Đề trình bày cảm nhận của em về vẻ mùa xuân trong khổ 1 và 2 của bài “mùa xuân nho nhỏ” của thanh hải

Đề: Trình bày cảm nhận của em về vẻ mùa xuân trong khổ 1 và 2 của bài “Mùa xuân nho nhỏ” của Thanh Hải. Từ đó, nhận xét ngắn gọn về cảm xúc, suy nghĩ của tác giả trước mùa xuân Bài làm: Thanh Hải ( 1930 1980) trưởng thành trong hai thời kỳ kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, ông là một câu bút có công lớn trong công cuộc xây dựng văn học Cách Mạng của miền Nam từ những ngày đầu. Sinh ra là một con của miền đất Thừa Thiên Huế xinh đẹp, đã nuôi dưỡng lên một tâm hồn đằm thắm, trong trẻo, những án thơ của ông luôn rất bình dị, đôn hậu và chân thành. “Mùa xuân nho nhỏ” là một bài thơ nổi bật, giàu ý nghĩa trong cuộc đời sáng tác của ông. Tác phẩm đã cho ta cảm nhận được không khí mùa xuân lan tỏa khắp đất trời, đồng thời chứa đựng một lí tưởng sống cao đẹp, đáng quý của tác giả. “Mùa xuân nho nhỏ” được sáng tác tháng 11 năm 1980, khi nhà thơ đang nằm trong bệnh viện, không bao lâu trước nhà thơ qua đời. Lúc này, nhà thơ chưa được cảm nhận một mùa xuân chân thực mà đây là những tưởng tượng về một mùa xuân hiện hữu trong trái tim tác giả. Nhan đề bài thơ là hình ảnh ẩn dụ độc đáo, giàu ý nghĩa, thể hiện ước nguyện, lý tưởng của nhà thơ muốn được dâng hiến mùa xuân nho nhỏ sống đẹp, sống với tất cả sức trẻ một cách khiêm nhường với mong ước đóng góp cho mùa xuân của đất nước, dân tộc. Bài thơ chính là tiếng lòng, là khát vọng mãnh liệt, mong muốn được cống hiến cho mùa xuân quê hương, đất nước nổi bật lên trong khung cảnh thiên nhiên tuyệt đẹp. Khổ đầu và khổ hai của bài thơ đã vẽ nên một bức tranh mùa xuân trong đó có cả cảnh vật hài hòa cùng với con người. Mở đầu khổ thơ, tác giả đã mở trong một khung cảnh thiên nhiên trong trẻo, đẹp đẽ đến lạ thường: Mọc giữa dòng sông xanh Một bông hoa tím biếc Ơi con chim chiền chiện Hót chi mà vang trời

Đề: Trình bày cảm nhận của em về vẻ mùa xuân trong khổ 1 và 2 của bài “Mùa xuân nho nhỏ” của Thanh Hải Từ đó, nhận xét ngắn gọn về cảm xúc, suy nghĩ của tác giả trước mùa xuân

Bài làm:

Thanh Hải ( 1930- 1980) trưởng thành trong hai thời kỳ kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, ông là một câu bút có công lớn trong công cuộc xây dựng văn học Cách Mạng của miền Nam từ những ngày đầu Sinh ra là một con của miền đất Thừa Thiên- Huế xinh đẹp, đã nuôi dưỡng lên một tâm hồn đằm thắm, trong trẻo, những án thơ của ông luôn rất bình dị, đôn hậu và chân thành “Mùa xuân nho nhỏ” là một bài thơ nổi bật, giàu ý nghĩa trong cuộc đời sáng tác của ông Tác phẩm đã cho ta cảm nhận được không khí mùa xuân lan tỏa khắp đất trời, đồng thời chứa đựng một lí tưởng sống cao đẹp, đáng quý của tác giả

