Bài làm: Cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước là những năm tháng chiến tranh khốc liệt nhưng cũng là những trang sử vẻ vang của dân tộc. Tuy chiến tranh đã lùi về quá khứ nhưng trong tim của mỗi con người Việt Nam luôn còn mãi hình của người chiến sĩ mạnh mẽ, kiên cường và luôn lạc quan, đoàn kết chiến đấu. Dân tộc Việt Nam ta là một nước nghèo, không có nhiều vũ khí tối tân, hiện đại, nhưng ta đã anh dũng chiến thắng một đế quốc Mỹ hùng mạnh. Tất cả là nhờ “trái tim” kiên cường, đồng lòng đánh giặc của dân tộc Việt Nam, đây cũng chính là vũ khí mạnh mẽ nhất, không gì sánh bằng của ta. Lúc này đâu, khi đất nước đang khó khăn thì không chỉ các anh chiến sĩ trẻ mới ra chiến trường mà có những cô gái thanh niên xung phong sẵn sàng xung phong mặt trận. Nhà văn Lê Minh Khuê, với khả năng viết truyện ngắn và miêu ta tâm lý tinh tế sắc sảo, đặc biệt là của phụ nữ, bà đã cho ra đời tác phẩm “Những ngôi sao xa xôi” đem lại cho người đọc nhiều ấn tượng với hình ảnh ba cô gái thanh niên xung phong mạnh mẽ. Cả ba cô, cô nào cũng đáng mến, đáng cảm phục. Nhưng Phương Định là cô gái để lại nhiều ấn tượng sâu sắc nhất. Truyện “ Những ngôi sao xa xôi được sáng tác năm 1971, lúc kháng chiến chống Mỹ cứu nước đang diễn ra vô cùng gay go, ác liệt. Nội dung truyện xoay quanh cuộc sống chiến tranh nhân vật chính Phương Định cùng chị Thao và Nho. Họ là những nữ TNXP của một tổ trinh sát mặt đường trên tuyến đường Trường Sơn thời kỳ chống Mỹ cứu nước. Nhiệm vụ hàng ngày của họ là quan sát địch ném bom, đo khối lượng đất đá lấp vào các hố bom, đếm bom chưa nổ và phá bom. Tuy công việc của họ luôn chứa đầy nguy hiểm, cái chết luôn chờ chực, nhưng các cô gái ấy vẫn luôn hồn nhiên, nữ tính, đáng yêu và thơ mộng. Ngoài ra, họ còn rất gắn bó,yêu thương nhau, chăm sóc nhau mỗi khi đồng đội bị thương. Đoạn cuối của bài thơ chủ yêu thể hiện những cảm xúc, những hoài niệm của Phương Định.
Trang 1Đề bài: Phân tích về Nhân vật Phương Định trong tác phẩm “Những ngôi sao xa xôi” của tác giả Lê
Minh Khuê
Bài làm:
Cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước là những năm tháng chiến tranh khốc liệt nhưng cũng là những trang sử vẻ vang của dân tộc Tuy chiến tranh đã lùi về quá khứ nhưng trong tim của mỗi con người Việt Nam luôn còn mãi hình của người chiến
sĩ mạnh mẽ, kiên cường và luôn lạc quan, đoàn kết chiến đấu Dân tộc Việt Nam ta là một nước nghèo, không có nhiều vũ khí tối tân, hiện đại, nhưng ta đã anh dũng chiến thắng một đế quốc Mỹ hùng mạnh Tất cả là nhờ “trái tim” kiên cường, đồng lòng đánh giặc của dân tộc Việt Nam, đây cũng chính là vũ khí mạnh mẽ nhất, không gì sánh bằng của ta Lúc này đâu, khi đất nước đang khó khăn thì không chỉ các anh chiến sĩ trẻ mới ra chiến trường mà có những cô gái thanh niên xung phong sẵn sàng xung phong mặt trận Nhà văn Lê Minh Khuê, với khả năng viết truyện ngắn và miêu ta tâm
lý tinh tế sắc sảo, đặc biệt là của phụ nữ, bà đã cho ra đời tác phẩm “Những ngôi sao
xa xôi” đem lại cho người đọc nhiều ấn tượng với hình ảnh ba cô gái thanh niên xung phong mạnh mẽ Cả ba cô, cô nào cũng đáng mến, đáng cảm phục Nhưng Phương Định là cô gái để lại nhiều ấn tượng sâu sắc nhất
