Hình tượng người anh hùng áo vải Quang Trung qua hồi thứ 14 của tác phẩm“Hoàng Lê nhất thống chí của Ngô Gia Văn Phái. Bài làm Quang Trung - Nguyễn Huệ là một người anh hùng rất tài giỏi, là niềm tự hào của dân tộc Việt Nam. Với thiên tài quân sự của mình Người đã đánh tan ba mươi vạn quân Thanh xâm lược, khiến cho bọn bán nước cầu vinh ê chề nhục nhã, góp phần đem lại những mốc son vàng chói lại cho lịch sử Việt Nam. Hình tượng vua Quang Trung đã được miêu tả với đầy đủ những phẩm chất của một vị anh hùng, mang vẻ đẹp oai phong lẫm liệt. Qua hồi thứ mười bốn trong tác phẩm "Hoàng Lê nhất thống chí" của nhóm Ngô gia văn phái hiện lên với khí phách hào hùng, trí tuệ sáng suốt, tài thao lược hơn người mãi mãi là hình ảnh đẹp trong những trang lịch sử chói ngời của dân tộc.
Trang 1Phân tích hình ảnh Quang Trung trong Hoàng Lê nhất thống chí qua hồi thứ 14
Dàn ý
a Mở bài:
- Giới thiệu khái quát về Hoàng Lê nhất thống chí của Ngô Gia Văn
Phái
- Giới thiệu chung về hình tượng người anh hùng Nguyễn Huệ ở hồi 14
b Thân bài:
- Con người hành động mạnh mẽ, quyết đoán
+ Nghe tin giặc chiếm thành Thăng Long, Quang Trung định thân chinh cầm quân đi ngay
+ Chỉ trong vòng hơn một tháng lên ngôi Hoàng đế, đốc xuất đại binh ra Bắc gặp gỡ người Cống Sỹ ở huyện La Sơn, tuyển mộ quân lính và mở cuộc duyệt binh lớn ở Nghệ An, phủ dụ tướng sỹ, định kế hoạch hành quân, đánh giặc và cả kế hoạch đối phó với nhà Thanh sau chiến thắng
- Trí tuệ sáng suốt, nhạy bén
+ Sáng suốt trong việc phân tích tình hình thời cuộc và thế tương quan chiến lược giữa ta và địch
+ Sáng suốt, nhạy bén trong việc xét đoán và dùng người thể hiện qua cách xử trí với các tướng sỹ ở Tam Điệp …
- Ý chí quyết chiến, quyết thắng và tầm nhìn xa trông rộng
- Tài dùng binh như thần
+ Cuộc hành quân thần tốc của vua Quang Trung làm cho giặc phải kinh ngạc…
+ Vừa hành quân vừa đánh giặc
- Hình ảnh lẫm liệt trong chiến trận
+ Vua Quang Trung thân chinh cầm quân…
+ Đội quân không phải là lính thiện chiến, lại trải qua cuộc hành quân cấp tốc, không có thời gian nghỉ ngơi mà dưới sự lãnh đạo tài tình của Quang Trung trận nào cũng thắng lớn…
c Kết bài:
- N ê u c ả m n h ậ n c h u n g , đ á n h g i á v à n h ậ n x é t v ề h ì n h t ư ợ n g v u a Q u a n g
T r u n g
- M ở r ộ n g v ấ n đ ề b ằ n g s u y n g h ĩ v à l i ê n t ư ở n g c ủ a c á n h â n
Trang 2Hình tượng người anh hùng áo vải Quang Trung qua hồi thứ 14 của tác phẩm“Hoàng Lê nhất thống chí của
Ngô Gia Văn Phái.