“Mùa xuân nho nhỏ” được sáng tác tháng 11 năm 1980, khi nhà thơ đang nằm trong bệnh viện, không bao lâu trước nhà thơ qua đời Lúc này, nhà thơ chưa được cảm nhận một mùa xuân chân thực mà đây là những tưởng tượng về một mùa xuân hiện hữu trong trái tim tác giả Nhan đề bài thơ là hình ảnh ẩn dụ độc đáo, giàu ý nghĩa, thể hiện ước nguyện, lý tưởng của nhà thơ muốn được dâng hiến mùa xuân nho nhỏ - sống đẹp, sống với tất cả sức trẻ một cách khiêm nhường với mong ước đóng góp cho mùa xuân của đất nước, dân tộc Bài thơ chính là tiếng lòng, là khát vọng mãnh liệt, mong muốn được cống hiến cho mùa xuân quê hương, đất nước nổi bật lên trong khung cảnh thiên nhiên tuyệt đẹp Khổ đầu và khổ hai của bài thơ đã vẽ nên một bức tranh mùa xuân trong đó có cả cảnh vật hài hòa cùng với con người

Mở đầu khổ thơ, tác giả đã mở trong một khung cảnh thiên nhiên trong trẻo, đẹp đẽ đến lạ thường:

Mọc giữa dòng sông xanh Một bông hoa tím biếc

Ơi con chim chiền chiện Hót chi mà vang trời Chỉ với 4 câu đầu của bài thơ, bức tranh thiên nhiên xứ Huế hiện lên đầy chân thật, sinh động bởi 3 nét chấm phá vô cùng tinh tế: một dòng sông xanh, bông hoa tím biếc cùng chú chim chiền chiện đáng yêu Ôi, mùa xuân như tràn ngập qua từng câu chữ và lan tỏa ra khắp đất nước với một vẻ đẹp tươi tắn, tràn đầy sức sống hòa cùng với niềm vui và sự rạo rực của con người Chính vì thế, Thanh Hải đã khéo léo sử dụng biện pháp đảo ngữ ở 2 câu thơ đầu báo hiệu cho ta những thay đổi diệu kỳ của mùa xuân:

Mọc giữa dòng sông xanh Một bông hoa tím biếc Động từ “mọc” đưa đưa lên đầu câu đã góp phần tô điểm thêm cho sức sống mạnh

mẽ đến bất ngờ của một bông hoa đang nảy nở giữa dòng sông hay giữa lòng mùa xuân Sức sống một bông hoa đang vươn lên sau một mùa đông khô lạnh cũng thể hiện sự căng tràn của mùa xuân Chỉ với câu thơ ấy, tác giả đã khiến cảnh vật trở nên lung linh, ấn tượng với người đọc không chỉ với sắc xuân mà còn là sức xuân tràn trề khắp thiên nhiên, đất trời

Bức tranh thiên nhiên của Thanh Hải là sự kết hợp hài hòa của hình khối, màu sắc cùng với âm thanh Chất thơ và chất nhạc như đan xen trong từng câu chữ:

Ơi con chim chiền chiện Hót chi mà vang trời Với các từ cảm thán “ơi”, “chi” gợi lên một cảm xúc hết sức thân thuộc, gần gũi với tác giả đối với loài chim chiền chiện Có phải chăng, tiếng hót của những chú chim chiền chiện

đã quá đỗi quen thuộc, là những thanh âm của mùa xuân không thể thiếu của nhà thơ, thân thuộc như thể một người bạn đáng yêu đang cất lên những âm thanh báo hiệu mùa xuân làm say sưa lòng người Đồng thời, biện pháp nghệ thuật nhân hóa cũng được sử dụng tài tình trong câu thơ này

Nhưng ai ngờ được, những tiếng hót làm say sưa lòng người lại hóa thành những giọt long lanh rơi trên đôi bàn của tác giả:

Từng giọt long lanh rơi Tôi đưa tay tôi hứng

“Từng giọt long lanh rơi” là một hình ảnh giàu sức gợi, là những giọt sương buổi sương mai, những giọt mùa xuân đang long lanh, như tỏa sáng trong ánh nắng vàng Chỉ tưởng tượng thôi, ta vẫn phần nào cảm nhận được sự óng ánh, trong trẻo của giọt xuân ấy Nhưng khi kết nối với câu thơ trước, người đọc bỗng hiểu ra được một điều tinh tế hơn, cái

