(Skkn 2023) một số giải pháp nhằm nâng cao tinh thần tập luyện môn đá cầu cho học sinh khối 11 trường thpt lê hồng phong – hưng nguyên

Được sự ủng hộ của chính quyền các cấp, của Sở GD&ĐT, sự đồng thuận của phụ huynh học sinh, BGH nhà trường đã mạnh dạn đưa ra những chủ trương, những chính sách đột phá có tính chiến lượ

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGHỆ AN

š¯›

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

Đề tài:

MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO TINH THẦN TẬP LUYỆN

MÔN ĐÁ CẦU CHO HỌC SINH KHỐI 11 TRƯỜNG THPT LÊ HỒNG PHONG – HƯNG NGUYÊN

LĨNH VỰC: GIÁO DỤC THỂ CHẤT

Năm học: 2022 -2023

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGHỆ AN TRƯỜNG THPT LÊ HỒNG PHONG

š¯›

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

Đề tài:

MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO TINH THẦN TẬP LUYỆN

MÔN ĐÁ CẦU CHO HỌC SINH KHỐI 11 TRƯỜNG THPT LÊ HỒNG PHONG – HƯNG NGUYÊN

SKKN thuộc lĩnh vực: Giáo dục thể chất Người thực hiện : Võ Thị Như Thuý

Tổ bộ môn : KHXH Thời gian thực hiện : Tháng 4/2023 Điện thoại : 0398 603 960

Năm học: 2022 -2023

MỤC LỤC PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục đích của đề tài 2

3 Tính mới và kết quả đạt được của đề tài 2

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 3

PHẦN II: NỘI DUNG NGHIÊN CỨU 1 Cơ sở lí luận 4

1.1 Lý luận về đổi mới phương pháp dạy học 4

1.2 Lý luận về việc xây dựng một số giải pháp nhằm nâng cao tinh thần tập luyện môn đá cầu cho học sinh khối 11 trường THPT Lê Hồng Phong – Hưng Nguyên 4

1.3 Phương pháp nghiên cứu 5

2 Cơ sở thực tiễn 6

2.1 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm 6

2.2 Các giải pháp dự kiến phát triển phong trào tập luyện môn Đá cầu trong trường THPT Lê Hồng Phong – Hưng Nguyên 8

2.3 Tính cấp thiết và khả thi của nhóm giải pháp đề xuất 12

3 Các giải pháp nhằm nâng cao tinh thần tập luyện môn đá cầu cho học sinh khối 11 trường THPT Lê Hồng Phong 19

PHẦN III: KẾT LUẬN 1 Phạm vi ứng dụng của đề tài 23

2 Mức độ vận dụng 23

2.1 Tính mới 23

2.2 Tính khoa học 23

2.3 Tính hiệu quả 23

3 Kết luận 24

PHỤ LỤC 25

PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ

1 Lý do chọn đề tài

Giáo dục thể chất trong hệ thống giáo dục nói chung, giáo dục THPT nói riêng ở nước ta là môn học bắt buộc, được quy định cụ thể trong Hiến pháp và các văn bản pháp luật, là một mặt giáo dục quan trọng trong sự nghiệp giáo dục và đào tạo, góp phần thực hiện mục tiêu: nâng cao dân trí, bồi dưỡng nhân lực, đào tạo nhân tài cho đất nước Cùng với sự phát triển chung của giáo dục đại học nước ta trong 70 năm qua, công tác GDTC đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng trên nhiều lĩnh vực đào tạo nguồn nhân lực, xây dựng hệ thống văn bản pháp luật, không ngừng đổi mới chương trình, biên soạn giáo trình tài liệu, đổi mới phương pháp và phương tiện dạy học theo hướng hiện đại, từng bước tiếp cận trình độ tiên tiến của các nước trong khu vực

