(Luận văn) thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công ở việt nam

sách phòng, chống tham nhũng là tập hợp các quyết định chính trị có liên quan của Đảng cầm quyền Đảng Cộng sản Việt Nam, của Nhà nước, thể hiện dưới những hình thức xác định nhằm đưa ra

TRỊNH ĐĂNG LINH

THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH PHÒNG, CHỐNG THAM NHŨNG TRONG ĐẦU TƢ CÔNG Ở VIỆT NAM

LUẬN VĂN THẠC SĨ CHÍNH SÁCH CÔNG

HÀ NỘI - 2018

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

TRỊNH ĐĂNG LINH

THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH PHÒNG, CHỐNG THAM NHŨNG TRONG ĐẦU TƢ CÔNG Ở VIỆT NAM

LUẬN VĂN THẠC SĨ CHÍNH SÁCH CÔNG

riêng tôi Các số liệu, kết quả nêu trong Luận văn là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng và đƣợc trích dẫn đầy đủ theo quy định

ngành Chính sách công Tôi đã tiến hành nghiên cứu và hoàn thành đề tài “Thực

hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công ở Việt Nam”

Trong quá trình học tập, nghiên cứu và viết luận văn, tôi đã nhận được sự giúp

đỡ nhiệt tình của nhiều cơ quan, tổ chức và cá nhân

Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến các thầy, cô giáo giảng dạy chương trình cao học chuyên ngành Quản lý công, Học viện Hành chính Quốc gia đã giúp đỡ, tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu và thực hiện luận văn này

Đặc biệt tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành đến TS Nguyễn Hoàng Quy người đã trực tiếp hướng dẫn, chỉ bảo tận tình và đóng góp nhiều ý kiến quý báu, giúp đỡ tôi hoàn thành luận văn tốt nghiệp

Cuối cùng tôi xin chân thành cảm ơn cơ quan chủ quản, gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã động viên, giúp đỡ tôi hoàn thành luận văn này

Hà Nội, ngày tháng năm 2018

Tác giả

Trịnh Đăng Linh

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

1 Tính cấp thiết của đề tài 1

2 Tổng quan tình hình nghiên cứu 2

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 6

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 6

5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu 6

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn 7

7 Kết cấu của Luận văn 7

Chương 1 - CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ THỰC THI CHÍNH SÁCH PHÒNG, CHỐNG THAM NHŨNG TRONG ĐẦU TƯ CÔNG 8

1.1 Đầu tư công và tham nhũng trong đầu tư công 8

1.1.1 Khái niệm đầu tư công 8

1.1.2 Vai trò của đầu tư công 10

1.1.3 Khái niệm tham nhũng 11

1.2 Lý luận về thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công 17

1.2.1 hái niệm phòng, chống tham nhũng 17

1.2.2 Khái niệm chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công 19

1.2.3 Khái niệm, vai trò và các yêu cầu thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công 22

Chương 2 - THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG THỰC THI CHÍNH SÁCH PHÒNG, CHỐNG THAM NHŨNG TRONG ĐẦU TƯ CÔNG Ở VIỆT NAM 33

2.1 Khái quát về tham nhũng trong đầu tư công ở Việt Nam 33

2.1.1 Thực trạng tham nhũng trong đầu tư công 33

2.1.2 Nguyên nhân của tham nhũng trong đầu tư công 35

2.1.3 Những tác động của tham nhũng đến hiệu quả đầu tư công ở Việt Nam 38

2.2 Tổng quan về thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công ở Việt Nam 43

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

công 45

2.2.4 Duy trì chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công 48

2.2.5 Điều chỉnh chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công 49

2.2.6 Kiểm tra, giám sát quá trình thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công 50

2.2.7 Đánh giá, tổng kết, rút kinh nghiệm thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công 52

2.3 Đánh giá về kết quả thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công ở Việt Nam hiện nay 53

2.3.1 Những kết quả đạt được 53

2.3.2 Những hạn chế 54

2.3.3 Nguyên nhân của những hạn chế, yếu kém 58

Chương 3 - ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUÁ TRÌNH THỰC THI CHÍNH SÁCH PHÒNG, CHỐNG THAM NHŨNG TRONG ĐẦU TƯ CÔNG Ở VIỆT NAM 64

3.1 Định hướng nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công 64

3.2 Các giải pháp tổng thể về thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công 66

3.3 Các giải pháp cụ thể nhằm hoàn thiện hoạt động thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công 70

3.3.1 Hoàn thiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công 70

3.3.2 Cụ thể hóa mục tiêu thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công 70

3.3.3 Xây dựng hệ thống giám sát và đánh giá các dự án đầu tư công 71

3.3.4 Hoàn thiện chính sách phân bổ vốn đầu tư công 72

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

3.3.7 Nâng cao hiệu quả quy trình thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tƣ công 74 3.4 Một số kiến nghị nhằm hỗ trợ quá trình thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tƣ công 77 KẾT LUẬN 84 TÀI LIỆU THAM KHẢO 86

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU

Bảng 2.1 Kết quả hồi quy phương trình (1)……… 45 Bảng 2.2 Kết quả hồi quy phương trình (2)……… 45 Bảng 2.1 Cảm nhận về tình hình tham nhũng trong đầu tư công………… 60

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Tham nhũng là một hiện tượng tiêu cực của xã hội, mang tính lịch sử

Sự hình thành, phát triển của tham nhũng gắn liền với sự hình thành giai cấp

và sự ra đời, phát triển của bộ máy nhà nước Tham nhũng diễn ra ở tất cả cá quốc gia trên thế giới, không phân biệt chế độ chính trị, điều kiện và trình độ phát triển kinh tế-xã hội Ở nước ta, trong những năm qua, Đảng và Nhà nước

đã định tham nhũng là một những nguy cơ cản trở sự nghiệp xây dựng và đổi mới đất nước

Hiến pháp 2013 quy định: “Các cơ quan nhà nước, cán bộ, công chức, viên chức phải tôn trọng Nhân dân, tận tụy phục vụ Nhân dân, liên hệ chặt chẽ với Nhân dân, lắng nghe ý kiến và chịu sự giám sát của Nhân dân; kiên quyết đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí và mọi biểu hiện quan liêu, hách dịch, cửa quyền” Bên cạnh Hiến pháp, Nhà nước ta đã ban hành nhiều văn

bản nhiều văn bản pháp luật khác nhau, tạo nên hệ thống pháp luật tương đối đầy đủ, đồng bộ nhằm điều chỉnh toàn diện các vấn đề về phòng, chống tham nhũng

Công ước của Liên Hợp quốc về tham nhũng được thông qua có hiệu lực từ tháng 12/2005 đã tạo một khuôn khổ pháp lý quốc tế trong việc chống lại tham nhũng Ở Việt Nam, tham nhũng đã gây ra những hậu quả nặng nề cho đời sống kinh tế-xã hội Tham nhũng đã trở thành vấn đề được Đảng, Nhà nước và toàn thể xã hội quan tâm Điều này đã được thể hiện trong quyết tâm chính trị của Đảng, Nhà nước trong công tác đấu tranh phòng, chống tham nhũng Nghị quyết Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X về

“Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí”

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Tham nhũng đang diễn ra trong nhiều ngành, lĩnh vực, nhiều cấp, nhiều ngành, trong đó có đầu tư công Thực trạng báo động ở nước ta hiện nay là tham nhũng trong đầu tư công có những biểu hiện trầm trọng, diễn ra ngày càng phức tạp Những vụ tiêu cực, tham nhũng, thất thoát không chỉ diễn ra ở các dự án do nhà nước đầu tư trực tiếp mà còn ở các tập đoàn kinh tế lớn Nguyên nhân của tham nhũng nói chung và trong đầu tư công nói riêng là sự tổng hợp, hội tụ nhiều nguyên nhân, điều kiện cả chủ quan và khách quan, cả con người và cơ chế Tham nhũng tác động tiêu cực đến hiệu quả đầu tư công, ảnh hưởng đến việc thực hiện các mục tiêu đầu tư công Vì vậy, để nâng cao hiệu quả đầu tư công, phòng, chống, tham nhũng trong đầu tư công cần được đặc biệt chú ý Các chính sách phòng, chống tham nhũng đầu tư công cần không ngừng được hoàn thiện đồng thời quá trình thực thi các chính sách này càng cần đặc biệt được chú ý để các mục tiêu chính sách đạt được, góp phần phòng, chống có hiệu quả tham nhũng trong đầu tư công Trong bối cảnh đó, các nghiên cứu về chính sách phòng, chống tham nhũng nói chung đã được quan tâm, tuy nhiên, thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu

tư công còn chưa có nhiều nghiên cứu Chính vì vậy, việc nghiên cứu đề tài

“Thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công” có ý nghĩa cấp thiết cả về mặt lý luận và thực tiễn

2 Tổng quan tình hình nghiên cứu

Chính sách phòng, chống tham nhũng đã được tiếp cận nghiên cứu trong những năm gần đây

Nguyễn Hải Phong (2008), Hoạt động của Viện kiểm sát Nhân dân trong đấu tranh phòng, chống tội phạm về tham nhũng ở Việt Nam: LATS