âm thanh hữu hình ấy có chăng lại hóa thành những vật thể hữu hình Tiếng hót của những chú chim như vang vọng, lơ lửng trong không trung để rồi ngưng tụ thành giọt âm thanh tinh khiết rơi xuống đôi tay đang nâng niu hứng lấy của Thanh Hải Nghệ thuật ẩn dụ chuyển đổi cảm giác được vận dụng tài tình, làm cho câu văn thêm sức gợi hình, gợi cảm, đem lại cho ta nhiều liên tưởng thú vị Thêm vào đó, động từ “hứng” thể hiện một cách trọn vẹn sự nâng niu, quý trọng của người thi nhân trước vẻ đẹp của người thi nhân

Khép lại khổ thơ, người đọc như thực sự được đứng trước cảnh vật xứ Huế, cảm nhận một cách trọn vẹn về một bức tranh mùa xuân với mọi chiều kích Ở đó là một không gian mênh mông của sông nước, bầu trời với những gam màu xanh, tím tươi tắn, dịu dàng Không những thế, bức tranh xứ Huế vừa có những cảnh vật tuyệt đẹp vừa chứa đầy nhiều thanh

âm dịu ngọt, khiến ta không khỏi say sưa, ngây ngất Tất cả đã là thổi hồn vào bức tranh thiên nhiên mùa xuân- một bức tranh đẹp đẽ, hoàn hảo nhất mà tác giả muốn để lại cho cõi đời

Mùa xuân không chỉ được Thanh Hải cảm nhận qua cảm vật mà còn qua hoạt động, nhịp điệu cuộc sống của con người Cảm hứng thơ bắt đầu chuyển từ mùa xuân đất trời sang mùa xuân chung của dân tộc, của đất nước:

Mùa xuân người cầm súng Lộc giắt đầy trên lưng Mùa xuân người ra đồng Lộc trải dài nương mạ

Có thể thấy, mùa xuân đất nước được nhà thơ cảm nhận mà hình ảnh sóng đôi

“người cầm súng” và “Người ra đồng” Tại sao trong hàng nghìn, hàng vạn con người, tác giả lại chọn “Người cầm súng và người ra đồng” Bởi vì họ chính là những con người gánh vác trên vai hai nhiệm vụ chiến lược, trọng yếu của đất nước Đó là nhiệm vụ bảo vệ và lao động, xây dựng đất nước từ sau những đổ nát của chiến tranh, phát triển vững mạnh, cường thịnh Phải chăng, trong những câu chữ của mình, Thanh Hải một mặt đang khắc họa nên tình yêu và trách nhiệm của mỗi nhân dân đối với Tổ quốc, đồng thời ngợi ca tinh thần làm việc hăng say, không ngừng nghỉ, không quản khó nhọc của các chiến sĩ và các nông dân đang cống hiến sức lực của mình cho sự hạnh phúc, ấm no của dân tộc Không những thế, với điệp từ “mùa xuân” và “lộc”, tác giả đã mở ra quang cảnh mùa xuân tươi đẹp của đất nước trong một nền xanh của những chồi non, lộc biếc đang vươn mình chào đón một năm mới với vui tươi, tràn đầy sức sống Chưa dừng lại ở đó, Thanh Hải còn tạo nên cặp hình ảnh tượng trưng mang ý nghĩa ẩn dụ gắn với từ “lộc” như gợi nhắc về một thời chiến đấu oanh liệt, vẻ vang cùng những thành quả lao động đáng tự hào của dân tộc ta trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Đó là hình ảnh những người anh hùng cầm súng trên mặt trận với “Lộc giắt đầy trên lưng” là liên tưởng độc đáo về lớp lá ngụy trang trên lưng của người chiến sĩ như đang nảy nở, sinh sôi cùng các anh ra trận Và ở hậu phương, hình ảnh “Người

ra đồng” với “lộc trải dài nương mạ” gợi cho ta một khoảng trời xanh tươi với những cánh đồng màu mỡ, bát ngát, trải dài trong ánh nắng, dự báo về một mùa màng tốt lành, bội thu

