T ch c th c hi n: ổ chức thực hiện: ức thực hiện: ực hiện: ện: NV1: Hướng dẫn học sinh đọc văn bản Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ - GV chuyển giao nhiệm vụ + Hướng dẫn cách đọc thầm, đọc t
Trang 1Nhâm gửi tặng thầy cô cũng là gửi mẫu tham khảo VB ĐỒNG GIAO MÙA XUÂN Bài 2 Bộ sách KNTT lớp 7 do Nhâm soạn
Ngoài ra bên Nhâm soạn bộ:
+ Bộ KNTT Và CTST Lớp 7
+ Bộ KNTT Và CTST Lớp 10
+ Giáo án lớp 6 Bộ KNTT Và CTST(có sẵn)
+ Giáo án ppt đồng bộ w Lớp 11, 12
Tất cả đều có Đồng bộ word và ppt
Thầy cô quan tâm và thấy phù hợp cần tham khảo cả bộ có thể liên hệ bên Nhâm qua Zalo: 0981.713.891 hoặc 036.6698.459
Cám ơn thầy cô.
ĐỌC VĂN BẢN VÀ THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT VĂN BẢN 1 ĐỒNG GIAO MÙA XUÂN
Nguyễn Khoa Điềm
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Đặc điểm thể thơ bốn, năm chữ
2 Năng lực
a Năng lực chung:
- Năng lực giải quyết vấn đề, năng lực tự quản bản thân, năng lực giao tiếp, năng lực hợp tác
b Năng lực riêng biệt:
- Nhận biết và nhận xét được nét độc đáo của bài thơ bốn chữ và năm chữ thể hiện qua từ ngữ, hình ảnh, vần, nhịp, biện pháp tu từ.
3 Phẩm chất:
- Biết trân trọng, vun đắp tình yêu con người, thiên nhiên, quê hương, đất nước.
Trang 2II THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
- KHBD, SGK, SGV, SBT
- PHT số 1,2
- Tranh ảnh
- Máy tính, máy chiếu, bảng phụ, Bút dạ, Giấy A0
III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
A HOẠT ĐỘNG MỞ ĐẦU
a) Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS, thu hút HS sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ học
tập của mình HS khắc sâu kiến thức nội dung bài học
b) Nội dung: GV đặt cho HS những câu hỏi gợi mở vấn đề.
c) Sản phẩm: Nhận thức và thái độ học tập của HS.
d) T ch c th c hi n: ổ chức thực hiện: ức thực hiện: ực hiện: ện:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
- Gv chuyển giao nhiệm vụ
C1: Giáo viên cho học sinh nghe bài hát Màu
hoa đỏ và chia sẻ cảm xúc của em khi nghe bài
hát
https://www.youtube.com/watch?
v=HDsZUEaASZo
hoặc video Chàng trai hát trong nghĩa trang liệt
sĩ Vĩnh Linh
https://www.youtube.com/watch?
v=ouPJA0BHVrA&feature=emb_title
C2: Nhắc đến người lính, em ấn tượng điều gì
nhất?