Truyện “ Những ngôi sao xa xôi được sáng tác năm 1971, lúc kháng chiến chống
Mỹ cứu nước đang diễn ra vô cùng gay go, ác liệt
Nội dung truyện xoay quanh cuộc sống chiến tranh nhân vật chính Phương Định cùng chị Thao và Nho Họ là những nữ TNXP của một tổ trinh sát mặt đường trên tuyến đường Trường Sơn thời kỳ chống Mỹ cứu nước Nhiệm vụ hàng ngày của họ là quan sát địch ném bom, đo khối lượng đất đá lấp vào các hố bom, đếm bom chưa nổ
và phá bom Tuy công việc của họ luôn chứa đầy nguy hiểm, cái chết luôn chờ chực, nhưng các cô gái ấy vẫn luôn hồn nhiên, nữ tính, đáng yêu và thơ mộng Ngoài ra, họ còn rất gắn bó,yêu thương nhau, chăm sóc nhau mỗi khi đồng đội bị thương Đoạn cuối của bài thơ chủ yêu thể hiện những cảm xúc, những hoài niệm của Phương Định
Phương Đinh cùng Chị Thao và Nho là ba cô gái từ những miền quê khác nhau,
ba tính cách khác nhau đến nhưng lại hội ngộ, chung sống tại một cao điếm trên tuyến đường Trường Sơn- nơi tập trung nhiều bom đạn chiến tranh Hai bên đường không có lá cây, chỉ còn những thân cây bị tước khô cháy Hai bên đường bị đánh lở loét, màu đất đỏ, trắng lẫn lộn Ngày ngày, máy bay địch cứ ầm ì, vô tình thả những quả bom xuống mặt đất làm rung chuyển cả đất trời Công việc của ba cô gái thanh niên xung phong trẻ là lập thành tổ trinh sát mặt đường, khi có bom nổ thì chạy lên,
đo khối lượng đất lấp vào hố bom, đếm bom chưa nổ và khi cần thì phá bom Bình thường thì một ngày phải phá bom 5 lần, hôm nào ít thì 3 lần Các cô phải đối mặt với thần chết từng giờ, từng phút Trong “lúc đơn vị thường ra đường vào lúc mặt trời lặn
và có khi làm việc suốt đêm” thì các cô phải chạy trên cao điểm ban ngày, dưới cái nóng trên 30 độ Khi từ cao điểm trở về, mặc các cô ai cũng lấm lem bùn đất, “hai con mắt lấp lánh”, “khi cười thì hàm răng trắng lóa lên khuôn mặt nhem nhuốc” Tất cả cho
ta thấy được sự dũng cảm, mạnh mẽ của 3 cô gái của tổ trinh sát mặt đường, chấp nhận hy sinh, chịu đựng những thử thách, vượt qua khó khăn chỉ vì một mục đích cao
cả nhất đó chính là chiến đấu vì Tổ Quốc thân yêu, vì nền độc lập của Tổ Quốc
Cũng như bao cô gái thanh niên xung phong khác, ở Phương Định nổi bật tinh thần gan dạ, dũng cảm, thái độ bình tĩnh vượt lên mọi nguy hiểm và sự mạnh mẽ ấy của Phương Định còn được khắc họa rõ nét qua một lần phá bom Lẽ ra Phương Định phải đi khom người nhưng sợ các anh cao xa có cái ống nhòm có thể thu cả trái đất vào tầm mắt nhìn thấy từng hành động cử chỉ của mình nên Phương Định cứ: "Đàng hoàng mà bước tới" và thế là lòng dũng cảm của cô đã được cổ vũ thêm bằng sự tự trọng, cô không cho phép mình sợ sệt, hèn nhát trước khó khăn, hiểm nguy Cô thành thạo, kinh nghiệm đào đất dưới quả bom Khi lưỡi xẻng chạm quả bom, bất giác cô
Trang 2cũng trở nên sắc bén hơn, rùng mình khi thấy hành động của mình quá chậm, cảm nhận vỏ quả bom nóng lên, thần kinh căng như chão, tim đập bất chấp cả nhịp điệu, trong đầu thoáng nghĩ về cái chết nhưng rất nhanh thôi lại mau chóng định thần, tập trung suy nghĩ về cách phá bom lần thứ nhất rồi đến cách phá bom lần thứ hai Đó chính là lòng quả cảm vô song, là một tinh thần trách nhiệm cao đối với công việc của Phương Định nói riêng và các cô gái thanh niên xung phong nói chung, luôn trong một tư thế sẵn sàng, chỉ cần nghe tiếng máy bay trinh sát liền đi thực hiện nhiệm vụ
