Khảo sát chỉ số khối cơ thể và một số yếu tố liên quan ở bệnh nhân tăng huyết áp

Khảo sát chỉ số khối cơ thể và một số yếu tố liên quan ở bệnh nhân tăng huyết áp

KHAO SAT

CHi SO KHOI CO THE

(BODY MASS INDEX — BMI VA

MOT SO YEU TO LIEN QUAN

Ở BÊNH NHÂN TĂNG HUYẾT ÁP

« THA la m6t bénh ly phic tap, c6 nhiéu

yếu tố ảnh hưởng lên sự hình thành bệnh

Trong đó, sự thưa cân hay béo phi

đồng vai trỏ quan trọng

trong co ché bénh sinh

¢ Theo NHANES IIT: co 33,4% nguoi My

từ 20 tuổi trở lên bị béo phì,

Pháp 17% dân số, Việt Nam # 3%

Cùng với đà tăng trưởng kinh tế

& sự du nhập một số cách ăn uống không đúng,

tỉ lệ béo phì đang và sẽ tăng dân,

nhất là tại các đô thi

« Có nhiều phương pháp để đánh giá

mức độ béo gây

Nhung WHO da khuyén dung BMI(Body Mass Index)

« Ở Việt Nam, nghiên cứu về BMI

trên bệnh nhãn THA còn Ít

(nhất là tại phía Nam)

1.2 MUC TIEU NGHIÊN CỨU

a.Xác định trị số BMI trung bình

ở bệnh nhân THA, tìm hiều tình trạng øgây,béo

theo phân loại dựa vao BMI

b.Tìm hiểu mối liên quan giữa BMI với

các thành phần của lipoprotein huyết thanh

trên bệnh nhân THA

c.Tìm hiểu mối liên quan giữa BMI với

bệnh đái tháo đường ở bệnh nhân THA

- HATT 2140 mmHg va hoac HATTr 290 mmHg

- Hoặc đã được chân đoán THA

và đang dùng thuốc chống THẠ

3.1.2 Tiêu chuẩn loại trừ: THA có kèm

- Có thai - Có bệnh lý phù hay mất nước nặng

- Có TBMMN - Có lao phổi & nhiễm trùng nặng khác

- Cường giáp - Bị đoạn chỉ hay đị tật cột sống,

xương khớp

3.2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

+ Cat ngang, m6 ta

‹ Làm bệnh án chỉ tiết

và ghỉ nhận các yêu tõ sau:

> Tuổi > Huyết áp

> Phái > Chiéu cao

> Dan toc > Can nang

> Nghê nghiệp > Đường huyết lúc đói

> Dia chi > Bilan lipid huyết lúc đói

¢ Tién hanh can, do bénh nhan

¢ Tinh BMI trung binh

theo từng nhóm tuổi, giới

¢ Phan loai CED, N, O theo BMI

3.3.3 Tinh cac thanh phan

Lipoprotein huyét thanh:

¢ Tinh trung binh cua

theo 3 mic BMI

3.3.4 Xac dinh bénh DTD:

‹ Chẩn đoán DTD

khi đường huyết lúc d6i > 126 mg/dl

(sau 8 gio không ăn)

¢ Tinh BMI cua bénh nhan THA + DTD

¢ Tinh % DTD theo 3 muc BMI,

tính tỷ suất chênh OR

¢ Tinh % CED, N, O

trong s6 bénh nhan THA + DTD

3.3.5 Xứ lý số liệu:

Theo phương pháp thống kê trong y học

bang phan mém SPSS version 9.05

Số lượng đối tượng nghiên cứu

phần theo nhóm tuổi và giới tinh

xài, 24 12,45 24 | 6,1 48 8,2

40 - 49 40 20,8 77 |19,5 |117 | 19,9 50-59 | 39 |20,3| 81 | 20,5 |120 | 20,4 60-69 | 54 | 28,1 |123 | 31,1 |177 | 30,2

> 70 35 |18,2| 90 | 22,8 |125 | 21,3 Chung | 192 | 32,7 |395 | 67,3 |587 |100,0

- BMI TRUNG BINH,

PHAN LOAI BEO, GAY DUA VAO BMI

BMI ở nữ chậm hơn nam

BMI có khuynh hướng tăng lên

+ BMI ở người THA cao hơn người bình thường

(nam: 19,72 + 2,81, nữ: 19,75 + 3,41): bat loi

+ Phủ hợp với T.Đ Toán:

BMI = 21,5-22 là ngưỡng bệnh THA tăng lên

« Cao hơn bệnh nhân THA ở các tỉnh phía Bắc

(nam: 18,82 + 1,80, nw: 19,30 + 2,20):

do phát triển KT-XH hoặc khác biệt về BMI

của bệnh nhân THA giữa 2 miền

« Thấp hơn bệnh nhân THẠ ở Hy Lạp (30,13 + 0,44):

đặc điểm hình thái học của người Việt Nam

K

K

lò

1,6 0,8

340

98,9 97,9

31,2

lò

13

ik

ở,Í 3,3 3,2

0

2

2

0,0 0,5

‹ Tỉ lệ thừa cân khá cao, không có béo phì bệnh lý

-> chế độ ăn Việt Nam ít calo

‹« Tỉ lệ béo (34,/%) tương đương Chu Vinh (27,4%)

cao hơn T Ð Toán (3,9-10,9%),

thấp hơn Efstratopoulos (62,48%)

