Bài giảng kinh doanh quốc tế chương 6 trường đh thương mại

Khái niệm về đạo đức kinh doanh • Đạo đức kinh doanh là một tập hợp các nguyên tắc, giá trị, chuẩn mực được xã hội thừa nhận và được vận dụng trong mọi hoạt động của quá trình kinh d

Trang 1

Chương 6: ĐẠO ĐỨC KINH DOANH VÀ

TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI CỦA DOANH NGHIỆP

KINH DOANH QUỐC TẾ 6.1 Khái quát về đạo đức kinh doanh trong

hoạt động kinh doanh quốc tế

6.1.1 Khái niệm về đạo đức kinh doanh

• Đạo đức kinh doanh là một tập hợp các

nguyên tắc, giá trị, chuẩn mực được xã hội

thừa nhận và được vận dụng trong mọi hoạt

động của quá trình kinh doanh, làm cơ sở cho

việc định hướng, kiểm soát và đánh giá hành

vi của con người trong doanh nghiệp

TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI CỦA DOANH

NGHIỆP KINH DOANH QUỐC TẾ 6.1 Khái quát về đạo đức kinh doanh trong hoạt động kinh

doanh quốc tế

6.1.2 Những nguyên tắc, chuẩn mực của đạo đức kinh doanh

Liêm chính Tuân thủ pháp luật Trung thực và tin cậy

Đảm bảo năng lực chuyên môn

và trách nhiệm

Tôn trọng, đảm

bảo công bằng,

bình đẳng

Minh bạch Giữ bí mật

Trang 2

NGHIỆP KINH DOANH QUỐC TẾ

6.1 Khái quát về đạo đức kinh doanh trong hoạt động kinh

Liêm chính

• Ở góc độ cá nhân, những người có phẩm chất liêm chính có được sự vững vàng về đạo đức

• Trong kinh doanh, sự liêm chính được thể hiện khi doanh nghiệp tuân thủ nghiêm ngặt các quy tắc đạo đức, không bị ảnh hưởng bởi các yếu tố môi trường bên trong hay bên ngoài

• Liêm chính được thể hiện trong mối quan hệ giữa lãnh đạo với người lao động

• Liêm chính còn thể hiện trong cách ứng xử của doanh nghiệp với các cơ quan quản lý, với nhà cung cấp, với người tiêu dùng

Tuân thủ

pháp luật

• Mỗi doanh nghiệp đều phải có nghĩa vụ thực hiện những quy định của pháp luật

• Việc tuân thủ pháp luật cũng giúp doanh nghiệp

né tránh những rủi ro pháp lý, hạn chế những thiệt hại xảy ra đối với doanh nghiệp, đồng thời doanh nghiệp được đảm bảo những quyền lợi hợp pháp

Trang 3

Trung thực

Tin cậy

• Trung thực là cơ sở để xây dựng và khẳng định niềm tin đối với mọi người

• Tính trung thực cần được khẳng định và xây dựng ngay trong nội bộ doanh nghiệp giữa lãnh đạo với nhân viên, giữa các bộ phận và cả bên ngoài doanh nghiệp với các mối quan hệ với đối tác, nhà cung ứng, khách hàng,…

• Để có được sự tin cậy, xây dựng được niềm tin, uy tín với đối tác, khách hàng, doanh nghiệp cần đảm bảo tính trung thực trong hoạt động kinh doanh

Đảm bảo

năng lực

chuyên môn

và trách

nhiệm

• Giúp mỗi cá nhân hoàn thành công việc được giao, giúp doanh nghiệp tạo ra những sản phẩm và dịch vụ có giá trị với năng suất và hiệu quả tối ưu

Trang 4

Tôn trọng,

đảm bảo

công bằng,

bình đẳng

• Đây là một trong những nguyên tắc, chuẩn mực cần thiết để điều chỉnh mối quan hệ nội bộ và bên ngoài doanh nghiệp

• Tôn trọng và đảm bảo công bằng, bình đẳng đối với khách hàng là cách để doanh nghiệp duy trì mối quan hệ bền vững với khách hàng

Minh bạch

• Trong doanh nghiệp, minh bạch được hiểu

là việc sẵn sàng chia sẻ thẳng thắn, kịp thời, chính xác các thông tin về doanh nghiệp trong nội cũng như với toàn thể xã hội

Trang 5

Chương 6: ĐẠO ĐỨC KINH DOANH VÀ TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI CỦA DOANH NGHIỆP KINH DOANH QUỐC TẾ

