Hoàn thiện quy trình kiểm toán hàng tồn kho trong kiểm toán báo cáo tài chính do Công ty TNHH dịch vụ kế toán và kiểm toán CPA Hà Nội thực hiện

Hoàn thiện quy trình kiểm toán hàng tồn kho trong kiểm toán báo cáo tài chính do Công ty TNHH dịch vụ kế toán và kiểm toán CPA Hà Nội thực hiện

LỜI MỞ ĐẦU 1

PHẦN I: TỔNG QUAN VỀ CÔNG TY TNHH KẾ TOÁN VÀ KIỂM TOÁN CPA Hà Nội 3

1 QÚA TRÌNH HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA CÔNG TY 3

1.1 Lịch sử hình thành và phát triển của công ty 3

1.2 Định hướng phát triển và tình hình hoạt động kinh doanh của công ty trong những năm gần đây 4

1.3 Lĩnh vực hoạt động chính 8

1.3.1 Dịch vụ kiểm toán 8

1.3.2 Dịch vụ tư vấn 9

1.3.3 Thẩm định giá trị tài sản 11

1.3.4 Chuyển đổi Báo cáo tài chính theo chuẩn mực quốc tế 11

1.3.5 Dịch vụ đào tạo 12

1.4 Đặc điểm kinh doanh 12

1.5 Đặc điểm tổ chức bộ máy quản lý của CPA Hà Nội 15

1.6 Đặc điểm tổ chức kiểm toán tại công ty: 16

1.6.1 Gửi hồ sơ chào giá 17

1.6.2 Lập kế hoạch kiểm toán 18

1.6.3 Lập kế hoạch kiểm toán tổng quát và thiết kế chương trình kiểm toán 22

1.6.4 Lập kế hoạch kiểm toán chi tiết 23

1.6.5.Thực hiện kế hoạch kiểm toán 23

1.6.6 Hoàn tất công việc kiểm toán Phát hành báo cáo Kiểm toán và thư quản lý (nếu có) 24

1.6.7 Soát xét Báo cáo và Hồ sơ kiểm toán 25

2.1 Lập kế hoạch và thiết kế phương pháp kiểm toán 26

2.1.1 Chuẩn bị kế hoạch kiểm toán 26

2.1.2 Lập kế hoạch chiến lược 27

2.1.3 Lập kế hoạch kiểm toán tổng thể 28

2.1.4 Lập chương trình kiểm toán 29

2.2 Thực hiện kế hoạch kiểm toán 29

2.3 Hoàn thành kiểm toán và công bố Báo cáo kiểm toán 29

2.4 Hệ thống kế toán tại công ty CPA Hà Nội 30

2.5 Hệ thống kiểm soát chất lượng kiểm toán tại CPA Hà Nội 30

2.5.1.Kiểm soát nhân sự 32

2.5.2.Kiểm soát giai đoạn thực hiện kiểm toán: 33

2.5.3.Kiểm soát hồ sơ kiểm toán 34

2.6.Tổ chức hồ sơ kiểm toán 35

PHẦN II THỰC TRẠNG CÔNG TÁC KIỂM TOÁN HÀNG TỒN KHO DO CPA HÀ NỘI THỰC HIỆN 36

2.1 Vai trò, đặc điểm của kiểm toán hàng tồn kho do CPA Hà Nội thực hiện 36

2.2.Thực trạng kiểm toán hàng tồn kho do công ty CPA Hà Nội thực hiện tại công ty X 37

2.2.1 Giai đoạn chuẩn bị kiểm toán tại công ty X: 38

2.2.1.1 Tìm hiểu về hoạt động kinh doanh và kiểm tra tính hoạt động liên tục của khách hàng X: 38

2.2.1.2 Thực hiện các thủ tục phân tích sơ bộ 41

2.2.1.3 Đánh giá tính trọng yếu và rủi ro 43

2.2.1.4 Tìm hiểu hệ thống kiểm soát nội bộ 44

2.2.1.5 Thiết kế chương trình kiểm toán 47

2.2.2 Thực hiện kế hoạch kiểm toán 47

2.3.Thực trạng kiểm toán hàng tồn kho do công ty CPA Hà Nội thực

hiện tại công ty Y 64

2.3.1.Giai đoạn lập kế hoạch kiểm toán 64

2.3.1.1.Chuẩn bị kiểm toán 64

2.3.2 Giai đoạn thực hiện kiểm toán 69

2.3.3 Giai đoạn 3: Kết thúc kiểm toán 78

2.4 Tổng kết quy trình kiểm toán hàng tồn kho do Công ty TNHH Kiểm toán CPA Hà Nội thực hiện tại khách hàng X và Y 79

2.4.1.Đánh giá chung về việc thực hiện kiểm toán chu trình hàng tồn kho đối với khách hàng 79

2.4.1.1 Những điểm giống nhau: 79

2.4.1.2 Những điểm khác nhau: 82

PHẦN III MỘT SỐ ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KIỂM TOÁN CHU TRÌNH HÀNG TỒN KHO TRONG KIỂM TOÁN TÀI CHÍNH TẠI CÔNG TY 84

3.1 Nhận xét thực tiễn hoạt động tại Công ty 84

3.1.1 Những thành tựu cơ bản 84

3.1.2 Một số hạn chế và ý kiến đề xuất 85

3.1.2.1.Một số hạn chế: 85

3.1.2.2.Ý kiến đề xuất: 87

3.2 Nhận xét về chu trình kiểm toán hàng tồn kho trong kiểm toán tài chính tại Công ty 89

3.3 Một số giải pháp hoàn thiện kiểm toán chu trình hàng tồn kho trong kiểm toán tài chính 94

KẾT LUẬN 97 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Bảng 1.2: Một vài thông tin của CPA Hà Nội 6

Biều đồ 1.2 : Doanh thu qua các năm 7

Sơ đồ 1.5: Sơ đồ tổ chức bộ máy quản lý của CPA HANOI 15

Sơ đồ 1.6: Quy trình kiểm toán chung tại công ty 17

Sơ đồ 2.5: HỆ THỐNG KIỂM SOÁT CHẤT LƯỢNG TẠI CPA Hà Nội 31

Bảng 2.2.1.2.1: Bảng phân tich bảng cân đối kế toán công ty X 41

Bảng 2.2.1.2.2: Bảng phân tích Kết quả hoạt động kinh doanh Công ty X 42

Bảng 2.2.1.3.1: Tính toán MP và PM 43

Bảng 2.2.1.3.2: Lựa chọn PM và MP 44

Bảng 2.2.1.4.1: Tìm hiểu hệ thống kiểm soát Nội bộ đối với hàng tồn kho 46

Bảng 2.2.2.1: Giấy tờ làm việc – Kiểm tra và đối chiếu số dư 50

Bảng 2.2.2.2: Kiểm tra tính có thực của các nghiệp vụ 51

Bảng 2.2.2.3: Bảng kiểm tra nghiệp vụ xuất vật tư 54

Bảng 2.2.2.4: Bảng kiểm tra nghiệp vụ mua vật tư: 56

Bảng 2.2.2.5: Kiểm tra nghiệp vụ xuất bán thành phẩm 57

Bảng 2.2.2.6: Bảng kiểm kê khoản mục hàng tồn kho: 60

Bảng 2.2.3.1: Bảng Tổng hợp các bút toán điều chỉnh 62

Bảng 2.2.3.2: Kết luận kiểm toán: 63

Bảng 2.3.1.1.1: Thu thập thông tin về khách hàng: 65

Bảng 2.3.1.1.2: Đánh giá hệ thống kiểm soát Nội bộ: 67

Bảng 2.3.2.1: Thu thập thông tin về cách hạch toán hàng tồn kho .69 Bảng 2.3.2.2: Bảng mô tả hàng tồn kho 70

Bảng 2.3.2.4: Bảng kiểm tra số dư khoản mục hàng tồn kho: 74

Bảng 2.3.2.5: So sánh giá trị hàng tồn kho cuối kỳ với niên độ kế toán trước: 75

Bảng 2.3.2.6: Kiểm tra tính có thực của các nghiệp vụ kinh tế phát sinh 76

Bảng 2.3.2.7: Kiểm tra nghiệp vụ xuất vật tư 77

Bảng 2.3.3.1: Tổng hợp các bút toán điều chỉnh 78

Bảng 2.3.3.2.: Kết luận kiểm toán: 79

Bảng 2.4.1.2: So sánh các bước công việc 83

LỜI MỞ ĐẦU

Qua gần hai mươi năm hình thành và phát triển, kiểm toán nói chung và kiểmtoán độc lập nói riêng của Việt Nam đã gặt hái được những thành tựu, gópphần vào công cuộc đổi mới đất nước đặc biệt là trong hoạt động tăng cường

sự minh bạch về tài chính của bất kỳ một tổ chức cơ quan nào

Công ty TNHH Kiểm toán và Kế Toán Hà Nội hay còn gọi là CPA

Hà Nội là một trong những công ty kiểm toán độc lập đầu tiên tại Việt Nam

chuyên cung cấp các dịch vụ tài chính, kế toán, tư vấn và kiểm toán Với bềdày lịch sử gần 20 năm hoạt động, hiện nay, công ty đã là một trong nhữngtên tuổi lớn trên thị trường và góp phần không nhỏ tạo nên khung cảnh sánglạn của Kiểm toán Việt Nam

