Thực trạng điều trị tăng huyết áp và một số yếu tố liên quan ở bệnh nhân tăng huyết áp, tại phường 4, thành phố cao lãnh, đồng tháp năm 2015

HUỲNH VĂN TRIỀU... Đ NG TH P 2015 TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y TẾ CÔNG CỘNG HUỲNH VĂN TRIỀU... L ời cảm ơn Lời đầu tiên tôi xin tỏ lòng biết ơn chân thành và sâu sắc tới: TS.BS.. Lê Phong cũng như T

HUỲNH VĂN TRIỀU

Đ NG TH P 2015 TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y TẾ CÔNG CỘNG

HUỲNH VĂN TRIỀU

L ời cảm ơn

Lời đầu tiên tôi xin tỏ lòng biết ơn chân thành và sâu sắc tới: TS.BS Lê Phong cũng như ThS.Nguyễn Thị Kim Ngân người Thầy/Cô đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình xác định vấn đề sức khỏe đến đề cương cũng như luận văn thạc sĩ này

Tôi xin chân thành cảm ơn Ban giám hiệu, phòng đào tạo sau Đại học, phòng Điều phối quản lý sinh viên và tất cả Thầy, Cô giáo trường Đại học Y tế công cộng, đã tận tình giảng dạy, tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong thời học tập

Xin gửi lời cảm ơn đến Lãnh đạo Trung tâm Y tế thành phố Cao Lãnh và các

Y, Bác sỹ trạm Y tế Phường 4 thành phố Cao Lãnh tạo điều kiện thuận lợi cùng phối hợp với tôi trong quá trình thực hiện nghiên cứu này

Để đạt được kết quả như hôm nay tôi xin gửi lời cảm ơn đến Lãnh đạo Trung tâm Y tế dự phòng Đồng Tháp Ban giám hiệu trường Cao đẳng Y tế Đồng Tháp Các Anh/Chị đồng nghiệp cũng như bạn bè và gia đình đã ủng hộ, động viên giúp

đỡ, tạo điều kiện cho tôi có thời gian học tập để hoàn thành khóa học này

Xin chân thành cảm ơn !

