toán theo Thông tu so 200 Mât khác, doanh nghiêp xây läp cûng là mpt loai hinh doanh nghiçp sàn xuàt do vây công tác ké toán trong doanh nghiçp xây lâp cûng cô càc phàn hành ké toán co b
Trang 1Ch innig 3
KE TO Ä N T R O N G DOANH N G H IE P
K IN H D O A N H XÄY LÄP
3.1 Khäi quät ve cưng täc ke tộn cüa cäc doanh nghiep xäy läp
3.1.1 Däc dient hoat dong xäy läp änh Itirt'mg den hach tộn ke todn
Xäy dvrng ca bän lä ngänh sän xuat vät chät quan trong mang tinh chät cưng nghiep nhäm tao ra ca scr vät chät cho nen kinh te quưc dän Dirng tren gưc dp ke tộn täi chinh thi hoat dpng cüa doanh nghiep xäy läp cư nh&ng däc diem ca bän sau:
- Sän pham xäy läp lä cäc cưng trinh, cäc vät kien triic däp irng nhu cau
su dyng tộn xä hpi trong cäc ITnh vuc dän dung, cau duong vä thüy Ipi
Nhưmg san phäm näy mang tinh chät dem chiec, rieng le Chinh vi väy, moi san phäm xäy läp deu cư yeu cäu ve tư chirc quän ly, tư chüc thi cưng
vä bien phäp thi cưng phü hpp vai däc diem cüa tüng cưng trinh cu the Tu däc diem näy, viec hach tộn chi phi sän xuät, tinh giä thänh phäi tinh cho tüng sän pham xäy läp rieng biet (tüng cưng trinh, hang myc cưng trinh) hộc cho tüng nhưm cưng trinh neu chüng dupe xäy läp theo cüng mpt thiet
ke mäu vä tren cüng mpt dja diem nhät dmh
Mät khäc, sän pham xäy läp cư giä tri lan, thai gian thi cưng tuang dưi däi Do dư, khi läp ke hoach xäy läp cän xäc dmh cäc yeu cäu ve vät
tu, tien von, nhän cưng Viec quän ly, theo dưi quä trinh sän xuät thi cưng phäi chät che, däm bäo sü dung von tiet kiem, dam bäo chät luang thi cưng cưng trinh
131
Trang 2- Sàn phâm xây läp dupe tiêu thy theo giá dvr tồn, hộc giá thĩa thuân do dan v¡ xây läp kÿ kèt vĩi dan vi chù dâu tu khi trùng thàu Do vây, tinh chat hàng hơa cùa sàn phâm xây läp khơng duac thé hiçn rơ, quà trinh tiêu thy sàn phâm xây läp duçrc thuc hiçn thơng qua viêc bàn giao cơng trinh, hang mue cơng trinh, khơi luang xây läp hồn thành bàn giao cho bên giao thâu.
- Thơi gian sù dyng sàn phâm xây läp tuang dơi dài nên mpi sai lâm trong quà trinh thi cơng thuàng khơ sùa chùa và phài phá di làm lai Do d$c diém này mà trong quà trinh thi cơng cân phài thuơng xuyên kiém tra giàm sàt chât luong cơng trinh
- Sàn phâm sàn phâm duac sù dung tai chơ, dja diém xây dung luơn thay dơi theo dja bàn thi cơng Cùng do däc diém này mà càc dan vj xây läp thuơng sù dung lue lupng lao dơng thuê ngồi tai cho, nai thi cơng cơng trinh, dé giàm bat càc chi phi di dơi
- To chùc xây läp trong càc doanh nghiêp xây läp à nuơc ta hiçn nay
pho bién theo phuong thùc “khồn gon” càc cơng trinh, hang mue cơng trinh, khoi luang hộc cơng viçc cho càc don vj trong nơi bơ doanh nghiêp (dơi, xi nghiêp, )
Nhùng däc diém hoat dơng kinh doanh, dâc diém sàn phâm, däc diém
to chùc sàn xuât và quàn lÿ ngành nơi trên phân nào chi phơi dên cơng tàc
ké tồn trong doanh nghiêp xây läp, dan dén nhùng khàc biêt nhât dmh
3.1.2 Tơng quart vè cơng tac ké tốn tai doanh nghiêp xây lâp
Doanh nghiêp xây läp cơ thé tùy theo quy mơ, diéu kiên eu thé dé lua chpn àp dung mpt trong hai ché dơ ké tồn: Ché dơ ké tồn àp dung cho mpi loai hinh doanh nghiçp dupe ban hành theo Thơng tu sơ 200 hộc ché dơ ké
tồn àp dung cho doanh nghiçp kinh doanh xây lâp cơ quy mơ nhơ và vùa dupe ban hành thço quyét dinh so 48 Tuy nhiên, trong pham vi mon hpc Ke tồn tài chinh 3 chi nghiên cùu càc doanh nghiêp xây lâp àp dung ché dp ké
Trang 3toán theo Thông tu so 200 Mât khác, doanh nghiêp xây läp cûng là mpt loai hinh doanh nghiçp sàn xuàt do vây công tác ké toán trong doanh nghiçp xây lâp cûng cô càc phàn hành ké toán co bàn nhát cua mot doanh nghiçp sán xuàt thông thuông nhu ké toán tài sàn co dinh, ké toán nguyên liçu, vât liçu,
ké toán tien lucmg và các khoán trich thco luong, ké toàn chi phi sàn xuàt và tinh già thành sàn phàm, ké toàn tiéu thu sàn phàm và xàc djnh két quà kinh doanh, Do càc phàn hành này dà dupc nghién cùu rât kÿ trong mòn ké toàn tài chinh 1 và ké toàn tài chinh 2 nén trong pham vi mon hpc ké toàn tài chinh 3 chi giói thiéu nhùng phàn hành ké toàn mang tinh dàc thù riéng trong doanh nghièp xây läp, có su khác biçt vói các doanh nghiêp sàn xuàt thông tnuòng, dò là: Ké toàn chi phi sàn xuàt và già thành sàn phàm, ké toàn tiéu thu sàn phàm xây làp, ké toàn bào hành công trình xây läp và ké toàn theo phuomg thúc khoán trong doanh nghiêp xây läp
3.2 Ke toán chi phi sàn xuàt và già thành sàn phâm xây läp
3.2.1 Nhirng van de chung ve ké toàn chi p h i sàn xuàt và già thành sàn phâm xây làp
3.2.1.1 Khài niçm chi ph i san xuàt và già thành sàn phàm xày làp
Quà trình hoat dòng sàn xuàt trong doanh nghiêp xây läp là su két hçrp càc yéu tò cùa quà trình sàn xuàt, dò là sue lao dòng cùa con nguòi, tu liçu
lau düng và dui lupiig la u dim g Su iham già cùa càc yéu tò trong quà trinh sàn xuàt hình thành nén càc khoàn chi phi tucrng ùng
Chi phi sàn xuàt xày làp cùa càc doanh nghiçp xày làp là toàn bç chi phi ve lao dòng song và lao dòng vât hóa phàt sinh trong quà trình sàn xuàt xày làp.
Néu càn cù vào tinh chât và công dung kinh té thì chi phi sàn xuât xày läp dupe phàn thành các loai sau: Chi phi nguyên vât liçu truc tiêp, chi phi nhân ccng truc tiêp, chi phi sù dung máy thi công và chi phi sàn xuât chung
Trang 4Ké toán chi phi nhât thiét phài dupe phân tich theo tùng khoán myc chi phi, tùng hang myc công trình, tùng công trình cy thé Qua dó thuòmg xuyên so sánh, kiém tra viçc thyc hiçn du toán chi phi, xem xét nguyên nhân vupt, hyt dy toán và dánh già hiêu quà kinh doanh.
Dôi tupng tâp hpp chi phi sàn xuàt xày làp có thè là càc công trình, hang myc công trình, càc dom dàt hàng, càc giai doan cùa hang myc hay nhóm hang myc Vi thè phài làp dy toàn chi phi và tinh già thành theo tùng hang myc hay giai doan cùa hang myc
Già thành sàn phàm xày làp là toàn ho chi phi san xuàt tinh cho timg công trình, hang mue công trình hoàn thành hay khoi hromg xày dimg hoàn thành dén giai doan quy uóc dà nghièm thu, hàn giao và dieoe chap nhân thanh toán.
3.2.1.2 Phàn loai chi phi sàn xuàt và già thành san phâm xày làp
* Phàn loai chi phi sàn xuàt trong doanh nghiêp xày làp:
Có rât nhiêu tiéu thùc khác nhau dé phàn loai chi phi sàn xuàt trong doanh nghiêp xày làp nhung tiêu thùc pho bièn nhàt và phyc vy cho vièc tinh già thành sàn phàm xày làp là phàn loai chi phi theo khoán myc chi phi trong già thành sàn phàm xày làp Do dàc thù cùa sàn xuàt xày làp có chi phi mày thi công lón và phùc tap nén chi phi sàn xuàt sàn phàm xày làp dupc chia thành bón khoàn myc sau:
+ Chi phi nguyên liêu, vât liçu tryc tiêp
+ Chi phi nhân công truc tiêp
+ Chi phi sù dyng mày thi công
+ Chi phi sàn xuât chung
Càch phân loai này giùp nhà quàn lÿ xàc djnh dupc co eau chi phi
näm trong già thành sàn phàm tù dò thây dupe mùc dp ành huòng cùa tùng
Trang 5khoàn mue chi phi tòri già thành còng trình xày dimg tir dò có thé dira ra du toán ve già thành sàn phâm.
