Bài giảng Công nghệ chế biến dầu thực vật - GV. Trần Thị Hà

Bài giảng Công nghệ chế biến dầu thực vật - GV. Trần Thị Hà

TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ ĐỒNG NAI

KHOA CÔNG NGHỆ

MÔN CÔNG NGHỆ CHẾ BIẾN

DẦU THỰC VẬT

GV: TRẦN THỊ HÀ ĐT: 0916 889 557 Email: Hatran2207@gmail.com

Đồng Nai, Tháng 8/2012

CHƯƠNG 3: CÔNG NGHỆ KHAI THÁC

DẦU THÔ

MỤC ĐÍCH

Lấy tối đa lượng dầu

Đảm bảo chất lượng dầu thô

Công nghệ

Con người

Ép

Thu hồi dung môi

Lọc

SƠ CHẾ NGUYÊN LIỆU

Vận chuyển

Sàng/rây

Bóc vỏ

Vận chuyển

Sàng, rây

Phân loại về kích thước

Loại tạp chất Đảm bảo độ đồng đều hạt

Kiểm tra lưới sàn

Bóc tách

vỏ

Giảm hao hụt Tăng chất lượng Thuận lợi  nghiền, cán

Mè, nành, cải  không bóc vỏ

Độ ẩm

Độ đồng đều

Cắt hạt bằng cơ cấu dao

Nén ép trong khe giữa các trục quay

NGHIỀN, CÁN THÀNH BỘT

Mục

đích

Phá vỡ cấu trúc mô, tế bào

Thuận lợi chế biến cơ, nhiệt

Nghiền búa, nghiền dĩa, nghiền trục

HẤP CHƯNG SẤY

Chưng

Khuấy đảo

QUÁ TRÌNH CHƯNG SẤY

60oC,

W: 9-11%

Lực liên kết dầu giảm

Làm ẩm, đun nóng bột

Nước phân

bố đều

Bột nghiền trương nở

Tính dẻo tăng

Lực ép Dầu thoát ra

Hơi nước

Giảm độ nhớt Vô hoạt

enzym Dầu linh động

Sấy gián tiếp (105 – 1250C)

YẾU TỐ Ả/H QT CHƯNG SẤY

CHƯNG SẤY

Kích thước

bột

Chiều cao lớp bột

ĐK ép

Máy HĐ liên tục và đủ NL Chất lượng nguyên liệu

CHƯƠNG 4: KỸ THUẬT TINH LUYỆN

DẦU THỰC VẬT

MỤC ĐÍCH

Loại tạp chất

Tăng chất lượng

Thành phần

Mùi vị Màu sắc

Vệ sinh

SƠ ĐỒ QUY TRÌNH SẢN XUẤT

Pck

Khử mùi

Hơi quá nhiệt/Pck Lọc

Dầu tinh luyện

LOẠI TẠP CHẤT XỬ LÝ SƠ BỘ TÁCH GUM

XỬ LÝ SƠ BỘ

Dầu thô Gia nhiệt 60-700C Khuấy Xả cặn

15-20ph

nước muối, nước nóng (1/3 so với dầu)

Lắng, ly tâm 1h Kiểm tra trên phiến

kính: tủa ở xơ tách

PP thực hiện

Nành: AV, keo ít  không

Mè, dừa  NaCl 10%, 80 o C

Phản ứng Thủy phân Lượng nước, nước muối sạch

TRUNG HÒA

Loại tạp chất Loại acid béo tự do

Nước xà phòng + dầu trung hoà (thu hồi dầu bằng bồn phân ly)

Dầu mỡ thô

(sau khi loại tạp chất)

Rửa nước lần 2 70-800C

Rửa nước lần 1 60-700C

Ly tâm, tách xà phòng

Ly tâm, tách nước lần 1

Ly tâm, tách nước lần 2

Dầu trung hoà

Dầu đạt tiêu chuẩn Tẩy màu

Phòng KCS: thử màu, kiểm tra vết xà phòng, AV Dầu không đạt tiêu chuẩn

Trung hoà 60-700C Dung dịch NaOH: 12 – 160Be

Xử lý nhũû: NaCl bão hòa T=90-1000C

Bã xà phòng + tạp chất khác Nước nóng (3 - 5%)