Học viên HUỲNH VĂN TRIỀU

HUPH

MỤC LỤC

ĐẶT VẤN ĐỀ 1

M C TIÊU NGHIÊN C U 3

Chươ 1 TỔNG QU N 4

1.1 Đị h hĩa h h ế 4

1.1.1 Đị h hĩa h ế 4

1.1.2 Ph h ế 4

1.1.3 Ch h ế 4

1.1.4 Ph ộ h ế 5

1.3 Dị h họ h ề ị h ế hế ớ V

Nam 5

1.3.1 Dị h họ ộ h ề ị h h ế hế ớ 5

1.3.2 Dị h họ h ề ề ị h h ế ở V Na 7 1.4 C ế ơ h ế 9

1.4.1 C ế ơ h h ư 9

1.4.2.C ế ơ h h h ư 10

1.5 B ế h a h ế 11

1.5.1.T hươ 11

1.5.2 B ế h hậ h ế 12

1.5.3 B ế h h ế 12

1.5.4 B ế h ắ h ế 13

1.5.5 B h ộ h 13

1.6 Hướ ề ề ị h ế 13

1.6.1 Đ ề ị h ế h 14

1.6.2 C h ị h ù h 17

1.7 Yế a ế ề ị h ế a h h 22

1.8 K ế h ề h h ế ề ị h ế a ườ h 24

1.9 D Ph h TH V Na ha D h h

TH Đ Th 25

HUPH

KHUNG LÝ THUYẾT 28

Chươ 2 PHƯƠNG PH P NGHIÊN C U 29

2.1 Đ ư h 29

2.2 Thờ a ịa h 29

2.3 Th ế ế h 29

2.4 Cỡ 29

2.5 Phươ h họ 30

2.6 Phươ h h hậ 30

2.7 C ế h 31

2.7.1 C ế ộ ậ 31

2.7.2 C ế hụ h ộ 32

2.8 C h hướ hí h 32

2.8.1 Ph h ế 32

2.8.2 Ch h ế 32

2.8.3 C ộ a ề ị h ế h h ề ề ị 32

2.9 Xử ý h í h 35

2.10 Đ h 35

2.11 Sa h hắ hụ 36

2.11.1 Sa h a h 36

2.11.2 B h hắ hụ 36

2.11.3 H hế a h 37

Chươ 3 KẾT QU NGHIÊN C U 38

3.1 Th h ề ư h 38

3.3 Mộ ế a ế ề ị h h ế 49

Chươ 4 BÀN LU N 52

4.1 Th ề ị h h ế a ư 52

4.2 Mộ ếu t a ế ều trị h ề ị h ế a

ư 57

KẾT LU N 62

KHUYẾN NGHỊ 63

HUPH

TÀI LI U TH M KH O 64

PH L C 1 70

PH L C 2 75

PH L C 3 76

PH L C 4 78

PH L C 5 80

HUPH

DANH ỤC CÁC BẢNG BIỂU

Bả 1.1 Ph h ế h ESH ESC 2013 4

Bả 1.2 C ƣỡ h h ế h h 4

Bả 1.3 Ph ộ h ế 5

Bả 3.1 Đặ a ƣ h 38

Bả 3.2 Mộ ặ ề x ấ h h a ƣờ h h ế 39

Bả 3.3 M h ế h h h h ế h 40

Bả 3.4.Th ề ề ị h ế a ƣ 42

Bả 3.5 K ế h ề h ề ị h ế a ƣ h 43

Bả 3.6 T a ị h ế a ƣ 43

Bả 3.7.Thờ a h õ h ế a ƣ h 44

Bả 3.8 Đặ ề h h a ƣ h 44

Bả 3.9 H ộ h a ƣ 45

Bả 3.10 Đặ ề h h ƣỡ a ƣ 46

Bả 3.11 Mộ ế h h h ề ị h ế 48

Bả 3.12 M a ữa ế ớ ề ị h ề ị ĐTNC 49

Bả 3.13 M a ữa ế h ề ị h ế 50

Bả 3.14 M a ữa ề ị ớ h ế 51

HUPH

DANH ỤC SƠ Đ BIỂU Đ

Sơ 1 ESH ESC hướ h h h ề ị h ế 15

B 3.1.Tha a Bả h Y ế a h h 39

B 3.2 Tỷ h h ì h h ế h h h 41

B 3.3 Ph h BMI a ư h h h ớ 41

B 3.4 Đặ ườ a ì h hắ hở h h ề ị TH h h h 49

HUPH

a ịa hươ ớ ụ au:

HUPH

ỤC TIÊU NGHIÊN CỨU

1 M ả h ề ị t h ế ở h h h ế Phườ 4 h h h Ca L h Đ Th 2015

2 X ị h ộ ế a ế ề ị h ế ở h h

h ế Phườ 4 h h h Ca L h Đ Th 2015

HUPH

Chương 1 TỔNG QUAN 1.1 Định nghĩa và phân loại tăng huyết áp

1.1.1 Định nghĩa tăng huyết áp

h h ế [4]

Bả 1.2 C ưỡng ch n t huyết theo t ng h

HUPH

Huyết áp tâm thu

Huyết áp tâm trương

ế h h TH a hƣ TBMN h ơ hậ …

HUPH

ị h ỳ ề ặ 36% ĐTNC h h hế ộ ; 66 4% h h

h hế ư a 64% ĐTNC h h hế ộ h h h ơ

62 8% h h ậ hườ x

HUPH

1.4 Cá yếu tố nguy ơ gây tăng huyết áp

 i trường sống stress

C h ề S : Nh ề h h h hẳ h kinh, stress hị Dướ ụ a hấ a h a họ Adrenalin, Noradrenalin ộ h hắ ế TH S hườ x

+ Suy tim

Nhữ ườ h h ế ơ ộ h ề ị h ế tim ế h h h 2 a h ộ h h T h ế

+ Các biến chứng tim khác do tăng huyết áp

 Loạn nhịp tim

HUPH

1.5 2 Biến hứng th n do tăng huyết áp

T h ế ộ h hườ ặ hậ a C h ý h ế ế hươ hậ h ý hậ

a ũ h h ế

T hươ xơ h a ộ h hướ hữ hươ h hậ h ế TH T hươ ả ộ ọ

HUPH

1.5.4 Biến hứng mắt o tăng huyết áp

h h ế hươ h hụ é

1.5.5 Bệnh ng mạ h ngoại i n

B h ĐMNB h a ọ a xơ ữa h ề h Tỷ h ĐMNB h h h h h ả 12% ha ả a ữ M ộ h

ụ ” ả a “ ơ h” Phươ h ề ị TH a :

