ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Phương pháp nghiên cứu
Theo phương pháp nghiên cứu mô tả, cắt ngang
Nghiên cứu định lượng kết hợp với nghiên cứu định tính
2.2.2 Cỡ mẫu và phương pháp chọn mẫu
Chúng tôi tiến hành chọn mẫu toàn bộ cán bộ y tế đang làm việc tại các cơ sở y tế dự phòng tỉnh Hà Giang nhằm đánh giá tình hình số lượng, cơ cấu và nhu cầu nhân lực của đội ngũ y tế dự phòng tại địa phương này.
Mẫu nghiên cứu định tính (Tiến hành thảo luận theo 03 nhóm)
- Nhóm 1: Thảo luận nhóm lãnh đạo, cán bộ y tế dự phòng thuộc tuyến tỉnh (12 người)
- Nhóm 2: Thảo luận nhóm cán bộ y tế dự phòng thuộc huyện Bắc Quang, đại diện cho nhóm vùng địa hình núi thấp (12 người)
- Nhóm 3: Thảo luận nhóm cán bộ y tế dự phòng thuộc huyện Yên Minh, đại diện cho nhóm vùng địa hình núi cao (12 người)
Các cuộc thảo luận nhóm nhỏ tập trung vào việc phân tích thực trạng, các yếu tố ảnh hưởng và nhu cầu về nhân lực cán bộ y tế dự phòng tại tỉnh.
2.2.2.3 Kỹ thuật chọn mẫu: Chọn mẫu có chủ đích
2.2.3 Các chỉ số nghiên cứu
2.2.3.1 Các chỉ số về đặc điểm chung
- Thời gian công tác trong YTDP
2.2.3.2 Các chỉ số về thực trạng CBYTDP tỉnh Hà Giang
+ Số lượng CBYTDP toàn tỉnh; Theo tuyến; Theo đơn vị công tác
+ Cơ sở YTDP đạt mức tối thiểu về CBYTDP so với qui định theo ĐMBC của TT08/BYT-BNV trong toàn tỉnh và theo tuyến công tác
+ Cơ sở YTDP đạt mức tối đa về CBYTDP so với qui định theo ĐMBC của TT08/BYT-BNV trong toàn thành phố và theo tuyến công tác
+ Trình độ chuyên môn của CBYTDP theo lĩnh vực được đào tạo:
+ Trình độ chuyên môn của CBYTDP theo bậc đào tạo:
+ Cơ cấu bộ phận của CBYTDP
+ Cơ cấu theo bộ phận so với ĐMBC của thông tư 08/BYT-BNV + Cơ cấu theo chuyên môn
Cơ cấu chuyên môn so với mức tối thiểu ĐMBC theo thông tư 08 cần được đánh giá để đảm bảo chất lượng dịch vụ y tế Đồng thời, cơ cấu chuyên môn so với mức tối đa ĐMBC theo thông tư 08 cũng đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả hoạt động của các cơ sở y tế Bên cạnh đó, việc xác định cơ cấu cán bộ y tế trên 10.000 dân là cần thiết để đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe cộng đồng.