Bên cạnh những đóng góp và thành tựu, Kiểm toán độc lập ở ViệtNam vẫn còn gặp rất nhiều khó khăn đặc biệt là khi tiến hành kiểm toánkhoản mục hàng tồn kho Bởi trên báo cáo tài chính của doanh nghiệp, khoảnmục hàng tồn kho là khoản mục quan trọng và có giá trị lớn đặc biệt trong cácdoanh nghiệp sản xuất, các nghiệp vụ liên quan đến hàng tồn kho phát sinhnhiều và rất phức tạp, gây khó khăn trong công tác tổ chức hạch toán Khôngnhững vậy, trong doanh nghiệp luôn có xu hướng khai tăng giá trị tài sản củamình và nhiều mục đích cụ thể khác, tuỳ thuộc vào từng doanh nghiệp dẫn tớikhả năng sai phạm lớn, số dư hàng tồn kho luôn được đánh giá là trọng yếu.Các sai phạm xảy ra đối với hàng tồn kho ảnh hưởng nhiểu đến tỷ trọng trênbáo cáo tài chính như chỉ tiêu giá vốn hàng bán, doanh thu thuần, lãi gộp và

từ đó ảnh hưởng đến kết quả tiêu thụ cũng như kết quả hoạt động sản xuấtkinh doanh của doanh nghiệp Nhận thức được vấn đề này, qua thời gian tìmhiểu và nghiên cứu quá trình kiểm toán tại công ty, em nhận thấy khoản mụchàng tồn kho là một trong những khoản mục lớn có ảnh hưởng trọng yếu đếnBCTC nói chung và cuộc kiểm toán nói riêng Vì vậy, em đã chọn đề tài:

“Hoàn thiện quy trình kiểm toán hàng tồn kho trong kiểm toán BCTC do công ty TNHH dịch vụ kế toán và kiểm toán CPA Hà Nội thực hiện”

Qua đây, em muốn tiếp cận lý luận về kiểm toán BCTC nói chung vàquy trình kiểm toán khoản mục hàng tồn kho nói riêng Đồng thời với việcnghiên cứu thực tế quy trình kiểm toán hàng tồn kho do CPA Hà Nội thựchiện nhằm đưa ra giải pháp hoàn thiện quy trình kiểm toán hàng tồn kho tạicông ty.

Đối tượng nghiện cứu chuyên đề là lý luận về kiểm toán báo cáo tàichính, kiểm toán hàng tồn kho và thực tiễn hoạt động kiểm toán hàng tồn khotại CPA Hà Nội

Phạm vi nghiên cứu: Phạm vi nghiên cứu của đề tài là quá trình kiểmtoán hai khách hàng X và Y do CPA Hà Nội thực hiện

Chuyên đề thực tập của em gồm 3 phần:

Phần I: Tổng quan về Công ty TNHH kế toán và kiểm toán CPA

Hà Nội

Phần II: Thực trạng công tác kiểm toán khoản mục hàng tồn kho

do công ty CPA Hà Nội thực hiện.

Phần III: Một số giải pháp nhằm hoàn thiện quy trình kiểm toán khoản mục hàng tồn kho tại CPA Hà Nội

Qua quá trình thực tập, nhờ sự giúp đỡ tận tình của giáo viên hướng dẫn

và tập thể cán bộ, nhân viên trong công ty,em đã có cơ hội tìm hiểu thực tếcông tác tổ chức và thực hiện quy trình kiểm toán của CPA Hà Nội Ngoài ra,

em còn có điều kiện thuận lợi để áp dụng những kiến thức đã được học vàothực tế Tuy nhiên do còn có những hạn chế trong nhận thức và thực tiễn nênbáo cáo không thể tránh khỏi những thiếu sót Do vậy em rất mong đượcnhững ý kiến quý báu của thầy cô để em có thể hoàn thành tốt hơn bản báocáo này

Em xin chân thành cảm ơn !

PHẦN I: TỔNG QUAN VỀ CÔNG TY TNHH KẾ TOÁN

VÀ KIỂM TOÁN CPA Hà Nội

1 QÚA TRÌNH HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA CÔNG TY.

1.1 Lịch sử hình thành và phát triển của công ty

Được thành lập vào năm 1999, Công ty được sở Kế hoạch và Đầu tư TP

Hà Nội cấp Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh theo quyết định số 071009ngày 01/02/1999, và chính thức đi vào hoạt động với số vốn điều lệ là2.000.000.000 đồng (Hai tỷ Việt Nam đồng)

Từ khi thành lập đến nay Công ty tiến hành các giao dịch với tên chínhthức là Công ty TNHH Kiểm toán và Kế toán Hà Nội, tên giao dịch tiếng Anh

là HANOI COMPANY PROFESSION OF AUDITING & ACCOUNTING(viết tắt là CPA Hà Nội ) Hiện công ty gồm có 1 trụ sở chính tại Hà Nội và 2chi nhánh, 5 văn phòng đại diện tại các tỉnh như sau:

2 Chi nhánh tại thành phố Hồ Chí Minh:

Địa chỉ: 159/14 Bạch Đằng-Phường 2-Q.Tân Bình-TP Hồ Chí MinhTel: (848) 2 936 178 Fax: (848) 8 488 550

E-mail: cpahanoi@fpt.vn

Website : www.cpahanoi.com

3 Chi nhánh tại Hải Phòng :

Địa chỉ :Số 27e, Điện Biên Phủ, P.Hoàng Văn Thụ, Q.Hồng Bàng, HảiPhòng

Tel : (84.313) 569 777 Fax : (84.313) 569 996

4 Văn phòng đại diện tại Vĩnh Phúc :

Địa chỉ : Số 459-đường Mê Linh, Thị xã Vĩnh Yên, Vĩnh PhúcTel : (84.211) 211 448 Fax : (84.211) 211 448

5 Văn phòng đại diện tại Hà Nam :

Địa chỉ : Số 71 đường Trường Chinh, Phường Lương Khánh Thiện TXPhủ Lý, Hà Nam

Tel : (84.351) 847 700 Fax : (84.351) 847 700

6 Văn phòng đại diện tại TP Huế :

Địa chỉ : Số 262 Điện Biên Phủ, TP Huế

Tel : (84.54) 240 811 Fax : (84.54) 240 811

7 Văn phòng đại diện tại Đắc Lắc :

Địa chỉ : Số 63 Lê Quý Đôn, Buôn Mê Thuột, Đắc Lắc

Tel : (84.500) 952 778 Fax : (84.500) 952 778

8 Văn phòng đại diện tại Gia Lai :

Địa chi : 16A Lê Đại Hành – TP Plâyku

1.2 Định hướng phát triển và tình hình hoạt động kinh doanh của công

ty trong những năm gần đây

Là một trong những Công ty kiểm toán hàng đầu Việt Nam, công tychuyên cung cấp các dịch vụ kiểm toán, tư vấn thuế, tư vấn tài chính kế toán,

tư vấn quản lý thuộc các lĩnh vực kinh tế trên toàn quốc theo nguyên tắc độclập, khách quan và bí mật số liệu của khách hàng; công ty coi uy tín và chấtlượng là vấn đề hàng đầu

Hiện nay, công ty có hơn 150 nhân viên, trong đó có 60 người có trình

độ Đại Học và Trên Đại Học được đào tạo tại Việt Nam và Nước Ngoài nhưAustralia, Ireland với nhiều Kiểm toán viên Quốc gia được Bộ Tài Chínhcấp Chứng chỉ Kiểm toán viên (CPA), và có từ 5 đến 10 năm kinh nghiệmlàm việc tại các Công ty kiểm toán có uy tín ở Việt Nam cùng các hãng kiểmtoán Quốc tế hoạt động tại Việt Nam Công ty là tập thể thống nhất gồm Banlãnh đạo giàu kinh nghiệm và đội ngũ nhân viên chuyên nghiệp năng động; là

sự kết hợp hài hòa giữa hoạt động kinh doanh và phục vụ công chúng; và làđịa chỉ tin cậy của khách hàng trong nước và quốc tế Ban lãnh đạo và nhânviên Công ty luôn thể hiện sự tận tâm nghề nghiệp, hướng tới chất lượngchuyên môn cao nhất dành cho khách hàng Với lợi thế đó đã giúp cho CPA

Hà Nội có thế mạnh trong ngành nghề so với các công ty kiểm toán khác.Hiện nay, CPA Hà Nội là được xem một trong những công ty kiểm toán có

số lượng kiểm toán viên lớn và giàu kinh nghiệm nhất trong số trên 160 công

ty kiểm toán đang hoạt động tại Việt Nam Tập thể CPA Hà Nội có thể tự

hào rằng: “Chúng ta: đoàn kết, chất lượng và uy tín”

Trong quá trình phát triển của mình, CPA Hà Nội đã luôn nỗ lực khôngngừng nhằm nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ, nâng cao uy tín nghềnghiệp của mình, từ đó nâng cao kết quả kinh doanh Để thấy được phần nào

sự phát triển đi lên không ngừng của CPA Hà Nội , chúng ta heo dõi tình hìnhcác thông tin của công ty qua những năm theo bảng sau:

