(Luận văn) hoàn thiện kiểm soát chi ngân sách nhà nước trong đầu tư xây dựng cơ bản qua kho bạc nhà nước bình định

Tổng quan các nghiên cứu có liên quan Kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN là một đề tài mang tính thực tiễn cao, phù hợp với yêu cầu của công cuộc cải cách tài chính công và đ

HOÀN THIỆN KIỂM SOÁT CHI NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC

TRONG ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN QUA KHO BẠC NHÀ NƯỚC BÌNH ĐỊNH

LUẬN VĂN THẠC SĨ KẾ TOÁN

Bình Định – Năm 2017

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

NGUYỄN VÕ NHƯ XUÂN

HOÀN THIỆN KIỂM SOÁT CHI NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC

TRONG ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN QUA KHO BẠC NHÀ NƯỚC BÌNH ĐỊNH

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

của các Cô chính là tiền đề giúp tôi đạt được kết quả trong nghiên cứu này Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất đến Ban Giám hiệu Trường Đại học Quy Nhơn, Phòng Sau đại học cùng tập thể các Thầy cô giáo trong khoa Kinh tế và Kế toán đã giúp đỡ tôi nâng cao kiến thức chuyên môn trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu tại trường

Có được kết quả nghiên cứu này, tôi bày tỏ lòng biết ơn đến người thân trong gia đình, bạn bè đồng nghiệp luôn đồng hành và ủng hộ tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu

Do thời gian nghiên cứu và kiến thức còn hạn chế nên luận văn không thể tránh khỏi những thiếu sót Tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của các Thầy cô trong Hội đồng và các bạn đồng nghiệp để Luận văn được hoàn thiện hơn

Tôi xin trân trọng cảm ơn!

Bình Định, ngày 26 tháng 07 năm 2017

Tác giả luận văn

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

2 Tổng quan các nghiên cứu có liên quan 2

3 Mục tiêu nghiên cứu 4

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 5

5 Phương pháp nghiên cứu 5

6 Ý nghĩa khoa học của đề tài 5

7 Kết cấu của đề tài 6

CHƯƠNG 1: NHỮNG LÝ LUẬN CHUNG VỀ KIỂM SOÁT CHI NSNN TRONG ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN 7

1.1 Một số khái niệm chung 7

1.1.1 Khái niệm về Ngân sách Nhà nước 7

1.1.2 Đầu tư XDCB 8

1.1.2.1 Khái niệm 9

1.1.2.2 Đặc điểm của đầu tư XDCB 9

1.1.3 Vốn đầu tư XDCB từ NSNN 11

1.1.3.1 Khái niệm 11

1.1.3.2 Đặc điểm 12

1.1.3.3 Vai trò 13

1.1.3.4 Phân loại 15

1.1.3.5 Đối tượng sử dụng vốn đầu tư XDCB từ NSNN 17

1.1.4 Chi NSNN trong đầu tư XDCB 19

1.1.4.1 Khái niệm 19

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

1.3.1 Khái niệm 28

1.3.2 Nguyên tắc và căn cứ kiểm soát cấp phát vốn đầu tư XDCB của NSNN 29

1.3.2.1 Nguyên tắc cấp phát vốn đầu tư XDCB từ NSNN 29

1.3.2.2 Căn cứ kiểm soát cấp phát vốn đầu tư XDCB từ NSNN 30

1.3.3 Quy trình và nội dung kiểm soát cấp phát thanh toán chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN 32

1.3.3.1 Kiểm soát cấp phát tạm ứng 32

1.3.3.2 Kiểm soát thanh toán khối lượng hoàn thành từng lần 33

1.3.3.3 Kiểm soát thanh toán quyết toán công trình, hạng mục công trình, hợp đồng hoàn thành 34

1.4 Các nhân tố ảnh hưởng đến kiểm soát chi NSNN trong đầu tư xây dựng cơ bản 35

1.4.1 Các nhân tố chủ quan 35

1.4.1.1 Về bộ máy tổ chức của KBNN 35

1.4.1.2 Quy trình nghiệp vụ 36

1.4.1.3 Năng lực của cán bộ kiểm soát chi đầu tư 36

1.4.1.4 Trang thiết bị, cơ sở vật chất kỹ thuật 37

1.4.2 Các nhân tố khách quan 37

1.4.2.1 Chủ trương và chiến lược quy hoạch đầu tue XDCB 37

1.4.2.2 Cơ chế chính sách liên quan đến quản lý vốn đầu tư XDCB từ

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

2.1 Giới thiệu khái quát về KBNN Bình Định 41

2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển của KBNN Bình Định 41

2.1.2 Chức năng, nhiệm vụ của KBNN Bình Định 43

2.1.2.1 Chức năng 43

2.1.2.2 Nhiệm vụ 43

2.1.2.3 Các hoạt động chính của KBNN Bình Định 44

2.1.3 Cơ cấu tổ chức của KBNN Bình Định 45

2.1.4 Kết quả hoạt động của KBNN Bình Định trong giai đoạn 2012 -2016 48

2.2 Thực trạng công tác kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN Bình Định 53

2.2.1 Tổ chức thực hiện quy trình kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDB qua KBNN Bình Định 53

2.2.1.1 Áp dụng quy trình kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB theo cơ chế một cửa 53

2.2.1.2 Tiếp nhận, thông báo kế hoạch đầu tư XDCB, mở tài khoản thanh toán vốn đầu tư XDCB 55

2.2.1.3 Kiểm soát thanh toán vốn đầu tư XDCB 58

2.2.1.4 Kế toán, quyết toán chi đầu tư XDCB hàng năm và tất toán tài khoản thanh toán vốn đầu tư 71

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

quả điều tra 78

2.3 Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN Bình Định 87

2.3.1 Các nhân tố chủ quan 87

2.3.1.1 Bộ máy tổ chức của KBNN 87

2.3.1.2 Quy trình nghiệp vụ 89

2.3.1.3 Trình độ chuyên môn của cán bộ kiểm soát chi đầu tư 90

2.3.1.4 Trang thiết bị, cơ sở vật chất kỹ thuật 91

2.3.2 Các nhân tố khách quan 91

2.3.2.1 Chủ trương và chiến lược quy hoạch đầu tư XDCB 91

2.3.2.2 Cơ chế chính sách liên quan đến quản lý vốn đầu tư XDCB từ NSNN 92

2.3.2.3 Quản lý chi phí xây dựng và định mức, đơn giá trong XDCB 93

2.3.2.4 Các chủ thể và phân cấp quản lý vốn đầu tư XDCB từ NSNN 94

2.4 Đánh giá chung về công tác kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN Bình Định 94

2.4.1 Những thành tựu đạt được 94

2.4.2 Hạn chế và nguyên nhân 96

KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 101

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN Bình Định 104

3.2.1.1 Mục tiêu hoàn thiện kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN Bình Định 104 3.2.1.2 Định hướng hoạt động đối với công tác kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN Bình Định 104

3.2 Một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDB qua KBNN Bình Định 106

3.2.1 Giải pháp 1: “Hoàn thiện mô hình tổ chức và phân cấp thực hiện nhiệm vụ kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN

Bình Định” 107 3.2.2 Giải pháp 2: “Tăng cường bồi dưỡng nâng cao trình độ, năng lực và phẩm chất cán bộ kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN Bình Định” 111 3.2.3 Một số giải pháp khác 116

3.2.3.1 Hoàn thiện quy trình kiểm soát chi đầu tư XDCB của KBNN Bình Định 116 3.2.3.2 Thống nhất đầu mối kiểm soát chi hoàn thiện quy trình giao dịch “một cửa” qua KBNN Bình Định 117 3.2.3.3 Nâng cao chất lượng hoạt động nghiệp vụ của KBNN

Bình Định 120

3.2.4 Một số kiến nghị 121

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

3.2.4.1 Kiến nghị với chính phủ 121

3.2.4.2 Kiến nghị với hệ thống KBNN 123

3.2.4.3 Kiến nghị với chủ đầu tư, đơn vị tư vấn nhà thầu 123

KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 125

KẾT LUẬN 126 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC QUYẾT ĐỊNH GIAO ĐỀ TÀI LUẬN VĂN THẠC SĨ (BẢN SAO)