Ly tâm rửa nước l1

•Lưu lượng NL vào 2000-3000l

•Thuỷ hoá hơi gum (tuỳ dầu)

•T dầu= 80-90 0 C Aùp lực máy 0.5 - 1 bar Cặn xà bông

•Mở van nước đáy máy nước trên máy,

•để tách bã tốt, lâu dơ Chỉnh van ép dầu ra để dầu vừa đủ trong (P<2 bar) Nước rửa 1 (vào bồn phân ly)

Sơ đồ công nghệ khâu trung hoà dầu liên tục

TRUNG HÒA

Nhiệt độ trung hoà

Nồng độ kiềm

Lượng kiềm

Tốc độ khuấy: 4020

Nhũ tương bền Xà phòng nhỏ

Phá nhũ

Hao hụt

Định tính xà phòng

CHẤT HẤP PHỤ

Không ả/h dầu Hấp phụ ít dầu Hấp phụ tốt

Dễ tìm

Đất hoạt tính

Than hoạt

tính

Quy trình

Dầu đã trung hòa

Tẩy màu T=1000C, P=76cmHg

đưa dầu về để trộn

Than và đất cho mẻ kế tiếp

khuấy 20 - 30' giải nhiệt

Cặn đã hấp phụ màu (than + đất + dầu)

Dầu đã tẩy

KCS kiểm nghiệm Chất lượng

* Dầu trong sáng

* AV <= 0.4 mg KOH/g

* R# 3 - 4 (từng loại)

SƠ ĐỒ QUY TRÌNH CÔNG NGHỆ KHÂU TẨY MÀU

Khử mùi Hydro hóa

THIẾT BỊ TẨY MÀU

LỌC Loại chất hấp phụ

Loại tạp chất

Lưới lọc

MÙI Chế biến

/Pck

Cháy dầu Dầu tràn

SƠ ĐỒ QUY TRÌNH CÔNG NGHỆ KHÂU KHỬ MÙI

Dầu đã tẩy màu

Dầu mỡ đã hydro

cho vào khi t=100-1200C

TBHQ: 10g d.dừa, 20g dầu khác

BHT: 1000g/mẻ

Dầu không đạt, khử mùi lại

Khâu hydrat hoá :

-Lượng muối

-Nhiệt độ;phản ứng, độ

nhớt, khuấy trộn

-Tốc độ khuấy

-Lượng nước nóng

-Lượng dầu: 2/3V bồn

(khuấy, hao hụt)

CÁC VẤN ĐỀ CẦN LƯU Ý TRONG QUÁ TRÌNH TINH LUYỆN

Khâu tẩy màu:

-Dầu: ẩm, tạp chất -Đất và than: lượng, ẩm, tạp chất -Điều kiện: nhiệt độ, P, tốc độ khuấy

Khâu trung hòa:

-Lượng NaOH

-Nồng độ xút

-Nhiệt độ trung hoà

-Tốc độ khuấy

Khâu khử mùi:

-Chân không -Nhiệt độ

-Tốc độ khuấy

- Lượng hơi sục

HYDRO HÓA DẦU

•Bản chất: H 2 + chưa no  chất no hơn

•Tác dụng: giảm sự oxy hoá và trùng hợp của dầu

 bảo quản ổn định hơn, không trở mùi

•Chú ý:

•Chất xúc tác: bột Ni d= 0.05 - 0.1 mm

•Nhiệt độ quá trình: 200-220 0 C

•Lượng hydro: 70-74 m3/tấn

Dầu sau hydro hoá có:

- Tính chất lý hoá thay đổi sâu sắc

- Dạng đặc thành dạng cứng, đặc

- Điểm nóng chảy tăng, IV giảm

- Các acid béo chưa no giảm

- Dầu tự nhiên thường có ở dạng đồng phân cis sau khi hydro hoá chuyển dạng trans có cấu trúc bền vững