Bảng 1.2: Một vài thông tin của CPA Hà Nội

Biều đồ 1.2 : Doanh thu qua các năm

Đơn vị : Tỷ đồng

Nhìn vào biểu đồ trên có thể thấy từ năm 2006 đến năm 2008, doanh thucủa công ty đã liên tục tăng, tốc độ tăng cũng tương đối cao : năm 2007 tăng17,65% so năm 2006, năm 2008 tăng 50% so với năm 2007 Điều này là docông ty ngày càng không ngừng mở rộng quy mô, mở rộng thị trường CácHợp đồng Kiểm toán ngày càng tăng lên không những về số lượng mà còn vềgiá trị của Hợp đồng Bên cạnh đó thu nhập thuần của công ty năm 2007 và

2008 đều là 1,5 tỷ điều này cho thấy thu nhập thuần của công ty là tương đối

ổn định và ngày càng tăng

Với sự cố gắng của lãnh đạo và cán bộ công nhân viên, Công ty TNHHKiểm toán và Kế toán Hà Nội đã vững bước phát triển gặt hái được nhữngthành quả đáng tự hào, chiếm được sự tín nhiệm của khách hàng bằng việccung cấp cho khách hàng những dịch vụ chuyên môn tốt nhất, đảm bảo chấtlượng và uy tín nghề nghiệp Điều này được thể hiện ở số lượng khách hàngcủa Công ty ngày càng tăng từ năm 2006 là 305 đến năm 2007 số lượngkhách hàng lên tới 450 và tăng lên 550 khách hàng trong năm 2008

Ngoài ra, CPA Hà Nội là một trong số ít những công ty kiểm toán đượcchấp thuận của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước để cung cấp dịch vụ kiểmtoán cho các tổ chức phát hành, tổ chức niêm yết hoặc tổ chức kinh doanhchứng khoán theo Quyết định số 410/QĐ–UBCK ngày 10/07/2007 Đó chính

là hồ sơ pháp lý khẳng định vị thế của CPA Hà Nội ngày càng có chỗ đứngvững chắc trên thị trường Việt Nam

1.3 Lĩnh vực hoạt động chính

CPA Hà Nội hoạt động theo nguyên tắc: độc lập khách quan và bí mật

số liệu của khách hàng, với phương châm coi: ‘uy tín và chất lượng là hàngđầu’ Hiện nay, CPA Hà Nội đã và đang cung cấp cho khách hàng các dịch

vụ chuyên nghiệp, bao gồm các lĩnh vực: kiểm toán, thẩm định giá trị tài sản,

tư vấn, dịch vụ chuyển đổi Báo cáo tài chính theo chuẩn mực quốc tế và dịch

Kiểm toán Báo cáo tài chính thường niên nhằm các mục đích như:

- Kiểm toán thông thường theo chế độ chuẩn mực kế toán, trong đó baogồm cả các công ty niêm yết

- Kiểm toán cho mục đích thuế: các Báo cáo đấy làm căn cứ quyết toánthuế

- Kiểm toán cho mục đích đi góp vốn liên doanh, đấu thầu, đi vay Ngânhàng, cho việc xác định chia tách, sáp nhập

- Kiểm toán nhằm mục đích giúp các công ty cổ phần xác định vốn đểchuyển nhượng

* Kiểm toán quyết toán công trình xây dựng cơ bản hoàn thành.

* Kiểm toán Báo cáo tài chính của các dự án do các tổ chức quốc tế tàitrợ

* Kiểm toán hoạt động

* Kiểm toán tuân thủ

* Kiểm toán thực hiện tỷ lệ Nội địa hoá

* Kiểm toán quyết toán vốn đầu tư

Bên cạnh các kiểm toán Báo cáo tài chính thường niên, CPA Hà Nộicòn thực hiện kiểm toán quyết toán vốn đầu tư , góp phần nâng cao tính cạnhtranh của CPA Hà Nội với các công ty kiểm toán khác Hoạt động Kiểm toánquyết toán vốn đầu tư của công ty đã giúp cho các chủ đầu tư loại bỏ được cácchi phí bất hợp lý, tiết kiệm cho ngân sách Nhà nước và các chủ đầu tư hàngngàn tỷ đồng

1.3.2 Dịch vụ tư vấn

Các dịch vụ tư vấn của CPA Hà Nội đã cung cấp cho khách hàng nhữnggiải pháp tốt nhất, giúp khách hàng cải tiến được hệ thống kiểm soát Nội bộ,nâng cao hiệu quả kinh doanh và chất lượng sản phẩm dịch vụ, giảm chi phíhoạt động không ngừng tăng doanh thu, giúp cho các doanh nghiệp bố trínhân sự một cách hợp lý…

* Lĩnh vực tư vấn tài chính

- Tư vấn thiết lập hệ thống kiểm soát Nội bộ hiệu quả cho doanh nghiệp,xây dựng quy chế tài chính cho doanh nghiệp

- Tư vấn quản lý tiết kiệm chi phí của doanh nghiệp

- Tư vấn quản lý tiền lương và nhân sự

- Tư vấn thành lập doanh nghiệp, tư vấn cổ phần hoá doanh nghiệp, tưvấn đối với các doanh nghiệp tham gia thị trường chứng khoán

CPA Hà Nội là một trong số rất ít các công ty kiểm toán Việt Nam được

Uỷ ban chứng khoán Nhà nước chập thuận kiểm toán Báo cáo tài chính củacác công ty cổ phần niêm yết trên thị trường chứng khoán

* Lĩnh vực tư vấn thuế

Dịch vụ tư vấn thuế cũng là một trong những dịch vụ truyền thống củaCPA Hà Nội , luôn mang lại hiệu quả cao cho khách hàng bởi công ty có mộtđội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm và am hiểu về pháp luật thuế tại ViệtNam, cũng như luôn nắm bắt các quy định của các cơ quan thuế ở trung ương

và địa phương

CPA Hà Nội tư vấn về thuế được thể hiện trên các mặt như :

- Trợ giúp lập tờ khai thuế GTGT, thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế nhàthầu đối với các nhà thầu nước ngoài

- Tư vấn thanh quyết toán thuế thu nhập cá nhân

- Giải đáp vướng mắc về thuế của các doanh nghiệp

- Cung cấp tài liệu văn bản về thuế cho các doanh nghiệp

- Lập hồ sơ, thủ tục về xin miễn, giảm thuế

* Lĩnh vực tư vấn kế toán

CPA Hà Nội đã và đang cung cấp nhiều dịch vụ kế toán hướng tới việcnâng cao chất lượng hoạt động kế toán cho các doanh nghiệp, đơn vị hànhchính sự nghiệp Các dịch vụ kế toán mà công ty cung cấp gồm:

- Ghi chép và giữ sổ sách cho doanh nghiệp

- Tư vấn lựa chọn hình thức sổ và tổ chức bộ máy kế toán

- Tư vấn lập Báo cáo tài chính

- Tuyển chọn nhân viên kế toán và kế toán trưởng cho các doanh nghiệp

- Tư vấn thiết lập, xây dựng phần mềm kế toán phù hợp cho từng loạihình doanh nghiệp

- Cung cấp tài liệu văn bản về chế độ kế toán cho các doanh nghiệp.CPA Hà Nội hiện có đội ngũ các chuyên gia kế toán có nhiều năm kinhnghiệm làm việc thực tiễn trong các doanh nghiệp, sự hiểu biết sâu rộng về kếtoán Việt Nam cũng như các thông lệ kế toán quốc tế sẽ giúp cho các dịch vụ

kế toán mà công ty cung cấp có giá trị cao

1.3.3 Thẩm định giá trị tài sản

Dịch vụ tư vấn cổ phần hoá, công ty có nhiều kinh nghiệm thể hiện ở cáclĩnh vực:

- Thẩm định giá trị bất động sản

- Thẩm định giá trị máy móc, thiết bị

- Thẩm định giá trị vật tư, hàng hoá

- Kiểm toán xác định giá trị doanh nghiệp cho mục đích cổ phần hoá

- Thẩm định giá trị tài sản cho việc sáp nhập, giải thể, chia tách, hoặcgiao bán khoán doanh nghiệp

CPA Hà Nội sẽ không ngừng cải thiện chất lượng dịch vụ và cung cấpcho khách hàng những dịch vụ xác định giá trị doanh nghiệp tốt nhất và tưvấn những phương pháp tối ưu giúp khách hàng gặt hái được nhiều thànhcông hơn nữa trong hoạt động kinh doanh

1.3.4 Chuyển đổi Báo cáo tài chính theo chuẩn mực quốc tế

Chuyển đổi Báo cáo tài chính (BCTC) theo chuẩn mực quốc tế là mộttrong số các dịch vụ chuyên ngành của CPA Hà Nội , nhằm các mục tiêu sau:

- Dịch vục chuyển đổi BCTC của các doanh nghiệp phục vụ cho mụctiêu hợp nhất kết quả hoạt động với Công ty mẹ theo chuẩn mực kế toán Quốctế

- Dịch vụ soát xét BCTC đã được chuyển đổi theo thông lệ kế toán Quốc

tế phục vụ cho mục tiêu hợp nhất kết quả hoạt động với Công ty mẹ

1.3.5 Dịch vụ đào tạo

CPA Hà Nội có một số thành viên có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vựcgiảng dạy, công ty có tổ chức các khoá học bồi dưỡng, đào tạo và nâng caokiến thức về quản trị kinh doanh, về tài chính kế toán và kiểm toán, về phântích đầu tư, chứng khoán, về thuế và bảo hiểm cho các nhân viên