Tha ộ hươ h ề ị h ù h , ụ

h ọ h h a ế ả ư h ế ả h

ù Chế ộ h ý ả ả a ế ư : G ả ặ (< 6 a ha 1 hìa h ỗ T ườ a xa h h a ả

TH Th h ế ụ <140 90 H h h h

ườ h ế ươ H TT < 85 H ; ở ườ a h ế

h H TT ưa ề h ả 140 – 150 mmHg) [44] HUPH

Sơ 1 ESH/ESC hướng d n ph i h p thu c ều trị huyết

T huyết một b nh h ph biến, ặc bi t ở ười cao tu i,

th ra những biến ch ng th d n ến tử vong nếu h ư c ều trị

h Nhiều h c u ch ng minh ư c nếu ki m t t ư c huyết hĩa ưa s huyết về m c ì h hường n ịnh) th giảm

k biến ch ng giảm tỷ l tử vong C nhiều h thu c h nhau ư c sử

dụng trong ều trị b nh huyết

Metoprolol (lopressor, betaloc); Carvedilol (dilatrend, talliton)

h ặ h h

- Nhữ hườ ù : a a a sartan (micardis)

 Nh m tá ụng l n hệ thần inh trung ương

Nhữ hườ ù :alfa methyldopa (aldomet),rilmenidin (hyperium)

hế h ƯCMC hế hụ h T1 a a II ƯCTT Chẹ h a x h Chẹ h a x hế hị

hẹ a ha hẹ a [4]

K h ết h duy hấ h a ế h

a V họ a h hí h h cho ườ h ề ấ quan

ọ h ế ị h cho h h a ề ị h h ế

1.6.2 Cá iện pháp trị liệu h ng ùng thuố

ụ h ọ h h h ế ũ h ướ

h ử ụ h ề ị h ế

Th h ế a Bộ Y ế Hộ h V Na ớ h h

TH ộ 1 h YTNC h hì í h ha YTNC h ù h ế h ư h ế Đ ớ hữ

h h TH ộ 2 í h ha YTNC ù

h ế h ư H h h TH ộ 3 í h ha YTNC ù h a

 Tha h i h ưỡ

- H hế h h ề h ax é h a hư: ỡ ộ ậ

ộ ộ ậ N h h h a ax é h hư: hướ ươ í hấ ha ữa Chế ộ

h ưỡ hí h h : h ề a xanh ả hấ é h a h giả h ế 5 ế 14 H T h hế ộ hư h ẽ

1.6.3 Dự ph ng và iểm soát tăng huyết áp trong ng ng

Yế a ế h h : Th ế ả h a N M h Phươ 2011 N h V Đ 2010 h a ế a ế ề

C ế a ế ì ế ị h ụ Y ế ề ị TH ộ

a hả a họ ơ ở Y ế h ề ị h TH h ộ

ộ hướ ả hí h ư ấ ề h a ộ Y ế ũ ộ

hữ ế a ả h hưở ế ề ị TH a h h S ha a BHYT ơ ý h hữa h a , h h họ ũ ả h hưở ế

Sau ộ ư ộ Y ế ư ấ ề ụ h ề

h ỷ ườ h TH h õ h ế hườ x 61 8% ớ

4 17% h h ha a ề ị ề ặ hườ x 46 53% ớ 1,39% h h a ỷ ề ị 40 5% ữ 59 5% Ngườ

h ế ộ hẹ ý h BHYT T Y ế

HUPH

HUNG LÝ THUYẾT

Thự trạng iều trị THA ủa ệnh nhân tại phường

Chương 2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

2 1 Đối tư ng nghi n ứu

T :

HUPH

- : Cỡ h ế h h

- : ý hĩa h h  = 0,05

- Z = 1,96 ƣơ ị  = 0,05 Độ ậ 95 %

- P = 0,11 tỷ BN t h ế ề ị, th h a Ph G a Khả 2003.T ấ TH YTNC h h hía Bắ V Nam [31]

2.8 Cá hái niệm thướ o và ti u hí ánh giá

2 8 1 Phân loại huyết áp

Ph lo i huyết theo ESH/ESC (2013)