- C1: Hs lắng nghe và chia sẻ cảm xúc
- C2: Hs chia sẻ ấn tượng
- C3: Hs tham gia trò chơi, chủ đề: Người lính/ Bộ đội
Trang 3C3: Tổ chức trò chơi Ai nhanh hơn Chủ đề
của bài học là điều bí ẩn Để giải mã được, Gv
lần lượt đưa ra 4 dữ kiện Hs nào đoán được
chủ đề sớm nhất sẽ chiến thắng
- Bác Hồ
- Trường Sơn
- Mũ tai bèo
- 22/12
- HS tiếp nhận nhiệm vụ
Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện
nhiệm vụ
- HS quan sát, lắng nghe
- GV quan sát
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo
luận
- Gv tổ chức hoạt động
- Hs trả lời câu hỏi
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm
vụ
- GV nhận xét, bổ sung, dẫn dắt vào bài
HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 1: Đọc và tìm hiểu chung
a Mục tiêu: HS nắm được nội dung của bài học
b Nội dung: Hs sử dụng sgk, đọc văn bản theo sự hướng dẫn của GV
Trang 4c Sản phẩm học tập: HS tiếp thu kiến thức và câu trả lời của HS
d T ch c th c hi n: ổ chức thực hiện: ức thực hiện: ực hiện: ện:
NV1: Hướng dẫn học sinh đọc văn bản
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
- GV chuyển giao nhiệm vụ
+ Hướng dẫn cách đọc thầm, đọc to, đọc
diễn cảm, ngắt nghỉ đúng nhịp
+ GV hướng dẫn HS chú ý về các câu hỏi
hình dung, theo dõi
+ Trình bày vài thông tin về tác giả, tác
phẩm - HS tiếp nhận nhiệm vụ
Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện
nhiệm vụ
- HS nghe và đặt câu hỏi liên quan đến bài
học
- GV quan sát, gợi mở
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và
thảo luận
- HS quan sát, theo dõi, suy ngẫm
- GV quan sát, hỗ trợ
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm
vụ
- GV nhận xét, bổ sung, chốt lại kiến thức
I Đọc và tìm hiểu chung
1 Đọc
- HS biết cách đọc thầm, trả lời được các câu hỏi suy luận
- HS biết cách đọc to, trôi chảy, phù hợp về tốc độ đọc
2 Tác giả, tác phẩm
a Tác giả
- Nguyễn Khoa Điềm (15/04/1943), quê Thừa Thiên – Huế;
- Thơ của Nguyễn Khoa Điềm thể hiện tình yêu quê hương đất nước tha thiết với nhiều suy tư sâu sắc
- Tác phẩm chính
+ Đất ngoại ô (thơ, 1973);
+ Mặt đường khát vọng (trường ca,
1974);
+ Ngôi nhà có ngọn lửa ấm (thơ,
1986);
+ Thơ Nguyễn Khoa Điềm (thơ,
1990);
b Tác phẩm
- Xuất xứ
Trang 5+ Viết năm 1994
+ Trích Thơ Nguyễn Khoa Điềm, Tuyển tập 40 năm do tác giả chọn
- Bố cục:
+ Phần 1 (Khổ 1): giới thiệu hình ảnh
và xuất thân người lính + Phần 2 (Khổ 2): thông báo về việc đất nước hòa bình nhưng người lính không về nữa
+ Phần 3 (Các khổ còn lại): tái hiện lại những khoảnh khắc, khía cạnh trong tâm hồn người lính nơi chiến trận
- Thể loại: thơ bốn chữ
- Phương thức biểu đạt: biểu cảm
Hoạt động 2: Khám phá văn bản
a Mục tiêu:
- Nhận biết và nhận xét được nét độc đáo của bài thơ bốn chữ và năm chữ thể hiện qua từ ngữ, hình ảnh, vần, nhịp, biện pháp tu từ.
- Biết trân trọng, vun đắp tình yêu con người, thiên nhiên, quê hương, đất nước.
b Nội dung: Hs sử dụng sgk, chắt lọc kiến thức để tiến hành trả lời câu hỏi.