Đá cầu là môn thể thao học mới ở giáo dục THPT trong những năm gần đây Thông qua môn học này giáo dục, bồi dưỡng cho học sinh những đức tính dũng cảm, ngoan cường, ý thức tổ chức, kỷ luật, đoàn kết, tương trợ, xây dựng thói quen rèn luyện thân thể, gìn giữ vệ sinh, đồng thời làm cho không khí trong nhà trường thêm tươi vui, lành mạnh, sôi nổi trẻ trung Việc nâng cao thể lực, nâng cao sự khéo léo, hành động chính xác, phản ứng nhanh, sự tập trung cao và căng thẳng về tinh thần, nâng cao sự bền bỉ cho con người là những yêu cầu cấp thiết cho một nền sản xuất lớn xã hội chủ nghĩa Những yêu cầu đó chỉ có thể giải quyết một phần lớn trong công tác chăm sóc sức khỏe, tổ chức rèn luyện thể dục thể thao một cách hợp lý, thường xuyên, liên tục trước hết trong lứa tuổi trẻ của nhà trường là nơi đào luyện người lao động mới cho đất nước Tập luyện đá cầu giúp tăng cường sức khoẻ, cơ thể phát triển cân đối khoẻ mạnh Thi đấu đá cầu đưa lại cho người xem những pha cầu hay, những trận cầu sôi nỗi, quyết liệt Không những thế, qua

đá cầu con người có thể hiểu, cảm thông chia sẻ những niềm vui, góp phần xoá

bỏ những ranh giới trong mâu thuẫn giữa các cá nhân trong cuộc sống, lớn hơn nữa là các dân tộc trên thế giới, hàn gắn vết thương chiến tranh, nó trở thành một thông điệp hoà bình mà mọi người có thể tiếp nhận một cách dễ dàng

Việt Nam là một trong những nước phát triển đá cầu mạnh so với khu vực và thế giới Vài năm gần đây được sự đầu tư và quan tâm của các cấp lãnh đạo nên môn đá cầu nước nhà có sự tiến bộ đáng kể ở cấp độ đội tuyển quốc gia Tuy nhiên,

ở góc độ phong trào và trong trường học THPT chưa khắc phục được những yếu kém trong các khâu như thể lực, kĩ thuật và sự hiểu biết về luật đá cầu Nên cần hình thành những hiểu biết cơ bản nhất đối với mọi người và ngay bây giờ là các

em học sinh- những chủ nhân tương lai của đất nước Muốn vậy, chúng ta- những người đóng vai trò định hướng luôn phải tìm tòi, rút kinh nghiệm để có những phương pháp tốt nhất tạo cho các em có được một nền tảng vững chắc trong tương lai Trong quá trình này, chúng ta cũng phải thường xuyên kết hợp tổ chức cho các

em thực hiện những bài học bằng các giải thi đấu trong phong trào trường lớp, tạo sân chơi lành mạnh và bổ ích

Trong thời gian gần đây, trước yêu cầu đổi mới đồng bộ, toàn diện của ngành Giáo dục và Đào tạo, Trường THPT Lê Hồng Phong xác định mục tiêu trước mắt phải xây dựng thành công trường chuẩn quốc gia Được sự ủng hộ của chính quyền các cấp, của Sở GD&ĐT, sự đồng thuận của phụ huynh học sinh, BGH nhà trường

đã mạnh dạn đưa ra những chủ trương, những chính sách đột phá có tính chiến lược đó là phát triển phong trào, tinh thần tập luyện môn đá cầu cho học sinh nhưng phong trào Đá cầu tại trường THPT Lê Hồng Phong chưa phát triển tương xứng với tiềm năng và cơ sở vật chất mới của trường

Có rất nhiều nguyên nhân ảnh hưởng đến phong trào tập luyện của các em học sinh như chưa có hứng thú trong việc chơi TDTT, phụ huynh không muốn cho con tập luyện TDTT mà để thời gian tập trung học các môn khác, đội ngũ giáo viên thể chất chưa thực sự tâm huyết với phong trào TDTT trong nhà trường,… tất cả những yếu tố trên đã ảnh hưởng rất lớn đến phong trào TDTT của trường nói chung cũng như phong trào tập luyện môn đá cầu trong trường nói riêng

Bản thân là một người giáo viên giảng dạy môn GDTC tôi luôn luôn trăn trở tìm ra các phương pháp dạy học có hiểu quả để giúp các em hiểu bài, nắm vững kiến thức môn học để có một kết quả tốt nhất Chính vì vậy qua một thời gian dạy học tôi