Công ty thực hiện các lĩnh vực đào tạo như:

- Tổ chức các khoá học về kế toán và kiểm toán phù hợp với các nguyêntắc và chuẩn mực kế toán và chuẩn mực kiểm toán Quốc tế

- Tổ chức các khoá học về kế toán và kiểm toán phù hợp các nguyên tắc

và chuẩn mực kế toán và chuẩn mực kiểm toán Việt Nam

- Tổ chức các khoá đào tạo về kiểm toán Nội bộ cho các doanh nghiệphoạt động kinh doanh tại Việt Nam

- Đào tạo nghiệp vụ kiểm toán nâng cao cho sinh viên các trường Đạihọc, Cao đẳng

Các chương trình đào tạo của công ty đã có những hiệu quả đáng kể,công ty đã nâng cao được kiến thức chuyên môn cho các nhân viên, số lượngngười có Chứng chỉ Kiểm toán viên (CPA) cũng tăng lên, bên cạnh đó giúpkhách hàng có những thông tin đáng tin cậy và chính xác về tình hình tàichính Không những thế công ty hưỡng dẫn sinh viên thực tập trình tự cáctrương trình kiểm toán, từ đó sinh viên có được nhiều kinh nghiệp thực tiễnkhi cùng các anh chị kiểm toán qua những lần đi xuống khách hàng

1.4 Đặc điểm kinh doanh

Cùng với sự phát triển và thành công gần 10 năm hoạt động, CPA HàNội đã có những bước tiến vững chắc và trở thành một trong những công tykiểm toán có vai trò đáng kể cho ngành kiểm toán Việt Nam.Hiện nay, CPA

Hà Nội đã và đang cung cấp các dịch vụ kiểm toán, kế toán, tư vấn, thẩm

định giá cho gần 600 khách hàng là doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài,các công ty tư nhân, một số công ty Nhà nước

Công ty có trụ sở chính tại Hà Nội, các chi nhánh chính tại TP HCM, và

6 văn phòng đại diện tại các TP Huế, Hải Phòng, các tỉnh Vĩnh Phúc, HàNam, Đắc Lắc, Gia Lai, điều này chứng tỏ thị trường cung cấp dịch vụ kiểmtoán, tư vấn của công ty trải khắp cả nước

Danh sách Khách hàng của CPA Hà Nội như sau:

 Các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài :

- Các khách hàng Nhật Bản : các công ty có vốn góp của phía Nhật

đô (Liên doanh) …

- Các khách hàng Trung Quốc :các khách hàng có vốn góp của phía

Trung Quốc

Công ty LD TAXI Hồng Hà (Liên doanh) ,Công ty United Motors ViệtNam(100% vốn nước ngoài)…

- Khách hàng Hàn Quốc

Công ty PangRim Yoochang Việt Nam (100% vốn nước ngoài) , Công

ty VINA-KOREA (Liên doanh)

- Các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài khác:

Công ty CRAFT LINK (100% vốn nước ngoài), Công ty LD Fremiko( Liên doanh), Công ty LD Cao ốc Á Châu ( Liên doanh)

…

 Các doanh nghiệp nhà nước :

Các đơn vị thành viên Tổng Công ty Than Việt Nam, Các đơn vị thànhviên Tổng Công ty Dệt may Việt Nam …

 Các công trình xây dựng cơ bản hoàn thành:

Công trình trung tâm thương mại số 5 - Nam Bộ - Lê Duẩn - Hà Nội.Công trình Ngân Hàng Nhà Nước các Tỉnh : Hà Tây, Hoà Bình, Sơn La, VĩnhPhúc, Hải Dương, Thanh Hoá, Bắc Ninh, Lạng Sơn

 Các dự án do chính phủ các nước và các tổ chức quốc tế tài trợ:

Dự án hỗ trợ trẻ em của Quỹ Bảo trợ trẻ em công giáo Australia(CCFA), Tham gia dự án kiểm toán chuẩn đoán doanh nghiệp nhà nước(VIE3354) …

 Các công ty TNHH và cổ phần hoạt động tại Việt Nam:

Công ty TNHH Viễn Đông, Công ty TNHH Thương Mại Việt Á…

Khách hàng của CPA Hà Nội chủ yếu là khách hàng có vốn đầu tư nướcngoài, các doanh nghiệp có 100% vốn nước ngoài hầu hết là các khách hàngHồng Kông, Đài Loan Như vậy, khách hàng có vốn đầu tư nước ngoài chiếm36,04% trong tổng số khách hàng của CPA Hà Nội (khách hàng Đài Loan,Hồng Kông chiếm 13,24%, tiếp đến là khách hàng Nhật Bản và Hàn Quốccùng chiếm 6,62% trong tổng số khách hàng ) Bên cạnh đó, thị trường đóngvai trò không nhỏ cho công ty là các công ty TNHH, công ty cổ phần hoạtđộng theo luật doanh nghiệp chiếm 22,79% trong tổng số khách hàng củaCPA Hà Nội CPA Hà Nội là một công ty kiểm toán có thị trường cung cấpdịch vụ rộng khắp cả nước

1.5 Đặc điểm tổ chức bộ máy quản lý của CPA Hà Nội

Sơ đồ 1.5: Sơ đồ tổ chức bộ máy quản lý của CPA HANOI

Chức năng nhiệm vụ của bộ máy tổ chức quản lý của CPA Hà Nội cụthể như sau:

Ban Giám đốc bao gồm: 1 Tổng giám đốc và 2 Phó tổng giám đốc, đây

là bộ phận đại diện pháp nhân về các hoạt động đối nội, đối ngoài của công tytrước pháp luật

Tổng giám đốc chịu trách nhiệm trước pháp luật về quản lý toàn diện

các mặt hoạt động của công ty, xác định các chiến lược kinh doanh, đa dạnghoá các loại hình dịch vụ cung cấp và trực tiếp quản lý hoạt động của bộ phậnsản xuất, chất lượng công việc kiểm toán Tổng giám đốc là người thực hiện

về soát xét sau cùng các Hồ sơ kiểm toán và là người đại diện của công ty ký

và phát hành Báo cáo kiểm toán và Thư quản lý với khách hàng

Phó tổng giám đốc chịu trách nhiệm chỉ đạo trực tiếp về từng hoạt động

Kiểm toán BCTC, Kiểm toán Báo cáo quyết toán XDCB, tư vấn và xác địnhgiá trị doanh nghiệp nhằm thực hiện các kế hoạch theo chiến lược phát triểncủa Công ty Phó tổng giám đốc chịu trách nhiệm theo sự phân công và uỷquyền của Tổng giám đốc

Phòng kiểm toán II

Phòng kiểm toán XDCB &

Thẩm định giá

Phòng

tư vấn

Phòng kiểm toán chấp thuận

Phòng

kế toán hành chính tổng hợp

Giám đốc chi nhánh là người chịu trách nhiệm về hoạt động của chi

nhánh đó, các chi nhánh nhằm đá ứng nhu cầu kiểm toán tại các địa phương

đó Các chi nhánh chịu trách nhiệm trước trụ sở chính của công ty

Các trưởng phòng là ban chịu trách nhiệm về chuyên môn trong từng

- Trưởng phòng tư vấn: chịu trách nhiệm cung cấp dịch vụ tư vấn kếtoán, tư vấn thuế, tư vấn tài chính cho khách hàng

- Trưởng phòng kiểm toán chấp thuận: chịu trách nhiệm kiểm toán cáccông ty niêm yết trên thị trường chứng khoán

- Trưởng phòng kế toán hành chính tổng hợp: chịu trách nhiệm về mặt

kế toán của công ty, thực hiện công việc hành chính của công ty

Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý của Công ty đã tạo nên môi trường kiểmtoán chuyên nghiệp và đạt được chất lượng kiểm soát, chất lượng kiểm toáncủa Công ty

1.6 Đặc điểm tổ chức kiểm toán tại công ty:

 Quy trình kiểm toán tại CPA Hà Nội

Mục đích cuộc kiểm toán là BCTC và đưa ra ý kiến trung thực hợp lýcủa thông tin trên BCTC cũng như là việc tuân thủ các chuẩn mực khi xácđịnh Báo cáo, từ đó công ty sẽ đưa ra các loại hình dịch vụ theo yêu cầu củakhách hàng

CPA Hà Nội thực hiện các cuộc kiểm toán theo một chu trình chungthống nhất gồm 5 giai đoạn sau:

Sơ đồ 1.6: Quy trình kiểm toán chung tại công ty

1.6.1 Gửi hồ sơ chào giá

Sau khi gửi Hồ sơ chào giá cung cấp dịch vụ kiểm toán và được kháchhàng chấp nhận Kiểm toán, đại diện công ty CPA Hà Nội sẽ gặp gỡ với banlãnh đạo công ty khách hàng để tiếp cận và quy định và chế độ của Nhà nước,của khách hàng đối với các hoạt động và xác định những vấn đề quan trọng.Đây là những thủ tục đầu tiên được coi là rất quan trọng trong các cuộc kiểmtoán, bước này giúp cho các KTV tìm hiểu được các thông tin của khách hàng

từ việc phỏng vấn, quán sát, thu thập những thông tin Hồ sơ kiểm các nămtrước là căn cứ để đánh giá rủi ro kiểm toán Nếu mức rủi ro là có thể chấp

Gửi Hồ sơ chào giá

Lập kế hoạch kiểm toán chiến

lược

Lập kế hoạch tổng quát và thiết

kế chương trình kiểm toán

Lập kế hoạch kiểm toán chi tiết

Hoàn tất công việc kiểm toán và

phát hành Báo cáo Kiểm toán,

thư quản lý (nếu có)

- Gửi Hồ sơ chào giá

- Đánh giá và khảo sát khách hàng

- Tìm hiểu khách hàng

- Ký hợp đồng kiểm toán

- Đánh giá rủi ro kiểm toán

- Lập kế hoạch kiểm toán chiến lược và tổng hợp.