Giữ bí mật • Bảo mật thông tin của nhân viên, đối tác, khách hàng

• Bảo mật bí mật thương mại

Chương 6: ĐẠO ĐỨC KINH DOANH VÀ TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI CỦA DOANH NGHIỆP KINH DOANH QUỐC TẾ 6.1 Khái quát về đạo đức kinh doanh trong hoạt động kinh doanh quốc tế

6.1.3 Vai trò của đạo đức kinh doanh trong hoạt động kinh doanh quốc tế

Góp phần tạo dựng bản

sắc, văn hóa của doanh

nghiệp

Giúp xây dựng niềm tin,

thúc đẩy năng lực sáng tạo,

tinh thần trách nhiệm và

lòng trung thành của nhân

viên

Giúp mang lại niềm tin và

sự hài lòng với đối tác,

khách hàng

Góp phần tạo lợi thế cạnh tranh và mang lại kết quả kinh doanh tích cực cho doanh nghiệp

Giúp xây dựng niềm tin và

sự cam kết, gắn bó của nhà đầu tư

Góp phần xây dựng một

xã hội văn minh, phát triển và có uy tín trong mối quan hệ quốc tế

Trang 6

NGHIỆP KINH DOANH QUỐC TẾ 6.2 Những vấn đề đạo đức trong hoạt động

kinh doanh quốc tế

6.2.1 Tham nhũng và hối lộ

• Tham nhũng (corruption) là việc lợi dụng

quyền lực được tín nhiệm để mang lại lợi ích

cho cá nhân

Tham

nhũng lớn

Tham nhũng nhỏ

Tham nhũng chính trị

Chương 6: ĐẠO ĐỨC KINH DOANH VÀ TRÁCH

NHIỆM XÃ HỘI CỦA DOANH NGHIỆP KINH

DOANH QUỐC TẾ 6.2 Những vấn đề đạo đức trong hoạt động

6.2.1 Tham nhũng và hối lộ

• Hối lộ (bribery) là việc chào bán, hứa hẹn, đưa ra, chấp

nhận hoặc gạ gẫm một lợi thế như một lý do để thực

hiện một hành động được coi là bất hợp pháp, phi đạo

đức hay vi phạm lòng tin

• Trong kinh doanh, để nhanh chóng đạt được mục tiêu

của doanh nghiệp, để tăng lợi ích của doanh nghiệp và lợi

ích của cá nhân, doanh nghiệp hoặc cá nhân có thể sẽ

thực hiện các hành vi tham nhũng, hối lội

Trang 7

DOANH QUỐC TẾ

6.2 Những vấn đề đạo đức trong hoạt động kinh doanh

quốc tế

6.2.2 Nhân quyền

• Nhân quyền là những quyền mà chúng ta có, không được

cấp bởi bất kỳ nhà nước nào mà chúng ta đơn giản là có

một cách hiển nhiên vì chúng ta tồn tại với tư cách là con

người

– bất kể quốc tịch, giới tính, nguồn gốc quốc gia hay dân

tộc, màu da, tôn giáo, ngôn ngữ hoặc bất kỳ địa vị

– bao gồm từ những điều cơ bản nhất - quyền được sống -

đến những quyền làm cho cuộc sống đáng sống

DOANH QUỐC TẾ 6.2 Những vấn đề đạo đức trong hoạt động kinh doanh quốc tế

6.2.2 Nhân quyền

Phân biệt đối

xử

Bóc lột, lợi dụng sức lao động

Quấy rối tình dục

Những vấn đề riêng tư

• Về văn hóa,

tôn giáo,

ngôn ngữ,

chủng tộc,

giới tính, độ

tuổi

• Các hành động

vi phạm bằng lời

nói

• Lạm dụng hoặc

tấn công tình

dục

• Đe dọa, cưỡng ép, lạm dụng sức lao động

• Thông tin

• Hình ảnh

• Danh dự

• Các bí mật nhạy cảm

Trang 8

DOANH QUỐC TẾ 6.2 Những vấn đề đạo đức trong hoạt động

6.2.3 Nói dối, gian lận

• Nói dối là một lời khẳng định, nội dung mà

người nói tin là sai, được đưa ra với ý định

đánh lừa người nghe về nội dung đó

• Trong kinh doanh, những lời nói dối có thể

xuất hiện để người nói có thể đạt được

nhiều mục đích khác nhau, chẳng hạn như

để tạo ra một hình ảnh thích hợp cho bản

thân, hoặc có thể là việc cung cấp thông tin

sai sự thật để đạt được lợi ích cho bản thân

Bernie Madoff (1938-2021)