đã mạnh dạn viết lên những kinh nghiệm của bản thân qua đề tài “ Một số giải pháp nhằm nâng cao tinh thần tập luyện môn đá cầu cho học sinh khối 11 trường THPT Lê Hồng Phong – Hưng Nguyên” Hy vọng qua đề tài này, tôi nhận được

nhiều ý kiến đóng góp của các đồng nghiệp để được sự dụng rộng rãi trong ngành

2 Mục đích của đề tài

Đề tài nhằm mục đích cung cấp một số giải pháp nhằm nâng cao tinh thần tập luyện môn đá cầu cho học sinh khối 11 Đồng thời, đề tài được sử dụng làm tài liệu tham khảo cho giáo viên khi giảng dạy nội dung đá cầu trong trường phổ thông Đảm bảo thực hiện đúng yêu cầu nhiệm vụ năm học của Bộ GD&ĐT, của Sở GD Nghệ

An và của trường năm học 2022-2023

3 Tính mới và kết quả đạt được của đề tài

Đây là đề tài lần đầu tiên được áp dụng thực hiện tại trường THPT Lê Hồng Phong – Hưng Nguyên nói riêng và các trường THPT trên địa bàn Huyện Hưng Nguyên nói chung Đề tài đã khai thác, trang bị cho học sinh những phương pháp,

kỹ năng có tính ứng dụng trong việc học nội dung đá cầu Tên đề tài có thể là không mới hoặc đã có những tác giả khai thác nhưng tôi xin khẳng định những vấn đề tôi nêu ra ở đây hoàn toàn là những kinh nghiệm, những tâm huyết mà bản thân tôi đã đúc kết lại trong quá trình giảng dạy của mình và đã được kiểm định qua thực tế Đề tài đã góp phần nâng cao tinh thần tập luyện, tính hứng thú, hấp dẫn và hiệu quả cho các giờ học đá cầu Đồng thời phát huy tối đa khả năng tính tích cực, chủ động độc lập sáng tạo, tự giác trong quá trình học tập của học sinh

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

- Nghiên cứu ở bộ môn Giáo dục thể chất cấp trung học phổ thông

- Đối tượng nghiên cứu: Học sinh khối 11 trường THPT Lê Hồng Phong

- Thực nghiệm tại trường THPT Lê Hồng Phong

- Thời gian thực hiện: Từ năm học 2021-2022 đến nay

PHẦN II: NỘI DUNG NGHIÊN CỨU

1 Cơ sở lí luận

1.1 Lý luận về đổi mới phương pháp dạy học

Có thể nói, chúng ta đang là chủ nhân của thế kỉ XXI, là nhân vật trung tâm của thời đại văn minh- thời đại khoa học kĩ thuật phát triển như vũ bão, thời đại của

sự bùng nổ thông tin, của tiến bộ kĩ thuật- và tất nhiên theo đó có biết bao sự thay đổi bất ngờ nhanh chóng Thời hiện đại với những đặc điểm như trên đang đặt ra cho con người hiện đại những yêu cầu rất cao và những bài toán đòi hỏi không chỉ một năng lực thích nghi mà còn chủ động, sáng tạo Để đáp ứng mục tiêu xây dựng con người mới, nghành giáo dục và đào tạo đã và đang tiến hành đổi mới một cách đồng bộ từ nội dung đến phương pháp dạy- học: Đổi mới sách giáo khoa, thay đổi cách soạn giáo án, đổi mới phương giảng dạy… trong đó phương pháp dạy học đóng vai trò chủ đạo

Luật giáo dục, điều 28.2 đã ghi: Phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của học sinh; phù hợp với từng học sinh; môn học; bồi dưỡng phương pháp tự học, khả năng làm việc theo nhóm, rèn luyện kĩ năng, vận dụng kiến thức vào thực tiễn, tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú và trách nhiệm học tập cho học sinh Và phải khẳng định thêm rằng:

Nền giáo dục của ta là nền giáo dục toàn diện, các môi trường giáo dục, các nội dung

và biện pháp giáo dục đều hướng tới một mục đích chung là đào tạo học sinh trở thành những con người phát triển toàn diện Sinh thời, Bác Hồ vĩ đại đã hết sức quan tâm đến việc luyện tập thể dục, bồi dưỡng sức khoẻ Bác xác định đó là “bổn phận của mỗi người dân yêu nước” Bác đã kêu gọi đồng bào ai cũng gắng tập thể dục

Để làm gương, ngày nào Bác cũng tập Tuân theo di chúc của Bác: Bồi dưỡng thế

hệ cách mạng cho đời sau là một việc làm rất quan trọng và rất cần thiết, nhà trường của chúng ta với mục tiêu đào tạo học sinh thành người công dân tốt, người lao động tốt, người cán bộ tốt, người chiến sĩ tốt có kiến thức toàn diện, có sức khoẻ và

đủ phẩm chất, năng lực để xây dựng và bảo vệ Tổ Quốc càng phải coi trọng thể dục”

1.2 Lý luận về việc xây dựng một số giải pháp nhằm nâng cao tinh thần tập luyện môn đá cầu cho học sinh khối 11 trường THPT Lê Hồng Phong – Hưng Nguyên

Đá cầu là phương tiện hữu hiệu trong việc giáo dục thể chất và sức khoẻ; trong giáo dục đạo đức, nhân cách, trong giải trí, trong giao lưu văn hoá xã hội và trong

cả lĩnh vực kinh tế Đá cầu còn có một chức năng lớn, đó là cầu nối giữa các dân tộc, các quốc gia Đá cầu làm cho các dân tộc xích lại gần nhau, là tiếng nói của hoà bình, hữu nghị giữa các dân tộc, các quốc gia trên thế giới, dù khác nhau về chính trị, tôn giáo hay màu da Như vậy đá cầu là tinh thần của mỗi cá nhân và có tính tập thể cao nên cần có trình độ cao, phải biết phát huy thế mạnh cá nhân, khắc phục điểm yếu của tập thể

Đá cầu còn có tính nghệ thuật rất cao Với trình độ kỹ thuật, chiến thuật phát

triển như ngày nay, tính tập thể trong thi đấu lại càng cao Đó thực chất là nâng cao tính đồng nhất trong tổ chức tấn công và phòng thủ Vì vậy vai trò của giáo viên giáo dục thể chất là không ngừng học tập chuyên môn, nghiệp vụ, nghiên cứu, nắm vững chương trình tài liệu, tổ chức trao đổi và tích luỹ kinh nghiệm giảng dạy; trên cơ sở

đó mà mạnh dạn cải tiến phương pháp giảng dạy, nâng cao chất lượng công tác chuyên môn

Trong TDTT nói chung, đá cầu nói riêng, kỹ thuật là vấn đề rất quan trọng để nhằm phát triển khả năng chơi cầu với mức độ cao hay thấp Từ nền tảng kỹ thuật

cơ bản của mỗi cá nhân mới thuận lợi cho việc vận dụng trong chiến thuật thi đấu

Song song với việc phát triển kỹ thuật - chiến thuật Việc hiểu biết về luật thi đấu các môn thể thao nói chung, mà đặc biệt luật thi đấu môn đá cầu nói riêng cũng

là vấn đề rất quan trọng Hiểu biết về luật đá cầu thì sẽ thuận lợi cho việc phối hợp chiến thuật trong thi đấu (Ví dụ: Cầu thủ hiểu rõ về Luật vị trí, sẽ dễ dàng trong việc kết hợp trong đá đôi và ba người tạo tình huống tốt nhằm ghi điểm Cũng như hiểu biết Luật hội ý, tận dụng nghỉ đúng lúc nhằm thay đổi kỹ - chiến thuật, đưa ra phương

1.3 Phương pháp nghiên cứu

Để giải quyết thực trạng trên, đề tài dự kiến sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau:

- Phương pháp phân tích và tổng hợp tài liệu

Đề tài sử dụng phương pháp này trong quá trình nghiên cứu nhằm tổng hợp các tài liệu liên quan để nghiên cứu đề xuất giải pháp phát triển phong trào tập luyện môn Đá cầu trong trường THPT Lê Hồng Phong Tài liệu chuyên môn liên quan tới việc phát triển và khai thác tiềm năng các phong trào thể thao, phong trào tập luyện môn Đá cầu