Công việc sau cuộc Kiểm toán

- Lập kế hoạch kiểm toán chi tiết các phần hành.

Thực hiện kế hoạch kiểm toán Thực hiện các thủ tục phân tích, kiểm tra chi tiết số dư tài

khoản

- Lập các Bảng cân đối phát sinh sau điều chỉnh.

- Lập BC Kiểm toán

Kiểm tra chất lượng kiểm toán

nhận được và thoả thuận giá phí kiểm toán thì CPA Hà Nội sẽ tiến hành kýkết hợp đồng với khách hàng.

1.6.2 Lập kế hoạch kiểm toán

Đây là giai đoạn vô cùng quan trọng quyết định chất lượng và sự thànhcông của các cuộc kiểm toán Lập kế hoạch kiểm toán là hoạt động đầu tiêncủa quy trình Kiểm toán tại Công ty, lập kế hoạch kiểm toán do người phụtrách cuộc kiểm toán lập ra và được Tổng giám đốc phê duyệt Trong giaiđoạn này các Kiểm toán viên phải thực hiện các công việc cụ thể như sau:

* Tìm hiểu về hoạt động kinh doanh của khách hàng

Quá trình thu thập thông tin của khách hàng bằng các phương phápphỏng vấn, quan sát, kiểm tra tài liệu về đặc điểm lịch sử, về sự thành lập cácquyết định, vốn pháp định của công ty khách hàng Các KTV kiểm tra giấyphép kinh doanh, các Hợp đồng, các cam kết quản trị, các Biên bản họp cổđông, Hội đồng quản trị, điều lệ thông tin và các quy chế tại công ty kháchhàng Từ đó, các KTV có thể tìm hiểu về các quy trình mang tính pháp lý tạikhách hàng, tìm hiểu được về hoạt động kinh doanh các lĩnh vực ngành nghề

mà đơn vị tham gia được quy định trong luật hay giới hạn các văn bản pháplý KTV xác định được cơ sở có thể là tiêu chuẩn trong tiến hành đánh giáxem xét khía cạnh tuẩn thủ Như vậy giúp KTV:

- Tìm hiểu về lĩnh vực ngành nghề kinh doanh của khách hàng, về đặcthù sản xuất kinh doanh, tổ chức quản lý

- Giúp cho Kiểm toán viên có thể nắm bắt và hiểu rõ các sự kiện quantrọng, các thông tin được trình bày trong Báo cáo

- Giúp cho Kiểm toán viên đánh giá về những rủi ro trong kinh doanh cóliên quan đến khách hàng

* Tóm tắt cuộc họp với khách hàng

Trong cuộc họp giữa phía CPA Hà Nội và công ty khách hàng, Kiểmtoán viên ghi lại những yêu cầu của khách hàng và ý kiến của Kiểm toán viên.

* Hợp đồng kiểm toán

Sau khi chấp nhận khách hàng cũng như xác định được mục đích kháchhàng, Công ty sẽ ký Hợp đồng cung cấp dịch vụ với khách hàng Hợp đồng kiểmtoán có 7 điều, trong đó có ghi đầy đủ quyền và nghĩa vụ của hai bên Hợp đồngkiểm toán có ghi rõ loại hình dịch vụ, luật áp dụng và các chuẩn mực, thời điểmphát hành Báo cáo kiểm toán và thư quản lý, phương thức phát hành Báo cáo

Về phía khách hàng quy định rõ trách nhiệm phải cung cấp đầy đủ và kịp thờicác tài liệu kế toán của công ty mình liên quan đến cuộc kiểm toán, thời hạnthanh toán phí dịch vụ kiểm toán Về phía CPA Hà Nội đảm bảo tuân thủ cácchuẩn mực kiểm toán hiện hành, sẽ cung cấp Báo cáo Kiểm toán

* Đánh giá rủi ro kiểm toán và môi trường kiểm soát.

Thông qua thu thập bằng chứng và môi trường kiểm soát, KTV phải tìm

ra được các yếu tố rủi ro mà khách hàng phải gánh chịu trước đây, các giảipháp khắc phục của khách hàng, từ đó xem xét mức độ ảnh hưởng của nhữngyếu tố rủi ro và giải pháp khắc phục đó đến việc lập BCTC và tính trung thực,hợp lý của BCTC, đến từng khoản mục của BCTC

Sau khi phân tích và đánh giá HTKSNB, hệ thống hệ thống kế toán và các rủi ro kiểm toán có thể tin rẳng rủi ro phát hiện có thể chấp nhận ở mức nào?

* Phân tích sơ bộ BCTC của doanh nghiệp

Phân tích soát xét các số liệu Báo cáo tài chính mới nhất của khách hàng,

số liệu này có thể là sơ bộ

Thực hiện kiểm tra đánh giá các BCTC của doanh nghiệp đảm bảo rằng:

• BCTC có nhất quán với sự hiểu biết của KTV về đơn vị,

về từng số dư tài khoản hay không?

• Có nhất quán với các bằng chứng kiểm toán được thuthập hay không?

• Kiểm tra các chính sách kế toán, có sự thay đổi nào trongchính sách kế toán hay không?

• Số dư các tài khoản trình bày theo đúng với chính sách

kế toán, với các tiêu chuẩn chuyên môn và phù hợp với các quy định của phápluật hay không?

+) Các nguyên tắc kế toán của đơn vị có được tuân thủ khi được lậpBCTC không?

+) Việc xem xét và phân tích báo cáo tài chính áp dụng các phươngpháp:

• So sánh năm trước – năm nay

• Phân tích tỷ suất: cơ cấu vốn, khả năng thanh toán

• Phân tích xu hướng

• So sánh đối chiếu giữa bảng cân đối kế toán và Báo cáokết quả kinh doanh và phân tích doanh thu và chi phí

Các thủ tục phân tích khác

* Kiểm tra tính hoạt động liên tục

KTV phải đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến tính liên tục hoạt động củadoanh nghiệp (việc đánh giá này có thể là sơ bộ để thiết lập kế hoạch kiểm

toán và các phương pháp kiểm toán thích hợp hoặc phân tích đánh giá tínhliên tục của doanh nghiệp khi phát hành Báo cáo kiểm toán).

Các yếu tốt ảnh hưởng xấu đến tính liên tục hoạt động của doanh nghiệp:

• Các dấu hiệu về tài chính: các giá trị thuần hoặc nguồnvốn lưu động âm, không thể trả các khoản vay đến hạn, các khoản phải thuquá hạn lớn, lỗ kinh doanh quá lớn,

• Các dấu hiệu về hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp

• Các dấu hiệu khác như: không đủ hoặc không tuẩn thủcác quy định về vốn pháp định hoặc các quy định khác trong điều lệ

* Lập chiến lược kiểm toán

Chiến lược kiểm toán do Ban giám đốc lập, quy định các nhóm kiểmtoán phải tuân thủ các quy định của Công ty trong quá trình thực hiện cuộckiểm toán và đúng theo phương hướng mà Ban giám đốc nêu ra trong chiếnlược Trong quá trình kiểm toán nếu phát hiện những vấn đề khác biệt vớinhận định ban đầu của Ban giám đốc thì phải báo cáo kịp thời cho Ban giámđốc để có những điều chỉnh

Nội dung:

 Tìm hiểu tình hình kinh doanh của khách hàng

 Xác định rủi ro mà doanh nghiệp gặp phải và ảnh hưởng của nó tớiBCTC

 Xác định các mục tiêu kiểm toán và phương pháp tiếp cận kiểmtoán

 Đánh giá hệ thống kiểm soát Nội bộ (Từ phần B)

 Xác định những vấn đề về BCTC như chế độ áp dụng, chuẩn mực

kế toán áp dụng, yêu cầu về lập BCTC

 Xác định nhu cầu về sự giúp đỡ của các chuyên gia nghiệp vụ nhưLuật sư, Kiểm toán viên Nội bộ, Kiểm toán viên khác và cácchuyên gia khác

 Phổ biến và thông báo chiến lược kiểm toán cho chủ nhiệm kiểmtoán và lưu vào Hồ sơ kiểm toán Căn cứ vào chiến lược đã đượcphê duyệt Chủ nhiệm kiểm toán lập kế hoạch kiểm toán và thiết kếchương trình kiểm toán

1.6.3 Lập kế hoạch kiểm toán tổng quát và thiết kế chương trình kiểm toán

* Lập kế hoạch kiểm toán tổng quát

Sau khi đã tìm hiểu các yếu tố cần thiết cho một cuộc kiểm toán, trưởngnhóm kiểm toán căn cứ các thông tin khách hàng, quy mô doanh nghiệp đểlập kế hoạch tổng quát Kế hoạch này xác định:

 Thời gian kiểm toán

 Xác định nhóm kiểm toán: số người kiểm toán

 Phân công công việc cho từng KTV

 Xác định phương pháp kiểm toán: kiểm tra chọn mẫu, kiểm tra cáckhoản mục chủ yếu, kiểm tra 100% chứng từ

* Thiết kế chương trình kiểm toán

Kiểm toán thực chất là cụ thể hoá cho từng đối tượng cụ thể, công tythực hiện kiểm toán theo từng phần hành cụ thể Chương trình kiểm toánthường bao gồm các loại trắc nghiệm: trắc nghiệm công việc, trắc nghiệmphân tích, trắc nghiệm trực tiếp số dư

Nội dung:

• Xác định các thủ tục để thực hịên kiểm toán gắn liền với các mục tiêuvới các cơ sở dẫn liệu bị sai phạm

• Qui mô mẫu chọn: căn cứ vào phạm vi kiểm toán rộng hay không, yêucầu kiểm toán đặt ra Kiểm toán viên phải tiến hành chọn mẫu kiểm toán.