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

6 ODA Nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức

7 TABMIS Hệ thống thông tin quản lý ngân sách – Kho bạc

8 TCS Hệ thống thu ngân sách nhà nước tập trung

DANH MỤC BẢNG BIỂU, BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ

 Bảng biểu

Bảng 2.1 Tình hình dự toán thu chi NSNN giai đoạn 2012 – 2016 của trung ương 48

Bảng 2.2 Tình hình dự toán thu chi NSNN của tỉnh Bình Định 50

Bảng 2.3 Tình hình thực hiện thu chi NSNN tỉnh Bình Định 51 Bảng 2.4 Tổng hợp chi vốn đầu tư tỉnh Bình Định giai đoạn 2012 - 2016 56 Bảng 2.5 Tổng hợp chi NSNN trong đầu tư XDCB giai đoạn 2012 –2016 75 Bảng 2.6 Kết quả từ chối thanh toán đầu tư XDCB 74 Bảng 2.7 Cơ cấu mẫu điều tra 77 Bảng 2.8 Ý kiến đánh giá của các đối tượng thụ hưởng ngân sách về giải thích của cán bộ KBNN trong nghiệp vụ giao dịch 79 Bảng 2.9 Ý kiến đánh giá sự hướng dẫn của cán bộ Kho bạc về các thủ

tục 79

Bảng 2.10 Ý kiến đánh giá về những khó khăn thường gặp phải khi thực hiện

giao dịch tại Kho bạc 80 Bảng 2.11 Ý kiến đánh giá các nhóm đối tượng điều tra đối với kiến thức chuyên môn của cán bộ KBNN 82 Bảng 2.12 Ý kiến đánh giá cán bộ Kho bạc giải quyết hồ sơ đúng thời hạn 83 Bảng 2.13 Ý kiến đánh giá việc minh bạch công tác tài chính công thông qua việc kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN 83 Bảng 2.14 Ý kiến đánh giá tần suất cập nhật các văn bản, chế độ chính sách của Nhà nước về chi NSNN trong đầu tư XDCB 84 Bảng 2.15 Ý kiến đánh giá các kênh thông tin cập nhật các văn bản, chế độ chính sách của Nhà nước về chi NSNN trong đầu tư XDCB 84 luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Bảng 2.16 Ý kiến đánh giá sự phù hợp của các định mức, chế độ Nhà nước, biên chế của đơn vị trong việc giao dự toán hằng năm 85 Bảng 2.17 Ý kiến đánh giá sự chấp hành quy định tạm ứng đối với các khoản kinh phí tạm ứng tại Kho bạc 86 Bảng 2.18 Ý kiến đánh giá việc sử dụng nguồn kinh phí được Ngân sách Nhà nước giao 86

 Biểu đồ

Biểu đồ 2.1 Dự toán thu chi ngân sách trung ương 50 Biểu đồ 2.2 So sánh dự toán thu với tình hình thu thực tế 52 Biểu đồ 2.3 So sánh dự toán chi với tình hình chi thực tế 53 Biểu đồ 2.4 Tổng hợp chi NSNN trong đầu tư XDCB giai đoạn 2012 – 2016 73

 Sơ đồ

Sơ đồ 1.1 Mô hình kiểm soát chi của KBNN 28

Sơ đồ 2.1 Mô hình tổ chức KBNN Bình Định 46

Sơ đồ 2.2 Tổ chức bộ máy Kho bạc Nhà nước Bình Định 47

Sơ đồ 2.3 Quy trình kiểm soát chi đầu tư NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN Bình Định 54

Sơ đồ 3.1 Quy trình kiểm soát chi theo đề án Thống nhất đầu mối kiểm soát Chi 118luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Đầu tư xây dựng cơ bản (XDCB) đóng vai trò quan trọng trong tiến trình công nghiệp hoá hiện đại hoá đất nước nhằm xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật cho nền kinh tế Trong những năm qua thực hiện chủ trương đưa nền kinh tế nước ta thành nền kinh tế thị trường theo hướng mở cửa, hội nhập kinh tế quốc tế, Nhà nước đã không ngừng tăng cường đầu tư cho cơ sở hạ tầng và coi đó là điểm mấu chốt để thu hút vốn đầu tư Bên cạnh những nguồn vốn khác huy động được, ngân sách nhà nước (NSNN) vẫn khẳng định vai trò chủ chốt trong việc tài trợ cho các công trình, dự án XDCB Vốn đầu tư xây dựng

cơ bản (XDCB) từ NSNN là một nguồn lực hết sức quan trọng của Quốc gia đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của cả nước cũng như của từng địa phương Nguồn NSNN dành cho đầu tư XDCB luôn chiếm tỷ trọng lớn trong tổng chi ngân sách hàng năm Nên từ lâu, việc quản lý vốn đầu tư XDCB từ NSNN đã được chú trọng đặc biệt, nhiều nội dung quản lý nguồn vốn này đã được hình thành; từ việc ban hành pháp luật, xây dựng và thực hiện cơ chế, chính sách quản lý đến việc xây dựng quy trình, thủ tục cấp phát và quản lý vốn Tuy nhiên bên cạnh những thành tựu đã đạt được trong công tác kiếm soát chi vốn đầu tư XDCB cũng còn có nhiều bất cập như: cơ chế chính sách chưa đồng bộ, công tác kiểm tra giám sát đầu tư chưa hợp lý, tình trạng lãng phí, thất thoát trong đầu tư XDCB vẫn còn lớn, còn nhiều biểu hiện tiêu cực trong quản lý đầu tư thi công công trình Tình trạng đó dẫn đến chất lượng công trình còn thấp và kém hiệu quả trong đầu tư, công tác kiểm soát chi vốn đầu tư XDCB của Kho bạc nhà nước (KBNN) nói riêng vẫn còn hạn chế làm giảm hiệu quả vốn đầu tư XDCB từ NSNN Vấn đề đặt ra là làm sao sử dụng một cách tiết kiệm và hiệu quả mọi nguồn vốn đầu tư, góp phần nâng cao tiềm lực, khả năng và sức cạnh tranh của nền kinh tế Trong đó tăng cường luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

kiểm soát chi đầu tư XDCB có ý nghĩa quan trọng góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng đồng vốn đầu tư Vì vậy hoàn thiện công tác kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN nói chung và KBNN Bình Định nói riêng góp phần nâng cao hiệu quả vốn đầu tư XDCB từ NSNN là một việc làm cấp bách và cần thiết trong giai đoạn hiện nay

Xuất phát từ thực tế trên tác giả đã lựa chọn đề tài: “Hoàn thiện kiểm soát chi ngân sách nhà nước trong đầu tư XDCB qua Kho bạc Nhà nước Bình Định” nhằm đóng góp những giải pháp thiết thực để nâng cao hiệu quả

kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN Bình Định nói riêng và KBNN nói chung để đảm bảo cân đối ngân sách nhà nước thực hiện tốt các nhiệm vụ kinh tế, chính trị, xã hội của Nhà nước đặt ra trong từng thời kỳ

2 Tổng quan các nghiên cứu có liên quan Kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN là một đề tài

mang tính thực tiễn cao, phù hợp với yêu cầu của công cuộc cải cách tài chính công và định hướng phát triển của ngành Kho bạc, trong thời gian qua, đã có một số đề tài, bài báo nước ngoài cũng như trong nước nghiên cứu về vấn đề chi NSNN trong đầu tư XDCB như:

Luận văn của thạc sĩ Đoàn Kim Khuyên (2012), “Hoàn thiện công tác

kiểm soát vốn đầu tư xây dựng cơ bản tại Kho bạc Nhà nước Đà Nẵng”, Luận

văn thạc sĩ kinh tế, trường đại học kinh tế Đà Nẵng Luận văn đã có những nghiên cứu về công tác kiểm soát thanh toán vốn đầu tư XDCB qua Kho bạc Nhà nước, đã hệ thống hoá được các vấn đề lý luận về vốn đầu tư và kiểm soát thanh toán vốn đầu tư xây dựng cơ bản qua KBNN, làm rõ vai trò của KBNN trong công tác quản lý ngân quỹ quốc gia và trong hệ thống tài chính nước ta, qua phân tích những kết quả đạt được, những hạn chế tồn tại để đưa

ra những giải pháp cũng như một số kiến nghị của cá nhân trong công tác kiểm soát chi đầu tư XDCB; tuy nhiên tác giả mới chỉ đi sâu vào phần sử luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

dụng vốn đầu tư xây dựng cơ bản, chưa đi sâu vào quy trình công tác kiểm soát vốn, và đề tài chỉ đi sâu nghiên cứu công tác kiểm soát chi vốn đầu tư giai đoạn 2008-2010 nên một số nội dung đã không còn phù hợp với các quy định về kiểm soát chi vốn đầu tư XDCB hiện nay, nên cần nghiên cứu, bổ sung cho hoàn thiện [21]