* Phân I091 già thành sàn phâm xày läp:
Trong sàn xuàt xày läp, dé giúp cho viçc quàn lÿ tòt già thành sànphâm xây lap thi cân phân biçt các I09.1 già thành:
- Già thành du toàn: là tong chi phi du toàn dé hoàn thành khôi luçmg xây làp công trinh, hang mge công trinh
Già thành du toàn duçrc xàc djnh trên ca sa càc djnh mire kinh té - kÿ
thuât cùa Nhà nuàc và càc khung già giói han quy djnh àp dung cho timg vùng lành thô cùa Bô Tài Chinh Cân cir vào già trj du toàn xây làp cùa tùng công trinh, hang mue công trinh, doanh nghiçp cô thé xây dung già thành
du toàn theo công thirc:
Già thành du toàn cùa Già tri du toàn cùa
- Già thành kê hoach: Là già thành dupe xây dung trên co sô nhùng
dièu kiên eu thê cùa doanh nghiêp vê càc djnh mire dan già, biên phàp thi công già thành ké hoach dupe xàc djnh theo công thùc:
Già thàah ké hoach cùa _ Già thành du toàn cùa Mùc ha già thành
- G ià th à n h thirc tê ' là b ie n h içn h a n g tiê n c ù a nh irn g chi phi thvrc té dé
hoàn thành khôi iupng xây läp Cân cù vào két quà dành già sàn phâm dô dang cuoi kÿ, chi phi sàn xuât dupe tâp hpp trong kÿ
Già thành thuc té dupe xàc djnh theo công thùc:
Già thành thuc CP thuc tê KL CP thuc té CP khôi lupng cùa KL xây läp = xây läp dô dang - phàt sinh - xây làp dô
Già thành công trinh läp dät thiêt b¡ không bao gèm già trj bàn thàn thièt bj do chù dâu tu dua vào dé läp dät mà chi bao gôm nhùng chi phi
Trang 6do doanh nghiçp xây läp bĩ ra cĩ lien quan den xây làp cơng trinh 8 ĩ i vây, khi nhán thiet bi do dom vi chù dâu tu bán giao dé läp dät, gi¡ các thiét bi dupe ghi vào bèn Np TK 002 “Vât tu, hàng hơa nhân giù hơ, nhân gia cơng”.
Giâ thành cơng tàc xây dung và läp dät két câu bao gĩm già tri vât két câu và giâ tri thiét bi kèm theo nhu thiét bi vç sinh, thơng giơ, thiét bi suơi
âm, diéu hơa nhiçt dơ, thiét bi truyén dan,
3.2.1.3 Nhiêm vu kê tồn chi ph i san xuât và tinh già thành sàn phâm xây làp
Chi phi sàn xuât xây läp và tinh già thành sàn phâm xây läp là hạ mât cùa cùng quà trinh sàn xuât, nơ là chi tiêu phàn ành chât lupng hoat dơ ng sàn xuât cùa doanh nghiçp Trong cơng tàc quân lÿ thơng qua càc thơng tin
vè chi phi sàn xuât và già thành sàn phâm, nhùng nhà quàn lÿ näm dupe chi phi sàn xuât, già thành sàn phâm thuc tê cùa tùng cơng trinh, hang mue cơng trinh dé phân tich dành già tinh hinh thuc hiên càc djnh mùc kinh tê kÿ thuât, càc du tồn chi phi, tinh hinh thuc hiên kê hoach già thành dé cơ quyét djnh dùng dän nhäm quàn lÿ chât chè chi phi sàn xuât, tiét kiêm chi phi sàn xuât và ha già thành sàn phâm Kê tồn là cơng eu quàn lÿ kinh tê quan trpng dupe to chûc ơ doanh nghiêp xây läp cân phài thuc hiên dây dù càc nhiêm vu sau:
- Cân eu vào däc diém to chúc quàn lÿ và quy trinh cơng nghê dé xàc dinh c h in h x àc dơi tirçm g tçip hçrp chi phi sàn x u à t và phircm g p h à p kê tồn chi phi hpp lÿ
- Ghi chép, tâp hpp và phân bo chi phi sàn xuât chinh xàc chc tung loi tupng tâp hpp chi phi, trên ca sa dơ kiém tra tinh hinh djnh mire chi phi và
du tồn chi phi, kiém tra tinh hop lê, hpp phàp cùa chi phi phàt sinh Tinh tồn chinh xàc chi phi sàn phâm
- Xàc djnh dơi tupng tinh già thành, lua chpn phuang phàp tinh già thành thich hop Tinh tồn chinh xàc già thành thuc té cùa cơng trinh, h.mg mue cơng trinh, kiém tra tinh hinh thuc hiên già thành cùa doanh nghiêp
Trang 73.2.2 Ke toàn tâp hçrp chi p h i sàn xuât xây !âp
3.2.2.1 Ké toàn chi phi nguyên lieu, vât lieu truc liép
* Nôi Jung chi phi nguyên lieu, vât lieu truc tiép:
Chi phi nguyên liêu, vât liçu truc tiêp bao gôm toàn bp chi phi nguyên liêu, VF 'iêu chinh, vât liêu phy, càc câu kiên, bp phàn roi lé (trir vât liêu dùng cho mày thi công) dùng truc tiêp cho viêc xây dyng, làp dát càc công trinh Chi phi nguyên liêu, vât liêu sù dyng cho công trinh, hang mue công trinh nào thi tinh tryc tiêp cho chi phi công trinh dô Truông hpp không tinh riêng dupe thi phài phân bo cho tùng công trinh, hang myc công trinh theo mot tiêu thirc nhât djnh nhu dinh mire tiêu hao, theo khôi lupng thuc hiên
* Tài khoan ké toàn:
Kê toàn sir dyng TK 621 - Chi phi nguyên liêu, vât liêu truc tiép: Phàn
ành càc chi phi nguyên liêu, vât liêu phàt sinh liên quan tryc tiêp dên viêc xây dyng hay läp dât càc công trinh và dupe mô chi tiêt theo tùng công trinh dôi tupng (công trinh, hang myc công trinh, câc giai doan công viêc, khôi lupng xây, làp cô du toàn riêng)
TK 621 cô npi dung, két câu nhu sau:
Bên Nçr:
T ri g ià th u c te n g u y e n liçu , vùt liçu x u ât d ù n g tr y c ticp c h u hu p l d ù n g
sàn xuât sàn phâm, hoâc thuc hiên djeh v y trong ky hach toàn
Bên Cô:
- Két chuyén tri già nguyên liçu, vât liçu thyc té sir dyng cho sàn xuât, kinh doanh trong kÿ vào TK 154 “Chi phi sàn xuât, kinh doanh dô dang” và chi tiét cho càc dôi tupng dé tinh già thành sàn phâm, djeh vy;
* Két chuyén chi phi nguyên liçu, vât liêu tryc tiép vupt trên mire binh thuông vào TK 632;
Trang 8- Tri già nguyên liçu, vât liêu tryc tiêp sù dyng không hêt dupe nhâp lgi kho.
TK 621 không cô sô du cuòi kÿ
* Phucmg phâp hach toàn:
(1) Khi xuât kho nguyên liêu, vât liêu sur dyng tryc tiêp cho hoal dpng xây lâp, cân cù phiéu xuât kho, ké toân ghi:
NçrTK 621 - Chi phi nguyên liêu, vât liêu tryc tiêp
Cô TK 152 - Nguyên liêu, vât liêu
(2) Truông hpp thu mua vât liêu chuyén dên tân chân công trinh,không qua nhâp kho, sù dyng tryc tiêp cho hoat dpng xây lâp thuôc doi
tupng ehm thué GTGT tinh theo phucmg phâp khâu trù, cân cù hoâ don mua hàng, kê toân ghi:
No TK 621 - Chi phi nguyên liçu, vât liêu tryc tiêp (Giâ mua shua thué GTGT)
N<? TK 133 - Thué GTGT dupe khâu trù (1331)
Cô câc TK 111, 112, 1421, 331, Tong giâ thanh toân
(3) Truông hçrp nguyên liêu, vât liêu dùng không hét nhâp kho, càin > cù vào phiéu nhâp kho, ké toân ghi:
N p T K 152 - N g u y e n liçu , vât liçu.