c Sản phẩm học tập: HS tiếp thu kiến thức và câu trả lời của HS
d Tổ chức thực hiện:
Trang 6NV1: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu đặc
điểm khổ thơ
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
- GV chuyển giao nhiệm vụ
- HS tiếp nhận nhiệm vụ
Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện
nhiệm vụ
- HS nghe và đặt câu hỏi liên quan đến bài
học
- GV quan sát, gợi mở
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và
thảo luận
- HS quan sát, theo dõi, suy ngẫm
- GV quan sát, hỗ trợ
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện
nhiệm vụ
- GV nhận xét, bổ sung, chốt lại kiến thức
NV2: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu Đặc
điểm về số tiếng
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
- GV chuyển giao nhiệm vụ: Gv phát PHT s ố
2, h c sinh th o lu n theo nhóm 4-6 em ọc sinh thảo luận theo nhóm 4-6 em để tìm ảo luận theo nhóm 4-6 em để tìm ận theo nhóm 4-6 em để tìm để tìm tìm
hi u v chi ti t v tính cách nhân v t ể tìm ề chi tiết và tính cách nhân vật ết và tính cách nhân vật à tính cách nhân vật ận theo nhóm 4-6 em để tìm
Đặc điểm Tác dụng
Số tiếng
trong
mỗi
dòng
II Khám phá văn bản
1 Đặc điểm hình thức của bài thơ
a Đặc điểm khổ thơ
- Bài thơ chia thành 9 khổ Hầu hết các khổ có 4 dòng Tuy nhiên có 2 khổ có sự khác biệt so với các khổ còn lại
+ Khổ 1 có 3 dòng: kể lại sự kiện người lính lên đường ra chiến trường tạo nên sự lửng lơ, khiến người đọc
có tâm trạng chờ đợi được đọc tiếp câu chuyện về anh
+ Khổ 2 có 2 dòng: kể về sự ra đi của người lính, diễn tả sự hi sinh bất ngờ, đột ngột giữa lúc tuổi xanh, thể hiện tâm trạng đau thương của nhà thơ
b Đặc điểm về số tiếng đ ể tìm c i m v s ti ng ề chi tiết và tính cách nhân vật ố ết và tính cách nhân vật
Đặc điểm Tác dụng
Số tiếng trong mỗi dòng
4 tiếng một dòng
Gợi ra sự dứt khoát, sắc nét, góp phần tạc vào kí
ức độc giả hình tượng
Trang 7Cách
gieo vần
Ngắt
nhịp
- HS tiếp nhận nhiệm vụ
Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện
nhiệm vụ
- HS nghe và đặt câu hỏi liên quan đến bài
học
- GV quan sát, gợi mở
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và
thảo luận
- HS quan sát, theo dõi, suy ngẫm
- GV quan sát, hỗ trợ
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện
nhiệm vụ
- GV nhận xét, bổ sung, chốt lại kiến thức
NV3: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu hiểu
câu chuyện về cuộc đời người lính, hình
ảnh người lính
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
- GV chuyển giao nhiệm vụ
Gv tổ chức cho Hs thảo luận theo nhóm 4-6
em bằng PHT số 2,3nhóm (phụ lục)
- HS tiếp nhận nhiệm vụ
người lính
đã hi sinh
ở độ tuổi rất trẻ Cách
gieo vần
Chủ yếu là vần chân:
lính- bình;
lửa- nữa…
Ngắt nhịp
Chủ yếu nhịp 2//2 kết hợp 1/3
- Nhịp 2/2 gợi giọng điệu đồng dao
- Nhịp 1/3 gợi sự mất mát, cảm xúc tiếc thương, bùi ngùi
2 Nội dung
a Câu chuyện về cuộc đời người lính
- Có một người lính tuổi đời còn rất trẻ
- Người lính ấy còn mê thả diều như vừa qua tuổi niên thiếu
- Theo tiếng gọi của Tổ quốc, anh
Trang 8Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện
nhiệm vụ
- HS nghe và đặt câu hỏi liên quan đến bài
học
- GV quan sát, gợi mở
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và
thảo luận
- HS quan sát, theo dõi, suy ngẫm
- GV quan sát, hỗ trợ
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện
nhiệm vụ
- GV nhận xét, bổ sung, chốt lại kiến thức
NV3: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu hiểu
tình cảm dành cho người lính đã hi sinh
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
- GV chuyển giao nhiệm vụ
Gv sử dụng kĩ thuật khăn trải bàn để tổ
chức cho hs tìm hiểu về tình cảm mà đồng
đội, nhân dân dành cho người lính Qua đó
nhận xét về tình cảm của tác giả đối với
người lính
- HS tiếp nhận nhiệm vụ
Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện
nhiệm vụ
lên đường ra mặt trận
- Trong một trận đánh, anh đã anh dũng hi sinh, vĩnh viễn nằm lại dưới cánh rừng đại ngàn
b Hình ảnh người lính
- Ngồi lặng lẽ dưới cột mai vàng
- Ngồi rực rỡ, màu hoa đại ngàn
- Mắt như suối biếc
- Vai đầy núi non
- Ba lô con cóc
- Tấm áo màu xanh
- Làn da sốt rét
- Cái cười hiền lành
=> Trẻ, dũng cảm, kiên cường, yêu nước giản dị, khiêm nhường
c Tình cảm dành cho người lính
đã hi sinh
- Đồng đội : Luôn ghi nhớ hình ảnh, trở thành niềm thôi thúc để sống và chiến đấu ("Anh thành ngọn lửa/ Bạn
bè mang theo")
- Nhân dân : thương nhớ, tưởng nhớ ("Dải bao thương nhớ/ Mùa xuân nhân gian"
=> Sự thương xót, tự hào, cảm phục, biết ơn những người kính đã hi sinh tuổi xanh, hi sinh cuộc đời cho độc
Trang 9- HS nghe và đặt câu hỏi liên quan đến bài
học
- GV quan sát, gợi mở
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và
thảo luận
- HS quan sát, theo dõi, suy ngẫm
- GV quan sát, hỗ trợ
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện
nhiệm vụ
- GV nhận xét, bổ sung, chốt lại kiến thức
NV3: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu hiểu ý
nghĩa nhan đề
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
- GV chuyển giao nhiệm vụ
- HS tiếp nhận nhiệm vụ
Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện
nhiệm vụ
- HS nghe và đặt câu hỏi liên quan đến bài
học
- GV quan sát, gợi mở
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và
thảo luận
- HS quan sát, theo dõi, suy ngẫm
- GV quan sát, hỗ trợ
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện
nhiệm vụ
- GV nhận xét, bổ sung, chốt lại kiến thức
lập dân tộc
3 Ý nghĩa nhan đề
- Đồng dao: là thơ ca dân gian truyền miệng cho trẻ em, thường có tính hồn nhiên
- Mùa xuân: mùa khởi đầu, tươi đẹp nhất trong năm; là tuổi trẻ Lứa tuổi đẹp nhất trong cuộc đời mỗi người
=> khúc đồng giao về mùa xuân của người lính, về sự bất tử của hình ảnh người lính trẻ
Trang 10Hoạt động 3: Tổng kết
a Mục tiêu: Khái quát lại nội dung nghệ thuật của văn bản/ Đánh giá quá trình
học tập của học sinh
b Nội dung: Giáo viên phát PHT, học sinh làm việc cá nhân
c Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS bằng ngôn ngữ nói, PHT
d Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
- GV chuyển giao nhiệm vụ
+ Theo em, chủ đề của văn bản là gì?
+ Nghệ thuật đặc sắc được thể hiện qua văn
bản?
- HS tiếp nhận nhiệm vụ
Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện
nhiệm vụ
- GV quan sát, hướng dẫn
- HS suy nghĩ
Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận
- Gv tổ chức hoạt động, gọi 4-5 học sinh báo
cáo sản phẩm
- HS báo cáo sản phẩm, nhận xét, bổ sung
câu trả lời của bạn
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm
vụ
- GV nhận xét, đánh giá, bổ sung, chốt lại
III Tổng kết
1 Nội dung
Bài thơ khắc họa hình ảnh đẹp đẽ của người lính đã tham gia chiến đấu, hi sinh tuổi xuân của mình cho đất nước, dân tộc
2 Nghệ thuật
Nói giảm nói tránh, liệt kê, điệp ngữ
Trang 11kiến thức
Cách tổng kết 2
PHT s ố …
Những điều em nhận biết và làm
được
Những điều em còn băn khoăn
C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
a Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học.
b Nội dung: Gv tổ chức trò chơi “Theo chân người lính trên đường Trường Sơn”
để hướng dẫn học sinh củng cố kiến thức đã học
c Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS, thái độ khi tham gia trò chơi
d T ch c th c hi n: ổ chức thực hiện: ức thực hiện: ực hiện: ện:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
- Gv chuyển giao nhiệm vụ: Gv tổ chức cuộc
thi “Theo chân người lính trên đường Trường
Sơn” Có 8 địa điểm, là những nơi khốc liệt
nhất trong cuộc kháng chiến chống Mĩ Để đi
tới mỗi địa điểm, em hãy trả lời một câu hỏi
Câu 1: Bài thơ đồng dao mùa xuân viết theo
thể thơ gì?