Bài làm
Quang Trung - Nguyễn Huệ là một người anh hùng rất tài
giỏi, là niềm tự hào của dân tộc Việt Nam Với thiên tài quân sự của mình Người đã đánh tan ba mươi vạn quân Thanh xâm lược, khiến cho bọn bán nước cầu vinh ê chề nhục nhã, góp phần đem lại những mốc son vàng chói lại cho lịch sử Việt Nam Hình tượng vua Quang Trung đã được miêu tả với đầy đủ những phẩm chất của một vị anh hùng, mang vẻ đẹp oai phong lẫm liệt Qua hồi thứ mười bốn trong tác phẩm "Hoàng Lê nhất thống chí" của nhóm Ngô gia văn phái hiện lên với khí phách hào
hùng, trí tuệ sáng suốt, tài thao lược hơn người mãi mãi
là hình ảnh đẹp trong những trang lịch sử chói ngời của dân tộc.
Trang 3Trước tiên, chúng ta bắt gặp ở Quang Trung -
Nguyễn Huệ: một con người có hành động mạnh mẽ, quyết đoán và có trí tuệ sáng suốt, sâu xa, nhạy bén
Khi nghe tin giặc đánh chiếm đến tận Thăng Long, không hề nao núng mà quyết định thân chinh cầm quân đi ngay Nhưng Người đã nghe theo lời khuyên của tướng sĩ, cho lập đàn ở núi Bân tế cáo trời đất cùng các thần sông, thần núi lên ngôi
hoàng đế lấy niên hiệu Quang Trung Việc vua tế cáo trời đất, lên ngôi hoàng đế nhằm thu phục lòng dân và có danh nghĩa
ra Bắc dẹp giặc Tiếp đó, nhà vua đốc xuất đại binh ra Bắc,
trên đường đi Người làm biết bao việc: vừa gặp gỡ Nguyễn Thiếp, người cống sĩ ở huyện La Sơn hỏi ý kiến vừa tuyển
quân lính và mở cuộc duyệt binh lớn ở Nghệ An phủ dụ tướng
sĩ, định kế hoạch hành quân đánh giặc Lời phủ dụ quân lính của Ngài thật sâu sắc và thấm thía:
“Đánh cho để dài tóc
Đánh cho để đen răng
Đánh cho chúng chích luân bất phản
Trang 4Đánh cho chúng phiến giáp bất hoàn
Đánh cho sử tri Nam quốc anh hùng chi hữu chủ ”
Lời phủ dụ như một bài hịch ngắn gọn, ý tứ phong phú, sâu
xa có tác động kích thích lòng yêu nước và truyền thống quật cường của dân tộc Ngay sau đó vua họp với tướng sĩ để lên kế hoạch đối phó quân Thanh Bằng những cách khéo léo của
mình, Ngài đã khơi dậy được lòng căm thù giặc và sự kính trọng của những người lính mong muốn được chiến đấu cho tổ quốc
Sự sáng suốt của Ngài còn được thể hiện trong việc biết nhìn
nhận và đánh giá khả năng của từng tướng lĩnh, xem xét họ là những người như thế nào, để họ có cơ hội giúp sức cho tổ
quốc Trong dịp hội quân ở Tam Điệp, qua lời nói của Quang
Trung với Sở và Lân ta thấy rõ: Vua rất hiểu việc rút quân của hai vị tướng giỏi này Đúng ra thì “quân thua chém tướng”
nhưng vua hiểu họ, sức mình ít không địch nổi đội quân hùng tướng hổ nhà Thanh nên đành phải bỏ thành Thăng Long rút về Tam Điệp để tập hợp lực lượng Vì vậy Sở và Lân không bị
trừng phạt mà còn
Trang 5được ngợi khen Đó chính là cái tài của một nhà lãnh đạo
quân sự, một nhà mưu lược tài ba.