Cô TK 621 - Chi phi nguyên liêu, vât liêu tryc tiêp
(4) Cuòi kÿ kê toân, cân cù vào Bâng phân bo vât liêu tinh cho tùrng dôi tupng sù dyng nguyên liêu, vât liêu (công trinh, hang myc công trin h , ) theo phucmg phâp tryc tiêp hoàc phân bo, ghi:
Np TK 154 - Chi phi sàn xuât, kinh doanh dô dang
Np TK 632 - Giâ vôn hàng bân (phân vupt trên mùc binh thuông)
Cô TK 621 - Chi phi nguyên liêu, vât liêu tryc tiêp
Trang 9Vi du 3.1: Tai doanh nghiêp xây lâp Hung Circrng linh thué GTGT llieo phucmg phdp klxâu trie, cô nghiêp vu lien quart den chi phi nguyên lieu, vât lièu Inrc tiêp cua 2 hang mue công trinh A và B trong ky nhir sau:
Dtm v; linh: 1.000 d
1 Mua vât liçu xây dung dira vào sir dyng trirc tiêp thi công xây dung công trinh, không qua nhâp kho, giâ mua chira cô thuê là 437.000, thuê suât thuè GTGT 10%, tiên hàng chira thanh toân cho bên bân Sô vât liçu dâ duge kiêm nhân dû, trong dô dùng thi công HMCT A là 307.000, dùng thi công HMCT B là 130.000;
2 Xuât kho xi màng dé xây dyng HMCT A tri giâ 85.000, xây dvrng HMCT B là 38 000;
3 Mua ngoài môt sô vât lièu phy dua vào sù dyng trirc tiép thi công hai HMCT, không qua nhâp kho theo tong giâ thanh toân (dâ bao gôm thué GTGT !0%) là 50.600 Tiên hàng thanh toàn bàng tiên gùi ngân hàng, dâ nhân ducyc Giây bâo Ng, hàng dâ duge kiém nhân dû;
4 Cuôi kÿ, kêt chuyén chi phi nguyên liêu, vât lièu truc tiêp dùng cho tùng HMCT Biêt rang chi phi vât liçu phy duge phân bo cho tùng HMCT theo chi phi vât lièu chinh thyc tê sù dyng
Yêu càu: Djnh khoàn câc nghiêp vu kinh tê phât sinh trên
Trang 104 Phân bo chi phi vât liçu phu theo chi phi vât liçu chinh:
Chi phi VL phu phân 392.000
3.2.2.2 Ke toân chi phi nhân công tnrc Hep
* Nôi Jung chi phi nhân công truc tiêp:
Chi phi nhân công truc tiêp bao gôm câc khoàn phài trà cho ngirôi lao dpng truc tiêp xây lâp công trinh, hang mue công trinh thuôc danh sâch quàn lÿ cùa doanh nghiêp và cho lao dpng thuê ngoài theo tùng loai công viêc, nhu: Tiên luang, tien công, câc khoàn phu câp
Doi vôi hoat dpng xây lâp, không hach toân vào khoàn mue chi phi nhân công truc tiêp khoàn tiên luomg, tièn công và câc khoàn phu câp cô tinh chat luomg trà cho công nhân truc tiêp dieu khién xe, mây thi công, phuc vg mây thi công, khoàn trich bào hiém xâ hpi, bào hiém y té, kinh phi công doàn, bào hiém thât nghiêp tinh trên quÿ luomg phài trà công nhân truc tiép cùa hoat dpng xây làp, diéu khién mây thi công, phuc vu mây thi công, nhân vièn phân xuông
* Tài khoàn ké toân:
Dé hach toân chi phi nhân công truc tiép, kê toân sù dung TK 622
“Chi phi nhân công truc tiêp Npi dung, kêt câu cùa TK này:
Bên Na:
Chi phi nhân công truc tiêp tham gia quâ trinh sàn xuât sân phâm, thvrc hiên djeh vu bao gôm: Tiên luomg, tiên công lao dpng phât sinh trong kÿ
Trang 11TK 622 không cô sô dir cuoi kÿ.
* P lm nig phàp hach lodn:
1 Càn cù vào Bàng phân bo tièn luomg, ghi nhân sô tièn luomg, tien công và càc khoàn khàc phài trà cho nhân công trirc tiép xây lâp
Nçr TK 622 - Chi phi nhân công truc tiép
Cô TK 334 - Phài trà ngirôi lao dpng
2 Truông hçrp doanh nghiêp thuc hiên trich truôc tiên lucmg nghi phép cùa công nhân truc tiêp xây lâp theo kê hoach:
- Khi trich truôc tièn luomg nghi phép cùa công nhân truc tiêp xây lâpNçr TK 622 - Chi phi nhân công truc tiêp
Cô TK 335 - Chi phi phài trà
- Khi công nhân truc tiép xây lâp thuc té nghi phép, kê toân phân ành
so phài trà vè tièn luong nghi phép thuc té phât sinh:
NçrTK 335 - Chi phi phài trà
Cô TK 334 - Phài trà nguôi lao dpng
3 Cuôi kÿ ké toân, phân bo và kêt chuyén chi phi nhân công truc tiép, ghi:
Nçr TK 154 - Chi phi sàn xuât, kinh doanh dô dang
Nçr TK 632 - Giâ vôn hàng bân (Phân chi phi nhân công truc tiép vuçrt trên mue binh thuông)
Cô TK 622 - Chi phi nhân công truc tiép
Trang 12Vi du 3.2: Tai mot doanh nghiêp xây lap có lai lièti vê hoat dòng xây làp 2 hang mue công Irình A và B Trong ky có lai ìièu ve chi phi nhàn còng Inrc liép nhir sait:
3.2.2.3 Ke toàn chi phi sir dung mày thi công
* Nçi dung chi p h i sir d\mg may thi công:
Chi phi sù dyng mày thi công gom càc chi phi trvre tiép liên quan dén viçc sù dyng mày thi công Chi phi sù dyng mày thi công dirçrc chia làm 2 loai: Chi phi thuông xuyên và chi phi tam thôi
Trang 13- Chi phi thuông xuyên là chi phi hàng ngày cân thiêt cho viçc sù dung mày thi công Càc chi phi này khi pliât sinh dupe tinh hêt mot lân vào chi phi sù dung mày thi công Bao gom:
+ Chi phi nhiên liçu, dông lue dùng cho mày thi công
+ Tien lucmg chinh, lucmg phu, phg cap cùa công nhàn dieu khiên mày, ké cà công nhân phyc vy mày
+ Khâu hao mày thi công
+ Chi phi sùa chùa thuông xuyên mày thi công
+ 'àc chi phi khàc
- Chi phi tam thôi là chi phi phàt sinh mpt lân tucmg dôi lôn, không djnh mùc hay tinh truôc dupe Càc chi phi này khi phàt sinh không dupe tinh hêt mpt lân vào chi phi sù dyng mày mà dupe phân bo dân theo thôi gian sù dung mày ô công truông Chi phi tam thôi trong sù dyng mày thi công bao gôm:
+ Chi phi thào lâp, chay thù sau khi láp dé sù dyng,
+ Chi phi vân chuyén mày thi công dén dja diém xây dung, chi phi trà
xe mày vè noi dàt mày, chi phi di chuyén mày trong pham vi công truông,+ Chi phi xây dung thàp dô càc công trinh tam phyc vy mày thi công, léu làn che mày, bê dé mày
Quà trinh sù dyng mày thi công phài phù hpp vôi hinh thùc quàn lÿ sù dyng mày thi công cùa doanh nghiêp xây lâp Thông thuòng cô hai hinh thùc quàn lÿ, sù dyng mày thi công: to chùc dpi mày thi công riêng biêt chuyén thuc hiên càc khôi lupng thi công cho càc dpi, xi nghiêp xây làp hoâc doanh nghiêp xây lâp không to chùc dpi mày thi công riêng biêt mà giao mày thi công cho càc dpi, xi nghiêp xây làp sù dyng
* Tài klioan ké loan:
De tàp hpp và phàn ành chi phi sù dyng mày thi công, kê toàn sù dyng
TK 623 “Chi phi sir dung mày thi công Npi dung và kêt câu cùa TK này
nhir sau:
Trang 14fíen Nçr:
Các chi phi lien quan dên hoat dpng cùa mày thi công (Chi phi vât liçu cho máy hoat dpng, chi phi tien liromg và càc khoàn phy câp lircmg, tien công cùa công nhân trvrc tiêp dieu khién mày, chi phi bào duông, sùa chùa
xe, mày thi công ) Chi phi vât lieu, chi phi dich vu khàc phyc vu cho xe, mày thi công
TK 623 không cô sô du cuòi kÿ
TK 623 - Chi phi sir dung máy thi công, cô 6 TK cap 2:
- TK 6231 - Chi phi nhân công: Dùng dé phàn ành luomg chinh, lucmg
phy, phy câp luang phài trâ cho công nhân tryc tiêp diêu khién xe, mày thi công, phuc vu mày thi công nhu: Vân chuyén, cung câp nhiên liêu, vât liêu cho xe, máy thi công
Tài khoàn này không phàn ành khoàn trich bào hiém xâ hpi, bàp hiém
y té, kinh phi công doàn theo quy djnh hiên hành dupe tinh trên luang cùa công nhân sù dung xe mày thi công và tiên an giùa ca cùa nhân viên diêu khién, phuc vu mày Càc khoàn trich này duac phàn ành vào TK 627 “Chi phi sàn xuât chung”
- TK 6232 ■ Chi phi vât liêu: Dùng dé phàn ành chi phi nhiên liêu
(Xàng, dâu, ma ), vàt liêu khàc phyc vy xe, mày thi công
- TK 6233 - Chi phi dung cu sàn xuât: Dùng dé phàn ành công cy,
dyng cy lao dpng liên quan tôi hpat dpng cùa xe, mày thi công
- TK 6234 - Chi phi kháu hao máy thi công: Dùng dé phàn ành chi phi khâu hao xe, mày thi công sù dyng vào hoat dpng xây làp công trinh.