Câu 2: Ai là tác giả của Đồng dao mùa xuân?
Câu 3: Bài thơ chủ yếu ngắt nhịp mấy?
Gợi ý:
1- Bốn chữ
2 Nguyễn Khoa Điềm
3 2/2
4 Ngọn lửa
5 Nói giảm, nói tránh
6 Đồng chí
7 Kháng chiến chống Mĩ
8 Thanh xuân
Trang 12Câu 4: Điền từ còn thiếu vào khổ thơ:
“Một lần bom nổ
Khói đen rừng chiều
Anh thành…
Bạn bè mang theo”
Câu 5: Câu thơ
“Một ngày hòa bình
Anh không về nữa”
Sử dụng biện pháp tu từ nào?
Câu 6: Kể tên một bài thơ khác về người lính
mà em biết?
Câu 7: Địa danh Trường Sơn trong bài thơ gợi nhắc đến cuộc kháng chiến nào?
Câu 8: Người lính trong bài thơ đã hi sinh ở
độ tuổi nào?
Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực hiện nhiệm vụ
- Gv quan sát, lắng nghe gợi mở
- HS thực hiện nhiệm vụ;
Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận
- Gv tổ chức hoạt động
- Hs tham gia trò chơi, trả lời câu hỏi
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
- GV nhận xét, đánh giá, bổ sung, chốt lại kiến thức
Trang 13D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
(Có thể giao về nhà)
a Mục tiêu: Vận dụng kiến thức đã học để giải bài tập, củng cố kiến thức.
b Nội dung: Sử dụng kiến thức đã học để viết đoạn văn
c Sản phẩm học tập: đoạn văn của HS
d T ch c th c hi n: ổ chức thực hiện: ức thực hiện: ực hiện: ện:
Bước1: Chuyển giao nhiệm vụ
- GV chuyển giao nhiệm vụ
Em hãy viết đoạn văn (5-7 câu) nêu
cảm nghĩ của em về hình ảnh người
lính trong bài thơ.
- HS tiếp nhận nhiệm vụ.
Bước 2: HS trao đổi thảo luận, thực
hiện nhiệm vụ
- Gv quan sát, lắng nghe gợi mở
- HS thực hiện nhiệm vụ;
Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo
luận
- Gv tổ chức hoạt động, gọi 4-5 hs
trình bày ản phẩm
- Hs khác nhận xét, bổ sung, phản biện
câu trả lời của bạn
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện
nhiệm vụ
- GV nhận xét, đánh giá, bổ sung, chốt
lại kiến thức
Gợi ý:
Hình tượng người lính Việt Nam đã trở thành nguồn cảm hứng bất tận cho các sáng tác thi ca nhạc họa Nguyễn Khoa Điềm cũng đưa hình tượng ấy vào trong thơ của mình một cách tự nhiên và đầy cảm xúc với bài thơ: “Đồng dao mùa xuân” Bài thơ viết về người lính, dưới góc nhìn chiêm nghiệm của một con người thời bình Đó là những người lính hồn nhiên, tinh nghịch, chưa một lần yêu, còn mê thả diều nhưng chính họ đã hi sinh tuổi xuân, máu xương của mình cho Đất Nước Họ đã nằm lại mãi nơi chiến trường để đất nước được vẹn tròn, để nhân dân được độc lập Trong cảm nhận của Nguyễn Khoa Điềm,
dù họ mãi mãi gửi thân xác nơi rừng Trường Sơn xa xôi nhưng anh linh của họ thì còn mãi Bởi chính họ đã làm nên mùa xuân vĩnh hằng của đất nước hôm nay.
Trang 14IV Phụ lục