Bên cạnh đó, Quang Trung - Nguyễn Huệ còn là
người có ý chí quyết thắng và tầm nhìn xa trông rộng
Mới khởi binh nhưng Người đã lường trước những khả năng có thể xảy ra Hẹn mồng 7 tháng giêng vào Thăng Long ăn mừng: "Phương lược đã tính sẵn mười ngày sẽ đuổi được người
Thanh" Sau đó, vua Quang Trung còn tính kế hoạch ngoại giao
sau chiến tranh đối với một nước "lớn gấp mười lần mình” để
có thể dẹp binh đao để cho ta được yên ổn mà nuôi dưỡng lực lượng Qua việc phân tích tình hình ta, địch, việc chuẩn bị kế hoạch có thể khẳng định Quang Trung là con người có tài trí
sáng suốt Đó là điều cần thiết ở một đấng minh quân mà
không phải ai cũng có được
Không những thế Người còn là bậc kỳ tài trong việc dùng binh Cuộc hành quân thần tốc do Quang Trung chỉ huy
đến nay vẫn còn làm chúng ta kinh ngạc Vừa hành quân, vừa đánh giặc mà vua Quang Trung hoạch định kế hoạch: ngày 25
Trang 6tháng chạp xuất quân ở Phú Xuân (Huế) Ngày 29 tháng chạp ra đến Nghệ An: duyệt binh, phủ dụ quân lính Ngày 30 tháng chạp
đã ra đến Tam Điệp cách Huế 500 km Tối 30 tháng chạp lập tức lên đường ra Thăng Long Ngày 03 tháng giêng tới làng Hà Hồi,
hạ đồn Hà Hồi Chiều mùng 5 tháng giêng năm Kỉ Dậu, đoàn quân
đã tiến vào kinh thành Thăng Long (trước đó, Quang Trung đã
định liệu là ngày mùng 7, như vậy là vượt kế hoạch hai ngày)
Hành quân xa, liên tục như vậy nhưng đội quân vẫn chỉnh tề cũng
là do tài tổ chức của người cầm quân Quang Trung cùng với đội quân của mình đánh dấu thêm mốc son chói lọi trong những trang lịch sử hào hùng của dân tộc
Ngòi bút trần thuật như thần làm hình ảnh vị vua xung trận giữa làn đạn, cưỡi voi tả đột hữu xung, áo bào đỏ đã sạm đen khói súng thực là oai phong, lẫm liệt.Nhà vua thân chinh cầm quân, đóng vai trò là tổng chi huy chiến dịch thực sự, hoạch định, phương lược tiến đánh, tổ chức quân sự từ thống lĩnh một mũi
quân tiến công, cưỡi voi đi đốc thúc, xông pha tên đạn Dưới sự lãnh đạo tài tình của vị tổng chỉ huy áo vải, quân Tây Sơn đã đánh
Trang 7trận thật lẫy lừng: Bắt sống quân do thám ở Phú Xuyên để giữ bí mật, tạo bất ngờ; vây kín làng Hà Hồi, quân lính vây quanh dạ ran làm cho lính trong đồn sợ hãi đều xin hàng; công phá đồn
Ngọc Hồi lấy ván ghép quấn rơm ướt để tránh tên lửa của
địch” Khí thế của đội quân này làm cho kẻ thù khiếp vía
Tóm lại, qua hồi thứ 14 của tác phẩm“Hoàng Lê nhất thống chí” của Ngô Gia Văn Phái hình tượng người anh
hùng áo vải Quang Trung được xây dựng chân thực, sinh
động Qua đó người đọc có thể hình dung được chân dung của người anh hùng áo vải không chỉ là nhà quân sự thiên tài “xuất quỷ, nhập thần” mà còn là một vị tướng giàu lòng yêu nước, có ý thức dân tộc hết sức sâu sắc Dù có cảm tình với nhà Lê các tác giả vẫn thể hiện sự tôn trọng sự thật lịch sử và ý thức dân tộc Chiến công lừng lẫy của vua Quang Trung là niềm tự hào lớn lao