Luật học: 62.38.70.01, Học viện Cảnh sát Nhân dân năm 2008 đã tổng quan tình hình nghiên cứu về hoạt động của Viện kiểm sát nhân dân trong đấu tranh phòng, chống tội phạm về tham nhũng Cơ sở lý luận, thực trạng tội luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

phạm về tham nhũng, dự báo, phương hướng, yêu cầu và giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động của Viện kiểm sát nhân dân trong đấu tranh phòng, chống tội phạm về tham nhũng ở Việt Nam Luận án đã sơ lược tình hình tham nhũng trên thế giới và quá trình soạn thảo, thông qua Công ước Liên hợp quốc về chống tham nhũng, trình bày nội dung các quy định trong Công ước Liên hợp quốc về chống tham nhũng: các biện pháp phòng chống tham nhũng, các quy định về hình sự hoá, thi hành pháp luật, các quy định về hợp tác quốc tế, thu hồi và trả tài sản do phạm tội tham nhũng mà có

Nghiên cứu “Nhận diện tham nhũng và các giải pháp phòng, chống tham nhũng ở Việt Nam hiện nay Phan Xuân Sơn, Phạm Thế Lực (chủ biên), Hoàng Chí Bảo, NXB Chính trị Quốc gia, 2010 nghiên cứu cơ sở lý luận và thực tiễn để nhận diện và thiết lập các biện pháp phòng chống tham nhũng, vấn đề nhận diện, đặc điểm, nguyên nhân của tham nhũng ở Việt Nam, thực trạng phòng chống tham nhũng và phương huớng, giải pháp nâng cao hiệu quả trong đấu tranh phòng chống tệ nạn này ở nước ta

Nghiên cứu Công tác kiểm tra, giám sát của Đảng với phòng, chống tham nhũng ở nước ta hiện nay do tác giả Lê Hồng Liêm (Chủ biên), NXB Chính trị quốc gia đã chỉ racơ sở lý luận về phòng chống tham nhũng và công tác kiểm tra, giám sát Thực trạng công tác kiểm tra giám sát của đảng đối với việc phòng chống tham nhũng và một số những giải pháp cơ bản tăng cường công tác kiểm tra, giám sát nhằm phòng, chống tham nhũng có hiệu quả từ nay cho đến 2020

Luận án Hoàn thiện pháp luật về phòng, chống tham nhũng ở Việt Nam hiện nay : LATS Luật học: 60.38.01.01 của Trần Đăng Vinh, Trường Đại học Luật Hà Nội ; Ngày bảo vệ: 30/06/2012 đã giới thiệu cơ sở lý luận của pháp luật về phòng, chống tham nhũng, đánh giá thực trạng công tác phòng, chống luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

tham nhũng ở Việt Nam, đưa ra quan điểm, yêu cầu và giải pháp hoàn thiện pháp luật phòng, chống tham nhũng ở Việt Nam hiện nay

Luận án “Phòng, chống tham nhũng trong lĩnh vực đất đai tại Việt Nam”của Từ Thanh Sơn Học viện Khoa học xã hội năm 2015 đã làm rõ cơ sở

lý luận về tham nhũng và phòng, chống tham nhũng trong lĩnh vực đất đai, đánh giá thực trạng về tham nhũng và công tác phòng, chống tham nhũng trong lĩnh vực đất đai ở Việt Nam Tác giả đãphân tích những vấn đề được coi là nguồn gốc sâu xa của tham nhũng như vấn đề sở hữu đất đai, vấn đề chênh lệch địa tô; đưa ra cách tiếp cận mới về cơ quan tài phán hành chính để giải quyết các khiếu nại, tố cao và tranh chấp trong lĩnh vực đất đai từ đó tác giả đề xuất một số giải pháp để phòng ngừa, chống tham nhũng trong lĩnh vực đất đai

Nhà xuất bản Chính trị quốc gia – Sự thật và Ban Nội chính Trung ương xuất bản cuốn sách Tổng kết một số vấn đề lý luận – thực tiễn 30 năm đổi mới (1986-2016) về tư pháp – nội chính.Nội dung chính của cuốn sách trình bày sự phát triển nhận thức của Đảng về phòng, chống tham nhũng, lãng phí; thành tựu, hạn chế, những nguyên nhân và bài học kinh nghiệm trong cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí; những giải pháp nâng cao hiệu quả của công tác đấu tranh phòng, chống tham nhũng và lãng phí hiện nay

Luận án Quyền được thông tin của công dân trong phòng, chống tham nhũng ở nước ta hiện nay: LATS Luật học: 62.38.01.02 của Trần Văn Long, Học viện Khoa học xã hội; Ngày bảo vệ: 23/01/2016 đã trình bày lý luận về quyền được thông tin của công dân trong phòng, chống tham nhũng; phân tích thực trạng pháp luật và thực hiện pháp luật về quyền được thông tin của công dân trong phòng, chống tham nhũng ở nước ta hiện nay; từ đó đưa ra phương hướng và giải pháp bảo đảm thực hiện quyền được thông tin của công dân trong phòng, chống tham nhũng

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Nghiên cứu Phòng, chống tham nhũng trong các tập đoàn kinh tế nhà nước ở Việt Nam hiện nay: Sách chuyên khảo của Nguyễn Xuân Trường (chủ biên), NXB, Chính trị Quốc gia, 2016 đã nhận thức chung về tập đoàn kinh tế nhà nước và phòng chống tham nhũng trong các tập đoàn kinh tế nhà nước; tình hình tham nhũng và thực trạng công tác phòng, chống tham nhũng trong các tập đoàn kinh tế nhà nước ở Việt Nam

Nghiên cứu Phòng, chống tham nhũng từ việc hoạch định chính sách trong hoạt động khoáng sản: Sách tham khảo của Lâm Quốc Tuấn, Nguyễn Thanh Bình, Phạm Thị Mai Liên; Nguyễn Minh Tuấn (chủ biên), NXB Lý luận Chính trị, 2016 đã xác định nguyên nhân cơ bản của tham nhũng trong việc hoạch định chính sách hoạt động khoáng sản gồm kẽ hở của chính sách, chế tài trừng phạt tội phạm tham nhũng, chế độ đãi ngộ và tác động của dư luận xã hội đối với vấn đề này; những biện pháp chủ yếu để phòng, chống tham nhũng khoáng sản

Các nghiên cứu về đầu tư công được chú ý nghiên cứu trong những năm gần đây Các nghiên cứu đáng chủ ý

- Phan Tất Thứ (2005), Hoàn thiện phương pháp đánh giá hiệu quả các

dự án đầu tư công cộng ở Việt Nam: LATS inh tế: 5.02.05, Trường Đại học

inh tế Quốc dân

- Vũ Tuấn Anh, Nguyễn Quang Thái (2011), Đầu tư công: Thực trạng

và tái cơ cấu, NXB Từ điển Bách khoa, Hà Nội

- Hoàng Dương Việt Anh (2015), Đầu tư công nhằm góp phần phát triển bền vững vùng Trung Bộ Việt Nam: Sách chuyên khảo, NXB hoa học

- Đoàn Minh Huấn, Vũ Thị Minh Luận, Vũ Đình Hoà; Hoàng Văn

Hoan (chủ biên) (2016), Thực trạng và giải pháp đầu tư công, dịch vụ công ở Việt Nam, NXB hoa học và ỹ thuật, 2016

- Trần Văn Sơn (2017), Quản lý nhà nước về các dự án đầu tư công thuộc Bộ Y tế: LATS inh tế: 62.34.04.10, Học viện hoa học xã hội ; Ngày

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Nghiên cứu cơ sở khoa học về thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng

- Đánh giá các kết quả đạt được, những hạn chế trong thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

- Đề xuất các định hướng và giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong lĩnh vực đầu tư công

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu: Công tác hoạch định, thực thi chính sách

về phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

4.2 Phạm vi nghiên cứu: Chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu

tư công được nghiên cứu từ năm 2014, năm Luật Đầu tư công được ban hành

5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu

5.1 Phương pháp luận

Luận văn dựa trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác-Lênin, quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh với cách tiếp cận toàn diện, lịch sử cụ thể về việc thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng ở nước ta

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

5.2 Phương pháp nghiên cứu

- Nghiên cứu tài liệu thứ cấp: Nghiên cứu các công trình nghiên cứu đi trước nhằm tìm ra các điểm cần kế thừa, xác định cách tiếp cận, hướng nghiên cứu mới của luận văn

- Điều tra xã hội học: Nghiên cứu đánh giá về kết quả thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn

6.1 Ý nghĩa lý luận:

- Phân tích, làm sâu sắc thêm các nội dung về chính sách phòng, chống tham nhũng trong lĩnh vực đầu tư công, chỉ ra những tiêu chí đánh giá về hiệu lực, hiệu quả của chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

6.2 Ý nghĩa thực tiễn

- Đánh giá thực trạng chính sách phòng, chống tham nhũng trong lĩnh vực đầu tư công từ nội dung chính sách, quá trình thực thi và kết quả thực thi chính sách