+ Tỉ lệ CED(7,3%), thấp hơn T Ð Toán (33,33-50,78%),

=> CED ), O* nhưng tỉ lệ O thấp hơn phương Tây

O1- 31,2%

N- 57,9%

Tỉ lệ % CED, N, O

4.3 LIEN QUAN GIUA BMI

VỚI CÁC TRỊ SỐ LP HUYẾT THANH

Phù hợp với T.Đ Toán, N T Chinh: các chỉ số LP chỉ †

tử mức BMI < 18,5 lên mức 18,5-24,9:

nhưng khác là chỉ có CT và TG thay đối theo BMI

Ti lé % co CT > 200, TG > 200, LDC-c > 130, HDL-c < 35 (mg/dl) theo twng nhom BMI

CT >200 mg/dl | 3 | 27,3| 67 | 53,6*|32 | 46,4! 102 | 49,8 TG>200 mo/dl | 1 | 9,7) 47 | 37,6"|31 | 44,9| 79 | 38,5 HDL-c > 130 mg/dl; 3 | 27,3; 42 | 33,6 | 28 | 40,6| 73) 35,6 LDL-c<35mg/di;} 1 | 97 8| 64 5 72| 14| 68

* P=0,024 a ae Phu hợp với N.T Son, Chu Vinh, N.T Danh, N.T.K Thúy:

rối loạn TG và CT chiếm tỉ lệ cao trên BN THA

=> rối loạn lipid chủ yếu là TG và CT nhưng cũng chỉ

thể hiện rõ ở mức BMI < 18,5 lên mức 18,5-24,9

-> Có tương quan thấp, thấp nhất là HDL-c và LDL-c (r=0,023) Phủ hợp với T Ð Toán là chỉ tương quan ở mức độ thấp do khẩu phần ăn

ở Việt nam ít béo hơn ở phương tây

Tương quan øiữa HDL-c và BMI là tương quan thuận khác với T Ð Toán

4.4, BMI CUA BENH NHAN THA

KEM DAI THAO DUONG

không kèẻml| Nư 148 | 23,61 +3,63

DTD BMI cua THA + DTD cao hon BMI cua THA khéng DTD

(p=0,007), cao hon DTD - THA cua T.D Toan (1995) (p<0,001),

cao hon BMI cua bénh nhan chi DTD cua L T P Quynh

(p<0,001 - 0,05), phù hợp với Ð.P Kiệt, H.H Khôi, T Giấy:

cảng béo phì cảng có nhiều nguy cơ bị THA và ĐT

jetO ee Relea osbe,

% DTD 7 theo tiing mic BMI tw thap téi cao,

sự tăng này có ý nghĩa khi BMI † từ mức

18,5-24,9 lên mức > 25 (p<0,01), phủ hợp voi Fava

phu hợp với Horton,

HD: THA+ DTD TP HCM (25+0,4%)

Phu hợp với Hoffbrand, T.Q Khánh, N.T Khuê:

ĐTĐ và THA thường kết hợp với nhau

nhu nhau (p>0,05)

Diéu nay giai thich

ly do % DTD giuwa nhom

CED (13,3%) va nhom N (15,2%) cũng khác nhau

không có ý nghĩa TK

% O thấp hơn % béo của BN ĐTĐ nước ngoài (Mỹ: 80-96%)

-> đặc điểm cua BN DTD ở người Việt Nam

a

KET LUAN

BMI TRUNG BINH,

TI LE % CED, N, O THEO BMI

= BMI trung binh cua BN THA

ở khu vực TPHCM & các tính phía Nam:

nam: 23,20:+3,78; ntti: 24,81 +3,83

= Co 7,3% CED, trong do:

4,4% CEDI, 1,9% CED2, 1,0% CED3

57,8% BMI ở mức bình thường

Có 34,7% O, trong đó:

31,2 % Ol, 3,2% O2, 0,3 % OS

MOI LIEN QUAN GIUA BMI

VGI CAC TRI SO LP HUYET THANH

= Cố sự tương quan giữa BMI

của bệnh nhân THA không kèm bệnh DTD

= Tỉ lệ ĐTĐ tăng lên theo từng mức BMI

từ thấp đến cao và sự tăng này

có ý nghĩa thống kê

khi BMI tang tư mức 1S,5-24,9

lên mức > 25

= Có sự lién quan giwa BMI và bénh DTD

0 bénh nhan THA v6Gi OR= 2,3

KIEN NGHI

> Su dung rong rai BMI

để đánh giá tình trạng béo gây

= Chú ý những bệnh nhân THA là người Hoa,

người có tiễn căn gia đình béo phì,

người sống ở vùng đô thị,

có cường độ lao động nhẹ,

thói quen ăn uống dễ gây béo phì

- Kiểm tra

đường huyết, LP huyết thanh lúc đói

—> Điều trị THA đạt hiệu quả + kiểm soát tốt

các yếu tố nguy cơ tỉm mạch khác