của cả dân tộc Vua Quang Trung - Nguyễn Huệ mãi mãi được
kính phục, yêu mến trong lòng người Việt Nam
Trang 81 MỞ BÀI:
Giới thiệu khái quát về Ngô Gia văn phái và “ Hoàng Lê nhất thống chí”: Tác phẩm đã tái hiện một lịch sử hào hùng và oanh liệt của dân tộc Việt Nam xưa
-Sự thảm hại của quân tướng nhà Thanh và số phận bi đát của vua tôi Lê Chiêu Thống
2 THÂN BÀI
a Sự thảm bại của quân tướng nhà Thanh
- Đối lập với hình ảnh nghĩa quân Tây Sơn là chân dung của kẻ thù xâm lược Kéo quân vào
Thăng Long rất dễ dàng, như “đi trên đất bằng” không đề phòng gì Mấy ngày tết chỉ chăm chú
vào yến tiệc, vui chơi, không đề phòng cảnh giác
- Khi quân Tây Sơn tiến công bất ngờ
+ Tướng: Tôn Sĩ Nghị sợ mất mật, ngựa không kịp đóng yên, người không kịp mặc áo
giáp…chuồn trước qua cầu phao bỏ trốn, Sầm Nghi Đống thắt cổ tự tử
+ Quân: Tan tác bỏ chạy, tranh nhau qua cầu sang sông, xô đẩy nhau rơi xuống chết rất nhiều, sông Nhị Hà tắc nghẽn
Kể, xen kẽ với tả thực thật cụ thể, chi tiết, sống động, nhịp điệu nhanh, dồn dập, gấp gáp gợi
sự hoảng hốt của kẻ thù Ngòi bút miêu tả khách quan nhưng vẫn hàm chứng tâm trạng hả hê, sung sướng của người viết cũng như của dân tộc trước thắng lợi của Sơn Tây
Chủ quan khinh địch, kiêu căng, khinh địch và tham sống sợ chết Một đội quân ô hợp, vô
kỉ luật, yếu hèn trong chiến đấu
thất bại thảm hại là điều tất yếu
b Số phận thảm hại của bọn vua tôi Lê Chiêu Thống
Vì mưu lợi riêng của dòng họ mà đem vận mệnh của cả dân tộc đặt vào tay kẻ thù xâm lược Chịu đựng nỗi nhục của kẻ đi cầu cạnh van xin, không còn tư cách của bậc quân vương,
Khi quân Tây Sơn tới , quân Thanh tan rã
- Vội vã rời bỏ cung điện đem mẹ chạy bán sống bán chết theo Tôn Sĩ Nghị, cướp cả thuyền của dân để qua sông
- Bị Tôn Sĩ Nghị bỏ rơi Khi đuổi kịp được Tôn Sĩ Nghị, vua tôi chỉ còn biết “nhìn nhau than thở, oán giận chảy nước mắt”
- Thu nhặt tàn quân sang nhà Thanh
Thê thảm nhục nhã nhất là vua Lê phải lê thân sang đất Bắc để rồi chịu cái chết băng giá nơi đất khách quê người
- Đoạn miêu tả vua Lê Chiêu Thống: nhịp điệu chậm hơn, âm hưởng có phần ngậm ngùi, chua xót
thụ động, hèn mạt, từ bỏ dân tộc, gắn vận mệnh mình với kẻ thù, chịu số phận bi thảm của
kẻ vong quốc
Cuộc tháo chạy của quân Thanh:
- Nhịp điệu nhanh, mạnh, hối hả
- Ngòi bút miêu tả khách quan, hàm chứa sự hả hê,sung sướng của người thắng trận trước sự thảm bại của bè lũ cướp nước
Cuộc tháo chạy của vua Lê
- Nhịp điệu chậm hơn, tác giả dừng lại miêu tả tỉ mỉ những giọt nước mắt thương cảm của
người thổ hào, nước mắt tủi hổ của vua Lê, cuộc tiếp đãi thịnh tình của kẻ bề tôi
- Âm hưởng có phần ngậm ngùi, chua xót
3 KẾT BÀI: nêu cảm nghĩ của em về Sự thảm hại của quân tướng nhà Thanh và số phận bi đát của
vua tôi Lê Chiêu Thống.