Luận văn của thạc sĩ Nguyễn Xuân Quảng (2012), “Hoàn thiện công tác

kiểm soát chi ngân sách nhà nước qua Kho bạc Nhà nước”, Luận văn thạc sĩ

tài chính ngân hàng, trường Đại học kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội Luận văn đã nghiên cứu một cách tổng thể về công tác kiểm soát chi NSNN (bao gồm cả chi đầu tư và chi thường xuyên) qua KBNN Luận văn đã khái quát được cơ sở lý luận, những vấn đề cơ bản về kiểm soát chi NSNN qua KBNN Khẳng định vai trò, vị trí và trách nhiệm của KBNN trong việc quản lý quỹ NSNN và kiểm soát chi NSNN Phân tích, đánh giá thực trạng công tác quản

lý và kiểm soát NSNN qua hệ thống KBNN trên phương diện cơ chế quản lý

Từ đó, đề tài tổng hợp, đánh giá những kết quả đã đạt được, những hạn chế và nguyên nhân của công tác và kiểm soát chi NSNN Đồng thời, đề tài cũng đưa

ra được một số giải pháp nhằm hoàn thiện cơ chế quản lý và kiểm soát chi NSNN qua hệ thống KBNN Luận văn đã đề xuất những giải pháp mang tính định hướng; những giải pháp cụ thể nhằm hoàn thiện quy trình kiểm soát chi NSNN qua KBNN và các điều kiện thực hiện giải pháp Từ đó, đáp ứng được các yêu cầu đổi mới trong lĩnh vực quản lý NSNN nói chung và trong lĩnh vực kiểm soát chi NSNN nói riêng Tuy nhiên hiện cơ chế chính sách liên quan đến kiểm soát chi thường xuyên và chi đầu tư đã có nhiều thay đổi

so với trước, nên một số tồn tại và giải pháp đã không còn phù hợp, cần tiếp tục nghiên cứu để hoàn thiện trong thời gian tới [21]

Luận văn của thạc sĩ Hoàng Thị Lan Phương (2010), “Tăng cường kiểm

soát thanh toán vốn đầu tư xây dựng cơ bản tại Kho bạc Nhà nước Liên

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Chiểu”, Luận văn thạc sĩ kinh tế, trường Đại học kinh tế Đà Nẵng Luận văn

đã đưa ra được một số giải pháp để hoàn thiện công tác kiểm soát thanh toán vốn đầu tư XDCB, tuy nhiên phần thực trạng nêu chung chung, chưa có số liệu cụ thể để phân tích, và thời gian nghiên cứu luận văn cũng chỉ dừng lại năm 2010, hiện tại cơ chế, chính sách đã có nhiều thay đổi nên một số tồn tại

và giải pháp không còn phù hợp [20]

Luận văn của thạc sĩ Khúc Thừa Phụng (2014), “Hoàn thiện công tác

quản lý ngân sách phường xã trên địa bàn Thành phố Quy Nhơn”, Luận văn

thạc sĩ kinh tế, trường Đại học kinh tế Đà Nẵng Luận văn này hệ thống hóa một số vấn đề lý luận cơ bản và thực tiễn về chi ngân sách cấp xã và quản lý chi ngân sách cấp xã, từ đó đề xuất một số giải pháp chủ yếu hoàn thiện quản

lý chi ngân sách cấp xã trên địa bàn thành phố Quy Nhơn [19]

Những công trình nghiên cứu, các bài viết trên tạp chí đã công bố nói trên là những tài liệu hết sức quý giá của về lý luận và thực tiễn Tuy nhiên những nghiên cứu trên lại ở những thời điểm khác nhau, có những đề tài nghiên cứu đến nay đã khá lâu nên không còn phù hợp với thực tiễn, các văn bản chế độ về công tác kiểm soát chi đầu tư XDCB đã có nhiều thay đổi

3 Mục tiêu nghiên cứu

Hệ thống những lý luận cơ bản về vốn đầu tư XDCB và kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB

Nghiên cứu, phân tích, đánh giá thực trạng công tác kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN Bình Định trong giai đoạn 2012 -

2016

Đề ra những giải pháp, kiến nghị có tính thực tiễn và khoa học chủ yếu nhằm hoàn thiện công tác kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN Bình Định, đáp ứng được yêu cầu hiện đại hóa công tác quản lý, điều luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

hành NSNN, phù hợp với quá trình cải cách tài chính công, phù hợp với chuẩn mực và thông lệ quốc tế

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của luận văn: Những vấn đề lý luận và thực tiễn của kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB

Về nội dung: Chỉ giới hạn nghiên cứu về kiểm soát chi NSNN trong đầu

tư XDCB tại KBNN Bình Định

Về thực trạng kiểm soát chi đầu tư XDCB từ NSNN tại KBNN Bình Định: Lấy số liệu thực tế về kiểm soát các khoản chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN trong thời gian từ năm 2012 đến năm 2016

5 Phương pháp nghiên cứu

 Đối với dữ liệu sơ cấp:

Đề tài nghiên cứu dựa trên phương pháp điều tra phỏng vấn trực tiếp, phương pháp phân tích tổng hợp, thống kê so sánh, thông qua khảo sát tình hình thực tế tại KBNN Bình Định

 Đối với dữ liệu thứ cấp:

Trong quá trình nghiên cứu, tác giả đã thu thập thông tin thứ cấp là các tài liệu nghiên cứu khoa học, các tạp chí quản lý liên quan đến KBNN để rút

ra những nguyên nhân dẫn đến các rủi ro trong hoạt động kiểm soát chi của KBNN, thu thập số liệu được lấy từ các báo cáo thường niên của KBNN Bình Định qua các năm từ 2012 đến năm 2016, bản công bố thông tin, từ cơ quan thống kê, tạp chí đã được xử lý Trên cơ sở phân tích, rút ra những kết luận và đề ra những định hướng phù hợp

6 Ý nghĩa khoa học của đề tài

Làm rõ thực trạng công tác kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN Bình Định

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua KBNN Bình Định trong thời gian tới

7 Kết cấu của đề tài

Ngoài lời mở đầu và kết luận, kết cấu của luận văn gồm ba chương:

Chương 1: Những vấn đề lý luận chung về kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua Kho bạc Nhà nước

Chương 2: Thực trạng kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua Kho bạc Nhà nước Bình Định

Chương 3: Giải pháp hoàn thiện công tác kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB qua Kho bạc Nhà nước Bình Định

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ KIỂM SOÁT CHI NSNN TRONG ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN

QUA KHO BẠC NHÀ NƯỚC 1.1 Một số khái niệm chung

1.1.1 Khái niệm về Ngân sách Nhà nước

Trong hệ thống tài chính, ngân sách nhà nước (NSNN) là bộ phận chủ đạo, là điều kiện vật chất quan trọng để Nhà nước thực hiện các nhiệm vụ của mình Mặt khác nó còn là công cụ quan trọng để Nhà nước thực hiện điều tiết

vĩ mô nền kinh tế xã hội

Xét theo biểu hiện bên ngoài: NSNN bao gồm những nguồn thu cụ thể, những khoản chi cụ thể và được định hướng các nguồn thu đều được nộp vào một quỹ tiền tệ – quỹ NSNN và các khoản đều được xuất ra từ quỹ tiền tệ ấy Những khoản thu nộp và cấp phát qua quỹ NSNN là các quan hệ được xác định trước, được định lượng và Nhà nước sử dụng chúng để điều chỉnh vĩ mô nền kinh tế Do đó, trên phương diện kinh tế, có nhiều định nghĩa về NSNN khác nhau:

- Dưới góc độ hình thức: NSNN là một bản dự toán thu và chi tài chính hàng năm của nhà nước do Chính phủ lập ra, đệ trình Quốc hội quyết định và giao cho chính phủ thực hiện

- Dưới góc độ về thực thể: NSNN bao gồm các nguồn thu cụ thể, những khoản chi cụ thể và được định lượng Các nguồn thu đều được nộp vào một quỹ tiền tệ và các khoản chi đều được xuất ra từ quỹ tiền tệ ấy Thu chi quỹ này có quan hệ ràng buộc nhau gọi là cân đối ngân sách đây là một cân đối lớn trong nền kinh tế thị trường

- Trên phương diện pháp lý, NSNN qua các giai đoạn của Luật NSNN thì có định nghĩa khác nhau:

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

+ Theo Luật Ngân sách Nhà nước số 01/2002/QH11 ngày 16/12/2002 quy định như sau: “Ngân sách nhà nước là toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nước đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định và được thực hiện trong một năm để bảo đảm thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước.” [10, tr.1]

+ Theo Luật NSNN số 83/2015/QH13 thông qua ngày 25/06/2015 định nghĩa theo Khoản 14, Điều 4 như sau: “Ngân sách nhà nước là toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nước được dự toán và thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định để bảo đảm thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước.” [11, tr.3]

Tuy có nhiều quan niệm khác nhau về thuật ngữ NSNN nhưng bản chất NSNN là hệ thống các mối quan hệ kinh tế giữa Nhà nước và xã hội phát sinh trong quá trình Nhà nước huy động và sử dụng các nguồn tài chính nhằm đảm bảo các nhu cầu thực hiện các chức năng quản lý và điều hành nền kinh tế xã hội của mình

Phạm vi NSNN có hai nội dung cơ bản là Thu NSNN và Chi NSNN

- Thu Ngân sách Nhà nước

Theo Luật NSNN “Thu ngân sách nhà nước bao gồm các khoản thu từ thuế, phí, lệ phí; các khoản thu từ hoạt động kinh tế của Nhà nước; các khoản đóng góp của các tổ chức và cá nhân; các khoản viện trợ; các khoản thu khác theo quy định của pháp luật” [10, tr.1]

- Chi Ngân sách Nhà nước

Chi ngân sách nhà nước bao gồm các khoản chi phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, bảo đảm hoạt động của bộ máy nhà nước; chi trả nợ của Nhà nước; chi viện trợ và các khoản chi khác theo quy định của pháp luật [10, tr.1]

1.1.2 Đầu tư XDCB

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

1.1.2.1 Khái niệm Đầu tư theo nghĩa rộng có nghĩa là sự hy sinh các nguồn lực ở hiện tại để

tiến hành các hoạt động nào đó nhằm đem lại cho nhà đầu tư các kết quả nhất định trong tương lai mà kết quả này thường phải lớn hơn các chi phí về các nguồn lực bỏ ra

Theo nghĩa hẹp, đầu tư chỉ bao gồm những hoạt động sử dụng các nguồn

lực ở hiện tại nhằm đem lại cho nhà đầu tư hoặc xã hội kết quả trong tương lai lớn hơn các nguồn lực đã sử dụng để đạt được kết quả đó

Theo Luật Đầu tư (2005) của Việt Nam: Đầu tư là việc nhà đầu tư bỏ vốn bằng các loại tài sản hữu hình hoặc vô hình để hình thành tài sản tiến hành các hoạt động đầu tư theo quy định của Luật này và các quy định khác của pháp luật có liên quan [9, tr.1]

Xây dựng cơ bản là hoạt động có chức năng tái sản xuất giản đơn và tái

sản xuất mở rộng các tài sản cố định (TSCĐ) có tổ chức sản xuất và không có tổ chức sản xuất các ngành kinh tế thông qua các hoạt động xây dựng mới, xây dựng mở rộng, xây dựng lại, hiện đại hóa hay khôi phục các TSCĐ [2, tr.28]

Đầu tư XDCB là một bộ phận của hoạt động đầu tư, đó là việc bỏ vốn để

tiến hành các hoạt động XDCB nhằm tái sản xuất giản đơn và tái sản xuất mở rộng các TSCĐ nhằm phát triển cơ sở vật chất kỹ thuật cho nền kinh tế quốc dân.[2, tr.28]

1.1.2.2 Đặc điểm của đầu tư XDCB

Đầu tư XDCB có những đặc điểm như sau:

Đầu tư XDCB là hoạt động đòi hỏi lượng vốn lớn và nằm đọng lại trong suốt quá trình thực hiện đầu tư Vì vậy, trong quá trình đầu tư chúng ta phải

có kế hoạch huy động và sử dụng nguồn vốn một cách hợp lý đồng thời phải luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

có kế hoạch phân bổ nguồn lao động, vật tư thiết bị phù hợp đảm bảo cho công trình hoàn thành trong thời gian ngắn chống lãng phí nguồn lực

Đầu tư XDCB có tính chất lâu dài, thời gian đầu tư tính từ khi khởi công thực hiện dự án đến khi dự án hoàn thành và đưa vào hoạt động Nhiều công trình đầu tư có thời gian kéo dài hàng chục năm Do vốn lớn nằm khê đọng trong suốt quá trình thực hiện đầu tư nên để nâng cao hiệu quả vốn đầu tư, cần tiến hành phân kỳ đầu tư, bố trí vốn và các nguồn lực tập trung hoàn thành dứt điểm từng hạng mục công trình, quản lý chặt chẽ tiến độ kế hoạch đầu tư, khắc phục tình trạng thiếu vốn, nợ đọng vốn đầu tư XDCB

Đầu tư XDCB có tính chất cố định Các thành quả của hoạt động đầu tư XDCB là các công trình xây dựng sẽ hoạt động ở ngay nơi mà nó được tạo dựng cho nên các điều kiện về địa lý, địa hình có ảnh hưởng lớn đến quá trình thực hiện đầu tư, cũng như việc phát huy kết quả đầu tư Vì vậy, cần được bố trí hợp lý địa điểm xây dựng đảm bảo các yêu cầu về an ninh quốc phòng, phải phù hợp với kế hoạch, quy hoạch bố trí tại nơi có điều kiện thuận lợi, để khai thác lợi thế so sánh của vùng, quốc gia, đồng thời phải đảm bảo được sự phát triển cân đối của vùng lãnh thổ

Đầu tư XDCB được tiến hành trong tất cả các ngành kinh tế quốc dân, các lĩnh vực kinh tế - xã hội như công nghiệp, nông nghiệp, giao thông, xây dựng, y tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh nên sản phẩm XDCB có nhiều loại hình công trình và mỗi loại hình công trình có những đặc điểm kinh

tế kỹ thuật riêng và được diễn ra không những ở phạm vi một địa phương mà còn nhiều địa phương với nhau Vì vậy, khi tiến hành đầu tư XDCB cần phải

có sự liên kết chặt chẽ giữa các ngành, các cấp trong quản lý quá trình đầu tư, bên cạnh đó phải quy định rõ phạm vi trách nhiệm của các chủ thể tham gia đầu tư, tuy nhiên vẫn phải đảm bảo được tính tập trung dân chủ trong quá trình thực hiện đầu tư

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Những đặc điểm của đầu tư XDCB nêu trên cho thấy tính đa dạng và phức tạp của đầu tư XDCB và đòi hỏi cần phải có cách thức tổ chức kiểm soát

và cấp phát vốn phù hợp nhằm đảm bảo hiệu quả vốn đầu tư Chính vì vậy, kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB cần phải có những nguyên tắc nhất định, biện pháp, trình tự kiểm soát, cấp phát vốn dựa trên cơ sở tuân thủ các nguyên tắc kiểm soát chi NSNN nói chung và được vận dụng phù hợp với đặc điểm của đầu tư XDCB

1.1.3 Vốn đầu tư XDCB từ NSNN

1.1.3.1 Khái niệm

Vốn đầu tư XDCB từ NSNN là một bộ phận quan trọng của vốn đầu tư trong nền kinh tế quốc dân, đồng thời là một nguồn lực tài chính công rất quan trọng của quốc gia

Dưới giác độ là một nguồn vốn đầu tư nói chung, vốn đầu tư XDCB từ NSNN cũng như các nguồn vốn khác đó là biểu hiện bằng tiền của giá trị đầu

tư, bao gồm các chi phí tiêu hao nguồn lực phục vụ cho hoạt động đầu tư, nghĩa là toàn bộ chi phí đầu tư Theo Luật đầu tư của Việt Nam (2005): “Vốn đầu tư là tiền và tài sản hợp pháp khác để thực hiện các hoạt động đầu tư theo hình thức đầu tư trực tiếp hoặc đầu tư gián tiếp”.[9, tr.2]

