TUỔI Ở TRƯỜNG MẦM NON ĐÁP ỨNG BỘ CHUẨN TRẺ 5 TUỔI
Khái niệm hoạt động vui chơi cho trẻ 5-6 tuổi ở trường mầm non
Theo quy định của trường mầm non, trẻ em từ ba đến sáu tuổi sẽ được tổ chức thành các lớp mẫu giáo Trẻ em dưới sáu tuổi được chia thành các nhóm như sau: nhóm trẻ từ 3 đến 36 tháng tuổi Số lượng trẻ tối đa trong mỗi nhóm được quy định cụ thể: nhóm trẻ từ 3 đến 12 tháng tuổi có tối đa 15 trẻ; nhóm từ 13 đến 24 tháng tuổi có tối đa 20 trẻ; và nhóm từ 25 đến 36 tháng tuổi có tối đa 25 trẻ.
Số trẻ tối đa trong một lớp mầm non được quy định như sau: lớp mầm non 3 - 4 tuổi có tối đa 25 trẻ, lớp 4 - 5 tuổi là 30 trẻ, và lớp 5 - 6 tuổi là 35 trẻ Nếu số lượng trẻ em trong mỗi nhóm hoặc lớp không đạt 50% so với số trẻ tối đa quy định, có thể tổ chức thành nhóm trẻ ghép hoặc lớp mầm non ghép.
Trẻ em từ 3 đến 6 tuổi được gọi là trẻ trong độ tuổi mầm non và cần tham gia học tập, vui chơi tại các trường mầm non dưới sự hướng dẫn của giáo viên Tùy theo độ tuổi, trẻ sẽ được phân vào các lớp khác nhau: lớp mầm cho trẻ 3 tuổi, lớp chồi cho trẻ 4 tuổi, và lớp lá cho trẻ 5 tuổi Mỗi lớp học sẽ được giáo viên trang bị những kỹ năng và kiến thức phù hợp với khả năng nhận thức của trẻ.
Vui chơi là hoạt động thiết yếu cho mọi người, đặc biệt là trẻ thơ, vì nó chính là cuộc sống thực của chúng Thiếu hoạt động vui chơi, trẻ chỉ tồn tại mà không thực sự sống.
Hoạt động vui chơi thường liên quan đến đồ chơi và đạo cụ phù hợp với bối cảnh học tập và giải trí Một số hoạt động vui chơi có mục đích rõ ràng và quy tắc cụ thể được gọi là trò chơi.
1.1.3 HĐVC cho trẻ MG ở trường MN
HĐVC của trẻ mẫu giáo (MG) là hoạt động mô phỏng các mối quan hệ xã hội và tự nhiên thông qua việc nhập vai Ở độ tuổi này, vui chơi là hoạt động chủ đạo, với nhiều trò chơi như ĐVTCĐ, trò chơi xây dựng, học tập, vận động và đóng kịch, trong đó trò chơi ĐVTCĐ giữ vai trò trung tâm Qua việc chơi, trẻ không chỉ thỏa mãn nhu cầu giao lưu mà còn khám phá thế giới xung quanh, từ đó phát triển toàn diện về thể chất, nhận thức, ngôn ngữ, tình cảm và thẩm mỹ Vui chơi trở thành phần thiết yếu trong cuộc sống của trẻ MG, khẳng định vai trò quan trọng của nó trong sự phát triển của trẻ.
Vui chơi là hoạt động tự nhiên của trẻ, không nhằm vào lợi ích cụ thể nào, mà mang lại trạng thái tinh thần vui vẻ và thoải mái Hoạt động này cần thiết cho mọi lứa tuổi, đặc biệt là trẻ mầm non, vì nó tạo nên cuộc sống và sự phát triển của trẻ.
HĐVC là hoạt động chủ đạo của trẻ mầm non, được tổ chức và hướng dẫn bởi người lớn, nhằm thỏa mãn nhu cầu vui chơi và nhận thức của trẻ Hoạt động này không chỉ giúp trẻ phát triển toàn diện mà còn góp phần vào quá trình giáo dục ở lứa tuổi mầm non.