- Đề xuất định hướng, giải pháp hoàn thiện chính sách phòng, chống tham nhũng

7 Kết cấu của Luận văn

Ngoài Phần Mở đầu và Kết luận, luận văn được kết cấu thành ba chương:

Chương 1 - Cơ sở khoa học về thực thi chính sách phòng, chống tham

nhũng trong đầu tư công

Chương 2 - Thực thi chính sách phòng chống tham nhũng trong đầu tư

công ở Việt Nam

Chương 3 - Định hướng và giải pháp hoàn thiện quá trình thực thi

chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công ở Việt Nam luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Chương 1

CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ THỰC THI CHÍNH SÁCH PHÒNG, CHỐNG

THAM NHŨNG TRONG ĐẦU TƯ CÔNG

1.1 Đầu tư công và tham nhũng trong đầu tư công

1.1.1 Khái niệm đầu tư công

Khoản 15, Điều 4, Luật Đầu tư công quy định: Đầu tư công là hoạt động đầu tư của Nhà nước vào các chương trình, dự án xây dựng kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội và đầu tư vào các chương trình, dự án phục vụ phát triển

kinh tế - xã hội

Theo tác giả Vũ Tuấn Anh và Nguyễn Quang Thái (2011), “Đầu tư công” cần được quan niệm một cách đon giản, đó là tất cả các khoản đầu tư của Chính phủ và Doanh nghiệp nhà nước, bao gồm: đầu tư từ NSNN (phân cho các bộ/ngành Trung ương và phân cho các địa phương); đầu tư cho các chương trình hỗ trợ có mục tiêu ; tín dụng đầu tư (vốn cho vay) có mức độ

ưu đãi nhất định và đầu tư của các doanh nghiệp nhà nước Cách hiểu của các tác giảkhá rộng, bao trùm hết các dạng đầu tư công.Trong luận văn này, chỉgiới hạn quan tâm đến đầu tư công từ nguồn vốn NSNN do Bộ Tài chính

phân bổ theo kế hoạch hằng năm cấp cho các bộ chủ quản đầu tư

Hiểu theo nghĩa hẹp, đầu tư công là đầu tư bằng nguồn vốn NSNN vào các chương trình, dự án xây dựng kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội hoặc đầu tư vào các chương trình, dự án phục vụ phát triển kinh tế - xã hội

Đầu tư công khác với đầu tư tư nhân ở chỗ: vốn đầu tư công thuộc sở hữu của Nhà nước (với tư cách cơ quan công quyền), nên không có cá nhân làm chủ tài sản đầu tư, chỉ có cá nhân hoặc tổ chức đóng vai trò đại diện chủ

sở hữu nhà nước quản lý vốn nhà nước đầu tư vào các chương trình, dự án do

cơ quan nhà nước phê chuẩn Tùy theo quy định của pháp luật về tổ chức bộ luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

máy nhà nước trong lĩnh vực quản lý đầu tư công của mỗi nước mà hệ thống các cơ quan đại diện chủ sở hữu vốn đầu tư công và quan hệ giữa chúng là khác nhau Tuy nhiên, ở hầu hết các nước, cơ quan nhà nước quản lý đầu tư công cũng là một hệ thống nhiều cấp Chính vì thế, nếu các yếu tố cấu thành

bộ máy đại diện cho chủ sở hữu nhà nước đối với dự án sử dụng vốn nhà nước không được thiết kế và kiểm soát chặt chẽ thì sẽ có nguy cơ sử dụng lãng phí hoặc thất thoát vốn đầu tư công Hơn nữa, do đầu tư công phục vụ lợi ích chung của xã hội và được NSNN tài trợ, nên cơquan nhà nước có thể quyết định đầu tư vào các lĩnh vực có tỷ suất sinh lời không lớn

Quá trình đầu tư công bao gồm các bước: chuẩn bị đầu tư(lập, thẩm định, quyết định chủ trương đầu tư; lập, thẩm định, quyết định chương trình,

dự án đầu tư công; lập, thẩm định, phê duyệt, giao, triển khai thực hiện kế hoạch đầu tư công; tổ chức thực hiện quá trình đầu tư công (tổ chức bộ máy quản lý dự án đầu tư công; huy động, phân bổ, quản lý, sử dụng vốn đầu tư công; giám sát, kiểm tra, thanh tra, đánh giá tình hình thực hiện kế hoạchdự

án đầu tư công; nghiệm thu, bàn giao cho bên sử dụng tài sản hình thành từ đầu tư công); sử dụng kết quả đầu tư côngvà đánh giá hậu dự án đầu tư công

Theo Luật Đầu tư công ở Việt Nam, Nhà nước chỉ đầu tư vào các chương trình mục tiêu, dự án phát triển kết cấu hạ tầng kỹ thuật, kinh tế, xã hội, môi trường, quốc phòng, an ninh; dự án đầu tư không có điều kiện xã hội hóa thuộc các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, xã hội, y tế, khoa học, giáo dục và đào tạo

Như vậy, có thể thấy, có nhiều khái niệm về đầu tư công khác nhau

và cũng có nhiều khác biệt nhất định tùy theo quan điểm của từng quốc gia Tuy nhiên, tựu chung lại, một cách khái quát nhất, có thể hiểu đầu tư công là hoạt động đầu tư của nhà nước vào các chương trình, dự án xây dựng kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội và đầu tư vào các chương trình, dự án phục vụ luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

phát triển kinh tế - xã hội, chủ yếu đầu tư vào các lĩnh vực phục vụ lợi ích chung.

1.1.2 Vai trò của đầu tư công

Vai trò đầu tư công gắn liền với quan niệm về vai trò chủ đạo của kinh

tế nhà nước nói chung và vai trò bà đỡ của bàn tay nhà nước nói riêng trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội theo yêu cầu phát triển bền vững và bảo đảm an sinh xã hội Thực tế, vai trò của đầu tư công được thể hiện rõ ở các điểm như sau:

Đầu tư công góp phần thúc đẩy quá trình công nghiệp hóa - hiện đại hóa, phát triển kinh tế và đảm bảo an sinh xã hội Đầu tư công đóng góp lớn vào tăng trưởng, chuyển dịch cơ cấu kinh tế,… Trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế toàn cầu thì đầu tư công càng nổi bật vai trò duy trì động lực tăng trưởng kinh tế thông qua các gói kích cầu của Chính phủ

Đầu tư công góp phần định hình và phát triển cơ sở hạ tầng kinh tế xã hội quốc gia Đầu tư công làm gia tăng tổng cầu của xã hội Đầu tư công chiếm tỷ trọng lớn trong tổng đầu tư của toàn bộ nền kinh tế Khi tổng cung chưa thay đổi, sự tăng lên của đầu tư làm cho tổng cầu tăng kéo sản lượng cân bằng và giá cân bằng cũng tăng

Đầu tư công làm gia tăng tổng cung và năng lực kinh tế Đầu tư công làm tăng năng lực sản xuất làm tổng cung tăng và sản lượng tăng, giá giảm xuống cho phép tiêu dùng tăng Tăng tiêu dùng lại kích thích sản xuất phát triển và làm kinh tế - xã hội phát triển

Đầu tư công có vai trò như là khoản “Đầu tư mồi”, tạo cú huých và duy trì động lực tăng trưởng Đầu tư công định vị và củng cố nền kinh tế trong mối quan hệ của khu vực và quốc tế Tạo niềm tin và động lực cho các nguồn đầu tư khác vào trong nước góp phần tăng trưởng kinh tế Đầu tư công góp luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

phần giải quyết việc làm, giảm thiểu tỷ lệ thất nghiệp, tạo việc làm và thu nhập cho toàn xã hội

1.1.3 Khái niệm tham nhũng

Theo Từ điển tiếng Việt, tham nhũng là "lợi dụng quyền hành để nhũng nhiễu dân và lấy của” Theo cách hiểu của nhân dân thì tham nhũng là hành vi của bọn “tham quan, ô lại” biển thủ tài sản công, chiếm đoạt tài sản của người dân, ăn hối lộ, hối lộ Đi kèm với từ “tham nhũng” luôn hình thành cụm từ

“quan lại tham nhũng", không có cụm từ “dân tham nhũng", vì có chức vụ, quyền hành mới có khả năng tham nhũng

Luật Phòng, chống tham nhũng của Việt Nam được Quốc hội thông qua ngày 29-11-2005 nêu khái niệm: “Tham nhũng là hành vi của người có chức vụ, quyền hạn đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn đó vì vụ lợi", tức là vì các lợi ích vật chất, tinh thần mà làm các việc sai với chức trách được giao Tại Điều 2 Luật Phòng, chống tham nhũng cũng giải thích cụ thể là lợi ích vật chất, tinh thần mà người có chức vụ, quyền hạn đạt được hoặc có thể đạt được thông qua hành vi tham nhũng