Dưới giác độ là một nguồn lực tài chính Quốc gia, vốn đầu tư XDCB từ NSNN là một bộ phận của quỹ NSNN trong khoản chi đầu tư NSNN hàng năm, được bố trí cho đầu tư vào các công trình, dự án XDCB của Nhà nước Theo Điều 5 của Nghị định 385-HĐBT ngày 7 tháng 11 năm 1990 của HĐBT về việc sửa đổi, bổ sung, thay thế Điều lệ quản lý XDCB đã ban hành kèm theo Nghị định 232-CP ngày 6/6/1981 thì: “Vốn đầu tư XDCB là toàn bộ chi phí đã bỏ ra để đạt được mục đích đầu tư bao gồm chi phí cho việc khảo sát quy hoạch xây dựng, chi phí chuẩn bị đầu tư, chi phí thiết kế và xây dựng, luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

chi phí mua sắm, lắp đặt máy móc, thiết bị và các chi phí khác được ghi trong tổng dự toán”.[18, tr.3]

1.1.3.2 Đặc điểm

Từ quan niệm về vốn đầu tư XDCB từ NSNN, có thể thấy nguồn vốn này có hai nhóm đặc điểm cơ bản: gắn với hoạt động đầu tư XDCB và gắn với NSNN Từ những đặc điểm chung đó có thể rút ra một số đặc điểm chung của vốn đầu tư XDCB như sau:

Một là, vốn đầu tư XDCB từ ngân sách gắn với hoạt động NSNN nói chung và hoạt động chi NSNN nói riêng, gắn với quản lý và sử dụng vốn theo phân cấp về chi NSNN cho đầu tư phát triển Do đó, việc hình thành, phân phối, sử dụng và thanh toán quyết toán nguồn vốn này được thực hiện chặt chẽ, theo Luật định, được Quốc hội phê chuẩn và các cấp chính quyền phê duyệt hàng năm

Hai là, vốn đầu tư XDCB từ NSNN được sử dụng chủ yếu để đầu tư cho các công trình, dự án không có khả năng thu hồi vốn và công trình hạ tầng theo đối tượng sử dụng theo quy định của Luật NSNN và các Luật khác Do

đó, việc đánh giá hiệu quả sử dụng nguồn vốn mang tính toàn diện, trên cơ sở đánh giá tác động cả về kinh tế, xã hội và môi trường

Ba là, vốn đầu tư XDCB từ NSNN gắn với các quy trình đầu tư và dự án, chương trình đầu tư rất chặt chẽ từ khâu chuẩn bị đầu tư, thực hiện dự án đến khâu kết thúc đầu tư, nghiệm thu dự án và đưa vào sử dụng Việc sử dụng nguồn vốn này gắn với việc thực hiện và quản lý dự án đầu tư với các khâu liên hoàn với nhau từ khâu quy hoạch, khảo sát thiết kế, chuẩn bị đầu tư, thực hiện dự án, kết thúc dự án Các dự án này có thể được hình thành dưới nhiều hình thức như:

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

 Các dự án về điều tra, khảo sát để lập quy hoạch như các dự án quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế xã hội vùng, lãnh thổ, ngành quy hoạch xây dựng đô thị và nông thôn, quy hoạch ngành được Chính phủ cho phép

 Dự án đầu tư xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội như đường giao thông, mạng lưới điện, hệ thống cấp nước

 Dự án cho vay của Chính phủ để đầu tư phát triển một số ngành nghề, lĩnh vực hay sản phẩm

 Dự án hỗ trợ các doanh nghiệp đầu tư vào các lĩnh vực cần có sự tham gia của Nhà nước theo quy định của pháp luật

Bốn là, vốn đầu tư XDCB từ NSNN rất đa dạng, căn cứ vào tính chất, nội dung, đặc điểm của từng giai đoạn trong quá trình đầu tư XDCB mà người

ta phân thành các loại vốn như: vốn để thực hiện các dự án quy hoạch, vốn để chuẩn bị đầu tư, vốn để thực hiện đầu tư Vốn đầu tư XDCB từ NSNN có thể được sử dụng cho đầu tư xây mới hoặc sửa chữa lớn; xây dựng kết cấu hạ tầng hoặc mua sắm thiết bị

Năm là, nguồn hình thành vốn đầu tư XDCB từ NSNN bao gồm cả nguồn bên trong Quốc gia và nguồn bên ngoài Quốc gia Các nguồn bên trong Quốc gia chủ yếu là từ thuế và các nguồn thu khác của Nhà nước như bán tài nguyên, cho thuê tài sản Quốc gia, thu từ các hoạt động kinh doanh khác Nguồn từ bên ngoài chủ yếu từ nguồn vay nước ngoài, hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) và một số nguồn khác

Sáu là, chủ thể sử dụng vốn đầu tư XDCB từ NSNN rất đa dạng, bao gồm cả các cơ quan Nhà nước và các tổ chức ngoài Nhà nước, nhưng trong đó đối tượng sử dụng nguồn vốn này chủ yếu vẫn là các tổ chức Nhà nước

1.1.3.3 Vai trò

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Vốn đầu tư XDCB là một bộ phận quan trọng của vốn đầu tư nói chung, đồng thời là một nguồn lực tài chính quan trọng của Quốc gia nói riêng, do đó

nó có vai trò hết sức quan trọng trong nền kinh tế, được thể hiện như sau: Một là, vốn đầu tư XDCB từ NSNN góp phần quan trọng vào việc xây dựng và phát triển cơ sở vật chất kỹ thuật, hình thành kết cấu hạ tầng chung cho đất nước như thủy lợi, trường học, giao thông…Thông qua việc duy trì và phát triển hoạt động đầu tư XDCB, vốn đầu tư XDCB từ NSNN góp phần quan trọng vào việc thúc đẩy sự phát triển nền kinh tế quốc dân, tái tạo và tăng cường năng lực sản xuất, tăng thu nhập quốc dân và tổng sản phẩm xã hội, tăng năng suất cho người lao động

Hai là, vốn đầu tư XDCB từ NSNN góp phần quan trọng vào việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế, hình thành những ngành mới, tăng cường chuyên môn hóa và phân công lao động xã hội Thông qua việc phát triển kết cấu hạ tầng để tạo lập môi trường thuận lợi, tạo sự lan tỏa đầu tư và phát triển kinh doanh, thúc đẩy phát triển xã hội

Ba là, vốn đầu tư XDCB từ NSNN có vai trò định hướng hoạt động đầu

tư trong nền kinh tế Việc Nhà nước bỏ vốn đầu tư vào kết cấu hạ tầng và các ngành, lĩnh vực có tính chiến lược không những có vai trò dẫn dắt hoạt động đầu tư trong nền kinh tế mà còn góp phần định hướng hoạt động của nền kinh

tế Thông qua đầu tư XDCB vào các ngành, lĩnh vực quan trọng, vốn đầu tư

từ NSNN có tác dụng kích thích các chủ thể kinh tế, các lực lượng trong xã hội đầu tư phát triển sản xuất - kinh doanh, tham gia liên kết và hợp tác trong xây dựng hạ tầng và phát triển kinh tế, xã hội Trên thực tế, gắn với việc phát triển hệ thống điện, đường giao thông là sự phát triển mạnh mẽ các khu công nghiệp, thương mại, các cơ sở kinh doanh và khu dân cư

Bốn là, vốn đầu tư XDCB từ NSNN có vai trò quan trọng trong việc giải quyết các vấn đề xã hội như xóa đói, giảm nghèo, phát triển vùng sâu, vùng luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

xa Thông qua việc đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng, các cơ sở sản xuất kinh doanh và các công trình văn hóa xã hội góp phần quan trọng vào việc giải quyết việc làm, tăng thu nhập, cải thiện và nâng cao đời sống vật chất tinh thần của người dân ở vùng xa sôi hẻo lánh

1.1.3.4 Phân loại

Tùy thuộc vào yêu cầu, mục tiêu quản lý của từng loại nguồn vốn và các tiêu chí phân loại khác nhau mà có nhiều cách phân loại nguồn vốn đầu tư XDCB từ NSNN Cụ thể:

 Theo nguồn vốn đầu tư:

- Nguồn vốn trong nước: Là nguồn vốn dành cho đầu tư phát triển, chủ yếu để đầu tư xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội không

có khả năng thu hồi vốn, chi cho các chương trình mục tiêu Quốc gia, dự án Nhà nước và các khoản chi đầu tư phát triển theo quy định của pháp luật Gồm có:

+ Vốn NSNN: vốn NSNN được hình thành từ tích lũy của nền kinh tế và được nhà nước bố trí trong kế hoạch ngân sách để cấp cho chủ đầu tư (CĐT) thực hiện các công trình theo kế hoạch hàng năm