Trang 15- TK 6237 - Chi phi djch vu mua ngoài: Dùng dé phàn ành chi phi
djch vy mua ngoài nhir thuê ngoài sùa chùa xe, mày thi công, tièn mua bào hiém xe, mày thi công; chi phi diçn , nuôc, tien thuê TSCD, chi phi trà cho nhà thâu phu
- TK 6238 - Chi phi häng tien khàc: Dùng dé phàn ành càc chi phi
bang tiên phuc vu cho hoat dçng cùa xe, mày thi công
* Phucmg phäp hach toàn:
Hach toàn chi phi sù dung xe, mày thi công phu thuôc vào hinh thùc
sù dyng mày thi công: To chùc dpi mày thi công riêng chuyén thyc hiên càc khôl lirpng thi công bàng mày hoàc giao mày thi công cho càc dpi, xi nghiêp xây lâp hoâc thuê ngoài mày thi công
* Neu thuê ngoài mày thi công
1 Cân cù vào hôa dan, toàn bp chi phi thuê mày thi công kê toàn phàn ành:
N pTK 623: Tri già hôa dan chua cô thuê GTGT
Np TK 133 : Thuê GTGT dâu vào (Nêu cô)
Cô TK 331, 111, 112 Tong già thuê ngoài
2 Cuòi kÿ ké toàn, kêt chuyén vào TK154 theo tùng dôi tupng:
Np TK 154 - Chi phi sàn xuât kinh doanh dô dang
Cô TK 623 - Chi phi sir dung máy thi công
Vi du 3.3: Tai doanh nghiêp xây lâp thirc hiên tinh thuê GTGT theo phircmg pháp kháu trie Cô tài liêu vê chi phi sir dung máy thi công cùa 2 công trinh A và B nhir sau:
Trang 162 Cuoi kÿ, két chuyén chi phi mày thi còng cho tùng còng trình.
Yêu càu: Djnh khoàn càc nghiêp vu kinh té phàt sinh biét chi phi mày
thi còng phàn bo cho tùng còng trình theo so già mày thyc hiçn dupc
Chi phi sù dung MTC phàn bo cho CT B = 24 000 - 18.000 = 6 000
1 Cân cù vào sô tien lirpng, tien công và càc khoàn khàc phài trà chocông nhân diêu khién xe, mày, phuc vu xe, mày, ghi:
Np TK 623 - Chi phi sù dung mày thi công (6231 - Chi phi nhân công)
Cô TK 334 - Phài trà nguôi lao dpng
Trang 172 Khi xuât kho v£t liçu, công cy, dyng cy sù dyng cho hoat dpng cùa
xe, mày thi công trong kÿ, ghi:
Np TK 623 - Chi phi sù dyng mày thi công (6232 - Chi phi vât liçu)
Có cácTK 152, 153
3 Trucmg hpp mua vât liçu, công cy sù dyng ngay (không qua nhâp kho) cho hoat dông cùa xe, mày thi công trong kÿ, ghi
Nçr TK 623 - Chi phi sù dyng mày thi công (6232)
Nçr TK 133 - Thuê GTGT duçrc khâu trù (nèu dupe khâu trù thué)
Có các TK 331, 111, 112,
4 Trich khâu hao xe, mày thi công sù dyng à dpi xe, mây thi công, ghi:
Np TK 623 - Chi phi sù dyng mây thi công (6234 - Chi phi khâu hap mây thi công)
Cô TK 214 - Hao mòn TSCD
5 Chi phi dich vy mua ngoài phât sinh (sùa chùa xe, mây thi công, diçn, nucrc, tien thuê TSCD, chi phi trà cho nhà thâu phy, ), ghi:
Np TK 623 - Chi phi sù dyng mây thi công (6237)
Np TK 133 - Thué GTGT dupe khâu trù (nèu dupe khâu trù thuê GTGT)
Có câcTK 111, 112,331,
6 Chi phi bàng tien khâc phât sinh, ghi:
Np TK 623 - Chi phi sù dyng mây thi công (6238 - Chi phi bàng tièn khâc)
Np TK 133 - Thué GTGT dupe khâu trù (nêu dupe khâu trù thué GTGT)
Có cácTK 111, 112,
Trang 187 Can cir vào Bàng phân bo chi phi sù dyng xe, mây (chi phi thyc tê
ca xe, mây) tinh cho tùng công trinh, hang myc công trinh, ghi:
Nçr TK 154 - Chi phi sàn xuât, kinh doanh do dang (khoán myc chi phi sù dyng mây thi công)
Nçr TK 632 - Già von hàng bàn (phân chi phi virçrt trèn mire bình thirong)
Có TK 623 - Chi phi sù dyng mây thi công
Vi du 3.4: Tai mot doanh nghiêp xây làp hach toàn hàng ton kho theo phirang phàp kê khai thircmg xuyên và tinh thué GTGT theo phirang phàp khâu trù Có tài lieu vê hoat dông xây làp công trinh A vê chi phi sù dung mây thi công tâp hçrp dirac nhir sau:
3 Trich khâu hao mây thi công 5.800;
4 Cuoi kÿ, két chuyén chi phi sù dyng mây thi công thyc té phât sinh.Yêu câu: Djnh khoán càc nghiêp vy kinh té phât sinh biét doanh nghiçp xây làp không to chùc dçi mây thi công riêng
Trang 19* Neu to chúc dôi xe, máy thi công riêng, du’O'c phán cap hach toán va có to chú-c ké toán riêng:
Toàn bò chi phi liên quan tri/c tiêp dên dpi máy thi công dupe tàp hpp riêng trên các TK 621, 622, 627 (chi tiêt dpi máy thi công) Kèt chuyén chi phi phât sinh à to dpi xe, máy thi công vào TK 154 (Chi tiêt dpi máy thi công) dé tinh già thành ca máy (hoác già máy) Tir dó xác djnh già tri mà dpi máy thi công phyc vy cho tùng dôi tirpng (công trình, hang mue công trinh ) thep già thành ca máy (theo già thành thvrc té hoàc già khpàn npi bp) và khôi lupng dich vu (sô ca máy, già máy) phyc vy cho tùng dôi tupng r ij thé:
- Neu doanh nghiçp thuc hiên theo phuomg thúc ciing cap dich vu xe, máy lân nhau giìra các bç phán, ghi:
Np TK 623 - Chi phi sù dung máy thi công (6238 - Chi phi bàng tièn khàc)
Có TK 154 - Chi phi sàn xuât, kinh doanh dò dang.
- Neu doanh nghiçp th\rc hiçn theo phircmg tht'rc bah djch v|i xe, m áy
lan nhau giìra c á c b ç p h yn trnng n yi />(>, ghi:
Np TK 623 - Chi phi sir dung mày thi công (6238 - Chi phi bàng tièn khàc).
Np TK 133 - Thué GTGT dupc khau trù ( 1331 ) (néu có)
Có TK 333 - Thué và các khoàn phài npp Nhà nuòc (3331 1)( th u é G T G T p h à i n p p t ín h tr e n g i à b à li n p i b p v e c a x c , m a y b a n d jc li vy).
Có TK 511 - Doanh thu bàn hàng và cung càp djch vy (chi tiét cung càp djch vy trpng npi bp)
Vi du 3.5: Tai m çt doanh nghiçp xây lâp tính thué G TGT theo phuemg
ph áp kliáu trir Có tài liçu hoat dçn g xây läp hai hang mue công trình A và B
vè chi p h i sir dung m áy thi công tàp hçrp du çc nhirsau:
Dffn Vf tinh: 1.000 d
1 Chi phi xâng dàu sù dyng cho máy thi công là 27.500 (dâ bao gom
thué GTGT 10%), thanh toán bàng chuyén khoàn; dà nhân Giây báo Có
Trang 202 Tính ra tien lirong phài trà cho nhân viên dieu khién máy thi công là18.000, nhân viên quàn lÿ dôi máy thi công 5.000 Dông thài, trích BHXH, BHYT, BHTN, KPCD cho nguai lao dpng theo tÿ lç quy djnh;
3 Trich khâu hao máy thi công 6.800,
4 Chi phi dich vy mua ngoài phài trá pliyc vy cho máy thi công theo tong giá thanh toán (da bao gôm thuê GTGT 10%) là 2.970;
5 Cuôi kÿ, thyc hiçn dirçrc 300 ca máy thi công, trong dô phyc vy cho HMCT A 200 ca máy, HMCT B là 100
Yêu eau: Djnh khoán các nghiêp vy kinh tè phàt sinh trong các truóng
herp sau:
1 Nêu to chúc dôi xe, máy thi công riêng, phán cáp hach toán và cô to chúc hach toán kê toán riêng, doanh nghiêp thyc hiên theo phucmg thúc cung câp dich vy xe, máy làn nhau giùa các bô phán
2 Nêu to chúc dôi xe, máy thi công riêng, phán câp hach toán và có tó chúc hach toán kê toán riêng Doanh nghiêp thuc hiên theo phuong thúc bán djeh vy xe, máy lan nhau giúa các bô phàn trong nôi bô biêt giá bàn
ra thuê là 260 (nd/ca máy), thuê suât thuê GTGT 10%
Trang 21Già thành 1 ca mày = 62.790/300 = 209,3 (nd/ca mày)
- Trtràng hçp 1: Nêu to chúc dpi xe, mày thi công rièng, phàn cap
hach toàn và cô to chúc hach toàn ké toàn rièng và thirc hiçn theo phiromg thirc cung cap dich vu xe, mày lan nhau giùa các bp phân
5b Np TK 623 (HMCT A) 41.860
Np TK 623 (HMCT B) 20.930
Có TK 154 (MTC) 62.790
- Trtràng hçp 2: Nêu to chúc dpi xe, mày thi công riêng, phân câp
hach toàn và có to chúc hach toàn kê toàn riêng và thvrc hiçn theo phucmg thúc bàn dich vu xe, máy lan nhau giùa càc bp phân trong npi bp
Trang 223.2.2.4 Ke toàn chi phi sàn xuat chung
* Nói dung chi ph í sán xuát chung:
Chi phí sàn xuât chung là chi phi phuc vu sàn xuat, kinh doanh chung phát sinh ó to, dpi, công truòmg, phuc vu xây läp, gôm: Chi phi lucmg nhân viên quàn lÿ to, dpi xây läp; Khàu hao TSCD sù dung truc tiép dé thi công xây läp, Khoàn trich bào hiém xâ hôi, bào hiém y té, kinh phi công doàn, bào hiém thât nghiçp dupe tinh theo tÿ lç quy djnh trên tién luomg phài trà cùa nhân viên to, dpi xây läp và càc chi phi cô liên quan truc tiép khâc dên to, dpi xây läp;
Doi vói hoat dpng kinh doanh xây läp, chi phi sàn xuât chung ngoài nhùng npi dung à trên con bao gôm khoàn trich bào hiém xâ hpi, bàp hiém
y té, kinh phi công doàn, bào hiém thât nghiêp con tinh trên cà luomg cùa công nhân truc tiép xây, läp, nhân viên sù dung mây thi công và nhân viên quàn lÿ dpi (thupc danh sàch lao dpng trong doanh nghiçp); khâu hao TSCD dùng cho phân xucmg, bp phân sàn xuât; chi phi di vay néu durpe vôn hoà tinh vào già tri tài sàn dang trong quâ trinh sàn xuât dò dang; chi phi sùa chira và bào hành công trinh xây läp và nhûmg chi phi khàc liên quan tòri hoat dpng cùa phân xuàng, bp phân, to, dpi sàn xuât,
* Tài khoàn sir dung:
Dé hach tpàn chi phi sàn xuât chung trong doanh nghiçp xây läp, ké
toàn sù dung càc TK 627 - Chi ph i sàn xuât chung Nçi dung phàn ành và
két eau cùa càc TK này nhu sau:
Bên No: Càc chi phi sán xuât chung phát sinh trong kÿ.