1.1.4 Phân loại trò chơi trong HĐVC của trẻ MG
Trò chơi của trẻ mầm non rất đa dạng về nội dung và cách thức tổ chức, nhưng việc phân loại chúng vẫn chưa chính xác Từ những năm 60, trò chơi của trẻ mầm non ở nước ta đã được chia thành hai nhóm, trong đó nhóm đầu tiên là trò chơi phản ánh sinh hoạt.
Nhóm 2: Trò chơi vận động
Từ những năm 70, việc phân loại trò chơi cho trẻ mẫu giáo vẫn chưa có sự thống nhất Các nhà giáo dục thường áp dụng quan điểm phân loại của quốc gia mà họ được học và tiếp cận.
Kể từ những năm 80, các trường mầm non ở Việt Nam đã áp dụng phương pháp phân loại trò chơi theo quan điểm của Liên Xô cũ Theo quan điểm này, trò chơi của trẻ mầm non được chia thành hai nhóm chính.
- Nhóm 1: Nhóm trò chơi sáng tạo bao gồm các trò chơi sau: Trò chơi ĐVTCĐ; trò chơi xây dựng - lắp ghép; trò chơi đóng kịch
- Nhóm 2: Nhóm trò chơi có luật bao gồm các trò chơi sau: Trò chơi học tập; trò chơi vận động
Cho đến nay, xung quanh vấn đề phân loại trò chơi của trẻ MG ở nước ta vẫn còn nhiều tranh luận, chưa có sự thống nhất.
Quản lí hoạt động vui chơi cho trẻ 5-6 tuổi ở trường mầm non
Quản lí không chỉ là một hoạt động cụ thể mà còn là một khoa học, nghệ thuật và nghề phức tạp trong xã hội hiện đại Lí luận về quản lí ngày càng phong phú, với nhiều quan điểm khác nhau về khái niệm này Quản lí xuất hiện khi con người hình thành hoạt động nhóm, đòi hỏi sự phối hợp giữa các cá nhân để duy trì sự sống Hoạt động quản lí là hiện tượng phát triển cùng với xã hội, nhằm tạo sức mạnh tập thể và thực hiện mục đích chung Theo Các Mác, lao động xã hội cần quản lí để thiết lập sự phối hợp giữa các công việc cá nhân, trong khi F Taylor nhấn mạnh rằng quản lí là việc xác định rõ ràng điều bạn muốn người khác làm và đánh giá hiệu quả công việc Tác giả Đỗ Hoàng Toàn định nghĩa quản lí là sự tác động có tổ chức của chủ thể quản lí lên đối tượng quản lí, nhằm sử dụng hiệu quả các tiềm năng và cơ hội để đạt được mục tiêu trong điều kiện biến động của môi trường.
Quản lí được định nghĩa bởi tác giả Nguyễn Thị Mỹ Lộc và Nguyễn Quốc Chí là quá trình đạt được mục tiêu của tổ chức thông qua việc sử dụng các hoạt động như kế hoạch hóa, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra.
Quản trị là phương pháp tối ưu hóa hiệu suất hoạt động thông qua sự phối hợp của con người, bao gồm các chức năng cơ bản như hoạch định, tổ chức, điều khiển và kiểm soát.
Trong từ điển Tiếng Việt lại định nghĩa “Quản lí là trông nom, xếp đặt công việc trong cơ quan, xí nghiệp” [33]
Quản lí là quá trình có tổ chức và có kế hoạch, trong đó chủ thể quản lí tác động đến khách thể quản lí dựa trên thông tin về tình trạng của đối tượng, nhằm đạt được các mục tiêu đã đề ra.
Trong quản lý, có nhiều khái niệm khác nhau, nhưng tất cả đều thể hiện rõ các thành tố cơ bản, bao gồm: chủ thể quản lý, đối tượng quản lý, mục tiêu quản lý, công cụ quản lý và phương pháp quản lý.
Quản lí là quá trình tác động có mục đích của chủ thể quản lí lên khách thể quản lí, bao gồm việc dự đoán, tổ chức, lập kế hoạch và phối hợp kiểm tra để đạt được mục tiêu Các tác giả thống nhất rằng quản lí không chỉ là sự điều khiển mà còn là việc hướng dẫn các quy trình xã hội và hành vi của con người nhằm sử dụng hiệu quả tiềm năng và cơ hội của tổ chức.