• Phần tử lựa chọn: Kiểm toán viên chọn mẫu đại diện, phần tử lựa chọnphải mang đặc trưng của tổng thể

• Thời gian tiến hành

1.6.4 Lập kế hoạch kiểm toán chi tiết

Chương trình kiểm toán của CPA Hà Nội được thiết kế cho từng khoảnmục và Công ty có các chương trình có sẵn Khi tiến hành kiểm toán, Kiểmtoán viên thường dựa chủ yếu vào chương trình đó Tuy nhiên tuỳ vào đặcđiểm cụ thể từng đối tượng kiểm toán mà KTV có thể bổ sung hoặc thay đổimột phần nào đó của chương trình kiểm toán cho phù hợp

1.6.5.Thực hiện kế hoạch kiểm toán

Căn cứ vào kế hoạch kiểm toán, trình độ năng lực và thế mạnh của từngKTV, nhóm trưởng tiến hành phân công công việc cụ thể Nhóm trưởng phổbiến cho từng KTV nắm rõ những Nội dung, phần hành kiểm toán được phâncông, các phương pháp kiểm toán cần áp dụng và những trọng tâm cần chú ýtrong quá trình thu thập bằng chứng kiểm toán

Thực hiện kế hoạch kiểm toán bao gồm các công việc như sau:

* Thực hiện các thử nghiệm kiểm soát:

• Thực hiện các thủ tục kiểm soát Nội bộ và đánh giá vàđánh giá độ tin cậy của hệ thống kiểm soát Nội bộ

• Hệ thống kiểm soát nộ bộ được coi là có hiệu lực thì cóthể rút bớt các thủ tục cơ bản, nếu hệ thống kiểm soát Nội bộ không đạt yêucầu thì tăng cường các thủ tục chi tiết ở mức độ cao hơn

* Thực hiện các thủ tục phân tích:

• Phân tích xu hướng (phân tích ngang)

• Phân tích dọc (phân tích tỷ suất)

• Phân tích tính hợp lý

* Thực hiện các thủ tục kiểm tra chi tiết: KTV kiểm tra chi tiết số dư

từng tài khoản

Các tiếp cận để thực hiện kiểm tra chi tiết:

• Kiểm tra chi tiết các nghiệp vụ thường xuyên

• Kiểm tra các nghiệp vụ ước tính không thường xuyên.Phân biệt các sai phạm có trọng yếu hay không, hành vi sai phạm

Xác định hiệu quả trong việc thu tập bằng chứng kiểm toán

* Kiểm toán viên thực hịên các kỹ thuật kiểm toán như: phóng vấn,

quan sát, tính toán, kiểm tra chứng từ trên những mẫu đã chọn KTV giám sátkiểm kê hoặc trực tiếp thực hiện cuộc kiểm kê, tiến hành gửi thư xác nhận tớiđơn vị cần xác định số dư trên tài khoản

1.6.6 Hoàn tất công việc kiểm toán Phát hành báo cáo Kiểm toán và thư quản lý (nếu có)

Sau khi các KTV tiến hành xuống công ty khác hàng thực hiện công việckiểm toán, đây là giai đoạn mà KTV phải đưa ra kết quả của cuộc kiểm toán.Nhóm kiểm toán sẽ đưa ra kết quả cuộc kiểm toán cụ thể như sau:

- KTV đưa ra Báo cáo kiểm toán dự thảo và Thư quản lý (nếu có)

- KTV lập tờ ghi chú soát xét File kiểm toán

- Lập Báo cáo tóm tắt cuộc kiểm toán: Báo cáo này ghi rõ công việckiểm toán phát hiện ra những điểm bất thường nào, nguyên nhân của cácngiệp vụ đó và yêu cầu các điều chỉnh

- Lập bảng cân đối số phát sinh sau điều chỉnh, lập các BCTC sau điềuchỉnh

- Các sự kiện sau ngày khoá sổ: xem xét các ảnh hưởng của các điềuchỉnh đến Báo cáo tài chính từ kết thúc năm tài chính đến khi kiểm toán.

- Thư giải trình Ban giám đốc khách hàng: Nhằm giúp Ban giám đốchiểu được việc lập các BCTC theo các chế độ hiện hành

- Lập BCTC và Báo cáo kiểm toán

1.6.7 Soát xét Báo cáo và Hồ sơ kiểm toán

Công việc soát xét Báo cáo và Hồ sơ kiểm toán sau mỗi cuộc kiểm toán

là vô cùng quan trọng

Giai đoạn này công ty tiến hành soát xét: Soát xét Báo cáo kiểm toán

Soát xét Hồ sơ kiểm toán

Tiến hành quản lý kiểm toán

* Soát xét Báo cáo kiểm toán

• Soát xét việc trình bày Báo cáo kiểm toán: Việc trình bày

có đúng tiêu chuẩn trình bày hay không?

• Soát xét Nội dung Báo cáo kiểm toán: Kiểm tra câu từtrong Báo cáo, đối chiếu thông tin có chính xác hay không?

* Soát xét Hồ sơ kiểm toán

• Soát xét về hình thức Hồ sơ kiểm toán: các tài liệu có sắpxếp đúng quy định hay không?

• Soát xét Nội dung kiểm toán: trong mỗi Hồ sơ kiểm toán

có bao gồm đầy đủ những tài liệu và Nội dung theo quy định của Công tykhông?

* Quản lý kiểm toán

Quản lý kiểm toán là công việc của người phụ trách kiểm toán và Bangiám đốc của CPA Hà Nội Sau mỗi cuộc kiểm toán Ban lãnh đạo sẽ:

• Đánh giá tổng quát về dịch vụ cung cấp cho khách hàng.

• Đánh giá nhóm kiểm toán

• Bản phê duyệt Báo cáo kiểm toán và có tiếp tục cung cấpdịch vụ cho khách hàng các năm

2 QUY TRÌNH KIỂM TOÁN ĐƯỢC THỰC HIỆN TẠI CPA HA NOI

2.1 Lập kế hoạch và thiết kế phương pháp kiểm toán

2.1.1 Chuẩn bị kế hoạch kiểm toán

Quy trình kiểm toán được bắt đầu khi KTV và công ty kiểm toán chấpnhận kiểm toán một khách hàng đánh dấu bằng việc ký kết hợp đồng kiểmtoán Để có những thông tin cần thiết, chính xác nhất cho công việc kiểmtoán, KTV phải khảo sát tìm hiểu thông tin về khách hàng

Những yếu tố chủ yếu mà KTV phải xác định được về công ty kháchhàng là: loại hình doanh nghiệp, địa chỉ công ty hồ sơ pháp lý, ngành nghềsản xuất kinh doanh chính, các quy định đặc biệt đối với ngành nghề kinhdoanh, địa bàn hoạt động, cơ cấu tổ chức, nhân sự, các bên có liên quan; mặthàng cung cấp chính, đặc thù của hoạt động kinh doanh, đặc điểm của sảnphẩm, quy trình sản xuất, thị trường và cạnh tranh, phương thức bán hàng,nhà cung cấp có ảnh hưởng đáng kể, khách hàng có ảnh hưởng đáng kể, rủi rokinh doanh có thể gặp phải …; về hệ thống kiểm soát Nội bộ: hệ thống kiểmsoát Nội bộ, hệ thống kế toán của khách hàng; hoạt động của khách hàngtrong năm có báo cáo tài chính: các hoạt động chủ yếu, quan trọng trong năm

có báo cáo tài chính, các chỉ tiêu ước tính; đánh giá của KTV về: quy môkhách hàng, tính chất phức tạp, những điểm cần chú trọng trong công việckiểm toán, dự tính về nhân sự, thời gian và giá phí cho cuộc kiểm toán Điềunày được thể hiện rất rõ qua bảng Khảo sát và đánh giá khách hàng

2.1.2 Lập kế hoạch chiến lược

Sau khi đã thu thập được những thông tin cần thiết cho cuộc kiểmtoán, người phụ trách cuộc kiểm toán tiến hành lập Kế hoạch kiểm toán chiếnlược và trình lên ban giám đốc công ty để phê duyệt

Các chỉ dẫn và yêu cầu

- Kế hoạch chiến lược được lập cho các cuộc kiểm toán lớn về quy mô, tính chất phức tạp, địa bàn rộng hoặc kiểm toán báo cáo tài chính nhiều năm;

- Kế hoạch chiến lược do người phụ trách cuộc kiểm toán lập và được Giám đốc Công ty (Phó Giám đốc được uỷ quyền hoặc Giám đốc chi nhánh) phê duyệt;

- Nhóm kiểm toán phải tuân thủ các quy định của công ty và phương hướng mà Giám đốc (Phó Giám đốc được uỷ quyền hoặc Giám đốc chi nhánh) đã duyệt trong kế hoạch chiến lược;

- Trong quá trình lập kế hoạch kiểm toán tổng thể và thực hiện kiểm toán nếu phát hiện những vấn đề khác biệt với nhận định ban đầu của Ban Giám đốc thì phải báo cáo kịp thời cho Ban Giám đốc để có những điều chỉnh phù hợp.