Trang 9Dựa vào đoạn trích hồi thứ 14 của Hoàng Lê
nhất thống chí để phân tích hình ảnh bọn giặc cướp nước, bè lũ bán nước.
Bài làm
Hồi thứ mười bốn trong tác phẩm "Hoàng Lê nhất
thống chí" của nhóm Ngô gia văn phái của anh hùng Nguyễn Huệ hiện lên với khí phách hào hùng, trí tuệ sáng suốt, tài thao lược hơn người mãi mãi là hình
ảnh đẹp trong những trang lịch sử chói ngời của dân
tộc Bên cạnh đó tác phẩm còn tái hiện sự thất
bại thảm hại của quân Thanh xâm lược và số
phận nhục nhã, bi đát của bọn vua tôi Lê Chiêu Thống.
Đối lập với hình ảnh nghĩa quân Tây Sơn là chân dung của kẻ thù xâm lược Quân Thanh kéo
Trang 10vạn quân vượt núi băng rừng ngày đi đêm nghỉ thẳng tiến về Thăng Long trong thế thừa thắng dễ dàng như
nào của nghĩa quân Sau khi chiếm được Thăng Long
"không mất một mũi tên, như vào chỗ không người" Chính vì thế Tôn Sĩ Nghị và tướng sĩ vô cùng kiêu
căng, tự mãn, chủ quan : "kiêu căng buông tuồng", là
vô sự, không đề phòng gì, chỉ lảng vảng ở bên bờ
sông, lấy thanh thế suông để doạ dẫm Bọn tướng tá chỉ biết "chơi bời tiệc tùng, không hề để ý gì đến việc quân" Hơn nữa y còn là một tên tướng bất tài, cầm quân mà không biết tình hình thực hư ra sao Dù
được vua tôi Lê Chiêu Thống báo trước, y vẫn không chút đề phòng suốt mấy ngày Tết “ chỉ chăm chú vào việc yến tiệc vui mừng, không hề lo chi đến việc bất chắc ”, cho quân lính mặc sức vui chơi Chúng huênh
Trang 11hoang tuyên bố đầu xuân sẽ kéo quân thẳng đến sào huyệt của Tây Sơn để "bắt sống không một tên nào lọt lưới!" Chính người cung nhân cũ của Thái hậu
cũng nhận thấy thái độ chủ quan khinh địch của Tôn
Sĩ Nghị
Thế nhưng, khi quân Tây Sơn đánh đến nơi Trước sức tiến công như vũ bão của Nguyễn Huệ quân
tướng nhà Thanh không kịp trở tay và thất bại thảm hại, bao đồn giặc bị đánh tơi bời Khi chạm trán với quân Tây Sơn, quân Thanh “trông thấy bóng đã bỏ chạy”, nhưng chúng vẫn bị quân Tây Sơn “bắt sống hết, không tên nào trốn thoát”, ởlàng Hà Hồi, bị bao vây, quân Thanh “ai nấy rụng rời sợ hãi, liền xin ra hàng, lương thực khí giới đều bị quân Nam lấy hết” Đồn Ngọc Hồi, trước sức tấn công như vũ bão của
Trang 12quân ta “quân Thanh chống không nổi, bỏ chạy tán loạn, giày xéo lên nhau mà chết” Sầm Nghi Đống phải tự tử; hàng vạn quân giặc phải bỏ mạng ở đầm Mực, Tôn Sĩ Nghị
"sợ mất mật, ngựa không kịp đóng yên, người không kịp
nấy đều rụng rời, sợ hãi , xin ra hàng hoặc : " hoảng hồn, tan tác bỏ chạy tranh nhau chạy, xô đẩy nhau rơi xuống sông mà chết, đến nỗi nước sông Nhị Hà bị tắc nghẽn