Có chăng, mùa xuân đã đọng lại trong hình ảnh “lộc” đi theo người chiến sĩ, người nông dân trải rộng ra khắp dân tộc với một hy vọng đất nước luôn an lành, hạnh phúc Cái hay, cái tài tình của Thanh Hải đã thể hiện rõ ràng với chỉ vỏn vẹn trong từ “lộc” nhưng lại mang nhiều nét nghĩa sâu sắc Lộc chính là niềm vui của con người trong mùa xuân căng tràn sức sống,

là ước mơ, là lý tưởng cao đẹp đầy hoài bão, khát vọng được cống hiến của tuổi trẻ, sự sôi nổi của trong tâm hồn -tâm hồn của người người lính mạnh mẽ, hiên ngang, tự tin chống chọi trước bom đạn kẻ thù- tâm hồn của người nông dân cần cù, chăm chỉ, hăng hái tăng gia sản xuất để ai ai cũng có cơm ăn, áo mặc, được hưởng một cái Tết đúng nghĩa Và tất cả những điều đó đã làm nên mùa xuân chung, tươi đẹp của quê hương

Kết lại khổ hai là hai câu cuối với nhịp điệu nhanh, vội vã như gợi lên nhịp sống khẩn trương, sôi động

Tất cả như hối hả, Tất cả như xôn xao

Điệp từ “tất cả” kết hợp với các từ láy “Hối hả” , “xôn xao” càng khiến nhịp thơ vang lên một cách khiến nhịp thơ vang lên một cách dồn dập,náo nhiệt hơn, tạo nên một bản hành khúc mạnh mẽ của đất nước bước vào xuân, bước vào thời đại mới Có trải qua cuộc sống, hoàn cảnh vất vả, mới cảm thấy thật hạnh phúc, trân quý biết bao sự hăng say làm việc của người lao động trong xã hội mới Không những thế, có chăng trong tiết tấu lao động không ngừng nghỉ này, trong lòng tác giả cũng có một sự rạo rực, nhộn nhịp khó tả, muốn được hòa mình trong không khí ấy

Qua khổ 1 và khổ 2, ta vẫn đã phần nào hiểu được cảm xúc và suy nghĩ của tác giả trước mùa xuân Ông là một người rất yêu quê hương, đất nước bởi vì chỉ vì yêu cái vẻ đẹp

đó nhà thơ mới có thể cảm nhận rõ được hơi thở của mùa xuân đang tràn về, để rồi đem vào bao dòng thơ những sự tinh túy nhất của mùa xuân Có lẽ, trong lòng nhà thơ lúc này

có chút lưu luyến, muốn được giữ lấy mùa xuân thêm một chút nữa, cảm xúc này lại đan xen với tiếc nuối vì ông vẫn chưa thật sự được hài hòa vào mùa xuân ấy, tất cả chỉ là trong tưởng tượng của ông mà thôi Đồng thời, ông cũng luôn quan niệm rằng cảnh vật luôn đi đôi với con người, cảnh vật chỉ thật sự đẹp khi con người vẫn thật sự đẹp và ngược lại Ông

đã mượn những câu chữ để ca ngợi tình thần hăng say lao động, có trải qua thời kỳ chiến tranh gian khổ, ta mới có thể hiểu được niềm vui, sự hân hoan của tác giả trước những hình ảnh bình dị này Đồng thời, ông cũng đã một lần nữa nhắc lại trách nhiệm cống hiến của chúng ta trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ Quốc thêm vững mạnh, sánh vai với các cường quốc năm châu Đây cũng chính là giá trị lớn nhất của toàn bài thơ

Đọc mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải ta như được tận hưởng cái vẻ đẹp độc đáo của mùa xuân Mùa xuân như có men say và nó đã lan tỏa vào vạn vật, vào da thịt của con người Thanh hải đã dâng tặng cho đời một mùa xuân tràn trề nhựa sống, một mùa xuân tươi đẹp báo hiệu một cuộc sống tươi đẹp, hạnh phúc

The end