KẾ HOẠCH KIỂM TOÁN CHIẾN LƯỢC

(quy mô, tính chất phức tạp, địa bàn rộng hoặc kiểm toán nhiều năm)

Nội dung và các bước công việc của kế hoạch chiến lược:

1/ Tình hình kinh doanh của khách hàng (tổng hợp thông tin về lĩnh vựchoạt động), loại hình doanh nghiệp, hình thức sở hữu, công nghệ sản xuất, tổchức bộ máy quản lý và thực tiễn hoạt động của đơn vị) đặc biệt lưu ý: độnglực cạnh tranh, phân tích thái cực kinh doanh của doanh nghiệp, các yếu tố vềsản phẩm, thị trường tiêu thụ, giá cả và các hoạt động hỗ trợ sau bán hàng…2/ Xác định những vấn đề liên quan đến báo cáo tài chính như chế độ

kế toán, chuẩn mực kế toán áp dụng, yêu cầu về lập báo cáo tài chính vàquyền hạn của công ty

3/ Xác định vùng rủi ro chủ yếu của doanh nghiệp và ảnh hưởng của nótới báo cáo tài chính (đánh giá ban đầu về rủi ro tiềm tàng và rủi ro kiểmsoát)

4/ Đánh giá hệ thống kiểm soát Nội bộ

5/ Xác định các mục tiêu kiểm toán trọng tâm và phương pháp tiếp cậnkiểm toán

6/ Xác định nhu cầu về sự hợp tác của các chuyên gia tư vấn pháp luật,kiểm toán viên Nội bộ, kiểm toán viên khác và các chuyên gia khác như kỹ sưxây dựng, kỹ sư nông nghiệp

7/ Dự kiến nhóm trưởng và thời gian thực hiện

8/ Giám đốc duyệt và thông báo kế hoạch chiến lược cho nhóm kiểmtoán Căn cứ vào kế hoạch chiến lược đã được phê duyệt, trưởng nhóm kiểmtoán lập kế hoạch kiểm toán tổng thể và chương trình kiểm toán

2.1.3 Lập kế hoạch kiểm toán tổng thể

Để có được một chương trình kiểm toán linh hoạt, hợp lý dựa trên chiến lược kiểm toán đã được xây dựng người phụ trách công việc kiểm toán tiến hành xây dựng Kế hoạch kiểm toán tổng thể Kế hoạch kiểm toán tổng thể phải thể hiện được một cách bao quát: thông tin về hoạt động của khách hàng

và những thay đổi trong năm kiểm toán, các điều khoản của hợp đồng cần

nhấn mạnh, hiểu biết về hệ thống kế toán và hệ thống Kiểm soát Nội bộ, đánhgiá rủi ro, xác định mức trọng yếu, phương pháp kiểm toán đối với khoản mục, yêu cầu nhân sự, các vấn đề khác và tổng hợp kế hoạch kiểm toán tổng thể.

2.1.4 Lập chương trình kiểm toán

Chương trình kiểm toán là những dự kiến chi tiết về những công việccần thực hiện, thời gian hoàn thành và sự phân công lao động giữa các KTVcũng như dự kiến về những tư liệu, thông tin liên quan cần sử dụng và thuthập Trọng tâm của trương trình kiểm toán là các thủ tục kiểm toán cần thiếtthực hiện đối với từng khoản mục hay bộ phận được kiểm toán

2.2 Thực hiện kế hoạch kiểm toán

Sau khi đã lập kế hoạch và chương trình kiểm toán, kiểm toán viên thựchiện các kỹ thuật kiểm toán như: phóng vấn, quan sát, tính toán, kiểm trachứng từ trên những mẫu đã chọn… Giám sát kiểm kê hoặc trực tiếp thựchiện cuộc kiểm kê, tiến hành gửi thư xác nhận tới đơn vị cần xác định số dưtrên tài khoản Các kế hoạch, chương trình kiểm toán nhằm đưa ra những ýkiến xác thực về mức độ trung thực và hợp lý của Bảng khai tài chính trên cơ

sở những bằng chứng kiểm toán đầy đủ và tin cậy

2.3 Hoàn thành kiểm toán và công bố Báo cáo kiểm toán

Kết thúc cuộc kiểm toán, Công ty sẽ lập và phát hành các báo cáo sau:Báo cáo Kiểm toán về Báo cáo tài chính Báo cáo kiểm toán nêu rõ ýkiến của kiểm toán viên về tình hình tài chính cũng như tình hình hoạt độngcủa đơn vị trong năm tài chính N

Thư quản lý được lập cho đơn vị được kiểm toán Kiểm toán viên đượcyêu cầu cần phải lập Báo cáo những phát hiện quan trọng trong quá trìnhkiểm toán đề cập tới tất cả các phát hiện quan trọng của kiểm toán viên thuđược trong quá trình kiểm toán (ngoài những vấn đề đã được nêu trong Báo

cáo kiểm toán), những vấn đề kiểm toán viên lưu ý đối với đơn vị nhằm giúpđơn vị hoàn thiện hơn nữa công tác kế toán và quản lý tài chính.

2.4 Hệ thống kế toán tại công ty CPA Hà Nội

Chế độ kế toán áp dụng: Hiện nay công ty đang áp dụng chế độ Kế toán

mới theo Quyết định số 15-QĐ/BTC ngày 20/03/2006 của Bộ trưởng Bộ Tàichính

Niên độ kế toán: Niên độ kế toán bắt đầu từ này 01/01 và kết thúc ngày

31/12 hàng năm

Hình thức sổ sách kế toán áp dụng: Công ty áp dụng hình thức Nhật ký

chung Báo cáo tài chính gồm 4 biểu theo quy định của Bộ tài chính: Bảngcân đối đế toán, Báo cáo kết quả kinh doanh, Báo cáo lưu chuyển tiền tệ,Thuyết minh Báo cáo tài chính

Các nguyên tắc hạch toán, ghi nhận theo đúng chuẩn mực Kế toán hiệnhành

2.5 Hệ thống kiểm soát chất lượng kiểm toán tại CPA Hà Nội

Để đảm bảo chất lượng dịch vụ cung cấp có uy tín đối với khách hàng,CPA Hà Nội luôn quan tâm đến công tác kiểm soát chất lượng, nếu KTVđưa ra những ý kiến không chính xác hoặc không đảm bảo độ tin cậy thì sẽmang lại sự hiểu lầm cho người sử dụng thông tin và gây ra những hậu quảkhó lường trong hoạt động kinh tế tài chính Vì vậy, soát xét chất lượng cuộckiểm toán là một trong những nhiệm vụ quan trọng với hoạt động của Công

ty Hệ thống kiểm soát chất lượng của công ty được khái quát theo sơ đồ sau:

Sơ đồ 2.5: HỆ THỐNG KIỂM SOÁT CHẤT LƯỢNG TẠI CPA Hà Nội

* Ban soát xét: Là bộ phận cuối cùng thực hiện công việc soát xét, đây

là bộ phận kiểm soát chất lượng hoạt động kiểm toán, thực hiện rà soát kếtquả kiểm toán trước khi phát hành Báo cáo kiểm toán và thực hiện tư vấn độclập (không tham gia trực tiếp vào cuộc kiểm toán) để đảm bảo chất lượng cácdịch vụ cho khách hàng

Ban soát xét gồm 2 thành viên:

• Tổng giám đốc (trưởng Ban soát xét): Là người soát xét,kiểm tra chất lượng sau cùng của các cuộc kiểm toán

• Phó Ban soát xét: Là người rà soát các công việc kiểmtoán, trình tự kiểm toán và chất lượng các cuộc kiểm toán có đúng các chuẩnmực hay không trước khi trình Ban soát xét

* Trưởng phòng: Là người chịu trách nhiệm giám sát các Kiểm toán

viên của phòng mình, giám sát các hoạt động, phương pháp làm việc cũngnhư việc áp dụng các chuẩn mực Kiểm toán vào công việc kiểm toán Ngườisoát xét Hồ sơ kiểm toán trước khi trình Ban soát xét

BAN KIỂM SOÁT CHẤT LƯỢNG

TRƯỞNG NHÓM KIỂM TOÁN

KIỂM TOÁN VIÊN

Quan hệ chỉ đạo, giám sát

Trình tự soát xét.