DOANH QUỐC TẾ 6.2 Những vấn đề đạo đức trong hoạt động kinh doanh

quốc tế

6.2.3 Nói dối, gian lận

• Gian lận là một mức độ nghiêm trọng hơn của lời nói dối

– Cố ý xuyên tạc, tạo ra tin đồn thất thiệt đối với bản thân

công ty đối thủ cạnh tranh hoặc sản phẩm của công ty

đối thủ cạnh tranh

– Sự che giấu về những thông tin quan trọng mà đáng ra

phải được công khai

– Những lời hứa không được thực hiện

Trang 9

6.2 Những vấn đề đạo đức trong hoạt động kinh doanh quốc tế

6.2.4 Xung đột lợi ích

• Theo Tổ chức Minh bạch quốc tế (TI), “xung đột lợi ích là tình

huống trong đó một cá nhân hoặc tổ chức nơi họ làm việc, có

thể là chính phủ, doanh nghiệp, hãng truyền thông hoặc tổ

chức xã hội dân sự, phải đối mặt với việc lựa chọn giữa trách

nhiệm và yêu cầu xuất phát từ vị trí công việc của họ với

những lợi ích cá nhân của chính họ”

6.2.5 Gián điệp trong doanh nghiệp

• Gián điệp trong doanh nghiệp là việc thu thập, phân tích các

thông tin về thị trường, khách hàng, đối thủ, công nghệ, bí mật

thương mại,… của doanh nghiệp

• Gián điệp có thể thâm nhập vào một công ty mục tiêu qua quá

trình tuyển dụng

• Gián điệp có thể thực hiện việc lấy cắp thông tin, dữ liệu thông

qua các kỹ thuật như nghe lén, nghe lén điện thoại, tấn công

hệ thống máy tính để lấy cắp dữ liệu

Trang 10

6.2.6 Bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ

• Quyền sở hữu trí tuệ bao gồm quyền sở hữu đối với các tài sản

trí tuệ như quyền tác giả; quyền sở hữu công nghiệp;…

• Bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ là cần thiết vì:

Bảo vệ lợi ích

của chủ sở hữu

tài sản

Thúc đẩy các hoạt động nghiên cứu, thương mại

Bảo vệ lợi ích của người tiêu dùng

DOANH QUỐC TẾ 6.2 Những vấn đề đạo đức trong hoạt động kinh doanh quốc tế

6.2.6 Bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ

• Tổ chức sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) chia tài sản trí tuệ thành 6 loại

Bản

quyền

Bằng sáng chế

Nhãn hiệu

Kiểu dáng công nghiệp

Chỉ dẫn địa lý

Bí mật kinh doanh

Trang 11

6.2 Những vấn đề đạo đức trong hoạt động kinh doanh

quốc tế

6.2.7 Bảo vệ môi trường

• Bảo vệ môi trường là việc làm cần thiết nhằm duy trì và

phát triển sự sống của con người và các loài sinh vật

• Nhiều quốc gia đã ký những Thỏa thuận, Công ước,

Điều ước quốc tế về môi trường nhằm chung tay thực

hiện các biện pháp bảo vệ môi trường

• Các hoạt động làm cạn kiệt tài nguyên, gây ô nhiễm môi

trường vẫn diễn ra ở nhiều quốc gia trên thế giới

DOANH QUỐC TẾ 6.2 Những vấn đề đạo đức trong hoạt động kinh doanh

quốc tế

6.2.7 Bảo vệ môi trường

• Trong hoạt động kinh doanh quốc tế, sự khác biệt về pháp

luật, sự khác biệt về nhận thức, ý thức của con người sẽ

dẫn đến những vấn đề đạo đức trong việc bảo vệ môi

trường

– Tuân thủ quy định pháp luật của nước sở tại và vẫn

đảm bảo lợi ích kinh tế, hoặc chỉ cần tuân thủ quy định

của nước sở tại

– Chấp nhận kinh doanh những sản phẩm có sử dụng

các hóa chất

Trang 12

TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI CỦA DOANH NGHIỆP

KINH DOANH QUỐC TẾ

6.3 Những yếu tố ảnh hưởng đến đạo

đức kinh doanh trong hoạt động kinh

• Luật pháp

• Văn hóa

• Kinh tế

• Đạo đức của mỗi cá nhân

• Văn hóa doanh nghiệp

TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI CỦA DOANH NGHIỆP KINH DOANH QUỐC TẾ 6.4 Triển khai chương trình đạo đức kinh doanh trong hoạt động kinh