Người có chức vụ, quyền hạn được xác định là cán bộ, công chức, viên chức; sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công nhân quốc phòng trong cơ quan, đơn vị thuộc Quân đội nhân dân; sĩ quan, hạ sĩ quan nghiệp vụ, sĩ quan,

hạ sĩ quan chuyên môn - kỹ thuật trong cơ quan, đơn vị thuộc Công an nhân

dân; cán bộ lãnh đạo, quản lý trong doanh nghiệp của Nhà nước; cán bộ lãnh đạo, quản lý là người đại diện phần vốn góp của Nhà nước tại doanh nghiệp; người được giao thực hiện nhiệm vụ, công vụ có quyền hạn trong khi thực hiện nhiệm vụ, công vụ đó

+ Lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản

+ Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành nhiệm vụ, công vụ vì

vụ lợi

+ Lạm quyền trong khi thi hành nhiệm vụ, công vụ vì vụ lợi

+ Lợi dụng chức vụ, quyền hạn gây ảnh hưởng với người khác để trục lợi

+ Giả mạo trong công tác vì vụ lợi

+ Đưa hối lộ, môi giới hối lộ được thực hiện bởi người có chức vụ, có quyền hạn để giải quyết công việc của cơ quan, tổ chức, đơn vị hoặc địa phương vì vụ lợi

+ Nhũng nhiễu vì vụ lợi

+ hông thực hiện nhiệm vụ công vụ vì vụ lợi

+ Lợi dụng chức vụ, quyền hạn để bao che cho người có hành vi vi

phạm pháp luật vì vụ lợi; cản trở, can thiệp trái pháp luật vào việc kiểm tra,

thanh tra, kiểm toán, điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án vì vụ lợi

Như vậy, pháp luật của nước ta cũng xác định chủ thể của tham nhũng

là người có chức vụ, quyền hạn trong bộ máy nhà nước, tức là những người được sử dụng quyền lực công; hành vi tham nhũng là lợi dụng chức vụ, quyền hạn, bao gồm những việc làm và những việc không làm (làm ngơ, bỏ qua, cho qua, né tránh) vì mục đích vụ lợi nhằm nhận được các lợi ích vật chất (tiền, quà biếu…) và các lợi ích tinh thần không bằng công sức của mình

1.1.4 Tác động của tham nhũng đến đầu tư công

Tham nhũng hay tham ô là hành vi của người lạm dụng chức vụ, quyền hạn, hoặc cố ý làm trái pháp luật để phục vụ cho lợi ích cá nhân (định nghĩa của tổ chức Minh bạch quốc tế) Khái niệm tham nhũng được liên kết chặt chẽ và là một biểu hiện thường gặp trong khu vực công Acemoglu và Verdier (2000) đã khẳng định tham nhũng là sản phẩm phụ của quá trình can thiệp của luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

chính phủ Lý luận về cơ chế tác động của tham nhũng đến đầu tư công, nghiên cứu này tiếp cận lý thuyết lựa chọn công cộng về hành vi tìm kiếm đặc lợi (rentseeking) của cán bộ công quyền và lý thuyết kinh tế học thể chế và

chi phí giao dịch (trong đầu tư)

Lý thuyết kinh tế học công cộng đã chỉ ra rằng các quyết định của các cán bộ công quyền thường bị chi phối bởi hành vi tìm kiếm đặc lợi (rentseeking) mà một trong những biểu hiện của nó là tham nhũng, hối lộ Những khoản tiền tham nhũng, hối lộ luôn có sức hấp dẫn lớn đối với các chủ thể đi tìm kiếm đặc lợi Chỉ với một mức tỉ lệ phần trăm“hoa hồng” nhỏ trong một dự án công mà chi phí lên tới hàng triệu thậm chí hàng trăm triệu đôla cũng sẽ trở thành một khoản tiền đủ để cám dỗ nhiều cá nhân Khi cá nhân các cán bộ công quyền bị chi phối bởi hành vi tìm kiếm đặc lợi, họ có động

cơ để tham gia kiểm soát, và gây ảnh hưởng tới các quyết định liên quan tới quy mô tổng chi đầu tư , lựa chọn các dự án đầu tư, thiết kế dự án và quá trình triển khai dự án Hệ quả là: việc kiểm soát chi tiêu cho đầu tư gặp khó khăn,dự án đầu tư khi chưa thực sự cần thiết đầu tư, dự án được đầu tư với quy mô, công suất không phù hợp với nhu cầu, dự án được đầu tư với yêu cầu

kỹ thuật và mỹ thuật không phù hợp so với nhu cầu,dự án được đầu tư ở thời điểm và địa điểm không hợp lý, thiết bị công trình của dự án có chất lượng thấp làm giảm tuổi thọ của dự án… Có thể nói tham nhũng có thể bóp méo

toàn bộ quá trình ra quyết định liên quan đến ngân sách đầu tư

Bên cạnh đó, những biểu hiện của tham nhũng thường là độc quyền, che dấu, bưng bít thông tin, thiếu trách nhiệm giải trình (theo cuốn sách Tools

to support transparency in local governance” tạm dịch là công cụ hỗ trợ cho tính minh bạch trong quản trị địa phương) Tức là, tham nhũng đi kèm với cơ chế thông tin thiếu minh bạch Điều này khiến cho chính phủ không thể nắm bắt được những nhu cầu thực của xã hội về một loại hàng hóa và dịch vụ nào luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

đó và vẫn tiếp tục mở rộng đầu tư trong khi khoản đầu tư này khu vực tư nhân

có thể thực hiện và quản lý hiệu quả hơn Như vậy, có thể thấy ngay từ khâu quyết định chi ngân sách cho các dự án đầu tư công, dưới ảnh hưởng của tham nhũng, quy mô đầutư công cũng đã có xu hướng bị mở rộng

Xét trong quá trình triển khai thực hiện dự án,hành vi tìm kiếm đặc lợi của các quan chức sẽ dẫn tới tình trạng cấu kết giữa bên quản lý dự án và bên chịu trách nhiệm thực hiện dự án, làm gia tăng chi phí dự án Ví dụ, các dự án đầu tư cho cơ sở hạ tầng Trong quá trình thi công, khi các quan chức chịu trách nhiệm quản lý công trình có hành vi tham nhũng, hối lộ.Các khoản tiền tham nhũng, hối lộ được hợp thức hóa trong chi phí cho dự án Chi phí đầu tư

do đó có thể bị đội lên theo nhiều cáchnhư: khai khống khối lượng, nâng giá hoặc bớt vật tư trong khi sử dụng các vật liệu chất lượng thấp… Đối với các

dự án có sử dụng vật tư chất lượng thấp, các tiêu chuẩn kĩ thuật không đảm bảo sẽ phải tốn thêm một khoản chi phí không cần thiết cho tu bổ và sửa chữa Xét cho cùng, nó không chỉ làm gia tăng chi phí đầu tư mà còn ảnh hưởng trực tiếp tới chất lượng công trình

Bổ sung cho những lập luận dựa trên lý thuyết kinh tế công cộng về hành vi tìm kiếm đặc lợi nêu trên, chúng tôi xem xét về tác động của tham nhũng đối với đầu tư công dựa trên lý thuyết kinh tế học thể chế để hiểu rõ cơ chế tác động của nó Nhà kinh tế học thể chế, Douglass.C.North đã từng khẳng định “sự phát triển giàu có của một quốc gia không phải chủ yếu do nó giàu có tài nguyên như dầu mỏ, cũng không phải do sự cần cù của số đông người lao động mà chủ yếu là do các yếu tố kích thích gắn kết bên trong về các thể chế quản lí và tổ chức cho phép thúc đẩy đầu tư và phát triển Một sự phát triển lâu bền không thể dựa vào một thể chế bị lũng đoạn bởi tham nhũng Và một nền kinh tế lạc hậu không phải không thể bao giờ đuổi kịp được các nước tiên tiến Vấn đề là phải tạo lập một hệ thống thể chế tích cực luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

nhằm đảm bảo quyền sở hữu của các cá nhân và thúc đẩy sự tiến bộ của xã hội Việc cải cách thể chế là cần thiết để đảm bảo sự phát triển.Thể chế tốt tạo

ra một môi trường kinh tế có khả năng khuyến khích sự sáng tạo, thúc đẩy sản xuất và đem lại tăng trưởng bền vững” (North,1990) Trong khi đó, những kẻ tham nhũng nhằm động cơ hướng tới lợi ích cá nhân (vụ lợi) có xu hướng bảo

vệ lợi của mình bằng cách duy trì các thể chế lạc hậu, yếu kém cản trở quá trình cải cách thể chế Không chỉ vậy, tham nhũng còn ảnh hưởng tới phân bổ tài năng con người Do cơ chế tham nhũng, nhiều chức vụ quan trọng có thể rơi vào tay những người không có tài năng, khiến hình thành hệ thống quan chức bất tài, những người tài giỏi bỏ ra làm ngoài kết cục là các chính sách (bao hàm cả những chính sách đầu tư công) được xây dựng và triển khai bởi những người thiếu năng lực làm chất lượng và hiệu quả của chính sách giảm sút Tham nhũng làm méo sự phân bổ hiệu quả bằng cách chuyển hướng các nguồn lực từ lĩnh vực hiệu quả sang lĩnh vực phi hiệu quả qua đó làm giảm năng suất đầu tư Xét cho tới cùng, thể chế yếu kém sinh ra tham nhũng và khi tham nhũng phát triển mạnh sẽ tác động trở lại ngăn cản những động lực cải cách thể chế Hệ quả là tham nhũng sẽ triệt tiêu những tác động tích cực

mà thể chế đem lại đối với thị trường như: hỗ trợ thông tin,tăng cường tính cạnh tranh, giảm chi phí giao dịch, tạo môi trường kinh doanh bình đẳng, bảo

vệ quyền về tài sản… Tất cả những yếu tố này đều có liên quan mật thiết và ảnh hưởng đối với đầu tư công