2.2.3.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến nhân lực y tế dự phòng
- Nhận xét của lãnh đạo cơ sở YTDP về năng lực của CBYTDP
- Nhận xét của lãnh đạo cơ sở YTDP về cơ cấu và trình độ CBYTDP
- Lý do không đáp ứng về cơ cấu và trình độ:
- Nguyện vọng của CBYTDP tại các cơ sở YTDP:
- Lý do không muốn tiếp tục công việc:
- Những công việc chuyên môn chính:
+ Triển khai các hoạt động
+ Thu thập, xử lý thông tin, viết báo cáo
+ Truyền thông, giáo dục sức khỏe
- Những công việc tuyến trên cần làm để nâng cao năng lực CBYTDP tuyến dưới
+ Lập kế hoạch chỉ đạo tuyến phù hợp
+ Tập huấn chuyên môn cho cán bộ chuyên trách
+ Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát
+ Có chế độ khen thưởng phù hợp
- Những việc tuyến dưới cần hỗ trợ từ tuyến trên:
+ Bổ sung nhân lực phù hợp nhu cầu đơn vị
+ Bổ sung trang thiết bị và tài liệu cần thiết
+ Bổ sung kinh phí hoạt động
+ Đào tạo kỹ năng quản lý và giao tiếp
+ Đào tạo kỹ năng chuyên môn
+ Đào tạo kỹ năng nghiên cứu, ứng dụng khoa học
- Ý kiến của lãnh đạo các cơ sở YTDP về đào tạo để đáp ứng nhu cầu về số lượng và chất lượng giai đoạn 2014 - 2018:
+ Qui hoạch đào tạo phù hợp cơ cấu các bộ phận
+ Đào tạo theo địa chỉ
+ Đào tạo chuyên ngành phù hơp
+ Đa dạng các loại hình đào tạo
Nhóm lãnh đạo và cán bộ y tế dự phòng tại tỉnh và huyện đã thảo luận về thực trạng nhân lực y tế dự phòng, các yếu tố ảnh hưởng đến tình hình này, cũng như nhu cầu cấp thiết về nguồn nhân lực trong lĩnh vực y tế dự phòng của tỉnh.
2.2.3.4 Nhu cầu cán bộ y tế dự phòng đến năm 2018
- Số lượng CBYTDP năm 2018 theo thông tư 08
- Số lượng CBYTDP năm 2018 theo từng đơn vị YTDP
- Số CBYTDP nghĩ hưu đến các năm theo tuyến
- Số lượng bác sĩ cho hệ dự phòng năm 2018 theo thông tư 08
- Số lượng kỹ thuật viên xét nghiệm cần cho hệ dự phòng năm 2018 theo thông tư 08
- Nhu cầu CBYTDP tuyến tỉnh theo TT 08 BNV-BYT
- Nhu cầu CBYTDP tuyến huyện theo TT 08 BNV-BYT
2.2.3.5 Nhu cầu đào tạo lại về chuyên môn
- Mong muốn được đào tạo lại của CBYTDP
- Nhu cầu về loại hình đào tạo
+ Đào tạo ngắn hạn chuyên môn
+ Đào tạo ngắn hạn quản lý chương trình
- Nhu cầu về chuyên ngành đào tạo:
2.2.4 C ng cụ và phương pháp thu thập số liệu
2.2.4.1 Công cụ thu thập số liệu
Sử dụng biểu mẫu thống kê để thu thập thông tin về số lượng và cơ cấu cán bộ y tế dự phòng tại phòng tổ chức cán bộ của các cơ sở y tế dự phòng được chọn trong nghiên cứu.
+ Sử dụng bộ câu hỏi cho đối tượng nghiên cứu tự điền về thực trạng nguồn nhân lực
Sử dụng bộ câu hỏi tự điền để xác định nhu cầu đào tạo cho cán bộ y tế và áp dụng bộ câu hỏi phỏng vấn nhằm đánh giá nhu cầu đào tạo cho cán bộ lãnh đạo.
2.2.4.2 Các bước tiến hành thu thập số liệu
- Thu thập thông tin về số lượng và trình độ CBYTDP tại phòng tổ chức cán bộ sở y tế
- Phỏng vấn trực tiếp cán bộ lãnh đạo về tình hình nhân lực y tế dự phòng
- Phát phiếu tự điền cho tất cả cán bộ y tế dự phòng quận/ huyện và thành phố về nhu cầu đào đạo
Nhận lại bảng câu hỏi và nghiên cứu các câu trả lời Nếu đến thời hạn mà chưa nhận được các phiếu khảo sát, bạn có thể liên hệ trực tiếp để nhận.