Bên Có:
- Càc khoàn ghi giàm chi phi sàn xuât chung;
- Chi phi sàn xuât chung có djnh không phân bo dupe ghi nhân vào già von hàng bàn trong kÿ do khoi lupng xy läp thuc té sàn xuât ra thâp hom công suât binh thucmg;
Trang 23- Kêt chuyén chi phi sàn xuât chung vào bên Np tài khoàn 154 “Chi phi sàn xuât, kinh doanh dò dang”
Tài khoàn 627 khòng có sò du cuòi kÿ
Tai khoàn 627 - Chi phi sàn xuât chung, có 6 tài khoàn càp 2:
- Tài khoan 6271 - Chi phi nhân viên phàn xucmg Phàn ành càc
khoàn tien luong, càc khoàn phu cap phài trà cho nhân viên quàn lÿ to, dôi xây lap, tien àn giùa ca cùa nhân viên quàn lÿ to, dpi xây lâp; khoàn trich bào hiém xâ hpi, bào hiém y té, kinh phi công doàn, bào hiém that nghiêp dupe tinh theo tÿ lê quy djnh hiçn hành trên tièn luomg phài trà cho nhân viên to, dpi xây lâp, công nhân truc tiêp xây lâp, công nhân dieu khién xe, mày thi công
- Tài khoan 62 72 - Chi ph i vât lieu: Phàn ành chi phi vât liçu xuât
dùng cho to, dpi xây làp, nhu vât liêu dùng dé sùa chüra, bào duòng TSCD, công eu, dung cu thupe to, dpi xây lâp quàn lÿ và sir dung, chi phi làn trai tam thòi,
- Tài khoan 6273 - Chi p h i dung cu sàn xuat: Phàn ành chi phi vê công
cu, dung cu xuât dùng cho tò, dpi xây lap,
- Tài khoàn 6274 - Chi ph i khau hao TSCD: Phàn ành chi phi khâu
hao TSCD dùng truc tiêp cho hoat dpng sàn xuât xâv lâp và TSCD dùng chung cho hoat dòng cùa tó, dôi xây làp,
- Tài khoàn 6277 - Chi p h i d/ch vu mua ngoài: Phàn ành càc chi phi
dich vu mua ngoài phyc vu cho hoat dpng cùa tè, dpi xây làp nhu: Chi phi sùa chùa, chi phi thuè ngoài, chi phi diên, nuôc, diçn thoai, tièn thuê TSCD, chi phi trà cho nhà thàu phu,
- Tài khoàn 6278 - Chi phi bang tièn khàc: Phàn ành càc chi phi bang
tiên ngoài càc chi phi dâ ké trên phuc vu cho hoat dpng cùa tè, dpi xây làp
Trang 24* Phuong pháp hach toan:
(1) Khi tinh tien luong, tien công, các khoàn phu câp phài trà cho nhân viên cùa dôi xây dvmg, tien àn giûra ca cùa nhân viên quán lÿ dpi, ghi:
Np TK 627 - Chi phi sàn xuât chung
Có TK 334 - Phài trà ngircri lao dpng
+ Khi trich BHXH, BHTN, BHYT, KPCD dupe tinh theo tÿ Iç quy
dinh hiçn hành trèn tien liromg phài trà cho công nhân tr\rc tiép xây làp, nhân viên sù dung mày thi công và nhân viên quàn lÿ dpi (thupc biên chê doanh nghiêp), kê toàn ghi:
Np TK 627 - Chi phi sàn xuât chung
Có TK 338 (3382, 3383, 3384, 3389)
(2) Tâp hpp chi phi vât liêu, dung cu xuât dùng cho tùng dpi xây dvmg
Np TK 627 - Chi phi sàn xuât chung
Có TK 152 - Nguyên liêu, vât liêu
Có TK 153 - Công eu, dung cu
(3) Trich khâu hao mày móc, thiêt bj sù dung cho tùng dpi xây dung
Np TK 627 - Chi phi sàn xuât chung
Có TK 214 - Hao mòn TSCD
(4) Càc chi phi theo kÿ du toàn tinh vào chi phi sàn xuât chung tùng dpi xây làp kÿ này
Np TK 627 - Chi phi sàn xuât chung
Có TK 242 - Chi phi trà truàc
Có TK 335 - Chi phi phài trà
Trang 25(5) Các khoán chi phi sàn xuât chung khác phát sinh (diçn, nuóc, sùa chùa tài sàn co dinh, dich vu mua ngoài khàc, ).
Nçr TK 627 - Chi phi sàn xuât chung
Nçr TK 133 (Nêu duçrc khàu trìr thuè GTGT)
Có các TK 331, 111, 112 : Tong già thar.h toán
(6) Các khoán thu hòi ghi giám chi phi sàn xuât chung:
NçrTK 152, 111, 112
Có TK 627 - Chi phi sàn xuât chung
(7) Cuòi ky kê toán, can cù vào Bàng phân bo chi phi sàn xuât chung cho tùng dôi tuçmg sù dung (còng trình, hang mgc còng trinh), ghi
Nçr TK 154 - Chi phi sàn xuât, kinh doanh dà dang
Có TK 627 - Chi phi sàn xuât chung
Vi du 3.6: Tai mçt doanh nghiçp xây lap tinh thué GTGT iheo phuong pháp kháu trir Có lài liçu vé hoat dông xây lap hai hang mue còng trình A
và B nhirsau:
Dan vi tinh: 1.000 d
1 Mua vât liçu xây dung theo tong già thanh toán (dà bao gom thuê GTGT 10%) là 924.000, tien chua thanh toán cho nhà cung càp So vât liçu này duçrc chuyén thàng dèn chàn còng trinh, trong dó dùng cho hang mue
c ò n g trìn h A là 5 5 4 4 0 0 , d ù n g c h u h<uig m y c c ò n g Ululi B là 3 6 9 6 0 0
2 Tinh ra tièn luang phài trà cho còng nhân xây dung hang mue còng tính A là 60.000, hang mue còng trnh B là 40.000, nhân viên quàn lÿ dçi xây dvmg là 12.000
3 Xuât kho mot sô dung cu dùng cho dôi xây dvrng (loai phân bo 1 lân) tri già 6.000
4 Chi phi dich vu mua ngoài dùng cho dôi xây d\rng theo tong già thanh toán (dà bao gom thuê GTGT 10%) là 33.000, thanh toán bàng chuyén khoàn, dà nhân Giây báo CÓ
Trang 265 Cuòi kÿ, kêt chuyén chi phi sàn xuât xây lâp biêt chi phi sàn xuât chung duçrc phân bo cho tùng hang myc công trinh theo chi phi nhân công trirc tiép.
Yêu càu: Dinh khoân câc nghiçp vy kinh tè phât sinh.