Lý thuyết thể chế cũng chỉ ra rằng bất kỳ giao dịch kinh tế nào (kể cả giao dịch trong đầu tư công) thực chất là giao dịch về dịch chuyển các quyền

về tài sản Do đó nếu các quyền về tài sản không được xác định rõ ràng và không được bảo vệ thì chi phí phát sinh sẽ lớn Nói như vậy tức là tham nhũng đã gián tiếp làm tăng phí tổn cho các hoạt động kinh tế Cụ thể, trong các dự án đầu tư công, khi tham nhũng ở mức độ cao,các loại “chi phí bôi luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

trơn” cũng tăng theo Các khoản “phí giao dịch” này được bôi trơn từ các khâu phê duyệt dự án, chọn nhà thầu cho đến khâu triển khai thi công Điều hiển nhiên là “các khoản bôi trơn” luôn được hợp thức hóa dưới các khoản mục chi tiêu đầu tư hợp lý, cũng có nghĩa là chi phí cho đầu tư có hàm chứa khoản “chi phí giao dich” Chi phí giao dịch càng lớn sẽ càng làm gia tăng quy mô chi tiêu đầu tư

Tuy nhiên, tham nhũng không chỉ làm gia tăng quy mô chi tiêu đầu tư

mà còn bóp méo sự phân bổ hiệu quả bằng cách chuyển hướng các nguồn lực

từ lĩnh vực hiệu quả sang lĩnh vực phi hiệu quả, qua đó làm giảm năng suất đầu tư Chi đầu tư trở nên không hiệu quả hoặc đóng góp không như mong đợi Các doanh nghiệp thực thi dự án quan tâm tới lợi nhuận, các nhân vật chính trị có quyền lực quan tâm tới tiền hối lộ Dưới ảnh hưởng của tham nhũng nguồn lực sẽ bị phân bổ không hiệu quả Ví dụ như khi xem xét tác động của tham nhũng trong các dự án đầu tư cơ sở hạ tầng, vì tham nhũng là hiện tượng xảy ra thường xuyên nên các cơ sở hạ tầng hiện hữu cũng bị hư hỏng xuống cấp trầm trọng bởi tham nhũng trong quá khứ Bên cạnh đó,như phân tích ở trên, dưới ảnh hưởngc ủa tham nhũng quy mô chi đầu tư bị gia tăng Điều này sẽ làm giảm nguồn lực sẵn có dành cho các khoản mục chi tiêu khác đặc biệt là các khoản chi bảo dưỡng và duy tu cơ sở hạ tầng nhằm duy trì sự hoạt động bình thường của cơ sở hạ tầng Các hoạt động duy tu, bảo dưỡng có thể giảm đến mức các cơ sở hạ tầng xuống cấp nhanh chóng cần phải xây dựng lại

Tóm lại, có thể thấy rằng tham nhũng tác động tiêu cực đến các dự án đầu tư công thông qua một số khía cạnh sau: Đầu tiên, tham nhũng tác động vào quá trình phê duyệt chi tiêu đầu tư, chuyển nguồn vốn từ nơi hiệu quả sang các dự án thiếu hiệu quả hoặc các dự án có mức độ cần thiết chưa cao Tiếp đó,có thể ngay từ khâu phê duyệt ngân sách hoặc tại khâu triển khai các luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

dự án, dưới ảnh hưởng của tham nhũng, chi phí của các dự án công bị“đội lên”trên mức cần thiết Cuối cùng, tham nhũng gây ảnh hưởng ở khâu thực hiện dự án.Sự thiếu minh bạch và cơ chế giám sát lỏng lẻo được tạo lên từ hành vi tham nhũng dẫn đến chất lượng đầu tư suy giảm Đặc biệt, trong đầu

tư xây dựng cơ bản,có thể thấy nhiều biểu hiện xuống cấp nhanh chóng của

cơ sở hạ tầng

1.2 Lý luận về thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

1.2.1 Khái niệm phòng, chống tham nhũng

Phòng, chống tham nhũng bao gồm hai hoạt động là: "phòng ngừa tham nhũng" và "phát hiện xử lý tham nhũng" nhằm thực hiện mục tiêu ngăn chặn, đẩy lùi được tình trạng tham nhũng

Phòng ngừa tham nhũng là biện pháp để đề phòng, ngăn ngừa sự phát sinh các hành vi tham nhũng Tùy theo hoàn cảnh kinh tế, chính trị, xã hội mà mỗi quốc gia có cách thức, biện pháp phòng ngừa khác nhau Trong đó có biện pháp được xem là quan trọng và được nhiều quốc gia tổ chức thực hiện,

đó là tăng cường tính công khai, minh bạch đối với hoạt động của Nhà nước; minh bạch tài sản, thu nhập của công chức; kiểm soát chặt chẽ tài sản, thu nhập của những người có chức vụ, quyền hạn; cải cách thủ tục hành chính, ứng dụng công nghệ tin học vào quản lý; thực hiện thanh toán không bằng tiền mặt; nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, đơn vị, tổ chức; thực hiện tốt quy tắc ứng xử, quy tắc đạo đức công vụ, đạo đức nghề nghiệp; tăng cường công tác quản lý nhà nước, quản lý kinh tế - xã hội trên các lĩnh vực Việc thực hiện các biện pháp này là cần thiết để đề phòng, ngăn ngừa các hành vi tham nhũng nẩy sinh trên thực tế

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Song song với phòng ngừa tham nhũng là phát hiện và xử lý tham nhũng Đây là biện pháp quan trọng trong công tác đấu tranh phòng, chống tham nhũng, thể hiện thái độ phản ứng của Nhà nước đối với tham nhũng

Phát hiện tham nhũng là quá trình tìm ra các hành vi tham nhũng được thực hiện bởi các chủ thể cụ thể Do chủ thể tham nhũng thường là những người có chức vụ, quyền hạn và một số trường hợp được ngụy trang bằng các thủ đoạn hết sức tinh vi, thậm chí còn được các công cụ quyền lực bảo vệ, che chắn, do đó việc phát hiện tham nhũng để xử lý là rất khó khăn Để phát hiện tham nhũng, các quốc gia trên thế giới áp dụng nhiều cách thức, nhưng chủ yếu là việc thông quan cơ chế kiểm soát quyền lực của các nhánh quyền lực, trong đó, có những công cụ phát hiện của Nhà nước nhưng cũng có những công cụ từ xã hội Công cụ để phát hiện tham nhũng được nhiều quốc gia áp dụng là, thông qua hoạt động của các cơ quan chức năng, chuyên trách về phòng, chống tham nhũng như: Thanh tra, kiểm tra, kiểm toán, điều tra, kiểm sát

Tham gia phát hiện tham nhũng còn có vai trò hết sức quan trọng của các cơ quan thông tấn, báo chí và việc tố cáo hành vi tham nhũng của công dân

Xử lý hành vi tham nhũng là áp dụng các biện pháp trừng phạt của Nhà nước đối với người có hành vi tham nhũng Việc xử lý tham nhũng không chỉ

có mục đích trừng trị người có hành vi tham nhũng mà còn có mục đích răn

đe, giáo dục những người khác để họ kiềm chế không thực hiện hành vi tham nhũng

Việc kết luận và xử lý hành vi tham nhũng là trách nhiệm của các cơ quan chức năng được pháp luật quy định, theo một trình tự, thủ tục chặt chẽ Tùy theo tính chất, mức độ, hậu quả của hành vi tham nhũng mà các quốc gia quy định hình thức, biện pháp xử lý người có hành vi tham nhũng khác nhau luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Thông thường các nhà nước thường áp dụng các biện pháp như: xử lý kỷ luật, hành chính, kinh tế hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự đối với những người có hành vi tham nhũng

Như vậy, phòng, chống tham nhũng là tổng hợp các biện pháp mà nhà nước áp dụng để phòng ngừa, ngăn chặn sự phát sinh các hành vi tham nhũng, phát hiện, xử lý các hành vi tham nhũng theo quy định của pháp luật

1.2.2 Khái niệm chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

Theo James Anderson: "Chính sách công là một quá trình hành động có mục đích theo đuổi bởi một hoặc nhiều chủ thể trong việc giải quyết các vấn

đề mà họ quan tâm" Thomas R Dye thì cho rằng "Chính sách công là cái mà Chính phủ lựa chọn làm hay không làm" Đây là định nghĩa ngắn gọn, được nhiều học giả tán thành, nó phản ánh được nội hàm cơ bản của chính sách công Theo PGS.TS Đỗ Phú Hải thì: "Chính sách công là một tập hợp các quyết định chính trị có liên quan của Đảng và Nhà nước nhằm lựa chọn các mục tiêu cụ thể và giải pháp thực hiện giải quyết các vấn đề xã hội theo mục tiêu tổng thể đã xác định"