TRƯỞNG PHÒNG

* Trưởng nhóm kiểm toán: Là người trực tiếp giám sát công việc kiểm

toán của các Kiểm toán viên trong nhóm kiểm toán của mình Trưởng nhómkiểm toán chịu trách nhiệm kiểm tra chất lượng từng giai đoạn mà các Kiểmtoán viên thực hiện trong quá trình kiểm toán

* Các Kiểm toán viên: Người thực hiện các công việc kiểm toán và cần

xem xét lại trước khi đưa ra các quyết định chính xác

Kiểm soát chất lượng của các cuộc kiểm toán không phải là giai đoạnđộc lập mà được thực hiện trong các giai đoạn, các khâu của cuộc kiểm toán.CPA Hà Nội đã tổ chức một hệ thống kiểm soát chất lượng kiểm toán mộtcách nghiêm ngặt, chất lượng kiểm toán của công ty là một công cụ vô cùngquan trọng trong quản lý kinh tế

Kiểm soát chất lượng của CPA Hà Nội được thực hiện cụ thể như sau:

2.5.1.Kiểm soát nhân sự

Nhân tố quan trọng để đảm bảo chất lượng của một cuộc kiểm toánchính là nhân tố con người Vì vậy, CPA Hà Nội đặt ra các yêu cầu tuyểnchọn nhân viên kiểm toán vào làm tại công ty Công ty tuyển nhân viên vàocông ty qua 3 vòng: Vòng hồ sơ, vòng test (gồm 3 môn: Kiểm toán tài chính,tiếng Anh, tin học), vòng phỏng vấn Đây là các công việc rất quan trọng đểtuyển được những người có năng lực Công ty còn đào tạo, hướng dẫn nhânviên học hỏi những kinh nghiệm thực tế để nâng cao năng lực chuyên môn.Công ty yêu cầu và giám sát việc tuân thủ đạo đức nghề nghiệp, tính độc lập,bảo mật, khách quan trong các cuộc kiểm toán Chính vì thế mà nhân viêntrong công ty đã tích luỹ được nhiều kinh nghiệm và có được tác phong làmviệc một cách nghiêm túc

CPA Hà Nội được thành lập gần 10 năm nên có được một chương trìnhkiểm toán mẫu áp dụng cho các cuộc kiểm toán rất chuyên nghiệp và đượcchỉnh sửa hàng năm cho phù hợp với các chuẩn mực hiện hành và phù hợp

với xu thế hiện nay Đó chính là cơ sở để các Kiểm toán viên thực hiện tốtcông việc của mình.

2.5.2.Kiểm soát giai đoạn thực hiện kiểm toán:

CPA Hà Nội có được một chương trình kiểm toán mẫu áp dụng cho cáccuộc kiểm toán rất chuyên nghiệp và được chỉnh sửa hàng năm cho phù hợpvới các chuẩn mực hiện hành và phù hợp với xu thế hiện nay Đó chính là cơ

sở để các Kiểm toán viên thực hiện tốt công việc của mình

 Kiểm soát việc tìm hiểu khách hàng:

CPA Hà Nội thực hiện kiểm soát chất lượng việc tìm hiểu khách hàngcủa kiểm toán viên để đánh giá rủi ro và quyết định có ký hợp đồng kiểm toánhay không Công việc này đòi hỏi phải được đánh giá trước khi ký hợp đồngcung cấp dịch vụ cho khách hàng

 Kiểm soát giai đoạn lập kế hoạch:

Giai đoạn lập kế hoạch là khâu rất quan trọng của cuộc kiểm toán, là căn

cứ để tiến hành thực hiện kiểm toán Vì lập kế hoạch có tốt thì việc thực hiệnkiểm toán mới có hiệu quả và chính xác Như vậy, kiểm soát chất lượng giaiđoạn này cũng rất quan trọng Các kiểm toán viên, bộ phận cấp trên thực hiệnkiểm tra, đánh giá Nội dung, thời gian, phạm vi các cuộc kiểm toán có đạtđược mục tiêu đặt ra hay không

 Kiểm soát giai đoạn thực hiện kiểm toán:

Công việc bắt đầu bằng việc kiểm soát rủi ro và chất lượng kiểm toán từkhâu thực hiện Hợp đồng cung cấp dịch vụ đến việc hoàn thiện các hồ sơkiểm toán Trưởng nhóm kiểm toán tiến hành giám sát tiến độ thực hiện côngviệc, các thủ tục kiểm toán, các phương pháp kiểm toán mà kiểm toán viên đã

áp dụng Đồng thời Trưởng nhóm cũng giám sát việc tuân thủ các chuẩn mựcđạo đức, nghề nghiệp và giám sát việc ghi chép các giấy tờ làm việc của kiểmtoán viên việc soát xét giấy tờ làm việc của các kiểm toán viên là rất quantrọng Ngoài ra, Trưởng nhóm kiểm toán có thể hỗ trợ các kiểm toán viên

trong việc đánh giá chất lượng của bằng chứng kiểm toán và tham gia thảoluận với các kiểm toán viên khác khi có vấn đề còn nghi vấn để đi tới quyếtđịnh chính xác.

Kiểm soát giai đoạn kết thúc kiểm toán:

Liên quan tới việc lập Báo cáo kiểm toán, Trưởng nhóm sẽ trực tiếp xemxét các tổng hợp công việc của kiểm toán viên để đảm bảo độ chính xác, đầy

đủ, hợp lý của kết quả kiểm toán phản ánh trong các biên bản kiểm toán.Đồng thời, Trưởng nhóm cũng xem xét lại tất cả các bằng chứng kiểm toán,các nhận xét nhằm đảm bảo tính chính xác của các kết quả đó Trưởng nhómkiểm toán xem xét lại Hồ sơ kiểm toán, việc lưu hồ sơ kiểm toán có phù hợp

và đúng quy định hay không rồi báo cáo với Ban soát xét

2.5.3.Kiểm soát hồ sơ kiểm toán.

Liên quan tới việc lập Báo cáo kiểm toán, Trưởng nhóm sẽ trực tiếp xemxét các tổng hợp công việc của KTV để đảm bảo độ chính xác, đầy đủ, hợp lýcủa kết quả kiểm toán phản ánh trong các biên bản kiểm toán Đồng thời,Trưởng nhóm cũng xem xét lại tất cả các bằng chứng kiểm toán, các nhậnxét nhằm đảm bảo tính chính xác của các kết quả đó Trưởng nhóm kiểmtoán xem xét lại Hồ sơ kiểm toán, việc lưu File kiểm toán cò phù hợp và đúngquy định hay không rồi báo cáo với Ban soát xét

Nếu Hồ sơ kiểm toán được Ban soát xét phê duyệt thì công ty sẽ pháthành Báo cáo kiểm toán cho khách hàng

Có thể nói , hoạt động kiểm soát ở tất cả các cấp và tất cả các giai đoạncủa cuộc kiểm toán đã hỗ trợ rất nhiều cho công tác kiểm toán, góp phần nângcao chất lượng của từng cuộc kiểm toán

Hàng năm, Bộ Tài chính có lựa cọn một số File kiểm toán của một sốcông ty kiểm toán để đánh giá chất lượng của cuộc kiểm toán Qua đó có thểđánh giá được chất lượng của kiểm soát chất lượng kiểm toán đối với mỗicông ty kiểm toán

2.6.Tổ chức hồ sơ kiểm toán

CPA Hà Nội tổ chức Hồ sơ kiểm toán cho từng đối tượng khách hàng cụthể, Công ty lập Hồ sơ kiểm toán chung và Hồ sơ kiểm toán năm

Hồ sơ kiểm toán chung

Hồ sơ kiểm toán chung là Hồ sơ kiểm toán bao gồm những thông tinchung liên quan hai hay nhiều cuộc kiểm toán tại nhiều năm tài chính vềkhách hàng thường xuyên của Công ty Hồ sơ kiểm toán chung chứa đựngnhững thông tin tổng hợp về khách hàng như: lịch sử hình thành, đặc điểmkinh doanh, bộ máy tổ chức của công ty khách hàng Ngoài ra, Hồ sơ kiểmtoán chung lưu trữ những thông tin về các cuộc kiểm toán nhiều năm tàichính, thông tin về các Kiểm toán viên thực hiện các cuộc kiểm toán

Hồ sơ kiểm toán năm

Hồ sơ kiểm toán năm là Hồ sơ kiểm toán lưu trữ những thông tin củakhách hàng chỉ liên quan tới cuộc kiểm toán của một năm tài chính Nó baogồm các thông tin của cuộc kiểm toán như là: Thông tin về khách hàng nămtài chính đó, nhóm kiểm toán kiểm thực hiện cuộc kiểm toán, những thông tin

mà các Kiểm toán viên thu được đối với các BCTC cần được kiểm toán tớithời điểm kiểm toán, những đánh giá của Kiểm toán viên và kết quả kiểmtoán Trong mỗi Hồ sơ kiểm toán đều có hệ thống tham chiếu giấy tờ làmviệc, điều này giúp cho việc quản lý soát xét hồ sơ kiểm toán được thuận lợi

và lưu trữ các dữ liệu một cách khoa học và đúng chuẩn mực của Công ty