(mmHg)

H ươ (mmHg)

h h ế [4]

T h h TH h ộ Y ế ì h, h ế thu  140 mmHg /h ặ h ế ươ  90 mmHg

2.8.3 Cá n i ung ủa iều trị tăng huyết áp á h ánh giá về iều trị

Th h ế hị a Bộ Y ế ề “Hướ h ề ị TH 2010” a : Đ ề ị h ề ị h ha h h

HUPH

h hế ặ h h ề h a é ; h h

h h ; h hế ư a; h H h õ h [1] Tr h ư h hữ ườ ư h

h ề a ị ặ h hế ế h ha hấ h ướ ắ ị khi M ộ hườ x h h ư ị h ư

- Mặ h ề : hấ ha h ặ h h ề ướ ắ ướ hị h

h ề ướ a h; h h h ặ hả h ặ ớ

HUPH

Bả 2.1 Bả h h a é hì h h ƣờ ƣở h h

(Theo tiêu chuẩn của Hiệp hội ĐTĐ Châu Á Thái Bình Dương năm 2004)

Chương 3 ẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 3.1 Th ng tin hung về ối tư ng nghi n ứu

Bảng 3.1 Đặ a i ư ng h c u

(n= 151)

T lệ (%)

T M : 42; Max:70; Mean: 56)

42 -  55 tuổi  56 -70 tuổi

92

59

60,9 39,1

Họ ấ

Cấp 1 Cấp 2

Cấp 3 Trung cấp chuyên nghiệp

Cao đẳng, đại học/trên ĐH

Tì h h h

Kết hôn Độc thân

Ly dị Góa

HUPH

Đ iểm Tần số

(n= 151)

T lệ (%)

H ả h h ế

Nghèo Không nghèo

145

06

96 4,0

Bi u 3.1.Tham gia Bảo hi m Y tế a h h

B h h ha a ả h ế h ế 80 1% h 19 9% h ha

a ả h ế

Bảng 3.2 Một s ặc m về xuất hi n b nh c a ƣời b nh huyết

HUPH

Đ iểm Tần số

(n= 151)

T lệ (%)

T ề ử a ì h ƣờ ị TH

Không có tiền sử gia đình

Có tiền sử gia đình bị THA

61

90

40,4 59,6

C h h h h THA Không biết

Đo HA Xét nghiệm máu

13

134

04

8,6 88,7 2,7 Thờ a ắ h h ế 1 h ề hấ 64 2% h

S H h h

Không nhớ Biết số đo HA lúc phát hiện

49

102

32,5 67,5

S H ì h h ấ

HA ở mức bình thường

THA độ 1 THA độ 2 THA độ 3

S h h hớ h ế h ƣ h h ế 67 5 %

h 32 5 % h h h hớ h ế h h h h

HUPH

Uống khi HA

ổn thì ngưng 03 6,5 01 3,2 04 2,6 Uống duy trì

Phươ h ề ị h h a họ h h ơ a B

ỹ cao nhất 48,3 % Ch h i về thay i l i s ng ù thu c Đ y

hư i ư ng h c u ều trả lời h biết hoặc h sử dụng

Phươ h ử ụ h a h h h duy trì ụ

ề ặ 69% B nh h nữ tỷ l u ng thu c duy ì ều ặn t 90,3%

Bảng 3.5 Kiến th c về b nh ều trị huyết c a i ư ng h c u

57 82,6 57 69,5 114 75,5

Điều chỉnh chế độ dinh dưỡng, nghỉ ngơi

Kế ả ả 3.7 h hấ h h n h õ h ế ỗ ấ hấ

h 6% Ph ớ h h h h h h 68 2% h a ờ h

õ H 1 3% Thờ a h õ H ữa ha ớ h h h h h ề Bảng 3.8 Đặ ề h h a ƣ g h c u

(n= 151)

T lệ (%)

H h h

Chưa bao giờ hút Hiện đang hút Trước đây hút, hiện tại không hút

110

20

21

72,8 13,3 13,9

L h a h

Thuốc lá điếu Thuốc lào

19

01

12,5 0,7

U ƣ a

Không uống/ không bao giờ uống

Hiện đang có uống

93

58

61,6 38,4

T ấ ƣ a

HUPH