không chảy được” ” Cả đội binh hùng, tướng mạnh, chỉ quen diễu võ dương oai bây giờ chỉ còn biết tháo chạy,
động, nhịp điệu nhanh, dồn dập, gấp gáp gợi sự
hoảng hốt của kẻ thù, cũng như tâm trạng hả hê,
sung sướng của người viết, của dân tộc trước thắng lợi của Tây Sơn, và sự thảm bại của lũ cướp nước
Trang 13Nhưng không dừng lại ở đó, tác giả còn miêu
tả hình ảnh thê thảm hại của nhục nhã của Lê
Chiêu Thống cùng bè lũ bán nước Lê Chiêu Thống
và những bề tôi trung thành của ông ta đã vì lợi ích
riêng của dòng họ mà đem vận mệnh của cả dân tộc đặt vào tay kẻ thù xâm lược Chúng rước quân Thanh sang tiêu diệt Tây Sơn, nhưng chúng không ngờ quân Thanh sang xâm lược nước ta, bắt chúng “đương lấy” việc dẹp quân Tây Sơn, còn quân Thanh chỉ “lảng vảng
ở bên bờ sông, lấy thanh thế suông để mà doạ dẫm
mà thôi” Lê Chiêu Thống đã thân hành đến doanh trại
để cầu xin Tôn Sĩ Nghị xuất quân Đến khi quân tướng nhà Thanh tháo chạy, Lê Chiêu Thống cùng bè lũ bán nước cũng chạy lên phía bắc hòng theo gót bọn ngoại bang, cầu xin sự che chở, trên đường tháo chạy trở
thành lũ ăn cướp: “ Chúng bạt vía kinh hồn chạy đến
Trang 14Nghi Tàm, thình lình gặp được chiếc thuyền đánh cá,
hào thương tình đón về cho ăn và chỉ đường cho chạy trốn Cuộc “hội ngộ” của Thông và Nghị ở cửa ải phía Bắc càng thể hiện rõ sự thất bại thảm hại của thầy lẫn
tớ Tại cửa ải, Lê Chiêu Thống và bọn cận thần "than
nhã Chết nhưng nết không chừa! Lê Chiêu Thống hứa
cũng còn nói lời sĩ diện hảo, Thống: “ xin ở lại đất nước thu nhặt dân binh, để tính việc nổi lên chuyến khác”.
Nghị thì hứa: “Nguyễn Quang Trung chưa diệt, việc
này còn chưa thôi” Nhưng khi sang đến Trung Quốc
không thực hiện được ước vọng lại phải cạo đầu, tết
tóc, ăn mặc giống người Mãn Thanh và cuối cùng gửi nắm xương tàn nơi đất khách quê người.
Trang 15Ở đoạn này nhịp điệu chậm hơn đoạn miêu tả bọn cướp nước, tác giả dừng lại miêu tả tỉ mỉ những giọt nước
mắt thương cảm của người thổ hào, nước mắt tủi hổ
của vua tôi Lê Chiêu Thống, cuộc thiết đãi thịnh tình
ngậm ngùi, chua xót Là những cựu thần của nhà Lê,
các tác giả không thể không mủi lòng, chua xót trước
sự sụp đổ của một vương triều mà mình từng phụng
thờ, tuy vẫn hiểu đó là kết cục không thể tránh khỏi.
Tóm lại, qua hồi thứ 14 của tác phẩm“Hoàng Lê nhất thống chí” của Ngô Gia Văn Phái, các tác giả
đã xây dựng thước phim tư liệu cụ thể, sinh
động, gây được ấn tượng mạnh tạo nên những
trang văn hào hùng tuyệt đẹp vừa giàu giá trị văn chương, vừa mang tính lịch sử sâu sắc ca ngợi sự chiến thắng vẻ vang của nghĩa quân Tây Sơn,