HSGđược đề xuất phải có khả năng thực hiện và mang lại hiệu quả cao
2.2 Một số biện pháp quản lý hoạt động bồi dưỡng học sinh giỏi ở trường trung học phổ thông Quỳ Hợp
2.2.1 T ổ ch ứ c nâng cao nh ậ n th ứ c cho cán b ộ qu ả n lý và giáo viên v ề s ự c ầ n thi ế t ph ả i qu ả n lý ho ạt độ ng b ồi dưỡ ng h ọ c sinh gi ỏ i ở trườ ng trung h ọ c ph ổ thông Qu ỳ H ợ p
2.2.1.1 Mục tiêu của biện pháp
Đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên cần nắm vững các quan điểm và chính sách của Đảng và Nhà nước về nguồn nhân lực, đào tạo và bồi dưỡng nhân tài Việc hiểu rõ cơ sở lý luận về phát triển tài năng sẽ giúp nhận thức được tầm quan trọng của học sinh giỏi (HSG) trong giáo dục và đào tạo nhân tài, từ đó định hướng cho HSG phát triển một cách tự nhiên và toàn diện.
Nâng cao nhận thức cho đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên về mục đích và tầm quan trọng của công tác bồi dưỡng học sinh giỏi, từ đó khuyến khích họ nâng cao trách nhiệm trong việc phát triển năng lực học sinh giỏi tại trường trung học phổ thông.
Từ đó, giáo viên ý thức được vai trò và nhiệm vụ của mình trong việc xây dựng nguồn nhân lực có chất lượng, tài giỏi cho đất nước
2.2.1.2 Nội dung của biện pháp
Phổ biến và quán triệt các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về nguồn nhân lực, đào tạo và bồi dưỡng nhân tài là rất quan trọng Điều này giúp nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội Việc chú trọng đào tạo và phát triển nhân tài sẽ góp phần tạo ra đội ngũ lao động chất lượng, phục vụ cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Cán bộ quản lý và giáo viên trong nhà trường cần nghiên cứu các tài liệu liên quan đến bồi dưỡng học sinh giỏi để hiểu rõ hơn về đặc thù nội dung.
Phổ biến các lợi ích và quyền lợi của HSG trong các kì xét tuyển tuyển sinh vào Đại học
Cần tuyên truyền rộng rãi đến cán bộ giáo viên, phụ huynh và học sinh về giá trị cốt lõi và lợi ích thiết thực của hoạt động bồi dưỡng học sinh giỏi tại trường THPT Đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên cần nắm vững các quan điểm, chủ trương và chính sách của Đảng và Nhà nước liên quan đến nguồn nhân lực, đào tạo và bồi dưỡng nhân tài.
2.2.1.3 Cách thức thực hiện biện pháp
Thực hiện khảo sát để đánh giá nhận thức của cán bộ, giáo viên và học sinh về tầm quan trọng của công tác bồi dưỡng học sinh giỏi Dựa trên kết quả khảo sát, nhà trường sẽ lập kế hoạch cụ thể nhằm nâng cao nhận thức của cán bộ, giáo viên, học sinh và cộng đồng xã hội về hoạt động này.
Tổ chức bồi dưỡng tại đơn vị cần đáp ứng yêu cầu phát triển học sinh giỏi của giáo viên, đồng thời phải phù hợp với nhu cầu thực tiễn.
Tổ chức hội thảo và hoạt động ngoại khóa nhằm đổi mới phương pháp bồi dưỡng học sinh giỏi là rất cần thiết Những hoạt động này giúp chia sẻ kinh nghiệm và nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của phương pháp bồi dưỡng, từ đó góp phần nâng cao chất lượng giáo dục cho học sinh giỏi.
Tổ chức hội thảo với sự tham gia của các chuyên gia giáo dục và chuyên gia tâm lý, xã hội nhằm nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo viên, phụ huynh và học sinh Qua các buổi trao đổi, mọi người sẽ có cơ hội hiểu biết sâu sắc hơn và định hướng đúng đắn cho tương lai của học sinh và con em mình.
Tổ chức cho cán bộ quản lý và giáo viên tham quan, giao lưu học hỏi từ các mô hình trường có thành tích nổi bật trong công tác học sinh giỏi.
2.2.1.4 Điều kiện thực hiện biện pháp