và trên hết là lòng yêu nước nồng nàn, lí tưởng sống cao đẹp của ba cô gái thanh niên xung phong
Hình ảnh một Phương Định mạnh mẽ, gan góc trên chiến trường là thế nhưng
cô vốn chỉ là một thiếu nữ bình thường, nữ tính, dễ thương, nghe theo tiếng gọi Tổ quốc mà trở nên dũng cảm lên gấp bội Phương Định là một cô gái xuất thân từ thủ đô
Hà Nội thân yêu Có lẽ, đây cũng chính là lý do để nhà văn Lê Minh Khuê chọn Phương Định làm nhân vật chính, bộc lộ niềm tự hào của mình đối với những con người đến từ mảnh đất thiêng liêng, trái tim của tổ quốc Ấn tượng đầu tiên về cô chính là vẻ bề ngoài đáng yêu, trẻ trung, xinh xắn và tràn đầy sức sống Cô có “hai bím tóc dày, tương đối mềm, cái cổ cao, kiêu hãnh như đài hoa loa kèn” Đặc biệt, cô rất thích ngắm mắt mình trong gương, bởi vì cô có đôi mắt rất đẹp với cái nhìn xa xăm, “nó dài dài, màu nâu, hay nheo lại nhưng chói nắng” Không phải ngẫu nhiên mà anh pháo thủ và lái xe lại hay thăm hỏi cô, hay “viết những thư dài gửi đường dây”, “mặc dù có thể chào nhau hàng ngày” Phương ĐỊnh cũng cảm nhận được điều đó, cô cảm thấy vui và tự hào nhưng chưa dành tình cảm cho bất kỳ ai Cô chỉ thích làm điệu, tỏ ra kiêu kỳ thế thôi nhưng cô luôn suy nghĩ: “ những người đẹp nhất, thông minh, can đảm và cao thượng nhất là những người mặc quân phục, có sao trên mũ
Phương Định vừa bước qua tuổi học trò hồn nhiên, vô tư lự Cô mang theo vào chiến trường Trường Sơn đầy ác liệt cả những nét đáng yêu của một cô gái tuổi mới lớn, mang theo cả một tâm hồn mơ mộng, rất hồn nhiên, yêu đời Cô mê hát Sống trong hoàn cảnh ác liệt của bom đạn trên chiến trường Trường Sơn, lúc nào cũng cận
kề với cái chết, cô vẫn không bỏ đi sở thích của mình "Thường cứ thuộc một điệu nhạc nào đó rồi bịa ra lời mà hát Lời tôi bịa lộn xộn mà ngớ ngẩn đến tôi cũng phải ngạc nhiên, đôi khi bò ra mà cười một mình "Tuy vậy, chị Thao vẫn say mê chép những lời bài hát mà Định bịa ra Cô thích rất nhiều bài, "thích Ca-chiu-sa của Hồng quân Liên
Xô Thích ngồi bó gối mơ màng: "Về đây khi mái tóc còn xanh xanh "Đó là dân ca Ý trữ tình giàu có" Cô hát trong những khoảnh khắc "im lặng" khi máy bay trinh sát rè rè trên đầu, khi cơn bão lửa sắp chụp xuống cao điểm Cô hát để động viên đồng đội và cũng là để động viên chính bản thân mình, để gửi vào trong tiếng hát nỗi khát khao của tuổi trẻ, của người chiến sĩ, mong được trở về quê hương yêu dấu, được gặp lại người yêu sau bao nhiêu nhớ nhung, chờ đợi
Phương Định sống với những kỉ niệm của tuổi thiếu nữ vô tư giữa gia đình và thành phố Hà Nội thân yêu Gặp một trận mưa đá, ở cô lập tức toát lên một niềm vui con trẻ, niềm vui ấy nở tung ra, say sưa, tràn đầy Cô nhặt những hạt mưa đá để rồi bâng khuâng ngơ ngác khi thấy nó tan biến bất ngờ, cũng nhanh như khi nó ập đến
"Tôi bỗng thẫn thờ, tiếc không nói nỗi Tôi nhớ một cái gì đấy, hình như mẹ tôi, cái cửa
sổ hoặc những ngôi sao to trên bầu trời thành phố" Tất cả mọi kỉ niệm đẹp nhất ở thành phố Hà Nội, về mẹ, về tuổi thiếu nữ trong sáng, vô tư như ùa về, xoáy mạnh trong lòng cô gái Chính những kỉ niệm đó đã làm dịu mát tâm hồn cô trong hoàn cảnh khốc liệt của chiến tranh