Từ những khái niệm trên ta thấy rằng bản chất của chính sách là công

cụ đế Nhà nước thực hiện các hoạt động liên quan đến công dân và can thiệp vào mọi hành vi xã hội trong quá trình phát triển Nó thể hiện thái độ chính trị của Đảng cầm quyền của Nhà nước Thông qua chính sách công, Đảng cầm quyền cùng với Nhà nước dẫn dắt các quan hệ trong xã hội diễn ra theo định hướng của Đảng cầm quyền đặt ra

Tham nhũng là một hiện tượng tiêu cực trong đời sống xã hội, gây những tổn hại nghiêm trọng, đe dọa sự tồn vong của chế độ, sự phát triển của đất nước Ngăn chặn, đẩy lùi nó thông qua chính sách phòng, chống tham

nhũng là việc làm cấp thiết của Đảng, Nhà nước cũng như toàn xã hội Chính

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

sách phòng, chống tham nhũng là tập hợp các quyết định chính trị có liên quan của Đảng cầm quyền (Đảng Cộng sản Việt Nam), của Nhà nước, thể hiện dưới những hình thức xác định nhằm đưa ra các mục tiêu, giải pháp, công cụ để ngăn chặn, đẩy lùi hành vỉ tham nhũng tiến xây dựng bộ máy Nhà nước trong sạch, vững mạnh, liêm chính, quản lý có hiệu lực, và hiệu quả

Chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công là tập hợp các quyết định chính trị có liên quan của Đảng cầm quyền (Đảng Cộng sản Việt Nam), của Nhà nước, thế hiện dưới những hình thức xác định nhằm đưa ra các mục tiêu, giải pháp, công cụ để ngăn chặn, đấy lùi hành vỉ tham nhũng trong lĩnh vực đầu tư công, qua đó sử dụng hiệu quả nguồn vốn đầu tư công; tạo động lực cho sự phát triển kinh tế- xã hội đất nước; tiến xây dựng bộ máy Nhà nước trong sạch, vững mạnh, liêm chính, quản lý có hiệu lực, và hiệu quả

Nội dung của chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công bao gồm các nội dung sau:

Thứ nhất: Nhóm chính sách nhằm phòng ngừa tham nhũng trong đầu

tư công

Một là: Hoàn thiện các quy định về quản lý đầu tư công

Nội dung của chính sách này gồm các hoạt động rà soát, sửa đổi, bổ sung các văn bản quy phạm pháp luật, các quy định của Nhà nước về việc quản lý hoạt động đầu tư công nhằm hình thành hệ thống pháp luật quản lý ngành đồng bộ, chặt chẽ, tạo hành lang pháp lý an toàn đế cho hoạt động này diễn ra trong khuôn khổ pháp luât, ngăn chặn tình trạng tham nhũng có thể xảy ra

Hai là: Tăng cường các giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động của các

cơ quan Nhà nước trong việc quản lý đầu tư công Chính sách này bao gồm các hoạt động như nâng cao hiệu quả hoạt động của các cơ quan có chức năng luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

quy hoạch, quyết định đầu tư; các biện pháp nhằm tăng cường quản lý, nâng cao trách nhiệm của các nhà thầu, các tổ chức tư vấn thiết kế, tư vấn giám sát đối với chủ đầu tư và các cơ quan Nhà nước quản lý chuyên ngành Các biện pháp đế nâng cao hiệu quả hoạt động của các cơ quan Thanh tra Nhà nước, thanh tra chuyên ngành trong việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ của mình

Ba là: Tăng cường công tác đào tạo, tập huấn, nâng cao năng lực cho

đội ngũ cán bộ, công chức thực hiện các hoạt động quản lý về đầu tư công các cấp Nội dung này bao gồm các hoạt động đào tạo nâng cao năng lực chuyên môn, các hoạt động quản lý Nhà nước chuyên ngành; các nghiệp vụ về quản

lý đấu thầu, quản lý dự án, các hoạt động giám sát thi công, kiểm tra công trình

Bổn là: Hoàn thiện cơ chế công khai, minh bạch trong đầu tư công

Đây được xem là giải pháp quan trọng đế phòng ngừa tham nhũng Chính sách phòng ngừa tham nhũng trong đầu tư công bao gồm các hoạt động công khai các chính sách, pháp luật trong đầu tư công; các trình tự, thủ tục giải quyết công việc đến đầu tư công

Thứ hai: Nhóm chính sách nhằm phát hiện, đấu tranh chổng tham nhũng trong đầu tư công

Một là: Chính sách nhằm tăng cường phát hiện, phản ảnh sai phạm của

các cơ quan báo chí và hoạt động giám sát của cộng đồng trong đầu tư công Phương tiện truyền thông và vai trò giám sát của cộng đồng cực kỳ quan trọng, có ý nghĩa to lớn đối với việc phát hiện, đấu tranh chống tham nhũng trong đầu tư công Chính sách này bao gồm các hoạt động để huy động, tạo điều kiện cho các chủ thể này tham gia vào quá trình phòng, chống tham nhũng trong lĩnh vực này

Hai là: Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, điều tra, truy tố, xét

xử Đây là chính sách mang tính trọng tâm, trọng điểm nhất trong hàng loạt luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

các chính sách để phòng, chống tham nhũng trong đầu tƣ công Chính sách này bao gồm các hoạt động nâng cao năng lực nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ, công chức thực hiện các hoạt động thanh tra, kiểm tra, điều tra, truy tố, xét xử; hoàn thiện cơ cấu tổ chức bộ máy; hoàn thiện trình tự, thủ tục thanh tra, kiểm tra, điều tra, truy tố, xét xử; các chế độ, chính sách đãi ngộ cho đội ngũ làm công tác này

Ba là: Hoàn thiện các quy định của pháp luật về xử lý loại tội phạm

tham nhũng trong đầu tƣ công Đây là tiến trình nhằm hoàn thiện các quy định của pháp luật về phòng, chống tham nhũng nói chung, phòng, chống tham nhũng trong đầu tƣ công nói riêng với trọng tâm là hoàn thiện các quy định trong Bộ luật hình sự, Luật phòng, chống tham nhũng Đây đƣợc xem là chính sách tác động mạnh mẽ tới hoạt động tham nhũng trong đầu tƣ công

Mục tiêu của chính sách phòng, chống tham nhũng là:

- Ngăn ngừa các nguy cơ có thể dẫn đến tham nhũng trong đầu tƣ công Chính sách phòng, chống tham nhũng đƣa ra các biện pháp, các nội dung nhằm hạn chế đến mức thấp nhất những điểm khuyết, những lỗ hổng về pháp

lý có thể dẫn đến tham nhũng trong đầu tƣ công, đƣa ra các biện pháp nhằm giảm số lƣợng, quy môtham nhũng trong đầu tƣ công

- Đƣa ra các biện pháp xử lý đối với các vụ việc tham nhũng trong đầu

tƣ công vừa để bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật, vừa có tính chất cảnh báo, răn đe, ngăn ngừa tham nhũng trong đầu tƣ công

1.2.3 Khái niệm, vai trò và các yêu cầu thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tƣ công

1.2.3.1 Khái niệm

Để thể hiện vai trò và khả năng can thiệp vào các mặt của đời sống xã hội, chính sách công phải trải quan một quy trình nhất định Chu trình chính sách công là một chuỗi các giai đoạn kế tiếp nhau có liên quan với nhau từ khi luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

lựa chọn được vấn đề chính sách đến khi kết quả của chính sách được đánh giá bao gồm các bước: Khởi sự chính sách; Xây dựng chính sách; Thực hiện chính sách; Đánh giá chính sách Trong đó, thực hiện chính sách chính là khâu biến chính sách thành hiện thực Theo PGS TS Văn Tất Thu: “ Tổ chức thực hiện chính sách là một khâu hợp thành chu trình chính sách; là toàn bộ quá trình chuyến hóa ý chí của chủ thế chính sách thành hiện thực

Thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng chính là quá trình hiện thực hóa ý chí của Đảng cầm quyền, của Nhà nước dưới những hình thức nhất định, thông qua hệ thống các công cụ xác định nhằm ngăn chặn, đẩy lùi hành

vi tham nhũng, tiến tới xây dựng bộ máy Nhà nước trong sạch, vững mạnh, liêm chính, quản lý có hiệu lực, và hiệu quả

Thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công là quá trình hiện thực hóa ý chí của Đảng cầm quyền, của Nhà nước Đó là quá trình thực hiện các giải pháp, sử dụng các công cụ nhất định của Nhà nước, các cá nhân, tổ chức có liên quan để tiến hành ngăn chặn, đấy lùi tham nhũng trong đầu tư công, qua đó đảm bảo sử dụng hiệu quả, hợp lý nguồn vốn của Nhà nước và toàn xã hội trong đầu tư xây dựng các công trình cơ bản; từ đó đảm bảo chất lượng của các công trình này, nhằm phục vụ tốt nhất cho sự phát triển kinh tế- xã hội của đất nước