2.2.5 Xử lý và phân t ch số liệu
- Số liệu thu thập theo các biểu mẫu dựa trên phần mềm Excel
Dữ liệu được kiểm tra để đảm bảo tính phù hợp và giá trị trước, trong quá trình phân tích và thảo luận kết quả Khi phát hiện dữ liệu không phù hợp, cần đối chiếu và cập nhật lại thông tin.
Tần số và tỷ lệ phần trăm liên quan đến tình hình nhân sự trong ngành y tế, bao gồm số lượng cán bộ y tế, trình độ chuyên môn, cơ cấu nhân lực và nhu cầu đào tạo, được phân tích thông qua phần mềm Excel.
Nghiên cứu định tính: Ghi chép lại, phân nhóm thông tin đánh giá và nhận định kết quả.
Vấn đề đạo đức trong nghiên cứu
- Nghiên cứu được sự đồng tình ủng hộ và tạo điều kiện của ngành y tế địa phương
Để đảm bảo tính đạo đức trong nghiên cứu, chúng tôi chỉ tiến hành khảo sát những người đã đồng ý tham gia sau khi được giải thích rõ ràng về các điều khoản trong bản thoả thuận tham gia nghiên cứu.
- Đảm bảo tính bí mật của thông tin, chỉ có những người nghiên cứu mới được tiếp cận với thông tin [33], [38].
QUẢ NGHIÊN CỨU
Đặc điểm chung của khu vực nghiên cứu
Bảng 3.1 Phân bố giới và tuổi theo tuyến Đặc điểm của
Tuyến tỉnh Tuyến huyện Toàn tỉnh
Tỷ lệ (%) Tổng Tỷ lệ
- Cán bộ y tế dự phòng toàn tỉnh nữ nhiều hơn nam, chiếm 54% Trong đó tuyến tỉnh có tỷ lệ là 56,4% và tuyến huyện là 52,6%
- Nhóm tuổi từ 30-39 tuổi có tỷ lệ cao nhất, chiếm tỷ lệ 31,4% Nhóm tuổi trên 50 tuổi chiếm tỷ lệ rất thấp 7,2%
Bảng 3.2 Phân bố theo thời gian công tác Đặc điểm của CBYTDP
Tuyến tỉnh Tuyến huyện Toàn tỉnh
Thời gian công tác trong
Số năm công tác trong y tế dự phòng nhóm từ 1 đến 5 năm có tỷ lệ cao nhất 35,8% Trong đó tuyến tỉnh là 38,6% và tuyến huyện là 34,1%
Bảng 3.3 Phân bố theo nơi đào tạo
Tại Hà Giang Tại Hà Nội Tại khu vực Đông Bắc
Ngoài khu vực Đông Bắc
Khu vực Đông Bắc là nơi chủ yếu đào tạo cán bộ y tế dự phòng, với tỷ lệ 43,2% cho tuyến tỉnh và 46,3% cho tuyến huyện Trong khi đó, các tỉnh ngoài khu vực Đông Bắc chỉ chiếm tỷ lệ thấp, với 12,3% cho tuyến tỉnh và 8,5% cho tuyến huyện.
Thực trạng cán bộ y tế dự phòng tỉnh Hà Giang
3.2.1 Số lượng cán bộ y tế dự phòng tỉnh Hà Giang
Bảng 3.4 Cán bộ y tế dự phòng toàn tỉnh theo tuyến
Tuyến Số lƣợng Tỷ lệ (%)
Số lượng cán bộ tuyến tỉnh (37,7%) thấp hơn tuyến huyện (62,3%)
Bảng 3.5 Tỷ lệ cán bộ y tế dự phòng tuyến tỉnh hiện có theo TT 08/BYT-BNV so với mức tối thiểu Đơn vị
TT 08/BYT-BNV Số lƣợng hiện có
Số lƣợng CBYTDP tối thiểu theo TT08
Tỷ lệ % đạt so với mức tối thiểu theo TT08
TT Y tế dự phòng tỉnh