5 Tong chi phi sàn xuât chung phât sinh: 48.000
Chi phi sàn xuât 60.000
chung phân bo cho = - x 48.000 = 28.800
Chi phi sàn xuât chung phân bo cho HMCT B = 48.000 - 28.800 = 19.200
Trang 273.2.2.5 Kê tốn khoan thiêt liai trong doanh nghiêp xây lâp
Cüng giơng nhu các ngành sàn xuât kinh doanh khàc, trong hoat dçmg thi cơng xây lâp cĩ thé phát sinh các khốn thiçt hai trong quà trinh thi cơng, xuât phât tir dàc diém thcri gian thi cơng cơng trinh tucmg dơi dài và viçc sàn xuât thi cơng thirơmg diên ra ngồi trcri, chiu tâc dơng truc tiêp bai dieu kiên mơi truàng, thiên nhiên thài tiêt, sàn xuât cüng phân nào dơ mang tinh chât thài vy Các khồn thiçt hai phát sinh cĩ thé do ngùng sàn xuât hồc do sai pham kÿ thuât trong quà trinh thi cơng phài phá di làm lai Viçc hach tốn thiçt hạ do ngùng sàn xuât trong doanh nghiêp xây làp cüng giơng nhu câc doanh nghiçp sàn xuât cơng nghiçp khác Dĩi vơi khồn thiçt hạ do phà di làm lai kê tốn can theo dơi riens
• Nçi dung và ngtiyên tâc hqtch tốn khoan thiçt hai phà di làm Igi:
Trong quà trinh thi cơng cĩ thé cĩ nhùmg khoi luçmg cơng trinh hồc phân viçc phài phà di làm lai dé bào dàm chât luçmg cơng trinh Nguyên nhân gây ra cĩ thé do thiên tai, hồ hoan, do loi cùa bên giao thàu (bên A) nhu sùa doi thiêt kê hay thay doi mpt bơ phân thiêt kê cùa cơng trinh; hồc
cĩ thé do bên thi cơng (bên B) gây ra do to chùc sàn xuât khơng hçrp lÿ, chi dao thi cơng khơng chât chè, sai pham kÿ thuât cùa cơng nhân hồc do càc nguyên nhân khàc tù bên ngồi
Trang 28Tuÿ thuôc vào mire dò thiçt hai và nguyên nhân gây ra thiçt hai dé cô biçn phàp xür lÿ thich hçrp.
Già trj thiçt hai vê phà di làm lai là sô chênh lçch giùa già tri khôilugng phâi phà di làm lai vài già trj vât tu thu hôi dupe
Già tri cùa khôi lugng phà di làm lai bao gôm càc phi ton vè nguyên vât liêu, nhân công, chi phi sù dyng mày thi còng và chi phi sàn xuàt chung
dà bò ra dê xây dung khôi lugng sàn xuât dò và càc chi phi phàt sinh dùng
dé phà khôi luçmg dô Càc phi ton dé thuc hiçn xây dung khôi lugng xây làp
bi phà di thuàng duge xàc djnh theo chi phi djnh mire vi rât khô cô thé xàc djnh mçt càch chinh xàc già trj thuc tê cùa khôi lugng phài phà di làm lai.Già tri thiçt hai phà di làm lai cô thé duge xù lÿ nhu sau:
- Néu do nguyên nhân khàch quan nhu thiên tai, hòa hoan, duge xem nhu khoàn thiçt hai bât thuàng
- Nêu do bên giao thâu gây ra nhu chù dâu tu thay doi thiét kê, kêt eau công trinh: Nêu khôi lugng phà di làm lai lán, cô du toàn riêng thi phài kÿ hgp dong bo sung và xem nhu tiêu thu khôi luçmg xây làp dô Néu khôi lugng phà di làm lai nhô thi bên giao thâu phâi bôi thuàng thiçt hai, bên thi công coi nhu dà thuc hiçn xong khôi lugng công trinh và bàn giao tiêu th y
- Nêu do bên thi công gây ra: Néu xàc djnh duge nguài chju tràch nhiçm bòi thuòmg phài theo doi khoàn thu hôi Néu không xâc djnh duge nguen chju tràch nhiêm bòi thuàng phài theo doi chà xù lÿ vào nhùng TK
cô liên quan
• Phirtmgpháp hach toàn khoàn thiçl heu do phà di làm lai:
Tuÿ thuôc vào qui mô và bàn chat cùa càc khoàn thiçt hai do phà di làm lai mà cô càc càch xù lÿ khàc nhau Néu chi phi thiçt hai do phà di làm lai nhô, không thay doi thiét ké thi công, không phài kÿ lai hçrp dông vàibên chù dâu tu thi kê toàn së hach toàn nhu sau:
Trang 29-Tâp hçrp các chi phi vê thiçt hai phài sùa chùa hoàc thiçt hai phài phà
di làm lai (có trìr di già tri phê liçu thu hôi dupe):
N pTK 152, 111, - Già tri plié liçu thu h ô i
Np TK 1381 - Tài sàn thiêu chà xù lÿ (Chi phi phá di làm lai thuc tè phát sinh trir di già tri phê liçu thu hôi)
Có TK 111, 112, 152, 153,334,338,331, :
- '/'in cù vào kêt quà xù lÿ thiçt hai:
Np TK 131 - Sô thiçt hai phài thu cùa chù dâu tir (nêu viçc phà di làm lai là do loi cùa chù dâu tu hoàc do dem vj chù dâu tu yêu càu)
Np TK 138 (1388), 334: Nêu yêu câu cà nhân làm sai chju tràch nhiêm (bôi thuàng hoàc trù luomg)
Np TK 811 : Neu doanh nghiçp xây làp chju, tinh vào chi phi
Có TK 1381 - Chi phi thiçt hai
3.2.2.6 Kc toàn tâp hçp chi phi sàn xuàl, itánh già san phâm da dang irong doanh nghiçp xây làp
* Ke toàn tçp hyp chi phi sàn xuât:
Trong quà trinh hoat dpng sán xuát xây làp, chi phi sàn xuát thuc té phát sinh dupe tâp hpp theo tùng khoàn myc chi phi
- Chúng tir ké loán:
Dé tâp hpp chi phi sàn xuât trong doanh nghiçp xây làp, kê toân sù dung nhùng chùng tù sau:
+ Bàng phân bó chi phi nguyên liçu, vât liçu truc tiêp
+ Bàng phân bo chi phi nhân công truc tiêp
+ Bàng phân bo chi phi sù dung máy thi công
+ Bàng phân bo chi phi sàn xuât chung
Trang 30- Tài khoàn ke toàn:
Dôi vài hoat dpng kinh doanh xây lâp quy djnh chi âp dung phuomg phâp hach toàn hàng ton kho theo phiromg phâp kè khai thuàng xuyên, không âp dung phuomg phâp hach toân hàng ton kho theo phuomg phâp kiém kê djnh kÿ nên tài khoàn 154 - Chi phi sàn xuât kinh doanh dà dang dùng dé tâp hçrp chi phi sàn xuât, kinh doanh, phuc vu cho viêc tinh giâ thành sàn xuât sàn phâm xây làp công nghiçp, djch vu cùa doanh nghiêp xây làp
Phân chi phi nguyên liçu, vât liêu truc tiêp, chi phi nhân công truc tiép vuçrt trên mue binh thuàng và phân chi phi sàn xuât chung cô djnh không phân bo không dupe tinh vào giâ thành công trinh xây làp mà dupe hach tpân vào giâ vôn hàng bân cùa kÿ kè toân
Npi dung phàn ânh và kêt câu cùa TK này nhu sau:
Bên No:
- Càc chi phi nguyên liçu, vât liçu truc tiép, chi phi nhân công truc
tiép, chi phi sù dung mây thi công, chi phi sàn xuât chung phât sinh trong
kÿ liên quan dén già thành sàn phâm xây lâp công trinh hoàc giâ thành xây lâp theo giâ khoàn npi bp;
Bên Cô:
- Giâ thành sàn xuât sàn phâm xây làp hoàn thành bàn giao tùng phân,
hoàc toàn bp tiêu thu trong kÿ; hoàc bàn giao cho doanh nghiçp nhân thâu chinh xây làp (câp trên hoàc npi bp); hoàc giâ thành sàn phâm xây làp hoàn thành chà tiêu thu;
- Tri giâ phé liçu thu hoi, giâ trj sàn phâm hông không sùa chùa dupe,
- Tri già nguyên liçu, vât liçu, hàng hoà gia công xong nhâp la> kho;
.SYÎ d u bèn Nçr Chi phi sàn xuât, kinh doanh con do dang cuoi kÿ
160
Trang 31Tài khoàn này trong ngành xây làp cô 4 tài khoàn cap 2:
- Tài khoan 1541 • Xây làp: Dùng dé tâp hpp chi phi, tinh già thành sàn xuât sàn phâm xây làp và phàn ành già tri sàn phâm xây lâp dà dang
cuoi kÿ,
- Tài khoan 1542 - San phâm khâc: Dùng dé tâp hçrp chi phi, tinh già
thành sàn xuât sàn phâm khàc và phàn ành già trj sàn phâm khàc dà dang
cuòi kÿ (thành phâm, câu kiçn xây lâp, );
- Tài khoan 1543 - Djch vu: Dùng dé tâp hçrp chi phi, tinh giâ thànhdich vu và phàn ành chi phi djch vu dò dang cuòi kÿ;
- Tài khoan 1544 - Chi phi bao hành xây làp: Dùng dé tâp hçrp chi phi
bào hành công trinh xây dung, lâp dât thuc tê phàt sinh trong kÿ và già trj
công trinh bào hành xây lâp con dà dang cuoi kÿ
- Phucmg phâp hach loan:
1 Két chuyén chi phi vât liçu truc tiép
NçrTK 154 - Chi phi sàn xuât, kinh doanh dà dang
Cô TK 621 - Chi phi nguyên liçu, vât liçu truc tiêp
2 Két chuyén chi phi nhân công truc tiêp:
Nçr TK 154 - Chi phi sàn xuât, kinh doanh dà dang
Cô TK 622 - Chi phi nhân công truc tiép
3 Két chuyén (hoàc phân bo) chi phi sù dung mày thi công
Nçr TK 154 - Chi phi sàn xuât, kinh doanh dà dang
Cô TK 623 - Chi phi sù dung mày thi công
4 Phân bó hay kêt chuyén chi phi sàn xuât chung:
Nçr TK 154 - Chi phi sàn xuât, kinh doanh dà dang
Cô TK 627 - Chi phi sàn xuât chung
Trang 325 Tong già thành sàn xuát công trinh xây làp hoàn thành trong kÿNçr TK 632: Bàn giao cho chù dâu tu hay cho nhà thàu chinh.