1.2.3.2 Sự cần thiết thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

Sự cần thiết thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu

tư công được thể hiện trên các khía cạnh sau đây:

Một là, thực hiện chính sách phòng, chông tham nhũng trong đầu tư công thể hiện sự cam kết cao độ và quyết tâm chính trị của Đảng và Nhà nước trong việc xây dựng bộ máy quản lý nhà nước trong sạch, vững mạnh, hiệu lực, hiệu quả và minh bạch, đặc biệt là trong hoạt động quản lý, điều hành nền luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

kinh tế, trong đó có hoạt động đầu tư công gắn với sự nghiệp cải cách hành chính Nhà nước

Hai là, thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công tạo tiền đề, nền tảng và động lực trực tiếp cho sự phát triến kinh tế - xã hội, đặc biệt là vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn, tạo nên sự công bằng, bình đẳng, và cơ hội phát triển giữa các vùng miền Đặc trưng của đầu

tư công là tạo ra cơ sở hạ tầng thiết yếu cho nền kinh tế - xã hội, tạo ra những

cú hích cho nền kinh tế, tạo lập hạ tầng xã hội Đây là nền tảng cơ bản cho sự phát triển kinh tế của một quốc gia Chất lượng các công trình này tốt, sẽ là động lực, phục vụ cho sự phát triển kinh tế của quốc gia đó Bên cạnh đó, nó cũng tạo nên sự công bằng và cơ hội phát triển cho vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn, làm giảm thiểu sự chênh lệch về phát triển vùng miền ở nước ta, nhất là trong giai đoạn công nghiệp hóa- hiện đại hóa đất nước hiện nay

Ba là, thực hiện tốt chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công là cơ sở xây dựng niềm tin của các nhà đầu tư, các nhà tài trợ, các tổ chức quốc tế, của người dân trong toàn xã hội đối với việc sử dụng các nguồn vốn ngoài Nhà nước để đầu tư xây dựng các công trình cơ bản Với chủ trương xã hội hóa, Nhà nước và nhân dân cùng làm, hiện nay, rất nhiều công trình, ngoài nguồn vốn ngân sách, còn có rất nhiều vốn được huy động từ các

tổ chức quốc tế và của người dân trong xã hội Tình trạng quản lý tài chính thiếu minh bạch, thất thoát, lãng phí, tham nhũng nguồn vốn này trong thời gian qua đã làm giảm niềm tin của các nhà tài trợ, của người dân đối với việc quản lý, sử dụng ngân sách đầu tư công

Bốn là, thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công, là cơ sở để hoàn thiện chính sách phòng chống tham nhũng nói chung, chính sách phòng chống tham nhũng trong đầu tư công nói riêng Thông qua luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

việc thực hiện chính sách này trong thực tế, những yếu kém, khuyết điểm của chính sách phòng, chống tham nhũng nói chung, đầu tư công nói riêng sẽ được bộc lộ Qua đó, là cơ sở để cho các cơ quan Nhà nước có thẩm quyền hoàn thiện, chỉnh sửa chính sách này cho phù họp với yêu cầu, đòi hỏi của tình hình mới

1.2.3.3 Các yêu cầu cơ bản của thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

Trong quá trình tổ chức thực hiên chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công, cần phải đảm bảo các yêu cầu sau đây:

Một là, yêu cầu về thực hiện mục tiêu Mục tiêu của chính sách là nền tảng định hướng cho toàn bộ chu trình chính sách nói chung, của quá trình thực hiện chính sách nói riêng Việc thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong lĩnh vực cơ bản phải gắn chặt với mục tiêu của chính sách đặt ra, bám sát mục tiêu để từ đó có những điều chỉnh kịp thời

Hai là, đảm bảo tính đồng bộ, hệ thống Thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công là một tiến trình diễn ra liên tục, là trách nhiệm của nhiều cơ quan, nhiều to chức, nhiều tầng nấc khác nhau trong bộ máy nhà nước, đặc biệt là các cơ quan chuyên trách về phòng, chống tham nhũng (cơ quan cảnh sát điều tra, thanh tra Chính phủ, thanh tra chuyên ngành ) chính vì vậy mà trong quá trình tổ chức thực hiện cần phải đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ từ trên xuống dưới, từ dưới lên trên, đồng bộ, thống nhất trong cùng hệ thống ngang;

từ đó đảm bảo tính liên hoàn, chặt chẽ, tạo nên hiệu quả phòng, chống tham nhũng cao

Ba là, tính pháp lý luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công phải đảm bảo tính pháp lý có nghĩa là, phải căn cứ, tuân thủ các quy định của pháp luật về phòng chống tham nhũng Bên cạnh đó, đòi hỏi các cơ quan Nhà nước

có thẩm quyền phải không ngừng hoàn thiện hệ thống pháp luật về quản lý chuyên ngành cũng như hệ thống pháp luật về phòng, chống tham nhũng đế tạo hành lang pháp lý chặt chẽ cho hoạt động quản lý đầu tư công và phòng, chống tham nhũng trong lĩnh vực này

Bốn là, tính khoa học và hợp lý Tính khoa học, hợp lý trong thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong hoạt động đầu tư công, đòi hỏi phải có sự tính toán khoa học về các phương pháp, cách thức thực hiện chính sách này; các cách huy động và

tổ chức các nguồn lực đi kèm; việc thực hiện chính sách này cũng cần phải dựa trên các điều kiện, hoàn cảnh thực tiễn của từng thời kỳ, từng yêu cầu, nhiệm vụ chính trị- kinh tế- xã hội cũng như các đặc điểm kinh tế- kỹ thuật của từng sản phẩm, công trình, qua đó có các giải pháp phòng, chống tham nhũng hiệu quả

Năm là, tính liên tục, bền vững Thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công phải

là một tiến trình diễn ra liên tục, có tình bền vững Tránh tình trạng làm theo phong trào, khẩu hiệu; ngại va trạm tới các vùng “ cấm” hoặc “ danh giới đó”

Có như vậy, chính sách này mới phát huy hiệu quả trong thực tế một cách tốt nhất

Có thể còn có những yêu cầu khác nữa, xong trên đây là những yêu cầu

cơ bản nhất mà trong quá trình thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công cần tuân thủ Chỉ khi tuân thủ đầy đủ các yêu cầu này trong thực tế, chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công mới phát huy hiệu quả một cách tốt nhất

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

1.2.3.4 Quy trình thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

Bước 1: Xây dựng kế hoạch triển khai thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

Các cơ quan có thẩm quyền, các cơ quan chuyên trách về phòng, chống tham nhũng trong lĩnh vực này cần phải xây dựng kế hoạch tổ chức điều hành; kế hoạch cung cấp các nguồn vật lực; kế hoạch thời gian triển khai thực hiện; kế hoạch kiểm tra, đôn đốc thực thi chính sách; dự kiến nội quy, quy chế

về tổ chức điều hành, về trách nhiệm, nhiệm vụ, quyền hành của cá nhân, tổ chức tham gia, tổ chức điều hành chính sách; về các biện pháp khen thưởng,

kỷ luật; kế hoạch và điều chỉnh kế hoạch thực thi chính sách do lãnh đạo có thẩm quyền các cấp thông qua

Bước 2: Phổ biến tuyên truyền chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công Bước này giúp cho các đối tượng chính sách và mọi người dân tham gia hiếu rõ về mục đích, yêu cầu của chính sách, về tính đúng đắn của chính sách để họ tự giác thực hiện Giúp cho cán bộ công chức có trách nhiệm tổ chức thực thi nhận thức đầy đủ tính chất quy mô, tầm quan trọng của chính sách đế họ tích cực tìm kiếm các giải pháp thực thi

Bước 3: Phân công, phối hợp thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công;

Để tổ chức thực thi chính sách có hiệu quả cần phải có sự phân công, phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan, các ngành, các cấp Như đã phân tích những đặc điểm của hoạt động đầu tư công là hoạt động đa dạng, phức tạp, liên quan tới nhiều cơ quan quản lý Vì vậy để thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong lĩnh vực này, cần phải có quá trình phân công, phối họp giữa cơ quan có thẩm quyền để chính sách này phát huy có hiệu quả cao nhất

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Bước 4: Duy trì chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

Đây là hoạt động bảo đảm cho chính sách sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công tồn tại và phát huy được tác dụng trong môi trường thực tế Nếu gặp phải khó khăn do môi trường biến động các cơ quan Nhà nước cần sử dụng các công cụ quản lý tác động tạo môi trường thuận lợi cho việc thực thi chính sách được diễn ra thường xuyên và liên tục

Bước 5: Điều chỉnh chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

Hoạt động điều chỉnh chính sách là điều cần thiết trong thực tiễn, bởi quá trình hoạch định chính sách, các chủ thể có thẩm quyền không thể lường trước được hết những khó khăn, trở ngại và những bất cập trong thực tiễn Chỉ khi thực thi chính sách này trong thực tế, những hạn chế, khó khăn của chính sách mới phát sinh Để phát huy hiệu quả của chính sách này, việc bổ sung, điều chỉnh chính sách là điều cần thiết