6.4.1 Các cách tiếp cận về đạo đức kinh doanh trong hoạt động kinh

Theo chủ nghĩa tương đối

• Một hành động đúng

hay sai phụ thuộc vào

các chuẩn mực đạo đức

của xã hội mà hành

động đó được thực hiện

Theo chủ nghĩa quy

chuẩn

• Có những chuẩn mực về đạo đức có tính phổ biến trên toàn thế giới

Trang 13

Chương 6: ĐẠO ĐỨC KINH DOANH VÀ TRÁCH NHIỆM

XÃ HỘI CỦA DOANH NGHIỆP KINH DOANH QUỐC TẾ

6.4 Triển khai chương trình đạo đức kinh doanh trong hoạt động kinh doanh

quốc tế

6.4.2 Một số quy tắc và chuẩn mực quốc tế về đạo đức kinh doanh trên thế

giới

Một số quy tắc

toàn diện về đạo

đức kinh doanh

của quốc tế

Một số quy tắc quốc tế về đạo đức kinh doanh liên quan vấn đề cụ thể

Một số quy tắc quốc tế về đạo đức kinh doanh liên quan ngành cụ thể

• Quy tắc của OECD

dành cho các công

ty đa quốc gia

• Hiệp ước Toàn cầu

Liên Hợp Quốc

• Về nhân quyền

• Về lao động

• Về hối lộ và tham

nhũng

• Quy tắc thực hành quảng cáo quốc tế của phòng Thương mại quốc tế

• Quy tắc toàn cầu về đạo đức trong lĩnh vực

du lịch

TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI CỦA DOANH NGHIỆP KINH DOANH QUỐC TẾ

6.4 Triển khai chương trình đạo đức kinh doanh trong

hoạt động kinh doanh quốc tế

6.4.3 Xây dựng các chương trình đạo đức kinh doanh

trong hoạt động kinh doanh quốc tế

• Xây dựng chương trình đạo đức kinh doanh trong hoạt

động kinh doanh quốc tế là việc doanh nghiệp thiết lập

những bộ quy tắc đạo đức (code of ethics) và quy tắc

ứng xử (code of conduct) nhằm tạo ra những quy tắc

căn bản làm cơ sở điều chỉnh các mối quan hệ, các

hành vi của con người trong toàn bộ quá trình hoạt

động của doanh nghiệp khi những hoạt động kinh

doanh này được phát triển ở các quốc gia khác nhau

Trang 14

NGHIỆP KINH DOANH QUỐC TẾ 6.4 Triển khai chương trình đạo đức kinh doanh

trong hoạt động kinh doanh quốc tế

6.4.4 Tổ chức truyền thông và đào tạo về chương

trình đạo đức kinh doanh trong hoạt động kinh doanh

quốc tế

• Phổ biến, đào tạo tới các đội ngũ lãnh đạo và

nhân viên của doanh nghiệp

– những mong muốn, kỳ vọng, mục tiêu, chiến lược và

các chính sách của doanh nghiệp

– những nguyên tắc, quy định, những chuẩn mực cần

được đảm bảo trong hoạt động kinh doanh

6.4 Triển khai chương trình đạo đức kinh doanh trong hoạt

động kinh doanh quốc tế

6.4.5 Tổ chức giám sát và đánh giá về chương trình đạo đức

kinh doanh trong hoạt động kinh doanh quốc tế

Báo cáo nội bộ Phỏng vấn nội

bộ

Thu thập thông tin phản hồi

Thu thập thông tin

Phân tích,

đo lường Đánh giá

Giám

sát

Đánh

giá

Trang 15

6.5 Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp kinh

6.5.1 Khái niệm về trách nhiệm xã hội của doanh

nghiệp

• Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (Corporate

Social Responsibility - CSR) là hành động, là trách

nhiệm tự nguyện, lâu dài và liên tục của các

doanh nghiệp vì sự phát triển bền vững của chính

doanh nghiệp đó và của xã hội, thông qua các

công việc cụ thể

6.5 Trách nhiệm xã hội của doanh

nghiệp kinh doanh quốc tế

6.5.2 Các cách tiếp cận về trách

nhiệm xã hội của doanh nghiệp

6.5.2.1 Tiếp cận theo mô hình kim

tự tháp trách nhiệm xã hội của

doanh nghiệp (The Pyramid Model

of CSR)

Trách nhiệm về kinh tế

(Economic responsibilities)

Be profitable

Trách nhiệm về pháp lý

(legal responsibilities)

Obey the law

Trách nhiệm về đạo đức

(ethical responsibilities)

Be ethical

Trách nhiệm từ thiện

(Phylanthropic responsibilities)

Be a good corporate citizen

(Nguồn: Carroll Archie - 1999)

Tiêu đề	Chương 6: Đạo Đức Kinh Doanh Và Trách Nhiệm Xã Hội Của Doanh Nghiệp Kinh Doanh Quốc Tế
Trường học	Trường đại học Thương mại
Chuyên ngành	Kinh doanh quốc tế
Thể loại	Bài giảng
Năm xuất bản	2022
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	20
Dung lượng	700,71 KB