+ Vốn tín dụng từ đầu tư: vốn của NSNN dùng để cho vay, vốn huy động của các đơn vị trong nước và các tầng lớp dân cư Vốn vay dài hạn của các tổ chức tài chính, tín dụng quốc tế

+ Vốn tự có của các đơn vị sản xuấ kinh doanh, dịch vụ thuộc mọi thành phần kinh tế, đối với doanh nghiệp quốc dân, vốn này hình thành từ lợi nhuận (sau khi nộp thuế cho Nhà nước), vốn khấu hao cơ bản để lại, tiền thanh lý tài sản và các nguồn thu khác theo quy định của Nhà nước

+ Vốn huy động của dân cư bằng tiền, vật liệu hoặc công cụ lao động

- Nguồn vốn ngoài nước: Là nguồn vốn do các cơ quan chính thức của Chính phủ hoặc của các tổ chức quốc tế viện trợ cho các nước đang phát triển luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

theo hai phương thức: viện trợ không hoàn lại và viện trợ có hoàn lại (tín dụng ưu đãi) Gồm có:

+ Vốn hợp tác liên doanh với nước ngoài: vốn này của các tổ chức, cá nhân nước ngoài đầu tư vào Việt Nam bằng tiền nước ngoài hoặc bất kỳ tài sản nào được Chính phủ Việt Nam chấp nhận để hợp tác kinh doanh trên cơ sở hợp tác kinh doanh hoặc thành lập doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài + Vốn vay nước ngoài bao gồm: vốn do Chính phủ vay theo hiệp định

ký kết với nước ngoài, vốn do các đơn vị sản xuất kinh doanh dịch vụ trực tiếp vay của các tổ chức, cá nhân ở nước ngoài và vốn do Ngân hàng Đầu tư phát triển đi vay

+ Vốn viện trợ của các tổ chức nước ngoài (ODA)

 Theo tính chất đầu tư kết hợp với nguồn vốn đầu tư

- Vốn đầu tư từ ngân sách tập trung: là loại vốn lớn nhất về cả quy mô và

tỷ trọng Việc thiết lập cơ chế chính sách quản lý vốn đầu tư XDCB chủ yếu được hình thành từ loại vốn này và sử dụng một cách rộng rãi cho nhiều loại vốn khác

- Vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư xây dựng: hàng năm ngân sách có bố trí vốn để phát triển một số sự nghiệp như giao thông, địa chất, đường sắt,… nhưng việc sử dụng vốn này lại bố trí cho một số công trình xây dựng hoặc sửa chữa công trình nên được áp dụng cơ chế quản lý vốn đầu tư XDCB

 Theo cấp quản lý ngân sách

- Vốn đầu tư từ ngân sách trung ương (NSTW): đầu tư xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội không có khả năng thu hồi vốn do trung ương quản lý; Đầu tư và hỗ trợ vốn cho các doanh nghiệp Nhà nước, góp vốn cổ phần, liên doanh vào các doanh nghiệp thuộc các lĩnh vực cần thiết có sự tham gia của Nhà nước theo quy định của pháp luật, chi cho Quỹ

hỗ trợ đầu tư Quốc gia và các quỹ phát triển đối với các chương trình, dự án luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

phát triển kinh tế, dự trữ Nhà nước; cho vay của Chính phủ để đầu tư phát triển NSTW giữ vai trò chủ đạo, bảo đảm thực hiện các nhiệm vụ chiến lược, quan trọng Quốc gia

- Vốn đầu tư từ ngân sách tỉnh, Thành phố trực thuộc trung ương (gọi chung là ngân sách cấp tỉnh): đầu tư xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế xã hội do cấp tỉnh quản lý; đầu tư và hỗ trợ vốn cho các doanh nghiệp Nhà nước theo quy định của pháp luật

- Ngân sách huyện, thị xã Thành phố thuộc tỉnh (gọi chung là ngân sách cấp huyện): Đầu tư xây dựng các công trình, kết cấu hạ tầng kinh tế xã hội theo sự phân cấp của tỉnh, trong đó có nhiệm vụ chi đầu tư xây dựng các trường phổ thông quốc lập các cấp và các công trình phúc lợi công cộng, điện chiếu sáng, cấp thoát nước, giao thông nội thị, an toàn giao thông, vệ sinh đô thị

- Ngân sách xã, phường, thị trấn (gọi chung là ngân sách cấp xã): Đầu tư xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội theo sự phân cấp của tỉnh

1.1.3.5 Đối tượng sử dụng vốn đầu tư XDCB từ NSNN

Từ khái niệm về vốn đầu tư XDCB ta có thể thấy rằng nguồn vốn này có hai yếu tố cơ bản là gắn liền với hoạt động đầu tư XDCB và gắn với NSNN

 Gắn liền với hoạt động đầu tư XDCB, nguồn vốn này chủ yếu được sử dụng để đầu tư phát triển TSCĐ trong nền kinh tế Đầu tư XDCB là hoạt động đầu tư vào máy móc, thiết bị, kết cấu hạ tầng Đây là hoạt động đầu tư phát triển và chủ yếu có tính dài hạn

 Gắn với NSNN vì nguồn vốn này được NSNN quản lý và sử dụng đúng luật, theo các quy định chặt chẽ Khác với đầu tư trong kinh doanh, đầu tư từ NSNN chủ yếu tạo lập môi trường, điều kiện cho nền kinh tế, trong nhiều luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

trường hợp mang tính chất công cộng, không sinh lãi trực tiếp cho hoạt động đầu tư

Như vậy, đối tượng chủ yếu sử dụng vốn đầu tư XDCB từ NSNN là các công trình, dự án phục vụ lợi ích công cộng, phát triển kinh tế xã hội Những công trình, dự án này có đặc điểm như sau:

 Có tính chất cố định, mang tính đơn nhất, mỗi công trình, dự án đều có thiết kế riêng, mang đặc điểm riêng, yêu cầu riêng về tính chất, nội dung, công nghệ; có quy mô lớn, kết cấu phức tạp, mang tính chất tổng hợp về kỹ thuật, kinh tế, văn hóa, xã hội có thời gian sử dụng lâu dài và có thể liên quan đến nhiều ngành, địa phương và vũng lãnh thổ

NSNN bao gồm hai bộ phận chính là NSTW và NSĐP vì vậy đối tượng

sử dụng vốn đầu tư XDCB bao gồm:

Đối tượng sử dụng vốn đầu tư XDCB từ NSTW: là các công trình, dự án đầu tư từ NSNN do các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, các Tổ chức chính trị, Tổ chức chính trị-xã hội, Tổ chức xã hội, Tổ chức xã hội - nghề nghiệp, các Tập đoàn kinh tế, Tổng công ty Nhà nước thuộc trung ương quản lý

Chủ thể sử dụng vốn đầu tư XDCB là CĐT

CĐT là tổ chức, cá nhân sở hữu vốn hoặc người thay mặt chủ sở hữu hoặc người vay vốn và trực tiếp quản lý, sử dụng vốn để thực hiện hoạt động đầu tư CĐT xây dựng công trình chịu trách nhiệm toàn diện về việc quản lý chi phí từ giai đoạn chuẩn bị đầu tư cho tới khi kết thúc xây dựng đưa công trình vào khai thác sử dụng cụ thể như sau:

Thực hiện chức năng, nhiệm vụ được giao theo quy định Tiếp nhận và

sử dụng vốn đúng mục đích, đúng đối tượng, tiết kiệm và có hiệu quả Chấp hành đúng quy định của pháp luật về chế độ quản lý tài chính đầu tư phát triển

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Chịu trách nhiệm về chất lượng công trình, sự đúng đắn, hợp pháp của tiến độ, hợp pháp của các số liệu, tài liệu trong hồ sơ cung cấp cho KBNN và các cơ quan chức năng của Nhà nước

1.1.4 Chi NSNN trong đầu tư XDCB

1.1.4.2 Đặc điểm

Một là, chi NSNN trong đầu tư XDCB là khoản chi lớn của NSNN nhưng không có tính ổn định