Bước 6: Theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

Để chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công phát huy tác dụng trong thực tiễn, việc theo dõi, đôn đốc, kiểm tra của các cơ quan chức năng có thấm quyền, của công luận, báo chí, nhân dân, các tổ chức chính trị-

xã hội là điều cần thiết; trong đó trách nhiệm chính thuộc về các cơ quan Nhà nước (Chính phủ, ủy ban nhân dân các cấp, các cơ quan Thanh tra, điều tra, các cơ quan tư pháp) Theo dõi, kiểm tra, đôn đốc việc thực thi chính sách giúp kịp thời bổ sung hoàn thiện chính sách qua đó chấn chỉnh công tác tố chức thực thi đế nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi mục tiêu chính sách

Bước 7: Đánh giá, tổng kết, rút kinh nghiệm thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Là quá trình xem xét, kết luận về chỉ đạo điều hành và chấp hành chính sách của các đối tượng thực thi chính sách Đối tượng được xem xét đánh giá tổng kết về chỉ đạo điều hành là các cơ quan Nhà nước từ Trung ương đến cơ

sở liên quan đến việc thực thi chính sách này Bên cạnh đó, quá trình này cũng nhằm xem xét đánh giá việc thực thi của các đối tượng tham gia thực thi chính sách (đối tượng được thụ hưởng lợi ích trực tiếp và gián tiếp), qua đó đưa ra các kinh nghiệm để bổ sung, hoàn thiện chính sách này trong thời gian tiếp theo

1.2.3.5 Các yêu tố tác động đến việc thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

Trong quá trình tổ chức thực thi chính sách nói chung, chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công nói riêng chịu sự tác động, ảnh hưởng của rất nhiều yếu tố Những yếu tố này có thể gây những cản trở, làm giảm đi tính hiệu lực và hiệu quả của chính sách Việc nghiên cứu, tìm hiều các yếu tổ này ảnh hưởng tới quá trình thực thi chính sách này như thế nào sẽ giúp cho các cơ quan Nhà nước có các cách thức để hạn chế những ảnh hưởng, từ đó tạo điều kiện cho chính sách được triển khai vào trong thực tế mang lại nhiều hiệu quả nhất như mong đợi

Trong thực tế, khi nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng tới việc thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công ta có thể chia ra làm hai nhóm yếu tổ đó là nhóm yếu tố chủ quan và nhóm yếu tố khách quan

Nhóm yếu tố khách quan bao gồm:

Thứ nhất: Tính đơn giản hay phức tạp của vấn đề chính sách tham nhũng trong hoạt động đầu tư công là một vấn đề chính sách có tính chất phức tạp Việc nhận dạng đúng vấn đề chính sách này sẽ góp phần thuận lợi cho quá trình thực thi chính sách, qua đó đạt được mục tiêu đề ra và ngược lại Việc nhận dạng không đúng, không đủ của vấn đề tham nhũng trong lĩnh vực luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

này sẽ gây cản trở, khó khăn cho việc thực thi chính sách này trong thực tiễn, nhất là các giải pháp đi kèm

Thứ hai: Môi trường thực thi chính sách Môi trường thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công là toàn bộ các thành phần vật chất, phi vật chất tham gia thực thi chính sách như các nhóm lợi ích có được từ chính sách trong xã hội; các điều kiện vật chất, kỹ thuật trong nền kinh tế; bầu không khí chính trị; trật tự xã hội; quan hệ quốc tế Các yếu tố này có thể tác động tích cực, làm cho quá trình tổ chức thực thi chính sách này được diễn ra thuận lợi, hoặc có thể gây ra những cản trở, khó khăn cho chính sách này trong thực tiễn triển khai

Thứ ba: Mối quan hệ giữa các đổi tượng thực thỉ chính sách thể hiện sự thống nhất hay không về lợi ích của các đổi tượng trong thực thi mục tiêu chính sách

Đối tượng thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong hoạt động đầu tư công là các cán bộ, công chức, các cá nhân, tổ chức có liên quan tới hoạt động đầu tư công Việc thực thi chính sách này sẽ đánh vào lợi ích không hề nhỏ của một nhóm đối tượng cán cộ, công chức bị thoa hóa, biến chất Nhóm đối tượng này liên kết chặt chẽ với nhau bởi những lợi ích từ hoạt động tham nhũng Đây lại là nhóm đối tượng có chức, có quyền, có thể gây tác động, ảnh hưởng lớn tới xã hội Chính điều nay gây cản trở không hề nhỏ cho việc thực thi chính sách này trong thực tiễn thực thi

Thứ tư: Tiềm lực, đặc tính của các nhóm đổi tượng chính sách Việc phân tích tiềm lực, đặc tính của các nhóm đối tượng chính sách là điều cần thiết Tiềm lực của đối tượng chính sách chính là những khả năng của đối tượng chính sách có thể có (trình độ, tri thức, điều kiện kinh tế…)

Đặc tính của đối tượng chính sách là những đặc trưng riêng biệt của từng nhóm Mỗi nhóm đối tượng lại có những đặc tính khác nhau ( đội ngũ luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

cán bộ, công chức cấp trung ương, cấp tỉnh, cấp huyện, cấp xã là có những đặc tính khác nhau) Nghiên cứu đặc tính, tiềm lực của các nhóm đối tượng chính sách sẽ giúp cho quá trình thực thi chính sách (như lập kế hoạch, huy động nguồn lực, tuyên truyền ) sẽ sát hơn so với thực tế Điều này cũng đòi hỏi mỗi cấp thực thi chính sách phải có tính linh hoạt, sáng tạo trong thực thi chính sách này cho phù hợp với đặc tính của từng nhóm đối tượng thực thi chính sách

Nhóm yếu tố chủ quan bao gồm:

Thứ nhất: Sự thực hiện đủng, đầy đủ các bước trong quá trình tổ chức thực thi chính sách

Như đã nêu ở trên, quy trình tổ chức thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công bao gồm bảy bước Các bước này có mối liên quan mật thiết với nhau Việc thực hiện đúng, đủ , tốt các bước trước sẽ là điều kiện thực thi những bước sau Chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công chỉ phát huy tác dụng khi các chủ thể thực thi chính sách thực hiện đầy đủ, đúng các bước này và ngược lại

Thứ hai: Năng lực thực thi chính sách của cán bộ, công chức

Đây sẽ là nhân tố quan trọng bậc nhất, quyết định sự thành bại của một chính sách Có thể các bước trong chu trình chính sách trước thực hiện chính sách có nhiều thiếu sót, nhưng với đội ngũ cán bộ, công chức có năng lực tốt,

có thể khắc phục những thiểu sót, tồn tại trong chính sách bằng tính linh hoạt, sáng tạo, kiến nghị sửa đổi trong thực tế triển khai Ngược lại, chính sách có tốt, nhưng năng lực đội ngũ cán bộ, công chức không đáp ứng đượcyêu cầu thực tế triển khai thì chính sách đó sẽ không phát huy hiệu quả, đạt được mục tiêu như mong muốn

Thứ ba: Điều kiện vật chất cần cho quá trình thực thi chính sách

Các điều kiện vật chất này có thể là các nguồn lực tài chính, các trang luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

thiết bị, cơ sở vật chất đi kèm (máy móc đánh giá chất lượng công trình), các tiêu chuẩn đo lường chất lượng Như đã phân tích ở phần trên, hoạt động đầu

tư công, với các sản phẩm đầu ra của nó rất khó đánh giá chất lượng Các tiêu chuẩn kỹ thuật đo lường đánh giá chất lượng các công trình xây dựng ở nước

ta còn thiếu Chính những điều này đang gây những khó khăn không nhỏ cho quá trình thực thi chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công

Thứ tư: Sự đồng tình, ủng hộ của người dân Tham nhũng nói chung, tham nhũng trong đầu tư công nói riêng đang

là vấn đề nhức nhối, gây bức xúc trong dư luận rất lớn Chính sách phòng chống tham nhũng nói chung, và chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công nói riêng đang thu hút được sự đồng tình, ủng hộ của người dân trong xã hội rất lớn Đây được xem là điều kiện hết sức thuận lợi để triển khai chính sách này trong thực tế

Tiểu kết Chương 1

Chương 1 luận văn đã hệ thống hóa các vấn đề lý luận về đầu tư công, phòng, chống tham nhũng, chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công Đầu tư công có vai trò quan trọng đối với đời sống kinh tế-xã hội Hiệu quả của đầu tư công phụ thuộc rất nhiều vào việc các nguồn vốn được phân

bổ, sử dụng phù hợp Phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công là tiền đề quan trọng để đầu tư công tạo ra cú hích, thúc đẩy sự phát triển Đến lượt mình, công tác phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công đòi hỏi cần có hệ thống chính sách hệ thống, đồng bộ, thống nhất và được triển khai thực hiện hiệu quả Kết quả thực hiện chính sách phòng, chống tham nhũng trong đầu tư công phụ thuộc vào các yếu tố chủ quan và khách quan khác nhau, đồng thời đòi hỏi cần có quy trình thực thi chính sách rõ ràng, minh bạch với tinh thần trách nhiệm của các chủ thể liên quan

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si