- Phương pháp quan sát sư phạm

Đối tượng được lựa chọn quan sát sư phạm là các giáo viên, và học sinh dạy học nội dung Đá cầu ở trường THPT Lê Hồng Phong và một số truờng lân cận Nội

dung tiến hành quan sát bao gồm:

- Tổng thời gian tập luyện trong một buổi học Đá cầu trong nhà trường

- Quan sát quá trình vận động trong buổi tập của học sinh, mức độ hứng thú của học sinh trong buổi tập

- Quan sát phương pháp, phương tiện, cách thức tổ chức buổi tập được sử dụng trong các buổi tập Đá cầu

- Quan sát quá trình tập luyện của các em học sinh tại các giờ học nội khóa, các buổi tập ngoại khóa các môn thể thao nói chung và môn Đá cầu nói riêng

- Phương pháp thực nghiệm sư phạm

Là phương pháp được sử dụng trong quá trình nghiên cứu của đề tài để đánh giá hiệu quả của một số giải pháp phát triển phong trào tập luyện môn Đá cầu đã lựa chọn nhằm nâng cao chất lượng giáo dục thể chất và thành tích môn Đá cầu của học sinh THPT Lê Hồng Phong – Hưng Nguyên

- Phương pháp toán học thống kê

Phương pháp này được tôi sử dụng để tính toán xử lý các số liệu thu thập được trong quá trình nghiên cứu Trong quá trình nghiên cứu đề tài sẽ sử dụng các tham

số như: số trung bình cộng, phương sai, độ lệch chuẩn,

2 Cơ sở thực tiễn

2.1 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm

2.1.1 Đối với học sinh trường THPT Lê Hồng Phong

Trước khi áp dụng giảng dạy đá cầu thì có thể nói phong trào đá cầu của trường phát triển mang tính bộc phát, chưa rộng và cũng chưa tích cực Các em chơi

đá cầu ngẫu hứng và dựa trên năng khiếu bẩm sinh của mỗi cá nhân, không có chỉ dẫn khoa học nào về đá cầu để các em học hỏi Lúc này đá cầu chỉ được biết đến bởi các học sinh nam, còn các nữ học sinh hầu như không biết đến

Đối với các học sinh nam tuy tập luyện và chơi đá cầu rất nhiều nhưng các nguyên lý kỹ thuật về đá cầu thì chưa được tiếp cận Có rất nhiều em không biết chuyền cầu bằng mu bàn chân là như thế nào? Các kỹ thuật đá cầu đều không nắm được, kỹ thuật đơn giản là tâng “giật”cầu ( các em hay gọi là khắc cầu) các em cũng thực hiện chưa chính xác Điều này thể hiện rất rõ ở các giờ giải lao, các em thực hiện trên sân trường

Trong giờ học, giờ ra chơi, đá cầu là một trò chơi được các em tổ chức nhiều nhưng các động tác thực hiện chưa đúng, phát cầu hỏng, đỡ cầu hỏng… làm cuộc chơi gián đoạn và giảm hào hứng, sôi nổ, dễ gây chán nản cho học sinh dẫn đến việc nhiều học sinh không tích cực rèn luyện, …

Qua quá trình điều tra đánh giá thực trạng kết hợp với việc sử dụng các phương pháp đã nêu trên đề tài thu được một số kết quả được trình bày cụ thể như sau:

Bảng 2.1 Trước khi thực hiện giải pháp nâng cao tinh thần tập luyện môn

Đá cầu trong trường THPT Lê Hồng Phong – Hưng Nguyên năm học 2021-2022

Đối

tượng Sĩ số

Thường xuyên tham gia Ít tham gia Không tham gia

Số lượng % Số lượng % Số lượng %

Kết quả bảng 2.1 đã chứng tỏ học sinh THPT Lê Hồng Phong – Hưng Nguyên

có ham thích môn Đá cầu không nhiều, điều đó cũng có nghĩa là nó chưa đáp ứng được những nhu cầu của các em học sinh đối với việc tham gia tập luyện môn Đá cầu và cần có thêm nhiều giải pháp hơn nữa để nâng cao tinh thần tập luyện của các

em đối với môn đá cầu

2.1.2 Sự quan tâm của đội ngũ giáo viên, cán bộ, học sinh, phụ huynh đối với môn

đá cầu trong trường THPT Lê Hồng Phong

+ Thuận lợi:

- Hầu hết học sinh thích thú với môn học mới được đưa vào giảng dạy chính khóa trong trường học, có tâm lí thoải mái khi được ra sân học với không gian thoáng đãng

- Trong những năm gần đây, được sự quan tâm của các cấp lãnh đạo và nhà trường nên bộ môn giáo dục thể chất nói chung và môn đá cầu nói riêng có điều kiện phát triển trong nhà trường

- Bản thân là người yêu thích bộ môn đá cầu và trong quá trình giảng dạy luôn

ý thức rõ vai trò, trách nhiệm đối với sự hình thành nhân cách của học sinh

+ Khó khăn:

- Nhiều phụ huynh học sinh chưa nhận thức đúng đắn về bộ môn này, thậm chí còn tỏ thái độ xem thường vì cho rằng nó không ảnh hưởng tới các kì thi quan trọng của con em sau này

- Hầu hết học sinh ở xa trường mà thể dục lại học trái buổi nên khó khăn trong việc đi lại cho các em cho nên cũng làm giảm đi sự hứng thú đối với học sinh

- Mặc dù được sự quan tâm của nhà trường nhưng không gian, sân bãi học tập chưa đảm bảo hiệu quả cho mỗi tiết học

- Đá cầu là môn có kỹ thuật rất khó thực hiện, đòi hỏi phải kiên trì và lòng đam mê

- Số tiết học trong phân phối chương trình còn hạn chế ( 10 – 12 tiết )

Trong một số tiết học có nhiều nội dung

- Cơ sở vật chất đôi khi còn chưa đáp ứng được đủ các nhu cầu của GV và HS

2.2 Các giải pháp dự kiến phát triển phong trào tập luyện môn Đá cầu trong trường THPT Lê Hồng Phong – Hưng Nguyên

Qua quá trình điều tra đánh giá thực trạng kết hợp với việc khảo sát các giải pháp đã nêu trên, đề tài thu được một số kết quả được trình bày cụ thể như sau:

Bảng 2.2.1: Kết quả khảo sát các giải pháp nhằm nâng cao tinh thần tập luyện môn Đá cầu cho học sinh khối 11 trường THPT Lê Hồng Phong – Hưng Nguyên

(n=12)

TT Các giải pháp dự kiến

Kết quả khảo sát Đồng ý %

1

Tăng cường sự chỉ đạo và quan tâm sâu sát của các cấp

lãnh đạo đối với phong trào TDTT học sinh nói chung

và phong trào tập luyện môn Đá cầu nói riêng

2

Tổ chức công tác tuyên truyền cổ động học sinh tập

luyện môn Đá cầu thông qua các hình thức, hoạt động

thực tiễn gần gũi gắn liền với đời sống sinh hoạt, học

tập của học sinh

3

Tích cực thành lập và ổn định tổ chức, hoạt động của

các CLB Đá cầu trong các trường THPT dưới sự quản

lý của BGH các nhà trường, BCH Đoàn trường và tổ

bộ môn GDTC

Hình ảnh khảo sát:

- Phiếu khảo sát về các giải pháp ở đường link sau:

https://forms.gle/WJDSFVAovQ5fQ8j2A

4

Tăng cường kinh phí đầu tư cho các mục đích cần

thiết để phục vụ cho phong trào tập luyện của học sinh 2 16,7

5

Duy trì và phát triển các giải thi đấu Đá cầu trong

các kỳ HKPĐ cấp trường, Đại hội TDTT học sinh toàn

tỉnh hàng năm

6

Có chương trình, kế hoạch cụ thể phát triển lâu dài, bền

vững phong trào tập luyện Đá cầu của học sinh

THPT