Dẫu trong không khí dữ dội của chiến tranh, bom đạn của địch ném xuống dải Trường Sơn nhiều như trút, trong trái tim của Phương Định vẫn luôn thường trực một thứ tình cảm sáng trong, đầy thiêng liêng, cao cả, đó chính là tình đồng chí gắn bó keo sơn giữa 3 nữ chiến sĩ Điều này thể hiện qua những điều nhỏ bé như cô luôn tỉ mỉ chú ý, để tâm đến từng sở thích của các đồng đội Như chị Thao thì rất sợ máu và vắt, thích được làm đẹp: thuê áo lót bằng chỉ màu, tỉa chân mày nhỏ như que tăm, chị còn thích nghe và chép bài hát, chép luôn cả những lời Phương Định bịa ra hát Hay em
Trang 3Nho, em út của tổ, nhỏ nhắn xinh xắn như một que kem trắng Nho rất dũng cảm trên chiến trường nhưng cũng thật dễ thương với sở thích ăn kẹo, thêu thùa, may vá Tình đồng ấy còn được thể hiện qua những hành động vô thức của Phương Định lo lắng cho đồng đội khi ở trên cao điểm chưa về Lúc ấy, trong lòng Phương Định lo lắng, suốt ruột, đứng ngồi không yên.Chị lo lắng đến mức chạy ra chạy vào lắng nghe cả tiếng súng hỗ trợ của các anh bộ đội pháo binh.sự lo lắng ấy khiến chị cáu với cả đội trưởng "Trinh sát chưa về".Điều đó thể hiện lòng quan tâm,lo lắng của chị với đồng đội thật sâu sắc Và thứ tình cảm này được hiện lên rõ nét nhất lúc Nho bị thương
Phương Định và chị Thao đã chăm sóc cho Nho như một người em gái nhỏ ruột thịt của mình Phương Định thì dịu dàng bế Nho lên, rửa vết thương cho Nho bằng nước đun sôi, tiêm thuốc cho em,băng bó, tiêm thuốc và pha sữa cho Nho, còn chị Thao lo cuống cuồng, sốt sắng Đối với Phương ĐỊnh, tình cảm đồng đội,đồng chí là ngọn lửa sưởi ấm lòng,là niềm tin,là động lực,là nguồn động viên khích lệ các chị thêm vững lòng trên mặt trận đầy gian nguy này.Ngược lại,chị Phượng Định cũng rất cần sự cổ vũ,động viên của đồng đội.Chị cảm thấy ấm lòng và tự tin hơn khi cảm thấy ánh mắt dõi theo,khích lệ của các anh chiến sĩ pháo binh.Chị được rất nhiều chiến sĩ cảm mến.Điều đó càng làm tình đồng đội,đồng chí trong chị thêm sâu đậm biết bao!
Có thể nói Nhà văn Lê Minh Khuê đã thành công trong việc khắc họa hình ảnh của các cô gái thanh niên xung phong đặc biệt là nhân vật Phương Định để lại dấu ấn không phai mờ trong lòng bạn đọc Ở đây chuyện được kể theo ngôi thứ nhất, cũng là nhân vật chính nên đã tạo điều kiện để tác giả tập trung miêu tả thành công thế giới nội tâm của nhân vật, nó làm cho cây truyện diễn tả một cách chân thực, tự nhiên Ngoài ra, truyện còn hấp dẫn bạn đọc ở việc tạo tình huống cam go căng thẳng của cuộc chiến tranh Đặc biệt, Lê Minh Khuê đã sử dụng rất thành công các kiểu câu ngắn, rút gọn, đặc biệt để diễn tả không khí căng thẳng ác liệt của chiến trường Nhưng giữa cái ác liệt ấy vẻ đẹp của Phương Định cũng như các cô gái vẫn tỏa sáng, sức trẻ và lòng yêu nước, khát vọng hòa bình đã tạo nên sức mạnh cho cuộc kháng chiến gian khổ và anh hùng
Chiến tranh, bom đạn giờ chỉ còn trong ký ức Nhưng với tác phẩm Những ngôi sao xa xôi của Lê Minh Khuê, hình ảnh ba cô gái thanh niên xung phong đã gợi nhắc cho mỗi người về một thế hệ nữ thanh niên thời chống Mĩ Họ can đảm và dám hy sinh
cả tuổi trẻ cho đất nước Đó không chỉ là hình ảnh tiêu biểu của một thời kì mà còn là hình ảnh tượng trưng cho cả thế hệ phụ nữ Việt Nam
The end