1.2.2 Quản lí giáo dục (QLGD)
Khái niệm QLGD có nhiều cách giải thích khác nhau:
QLGD là một phần quan trọng trong quản lý nhà nước XHCN Việt Nam Hoạt động giáo dục cần được tổ chức và quản lý ở nhiều cấp độ khác nhau để đạt được hiệu quả cao Mục tiêu giáo dục phải phù hợp với từng giai đoạn phát triển của đất nước và nhân loại.
Tác giả Đặng Quốc Bảo định nghĩa quản lý giáo dục (QLGD) là hoạt động điều hành và phối hợp giữa các lực lượng xã hội nhằm thúc đẩy công tác đào tạo thế hệ trẻ theo yêu cầu của xã hội.
Theo Trần Kiểm, quản lý giáo dục (QLGD) là những tác động có hệ thống, có kế hoạch và có ý thức từ các chủ thể quản lý ở mọi cấp độ đến tất cả các mắt xích trong toàn bộ hệ thống Mục tiêu của QLGD là đảm bảo sự hình thành nhân cách cho thế hệ trẻ, dựa trên các quy luật của quá trình giáo dục nhằm phát triển thể lực, trí lực và tâm lực của học sinh.
Theo lí thuyết hệ thống, quản lý giáo dục (QLGD) được hiểu là sự tác động liên tục và có tổ chức của chủ thể quản lý lên hệ thống giáo dục, với mục tiêu tạo ra tính hiệu quả và hướng đến sự phát triển bền vững.
Hệ thống cần tối ưu hóa tiềm năng và cơ hội để đạt được mục tiêu một cách hiệu quả, đồng thời duy trì sự cân bằng với môi trường bên ngoài luôn thay đổi.
Theo tác giả Nguyễn Gia Quý, quản lý giáo dục (QLGD) là quá trình mà chủ thể quản lý có ý thức tác động đến khách thể quản lý, nhằm đạt được các mục tiêu giáo dục đã được xác định Điều này được thực hiện dựa trên việc nhận thức và áp dụng đúng các quy luật khách quan của hệ thống giáo dục quốc dân.
Theo từ điển Giáo dục học: “QLGD (nghĩa hẹp), chủ yếu là quản lí GD thế hệ trẻ, GD nhà trường, GD trong hệ thống, GD quốc dân” [34]
QLGD là hệ thống các tác động có kế hoạch từ chủ thể quản lý ở nhiều cấp độ, nhằm đảm bảo hoạt động hiệu quả của các cơ quan trong hệ thống giáo dục Nó không chỉ duy trì mà còn phát triển cả về số lượng và chất lượng Nói cách khác, QLGD là quá trình quản lý các lực lượng giáo dục, nhằm nâng cao công tác giáo dục và đào tạo thế hệ trẻ theo yêu cầu của xã hội.
Quản lý giáo dục (QLGD) là quá trình có định hướng của nhà quản lý, áp dụng các nguyên lý và phương pháp kế hoạch để đạt được mục tiêu giáo dục Những tác động này mang tính khoa học, giúp nhà trường tổ chức dạy và học một cách có kế hoạch, phù hợp với mục tiêu đào tạo chung.
Quản lý giáo dục (QLGD) đóng vai trò quan trọng trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo (GD&ĐT) Nội dung của QLGD bao gồm việc quản lý học sinh, sinh viên, đào tạo, cơ sở vật chất và phương tiện phục vụ cho GD&ĐT Ngoài ra, QLGD còn tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp và thực hiện các công tác tại các trường mầm non, phổ thông và dạy nghề Công việc này cũng bao gồm quản lý chuyên môn, hành chính và nhân sự tại các Sở GD&ĐT và Phòng GD&ĐT Hơn nữa, QLGD tham gia giảng dạy khoa học quản lý giáo dục tại các cơ sở đào tạo và bồi dưỡng giáo viên, cán bộ, nhân viên quản lý Cuối cùng, nghiên cứu khoa học quản lý và quản lý giáo dục tại các cơ sở nghiên cứu và các cơ quan hoạch định chiến lược quản lý xã hội và phát triển giáo dục cũng là một phần quan trọng của QLGD.