Chi đầu tư XDCB là khoản chi tất yếu nhằm đảm bảo sự phát triển kinh

tế - xã hội cho mỗi quốc gia nói chung và cho từng địa phương nói riêng Trước hết chi NSNN cho đầu tư XDCB nhằm tạo ra cơ sở vật chất kỹ thuật, năng lực sản xuất dịch vụ cho sự phát triển kinh tế - xã hội của mỗi địa phương Đồng thời, chi đầu tư NSNN cho đầu tư XDCB còn có ý nghĩa là vốn tạo mồi để tạo môi trường đầu tư thuận lợi, định hướng đầu tư phát triển cho nền kinh tế - xã hội của địa phương, của quốc gia theo từng thời kỳ Quy

mô chi NSNN cho đầu tư XDCB phụ thuộc vào chủ trương, đường lối phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, của địa phương theo từng thời kỳ Tuy vậy, chi NSNN cho đầu tư XDCB không có tính ổn định giữa các thời kỳ phát triển kinh tế - xã hội Thứ tự và tỷ trọng ưu tiên chi NSNN cho đầu tư XDCB trong từng lĩnh vực, từng nội dung chi là thay đổi giữa các thời kỳ Chẳng hạn, sau một thời kỳ tập trung ưu tiên cho đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng giao luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

thông, thì thời kỳ sau không cần ưu tiên nữa vì hạ tầng giao thông đã tương đối hoàn chỉnh

Hai là, chi đầu tư XDCB gắn liền với đặc điểm của đầu tư XDCB Đầu

tư XDCB bằng vốn NSNN là một khoản chi lớn và chiếm tỷ trọng chủ yếu trong tổng vốn chi đầu tư phát triển của NSNN Do đó, sự vận động của tiền vốn dùng để trang trải chi phí đầu tư XDCB chịu sự chi phối trực tiếp bởi đặc điểm của đầu tư XDCB

Ba là, chi NSNN trong đầu tư XDCB gắn với đặc điểm của NSNN và của chi NSNN Bên cạnh đó, nó còn có đặc thù riêng của chi NSNN cho đầu

tư XDCB đó là: người quản lý chi đầu tư XDCB và người sử dụng kết quả đầu tư XDCB có thể tách rời nhau, điều này có thể làm giảm chất lượng công trình đầu tư XDCB làm khó khăn cho công tác quản lý chi NSNN.[31, tr.35]

1.1.4.3 Nội dung của chi NSNN trong đầu tư XDCB

Hoạt động chi ngân sách trong đầu tư XDCB bao gồm:

 Chi NSNN cho các dự án đầu tư kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh không có khả năng thu hồi vốn thuộc địa phương quản lý như: các dự án giao thông, thủy lợi, giáo dục và đào tạo, y tế, trồng rừng đầu nguồn, rừng phòng hộ, khu bảo tồn thiên nhiên, các trạm trại thú y, nghiên cứu giống mới và cải tạo giống, công trình văn hóa xã hội, thể dục thể thao, phúc lợi công cộng, quản lý nhà nước, khoa học kỹ thuật,

 Các dự án đầu tư của các doanh nghiệp đầu tư vào các lĩnh vực cần thiết có sự tham gia của Nhà nước theo quy định của pháp luật được NSNN

hỗ trợ

 Các dự án quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội của địa phương như: quy hoạch khu công nghiệp, quy hoạch chung xây dựng đô thị, quy hoạch nông thôn; quy hoạch chi tiết các trung tâm đô thị

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

 Các dự án đầu tư XDCB khác theo quyết định của chính quyền trung ương, chính quyền địa phương

1.1.4.4 Vai trò của chi NSNN trong đầu tư XDCB

Đầu tư XDCB đóng vai trò quan trọng trên mọi mặt kinh tế, chính trị, xã hội, an ninh quốc phòng của mỗi quốc gia

cơ sở góp phần phát triển kinh tế địa phương

Đầu tư nói chung và đầu tư XDCB nói riêng tác động đến tổng cầu và tổng cung của xã hội Qua đó tác động đến sự ổn định, tăng trưởng và phát triển nền kinh tế

Đầu tư thường chiếm tỷ trọng lớn trong tổng cầu toàn bộ nền kinh tế Đầu tư làm cho tổng cầu tăng theo Chính vì vậy mà chính phủ đã sử dụng đầu tư như là một trong những biện pháp kích cầu Khi đầu tư có kết quả làm tăng năng lực sản xuất, dịch vụ, do đó làm tăng tổng cầu xã hội Tổng cầu tăng, tổng cung sẽ tăng kéo theo sản lượng cân bằng của nền kinh tế tăng, do

đó thúc đẩy GDP tăng góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế

Chi NSNN cho đầu tư XDCB sẽ tạo ra hạ tầng kinh tế kỹ thuật như: điện, đường giao thông, sân bay, cảng biển tạo điều kiện thuận lợi cho sản xuất kinh doanh, hạ giá thành sản phẩm từ đó thu hút đầu tư, thúc đẩy phát triển kinh tế

 Về chính trị, xã hội

Chi NSNN cho đầu tư XDCB tạo điều kiện xây dựng hạ tầng cơ sở cho các vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn như: đường giao thông tới luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

miền núi, nông thôn, điện, trường học tạo điều kiện phát triển kinh tế ở các vùng này từ đó tăng thu nhập, cải thiện đời sống người dân, thu hẹp khoảng cách giàu nghèo giữa các vùng ở địa phương Đồng thời, chi đầu tư XDCB cũng tập trung vào các công trình văn hóa để duy trì truyền thống, văn hóa của địa phương, của quốc gia; đầu tư vào truyền thông (công trình XDCB trong lĩnh vực phát thanh, truyền hình) nhằm thông tin những chính sách, đường lối của Nhà nước, tạo điều kiện ổn định chính trị của quốc gia; đầu tư XDCB trong lĩnh vực y tế góp phần chăm sóc sức khỏe của người dân và các dịch vụ công khác cho cộng đồng

Tóm lại, chi NSNN cho đầu tư XDCB để cung cấp những hàng hóa công cộng như: quốc phòng, an ninh, các hoạt động quản lý Nhà nước, xây dựng các công trình giao thông, liên lạc; các công trình mang tính chất phúc lợi xã hội như y tế, giáo dục, văn hóa, thể thao, các công trình phục vụ cho phát triển kinh tế quốc gia như điện lực, công nghệ thông tin Bên cạnh đó, cơ sở

hạ tầng kỹ thuật còn tạo điều kiện thu hút đầu tư, tạo việc làm, tăng thu nhập, chống suy thoái kinh tế và thất nghiệp Vì vậy, chi NSNN cho đầu tư XDCB

là tất yếu và không thể thiếu ở mọi quốc gia

1.1.4.5 Quy trình chi NSNN trong đầu tư XDCB

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

 Lập dự toán chi NSNN trong đầu tư XDCB Lập dự toán chị NSNN trong đầu tư XDCB ở địa phương nói riêng được tiến hành đồng thời với lập dự toán chi NSNN nói chung Phương pháp lập dự toán có thể áp dụng gồm:

- Lập dự toán theo khoản mục: Theo đó, chi NSNN trong đầu tư XDCB được khoản mục hóa Những khoản mục này được chi tiết và phân định rõ số tiền cho mỗi cơ quan, đơn vị được hưởng là bao nhiêu, hoặc đối với mỗi tiểu mục cũng được xác định rõ

- Lập dự toán theo công việc thực hiện: là sự phân bổ nguồn lực theo khối lượng công việc hoạt động của mỗi cơ quan, đơn vị trên cơ sở gắn kết công việc thực hiện với chi phí đầu vào

- Lập dự toán theo chương trình: tức là tập trung vào sự lựa chọn của ngân sách trong số các chính sách, chương trình có tính cạnh tranh Lập ngân sách theo chương trình với chi phí cần bỏ ra để thực hiện chuơng trình đó

- Lập dự toán theo kết quả đầu ra: là hoạt động quản lý ngân sách theo cơ sở tiếp cận các thông tin đầu ra giúp cho Nhà nước phân bổ nguồn lực một cách có hiệu quả

 Chấp hành chi NSNN trong đầu tư XDCB Sau khi được UBND giao dự toán ngân sách, các cơ quan địa phương, các đơn vị dự toán cấp một tiến hành phân bổ và giao dự toán chi ngân sách cho các đơn vị sử dụng ngân sách trực thuộc

Dự toán chi đầu tư XDCB được phân bổ chi tiết theo từng loại và các khoản mục của mục lục NSNN và phân bổ theo tiến độ thực hiện từng quý

 Quyết toán chi NSNN trong đầu tư XDCB Quyết toán NSNN là khâu cuối cùng của một chu trình ngân sách Mục đích là tổng kết đánh giá lại quá trình chi NSNN trong đầu tư XDCB qua một luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

năm thực hiện ngân sách, cung cấp đầy đủ thông tin về quản lý, điều hành chi NSNN trong đầu tư XDCB