Nçr TK 155: Sàn phâm xây lap hoàn thành chò tiêu thu
Có TK 154 - Chi phi sàn xuât, kinh doanh dò dang
6 Truòmg hçrp doanh nghiçp xây lap là nhà thâu chinh, nhân bàn giao khói luçmg xây lap hoàn thành tir nhà thâu phu:
+ Nhà thàu chinh là nhà thâu chju tràch nhiçm tham già dâu thàu, dùng tên du thâu, ky kêt và thuc hiçn hçrp dong nêu duçrc lua chçn
+ Nhà thâu phu là nhà thâu thuc hiçn mçt phàn công viçc cùa gôi thâu
trên co sòr thôa thuân hoàc kÿ hçrp dông vói nhà thâu chinh Nhà thàu phu
không phài nhà thâu chju trâch nhiêm vè viêc tham gia dâu thàu
+ Phuorng phàp hach toàn:
Nçr TK 154: Già trj bàn giao nêu bên A chua nghiçm thu
Nçr TK 632: Già trj bàn giao nêu bên A nghiêm thu
Nçr TK 133: Nêu duçrc khâu trir thué GTGT
Cô TK 111, 112,331 - Tong so tiên phài trà cho nhà thàu phu
7 Phàn ành sô thu vè bô phân mày môc thièt bi thi công chuyén dùng cho mpt hçrp dong xây dung và dà thu dù khâu hao khi két thuc hçrp dongNçr TK 111, 112, 152, 131, Già trj phé liçu thu hôi nhâp kho hay tong già thu duçrc tir quà trinh thanh lÿ
Có TK 154: Tri già hóa don chua có thuê GTGT
Có TK 333 (33311): Thué GTGT dâu ra phài nçp
+ Dong thôri ghi bût toàn xóa so tài sàn dà khâu hao hét:
Nçr TK 214 - Hao mòn TSCD
Cô TK 211 - Nguyên già TSCD thanh lÿ
Trang 33+ So chi phi liên quan dén thanh lÿ máy móc, thiét bj duçrc ghi táng chi phi sán xuát:
>.v TK 154 - Chi phi sán xuât, kinh doanh dò dang
NqtTK 133 - Thuê GTGT dupe khâu trù
C óTK 111, 112,
* Dánh già sán phám dò'dang:
Sàn phâm dò dang trong sán xuát xây dung duçrc xác djnh bang phuomg pháp kiém kê háng tháng, quÿ Viçc dánh già sàn phâm xây läp dà dang cuoi kÿ tùy thuòc vào phucmg thúc thanh toán giùa bên chù dâu tu và doanh nghiêp xây läp
Ke toán có thé dánh già sán phâm xây läp theo các phuong pháp sau:
- Neu quy djnh thanh toán sán phâm xây läp sau khi hoàn thành toán
bô thi già trj sàn phâm xây läp dò dang là tong chi phi phát sinh tú lúe khài còng den cuoi tháng, quÿ dò
- Néu quy djnh thanh toán sàn phâm xây läp theo diém dirng kÿ thuât hçrp lÿ (xác djnh duçrc già du toán) thi sàn phâm dà dang là các khói luçmg xây läp chua dat tài diém dirng kÿ thuât hçrp lÿ dâ quy dinh và duçrc tinh theo chi phi thuc té trèn cor sà phân bo chi phi cùa hang myc công trinh dò cho các giai doan, to hçrp công viçc dà hoàn thành và giai doan con dà dang theo g¡- Ju toan cúa chung
Già tri cúa khói lirang xây lap hoàn thành theo dir toán
Già tri cúa khoi lirang voy läp dà dang cuoi kÿ theo dir toán
Già dir toán cúa giai doan xây läp dà dang cuòi kÿ
Trang 343.2.3 Ke toàn tin h già thành sùn p h a m x à y làp
Do d£c diém sàn phàm xày làp có tinh dem chiéc, quy trinh công nghç sàn xuàt khà phirc tap, then gian thi công dài nèn viçc bàn giao thanh toàn cùng da dang: Có thé là công trình hay HMCT dà xày làp hoàn thành, có thè
là càc giai doan công nghç, bp phân công viçc hoàn thành theo giai doan quy
u p c Do dó, tùy theo tùng truemg hpp, k é toàn phài có phuong phàp tinh già thành phù hpp Phuomg phàp tinh già thành sàn phâm xây làp dupe sù dung phô bien nhât là phuong phàp dem d§t hàng Truòmg hçrp trong don dât hàng
có nhiêu công trinh, HMCT, dé xàc djnh già thành cho tùng công trinh, tùng HMCT cô thé dùng phuong phàp liên hpp dé tinh già thành, nhu kèt hpp phuomg phàp truc tiêp vói phuomg phàp tÿ Iç hoâc phuomg phàp hê sô
3.2.3.1 Tinh già thành theo phucmg phàp giàn dem
- Dieu kiên àp dung:
Phuomg phàp này dupe àp dung trong truòmg hpp dôi tupng tâp hpp chi phi sàn xuât cüng là dôi tupng tinh già thành
- Cách xàc djnh:
Z = Ddk + C - DckTrong dó:
Z: Già thành sàn phâm hoàn thành trong kÿ
C: Chi phi sàn xuât phàt sinh trong kÿ
Ddk, DCk : Chi phi sàn xuât dò dang dâu kÿ và cuoi kÿ
3.2.3.2 Tinh già thành theo phucmg phàp hê so
- Dieu kiçn àp dung:
Phuomg phàp này àp dung trong truòng hpp dôi tupng tâp hpp chi phi sàn xuât là nhôm sàn phâm (nhôm càc hang mge công trinh dupe thi công theo thiét ké dién hinh), dôi tupng tinh già thành là sàn phâm riêng biçt
- Cách xàc djnh:
Dé tinh già thành tùng sàn phâm (hang mue công trinh) phài càn cù vào hç sô kÿ thuât dà quy djnh cho tùng sàn phâm trong nhóm và chi phi sàn xuât thuc tê cùa cà nhôm
Trang 35Gia thanh Tong chi phi cua nhom san pham H esotirng
_ _ - ^
san pham Tong he so cua nhom san pham san phamTuy nhien, theo phuong phap nay phai xac dinh dupe he so hop |y chinh xac cho tirng san pham
3.2.3.3 Tinh gia thanh theo phirong pltap ly le
- Dieu kien dp dung:
Plijong phap nay ap dung trong trucmg hpp doi tirpng tap hop chi phi san xuat la nhom san pham (cac hang muc cong trinh co thiet ke, du toan khac nhau, cung thi cong tren cung mpt dia diem do mot cong trucrng dam nhiem) Doi tircng tinh gia thanh la san pham rieng biet
- Cach xac dinh:
De tinh gia than
thanh ke hoach san pham
De tinh gia thanh thyc te can cu vao chi phi san xuat thvrc te va gia
Tong chi phi thyc te
Gia thanh thyrc te cua
, -a hoach cua santung san pham (HMCT) T£ng gia thanh ke ph»m d6
hoach cua nhom SP
3.3 Ke toan tieu thu san pham xay lap
3.3.1 Nguyen tac htich toan doanh thu trong doanh nghiep xay lap
* Doanh thu cua hap dong xay lap hao gom:
- Doanh thu ban dau dupe ghi trong hgrp dong
- Cac khoan tang giam khi thyc hien hop dong, cac khoan tien thuang
va cac khoan thanh toan khac theo quy dinh neu cac khoan nay co kha nang lam thsv doi doanh thu va co the dupe xac dinh mQt cach dang tin cay
* Nguyen Idc ghi nlidn doanh thu hqp dong xay Idp:
- Truong hop hop dong xay dung quy dinh nha thau duoc thanh toan
theo tien dp ke hoach khi ket qua thuc hi?n hop dong xay dung duoc uac
Trang 36tinh mQt cách dáng tin cây, thi doanh thu và chi phi lien quan dên hpp dông dupe ghi nhàn tuong úng vái phân công viçc dâ hoàn thành do nhà thâu tvr xàc djnh vào ngày lâp báo cào tài chinh mà không phy thuôc vào hôa dcrn thanh toàn theo tien dp kê hoach dâ lâp hay chua và sô tien ghi trên hôa don
là bao nhiêu
- Truong hpp hpp dong xây dyng quy djnh nhà thàu dupe thanh toàn theo già trj khôi lupng thuc hiçn, khi kêt quà thyc hiçn hpp dông xây dyng dupe xâc djnh mpt càch dàng tin cây và dupe khách hàng xàe nhân, thi dpanh thu và chi phi lien quan dên hpp dông dupe ghi nhân tuong úng vori phân công vièc dâ hoàn thành dupe khách hàng xâc nhân trong kÿ dupe phàn ành trên hôa don dâ lâp
3.3.2 Ke toàn tiêu thu công tr'inh xây lâp hoàn thành
Khi công trinh, hang myc công trinh xây lâp hoàn thành, bàn giao, ké toàn ghi càc bût toàn sau:
- Phàn ánh tong già thanh toàn theo tùng hang mue, công trinh:
Np TK 131 - Phài thu cùa khách hàng
Cô TK 511 Tri giá hôa don chua cô thué GTGT
Cô TK 333 (3331 1 ): Thué GTGT dâu ra
- Phàn ánh già thành sàn xuàt sàn phàm xây lâp bàn giao
Np TK 632 - Già von hàng bàn.