Hoạt động vui chơi cho trẻ 5-6 tuổi ở trường mầm non
1.3.1.Vai trò của hoạt động vui chơi cho trẻ mẫu giáo ở trường mầm non
HĐVC đóng vai trò quan trọng trong sự hình thành và phát triển của trẻ mầm non Qua hoạt động chơi, trẻ không chỉ thỏa mãn nhu cầu giao lưu mà còn khám phá thế giới xung quanh Điều này giúp trẻ phát triển toàn diện về thể chất, nhận thức, ngôn ngữ, tình cảm - xã hội và thẩm mỹ Do đó, vui chơi trở thành hoạt động chủ đạo trong cuộc sống của trẻ mầm non.
Hoạt động vui chơi là phương tiện GD và phát triển toàn diện nhân cách cho trẻ
HĐVC đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển trí tuệ cho trẻ mầm non thông qua các hoạt động như tổ chức trò chơi học tập, trò chơi đóng vai theo chủ đề, và lắp ghép - xây dựng Những hoạt động này không chỉ giúp trẻ củng cố và chính xác hóa kiến thức về cuộc sống xung quanh và bản thân, mà còn phát triển nhu cầu, xúc cảm trí tuệ và hứng thú nhận thức Đồng thời, HĐVC còn hỗ trợ trẻ hình thành và phát triển năng lực hoạt động trí tuệ cũng như phát triển ngôn ngữ.
HĐVC đóng vai trò quan trọng trong giáo dục và phát triển đạo đức cho trẻ mầm non, giúp trẻ tiếp cận cái đẹp trong giao tiếp và ứng xử Qua đó, trẻ dễ dàng tiếp nhận và thực hiện các quy tắc đạo đức một cách tự giác HĐVC cũng góp phần hình thành những phẩm chất đạo đức cần thiết trong hoạt động tập thể như thông cảm, chia sẻ, hòa nhập, đoàn kết, nhân ái và dũng cảm.
HĐVC là phương tiện GD và phát triển thể chất cho trẻ MG: Việc tổ chức các trò chơi vận động, trò chơi dân gian trong và ngoài lớp học với sự huy động phối hợp của các quá trình sinh học, hệ vận động giúp trẻ tăng cường sức khỏe, bảo đảm sự tăng trưởng hài hoà, cân đối; rèn luyện các kĩ năng, kĩ xảo cơ bản và những phẩm chất vận động
HĐVC là phương tiện GD và phát triển thẩm mĩ cho trẻ MG: Tạo điều kiện để trẻ cảm nhận cái đẹp trong tự nhiên, nghệ thuật và cuộc sống Trong HĐVC, trẻ có điều kiện để đến với cái đẹp, thể hiện năng lực sáng tạo cái đẹp HĐVC là phương tiện
GD và phát triển lao động cho trẻ MG: Hình thành cho trẻ nhận thức về lao động của người lớn; hình thành những phẩm chất của người lao động như biết tôn trọng, yêu quý người lao động, giữ gìn sản phẩm lao động; GD trẻ biết sử dụng, bảo quản đồ dùng, đồ chơi, nguyên vật liệu lao động; GD một số kĩ năng lao động giản đơn: lao động tự phục vụ, lao động thủ công, lao động trực nhật, lao động tập thể…
HĐVC là phương tiện GD và phát triển ngôn ngữ cho trẻ: HĐVC góp phần củng cố, chính xác hóa, cụ thể hóa, làm phong phú vốn hiểu biết của trẻ về thế giới xung quanh Từ đó trẻ có cơ hội trao đổi, tranh luận, phát biểu ý tưởng của mình, từ đó trẻ không những vận dụng những hiểu biết đã có mà trong quá trình chơi hấp dẫn, sự hứng thú và tính chủ thể hoạt động thúc đẩy trẻ tới chiếm lĩnh tri thức mới