1.2 Bộ máy kiểm soát chi NSNN trong đầu tư XDCB

Từ ngày 01/1/2000, KBNN chính thức tiếp nhận nhiệm vụ kiểm soát chi vốn đầu tư XDCB từ NSNN theo quyết định số 145/1999/QĐ-BTC ngày 26/11/1999 của Bộ trưởng Bộ Tài chính về nhiệm vụ và tổ chức bộ máy thanh toán vốn đầu tư thuộc hệ thống KBNN và mới nhất là quyết định số 695/QĐ-KBNN ngày 16/07/2015 của KBNN quy định nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của kho bạc nhà nước ở huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh và quyết định số 696/QĐ-KBNN ngày 16/07/2015 của KBNN quy định nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của các phòng và văn phòng thuộc kho bạc nhà nước ở tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, đã tổ chức kiện toàn tổ chức bộ máy, triển khai công tác kiểm soát chi từ trung ương đến địa phương đảm bảo thanh toán vốn cho các dự án đầy đủ, kịp thời, đúng tiến độ, cụ thể như sau

Tại Kho bạc nhà nước Trung ương: Theo quy định tại Quyết định số

357/QĐ-BTC ngày 11/2/2010 của Bộ trưởng Bộ Tài chính về nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của các Vụ và Văn phòng thuộc KBNN thì tại KBNN trung ương nhiệm vụ của KBNN về kiểm soát chi vốn đầu tư được thể hiện qua nhiệm vụ của Vụ Kiểm soát chi NSNN, cụ thể:

Dự thảo các văn bản quy phạm pháp luật, văn bản hướng dẫn về kiểm soát chi NSNN, bao gồm chi thường xuyên, chi đầu tư XDCB, chi sự nghiệp

có tính chất đầu tư và xây dựng, chi các chương trình mục tiêu quốc gia thuộc nguồn vốn NSNN các cấp và chi các nguồn vốn khác được giao KBNN quản lý;

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Dự thảo các văn bản hướng dẫn về quyết toán vốn đầu tư XDCB, vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư và xây dựng, vốn các chương trình mục tiêu quốc gia thuộc nguồn vốn NSTW và các nguồn vốn khác được giao quản lý

Tham gia ý kiến với các đơn vị liên quan trong việc xây dựng chính sách, chế độ về quản lý tài chính trong lĩnh vực đầu tư và xây dựng và kiểm soát chi NSNN Tổ chức thực hiện và hướng dẫn, kiểm tra các đơn vị KBNN trong việc thực hiện các quy định về kiểm soát chi NSNN

Tổng hợp báo cáo định kỳ, đột xuất về tình hình thực hiện kiểm soát chi NSNN của hệ thống KBNN

Tổng hợp báo cáo quyết toán vốn đầu tư XDCB, vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư và xây dựng, vốn các chương trình mục tiêu quốc gia thuộc nguồn vốn NSTW và các nguồn vốn khác được giao quản lý

Tại Kho bạc nhà nước tỉnh: Theo quy định tại Quyết định số

163/QĐ-KBNN ngày 17/3/2010 của 163/QĐ-KBNN về nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của các phòng thuộc KBNN tỉnh thì việc kiểm soát chi vốn đầu tư được giao cho phòng Kiểm soát chi NSNN, nhiệm vụ cụ thể như tham mưu, giúp Giám đốc KBNN tỉnh trong việc:

Dự thảo các văn bản hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện công tác kiểm soát thanh toán, quyết toán vốn đầu tư XDCB, vốn sự nghiệp có tính chất đầu

tư và xây dựng thuộc nguồn vốn NSNN, vốn chương trình mục tiêu quốc gia

và các nguồn vốn khác được giao quản lý đối với các đơn vị trực thuộc;

Tham gia ý kiến với các đơn vị có liên quan về cơ chế kiểm soát thanh toán, quyết toán vốn đầu tư XDCB, vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư và xây dựng thuộc nguồn vốn NSNN, vốn chương trình mục tiêu quốc gia và các nguồn vốn khác được giao quản lý

Trực tiếp thực hiện công tác kiểm soát thanh toán vốn đầu tư XDCB, vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư và xây dựng thuộc nguồn vốn NSNN, vốn luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

chương trình mục tiêu quốc gia và các nguồn vốn khác được giao quản lý tại KBNN tỉnh

Tổ chức thực hiện các chương trình, kế hoạch công tác đã được phê duyệt

Tổng hợp báo cáo định kỳ, đột xuất về tình hình kiểm soát, thanh toán vốn đầu tư XDCB, vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư và xây dựng thuộc nguồn vốn NSNN, vốn chương trình mục tiêu quốc gia và các nguồn vốn khác được giao quản lý với KBNN, cơ quan tài chính địa phương và các cơ quan có thẩm quyền

Xác nhận số thanh toán vốn đầu tư cho dự án theo quy định do phòng Kiểm soát chi NSNN trực tiếp kiểm soát, thanh toán

Thực hiện quyết toán vốn đầu tư XDCB, vốn sự nghiệp có tính chất đầu

tư và xây dựng thuộc nguồn vốn NSNN, vốn chương trình mục tiêu quốc gia

và các nguồn vốn khác được giao quản lý theo quy định; tổng hợp báo cáo quyết toán vốn đầu tư XDCB, vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư và xây dựng thuộc nguồn vốn NSNN, vốn chương trình mục tiêu quốc gia và các nguồn vốn khác của KBNN huyện trực thuộc

Thực hiện các nhiệm vụ khác do Giám đốc KBNN tỉnh giao

Tại Kho bạc nhà nước Huyện, Quận: Theo quy định tại Quyết định số

695/QĐ- KBNN ngày 16/07/2015 của KBNN với nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của các phòng (tổ) thuộc KBNN huyện thì việc kiểm soát chi vốn đầu tư được giao cho Phòng (tổ) Tổng hợp - Hành chính, cụ thể:

Tham mưu, giúp Giám đốc KBNN huyện trong việc:

Xây dựng chương trình, kế hoạch công tác, chủ trì đôn đốc triển khai thực hiện, tổng hợp báo cáo tình hình thực hiện chương trình, kế hoạch công tác của KBNN huyện;

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si

Chủ trì phối hợp với các bộ phận có liên quan trong việc triển khai công tác phát hành và thanh toán công trái, trái phiếu Chính phủ;

Quản lý ngân quỹ KBNN huyện theo chế độ quy định;

Thực hiện kiểm soát chi vốn đầu tư XDCB, vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư và xây dựng thuộc nguồn vốn NSNN, vốn chương trình mục tiêu và các nguồn vốn khác được giao quản lý theo sự phân công của KBNN tỉnh; tổng họp báo cáo tình hình thực hiện theo định kỳ, đột xuất cho KBNN tỉnh,

cơ quan tài chính địa phương và các cơ quan có thẩm quyền;

Thực hiện quyết toán vốn đầu tư XDCB, vốn sự nghiệp có tính chất đầu

tư và xây dựng thuộc nguồn vốn NSNN, vốn chương trình mục tiêu và các nguồn vốn khác được giao quản lý;

Xây dựng chương trình, kế hoạch thực hiện công tác cải cách hành chính; là đầu mối đôn đốc thực hiện, tổng hợp báo cáo theo quy định

Tổ chức thực hiện nhiệm vụ được giao theo kế hoạch được phê duyệt Tổng hợp, phân tích tình hình thu, chi NSNN trên địa bàn; thực hiện chế

độ báo cáo, thống kê thu, chi NSNN, kết quả phát hành và thanh toán công trái, trái phiếu Chính phủ theo quy định

Thực hiện công tác thống kê các hoạt động nghiệp vụ KBNN theo quy định; tổng hợp báo cáo thường xuyên và đột xuất theo quy định

Phối hợp với phòng (tổ) Kế toán trong việc xác nhận số thanh toán vốn dầu tư cho dự án do phòng (tổ) Tổng hợp - Hành chính trực tiếp kiểm soát, thanh toán

Tổ chức thực hiện công tác tiếp công dân tại KBNN huyện theo quy định

Thực hiện công tác hành chính, quản trị: quản lý tài sản, hành chính, quản trị, văn thư, lưu trữ, quản lý con dấu, bảo vệ tại KBNN huyện

Thực hiện các nhiệm vụ khác do Giám đốc KBNN huyện giao

luan van tot nghiep download luanvanfull moi nhat z z @gmail.com Luan van thac si