Cô TK 154 - Chi phi sàn xuât, kinh doanh dp dang
- Truông hpp nhà thâu chinh nhàn bàn giao khôi lupng xây lâp cùa nhà thàu phu, dupe chù dâu tu nghiçm thu, già trj công trinh nhân bàn giao cùa nhà thâu phy ghi:
Np TK 632 - Già vôn hàng bàn
Np TK 133 - Thué GTGT dupe khâu trù (Nèu dupe khâu trù thuê GTGT)
Cô TK 331 - Phâi trà nhà cung câp
Trang 37- Khi chù dâu tu thanh toán (ké cá úng triróc):
NçrTK 111,112
Có TK 131 - Phái thu cùa khách hàng
- Trucmg hçrp chù dâu tu giù lai tien bâo hành công trinh chua thanh toàn thi sô tien bâo hành duçrc dé du nçr TK 131 (chù dâu tu); con nèu doanh nghiêp chuyén tien bào hành vào Ngân hàng (kÿ quÿ bào hành) thi ghi:Nçr TK 244 - Kÿ cupc, kÿ quÿ
Cô TK liên quan (131, 111, 112 .)
Vi du 3.7: Tai mot công ty xây lâp tinh thué GTGT theo phuang phàp khâu tn'r Cô tài liêu sau:
Don Vf tinh: 1.000 d
1 Công trinh khu du lieh sinh thài hoàn thành, nghiçm thu, quyét toàn
và bàn giao cho chù dâu tu K theo già du toàn 3.564.000 (dâ bao gôm thuê GTGT 10%) Chù dàu tu K chua thanh toàn
2 Chù dâu tu K thanh toàn công trinh khu du 1 jch sinh thài bang chuyén khoàn sau khi dâ trú di so úrng truác 1.000.000 và giù lai 5% tong già thanh toàn dé bào hành công trinh Công ty xây lâp dâ nhân dupe Giáy báo Có
Yêu eau: Djnh khoàn càc nghiçp vu phàt sinh trên.
Trang 383.3.3 K e toán thanh toán th eo tién do h op don g x á y dirng
* Phucmg pháp xác dinh doanh thu tuong t'mg vói phán khoi hnmg cóng viéc hoán thanh:
Dói vái các doanh nghiép hoat dóng nhán tháu xáy láp, néu trong hop dóng xáy dvrng quy dinh nhá tháu duoc thanh toán theo tién do ké hoach Khi két quá thuc hién hgp dóng xáy dyng duoc iróc tính mót cách dáng tin cay thi doanh nghiép vá chi phí cúa hprp dóng xáy dung dupc ghi nhán tuomg úng vói phán cóng viéc da hoán thánh do nhá tháu tu xác dinh váo ngáy láp báo cáo tái chinh má khóng phy thuoc váo hoá don thanh toán theo tién do ké hoach da láp hay chua tién ghi trong hoá don lá bao nhiéu Phán cóng viéc da hoán thánh cúa hop dóng lám co só xác djnh doanh thu có thé duoc xác dinh báng nhiéu cách khác nhau Doanh nghiép cán su dung phuong pháp tinh toán thích hop dé xác djnh phán cóng viéc da hoán thánh
Có thé slt dyng m<?t trong các phuong pháp sau:
- Phuong pháp ty lé phán trám (%) giura chi phí thuc té da phát sinh cúa phán cóng viéc da hoán thánh tai mót thói diém so vóid tóng chi phí du toán cúa hop dóng: theo phuong pháp náy, bp phán ké toán sé két hop vói các bó phán khác xác dinh luong chi phí phát sinh thuc té tú thi cóng luy ké dén cuói các nám Trén co só doanh thu trén giá có dinh trong hop dóng nhán tháu (ké cá doanh thu bó sung - néu có) vá chi phi theo du toán ban dáu vá chi phí du toán bó sung (néu có) dé xác dinh doanh thu ghi nhán trong báo cáo két quá kinh doanh theo cóng thúc:
Doanh thu ghi nhán TÓng doanh Tóng chi phí thuc té
trong báo cáo tái chinh thu theo giá có luy ké dén cuói nám i
ó nám i djnh ghi trong Tong chi phí theo du
- Phuong pháp dánh giá phán cóng viéc da hoán thánh: bó phán ky thut sé phói hop vói các bó phán khác có lién quan dé xác dinh múc do cóng
Trang 39viçc dâ hoàn thành thuc tê Tir dô, bp phân kê toàn së xâc dinh doanh thu ghi nhân tuomg irng theo công thirc:
Doanh thu ghi nhân
trong bào cào tài
chinh à nàm i
(n = l,n)
Tong doanh thu theo
= giâ cô dinh ghi trong x
hçrp dông
Khôi luçmg công viêc hoàn thành thuc té theo dânh giàTong khoi luçrng công viçc theo hop dong nhân thàu
- Phuomg phàp tÿ lê phàn tràm (%) giùa khoi luçmg xày lâp dâ hoàn thành so vcn tong khoi luçmg xày lâp phài hoàn thành cùa hçrp dong: bô phàn kÿ thuât thi công phôi hçrp vài càc bô phàn khàc cô liën quan tien hành xâc dinh mire dp công viçc theo sô già công thuc té vài so già công uoc tinh cùa hçrp dong Tir dô, bp phàn kê toàn së xâc djnh doanh thu ghi nhân tuomg irng theo công thirc:
Doanh thu ghi nhân
trong bào câo tài
chinh à nàm i
(n = l,n)
Tong doanh thu theo giâ cô dinh ghi trong hpp dông
Tong sô già công lao dông dâ thuc hiçnTong sô già công lao dông du tinh cho hpp dongKhi két quà thuc hiçn hpp dông xây dung dupe uàc tinh mpt càch dâng tir cây, kê toân cân eu vào chirng tir xâc dinh doanh thu trên co sà phàn công viçc dâ hoàn thành trong kÿ (không phài hoà don) làm cân eu ghi nhân doanh thu trong kÿ ké toân Dông thài nhà thâu phài cân cir vào hçrp dông xây dung dé lâp hoâ don thanh toân theo tiên dp ké hoach gùi cho khâch hàng dôi tien Kê toân cân cir vào hoâ don dé ghi sô ké toân sô tien khâch hàng phài thanh toân theo tién dp ké hoach
* Tài khoan ké toân:
Dé theo dôi sô tién khâch hàng phài trà theo tiên dp kê hpach và sô tién phài thu theo doanh thu tuomg irng vài phân công viêc dâ hoàn thành,
Trang 40ké toân sù dyng TK 337 “Thanh toân Iheo lien dô ké hach h op d o n g xây
d u n g ” TK này chi âp dung voi truông hçrp hpp dong xây dyng quy djnh nhà thàu dé thanh toân theo tién dô ké hoach mà không àp dgng dôi voi truông hop dong xây dung quy djnh nhà thàu dupe thanh toân theo giâ tri khoi lupng thyc hiçn dupe khâch hàng xâc nhân
Càn cù dé ghi nhân vào bên np TK 337 là chùng tù xâc djnh doanh thu tuong ùng voi phàn công viçc dâ hoàn thành trong kÿ (không phâi hoâ don) do nhà thàu tu lâp, không càn khâch hàng xâc nhân, côn cân eu dé ghi vào bên cô TK 337 là hoâ don dupe lâp trên co sô tién dp thanh toân theo
ké hoach dâ dupe quy djnh trong hpp dong Sô tién ghi trên hoâ don là càn
cù dé ghi nhân sô tién nhà thàu phâi thu cüa khâch hàng, không là càn cù dé ghi nhân doanh thu trong ky kê toân
TK 337 cô nôi dung phàn ânh nhu sau:
Bên N o: phàn ânh sô tién phâi thu theo doanh thu dâ ghi nhân tuong ùng vôi phàn công viçc dâ hoàn thành cùa hpp dông xây dung do dang
Bên Cô: Phàn ânh sô tién khâch hàng phâi trâ theo tien dp ké hoach cùa hpp dong xây dung dô dang
TK 337 cô thé cô so du bên No hoâc bên Cô
So d u bên Nçr: Phàn ânh so tién chênh lçch giùa doanh thu dâ ghi nhân cùa hpp dông lôn hon sô tièn khâch hàng phàl trâ theo tién dp kê hoach cùa hpp dông xây dung dô dang
So d u bên Cô: Phàn ânh sô tièn chênh lêch giùa doanh thu dâ ghi nhân cùa hpp dông nhô hon sô tièn khàch hàng phài trà theo tién dp ké hoach cùa hpp dông xây dung do dang
* Phuong phàp kê toân:
- Khi két quà thyc hiçn hpp dong xây dung dupe uàc tinh mpt câch dâng tin cây, ké toân càn cù vào chùng tù phàn ânh doanh thu tuong ùng