HĐVC là phương tiện GD và phát triển nhận thức cho trẻ: HĐVC trở thành hoạt động chủ đạo của trẻ và chi phối tất cả các hoạt động khác của trẻ, có ảnh hưởng lớn đến các mặt phát triển của trẻ, góp phần quan trọng vào việc hình thành và phát triển nhân cách trẻ MG, chuẩn bị tốt những điều kiện cần thiết cho trẻ vào học lớp 1 luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si
1.3.2.Mục tiêu của hoạt động vui chơi cho trẻ mẫu giáo ở trường mầm non
Mục tiêu của chương trình GDMN cho trẻ MG là: “Nhằm giúp trẻ em từ 3 đến
6 tuổi phát triển hài hòa về các mặt thể chất, nhận thức, nhận thức, ngôn ngữ, tình cảm xã hội và thẩm mĩ, chuẩn bị cho trẻ vào học tiểu học” [9]
HĐVC là hoạt động chính của trẻ mầm non, đóng vai trò quan trọng trong chương trình giáo dục mầm non (GDMN) Hoạt động này không chỉ giúp trẻ phát triển toàn diện về thể chất, nhận thức, ngôn ngữ, tình cảm xã hội và thẩm mỹ, mà còn chuẩn bị cho trẻ bước vào tiểu học.
1.3.3.Nội dung hoạt động vui chơi cho trẻ mẫu giáo ở trường mầm non
Trong chương trình giáo dục trẻ mầm non, có năm lĩnh vực phát triển chính: thể chất, nhận thức, ngôn ngữ, tình cảm-kỹ năng xã hội và thẩm mỹ Các lĩnh vực này được triển khai thông qua hoạt động vui chơi (HĐVC), trong đó giáo viên lựa chọn nội dung phù hợp theo kế hoạch hàng năm, tháng, tuần và ngày Hoạt động học chủ yếu diễn ra dưới hình thức chơi, với nội dung phong phú và đa dạng Trẻ em ở lứa tuổi mầm non có thể tham gia vào nhiều loại trò chơi cơ bản, trong đó có trò chơi đóng vai theo chủ đề.
Trò chơi ĐVTCĐ là một hình thức sáng tạo nổi bật, cho phép trẻ em nhập vai và thể hiện ấn tượng cũng như hiểu biết về các hoạt động xã hội Trẻ thường thích chơi với đồ chơi giống thật, tự lập kế hoạch và điều khiển trò chơi trong nhóm Qua đó, trẻ học cách thể hiện mối quan hệ, phối hợp với nhau trong các chủ đề chơi chung, hỗ trợ và đánh giá lẫn nhau Bên cạnh đó, trò chơi ghép hình, lắp ráp và xây dựng cũng đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển kỹ năng tư duy và sáng tạo của trẻ.
Trò chơi ghép hình, lắp ráp và xây dựng giúp trẻ phát triển kỹ năng lắp ghép và sáng tạo không gian hình khối Qua những trò chơi này, trẻ có thể mô phỏng các công trình đa dạng dựa trên những ấn tượng từ cuộc sống hàng ngày.
Trò chơi đóng kịch là một hình thức trò chơi phân vai dựa trên các tác phẩm văn học, trong đó người chơi nhập vai các nhân vật trong câu chuyện Qua việc diễn xuất, trẻ em thể hiện tính cách, hành động và mối quan hệ xã hội của các nhân vật, đồng thời bộc lộ thái độ của mình thông qua điệu bộ, giọng nói và hành động Hoạt động này không chỉ giúp trẻ phát triển kỹ năng biểu diễn mà còn mang lại giá trị giáo dục trong quá trình học tập.
Trò chơi học tập là hình thức học tập hiệu quả cho trẻ mầm non, với luật lệ và định hướng rõ ràng Qua trò chơi, trẻ tiếp nhận nhiệm vụ học tập một cách thoải mái, biến việc học thành một hoạt động vui chơi Loại trò chơi này giúp trẻ giải quyết các nhiệm vụ trí tuệ, củng cố kiến thức đã học và làm rõ các biểu tượng khái niệm đơn giản.