Bài giảng tài chính công ty chương 12 TS nguyễn thu hiền

Bài giảng tài chính công ty chương 12 TS nguyễn thu hiền

Chương Thuê mua

Môn Tài chính công ty

TS Nguyễn Thu Hiền

Nội dung

Thuê hoạt động, thuê mua tài chính

Quyết định thuê hay mua?

Đánh giá so sánh thuê và mua

Ưu nhược điểm của thuê mua tài chính

Bằng cách nào để có tài sản?

Mua, đầu tư?

Thuê?

Thuê hoạt động (operating

lease)

Thường kéo dài trong khoảng thời gian ngắn hơn 5 năm

Hợp đồng thuê có thể được bên thuê hủy ngang và chịu một khoản phạt

Thời hạn thuê ngắn hơn đời sống của tài sản (máy tính, xe cộ)

Cuối thời hạn thuê, bên thuê trả TS lại cho bên cho thuê

Hợp đồng có thể cho phép bên thuê mua lại TS

(nhưng không phổ biến)

TS thường còn giá trị thị trường vào cuối thời hạn thuê

Thuê mua tài chính (Financial

lease)

Còn gọi là thuê mua (capital lease, financial lease)

Có thời hạn dài hơn thuê hoạt động

Đối tượng TS thông thường là đất, công trình xây dựng, máy móc thiết bị giá trị lớn

Không thể hủy ngang

Tương tự hợp đồng vay vốn dài hạn, phí thuê mua

TC được khấu trừ thuế; vi phạm các trách nhiệm thanh toán phí thuê sẽ bị buộc phá sản

Thuê mua tài chính (Financial

lease)

Một hợp đồng được gọi là thuê mua TC nếu có một trong những đặc điểm sau:

Quyền sở hữu TS được chuyển từ bên cho thuê sang bên thuê vào cuối thời hạn thuê

Bên thuê được mua lại TS thuê ở một mức giá hợp lý

Thời hạn thuê chiếm 75% đời sống kinh tế của TS thuê

Đầu thời hạn thuê, giá trị hiện tại các khoản phí thuê bên thuê sẽ trả cho bên cho thuê trong suốt thời hạn hợp đồng bằng hoặc lớn hơn 90% chi phí giá vốn bên cho thuê đã bỏ

ra cho TS thuê

Các dàn xếp hợp đồng thuê

mua

Công ty cho thuê TC kinh doanh dịch vụ thuê TC bằng các

phương thức sau:

1. Cho thuê trực tiếp (direct lease): Công ty cho thuê một TS

mình sở hữu

2. Mua và cho thuê lại (sale-leaseback arrangement): Công ty

cho thuê mua TS từ khách hàng và cho họ thuê lại TS đó

3. Cho thuê từ vay (leveraged leasing arrangements): Công ty

cho thuê bỏ vốn để mua tương đương 20% trị giá TS; phần còn lại (80% giá trị TS) do bên thứ ba bỏ ra với tư cách cho bên thuê vay để mua TS Bên thuê, chứ không phải bên cho thuê có trách nhiệm pháp lý đối với khoản thanh toán cho bên thứ ba

Hợp đồng thuê mua TC qui định rõ: ai chịu phí duy tu bảo

dưỡng, phí bảo hiểm TS Trong thuê mua TC, bên cho thuê chịu phí duy tu bảo dưỡng, bên thuê chịu phí bảo hiểm TS

Quyết định thuê hay mua

Với thuê mua TC:

công ty thuê không phải bỏ vốn ban đầu cho TS

TS thuê không xuất hiện trên BTKTS nhưng phải được nêu

rõ trong mục Hoạt động ngoại bảng (off-B/S)

Trách nhiệm trả phí thuê là bắt buộc, không được hủy

ngang hợp đồng thuê

Phí thuê được khấu trừ thuế

Việc nên thuê hay mua được đánh giá qua ngân lưu sau thuế, tại suất chiết khấu là chi phí vay vốn sau thuế

Minh họa – Quyết định

Mua hay Thuê TC?

Công ty Roberts đang cân nhắc giữa quyết định mua hoặc thuê tài

chính một thiết bị sản xuất trị giá $24,000 Công ty có thuế suất thuế thu nhập là 40% Cụ thể hai phương án như sau:

1. Thuê TC: Công ty sẽ ký hợp đồng thuê kỳ hạn 5 năm với

khoản phí thuê hàng năm trả vào cuối các năm là $6,000 Chi phí duy tu bảo dưỡng bên cho thuê chịu trách nhiệm, phí bảo hiểm do công ty R chịu Hợp đồng thuê cho phép công ty R

được mua lại vào cuối kỳ hạn hợp đồng với giá $4,000

2. Mua: Công ty sẽ vay ngân hàng để mua thiết bị này Hợp đồng

vay kỳ hạn 5 năm, có lãi suất 9% năm, được thanh toán bằng các kỳ trả đều cuối năm số tiền là $6,170 Thiết bị này sẽ được khấu hao theo phương pháp MACRS 5 năm Công ty sẽ chi

$1,500 mỗi năm cho chi phí bảo trì Bên cạnh đó công ty cũng

sẽ mua bảo hiểm cho thiết bị này Công ty có ý định sẽ giữ lại thiết bị tiếp tục sử dụng sau thời gian 5 năm

Ngân lưu PA thuê tài chính

Phí thuê hàng năm sau thuế từ năm 1-5:

= $6,000 *(1-40%)

Cuối năm thứ 5 mua lại TS thuê số tiền

$4,000

Ngân lưu sau thuế CFAT:

CF1=…=CF4= 3,600

CF5 = 3,600 + 4,000 = 7,600

Ngân lưu PA

mua-Bảng lịch vay trả nợ

Ngân lưu PA mua – Ngân lưu sau thuế

Ra quyết định thuê hay mua

Ư u điểm của thuê mua TC

ràng buộc phiền phức của bên cho vay (như chính sách cổ tức, thanh khoản tối thiểu)

được vốn giải quyết thanh khoản

hao” đất (thông qua khoản trả tiền vốn gốc chứa đựng trong khoản

thanh toán phí thuê định kỳ cho bên cho thuê), điều mà luật không cho phép trong trường hợp công ty mua đất

mục đầu tư TSCĐ của mình, từ đó có thể cải thiện các tỉ số tài chính (hiệu quả sử dụng tài sản…) Chính vì điểm này, luật pháp có qui định khai báo hoạt động ngoại bảng

với hợp đồng vay truyền thống chỉ cho phép tỉ lệ vay thấp hơn

cho thuê tổng giá trị tối đa là 3 năm phí thuê, và quyền sở hữu tài sản thuê (tất nhiên) vẫn thuộc bên cho thuê Còn trường hợp vay để mua truyền thống, bên cho vay có quyền đòi tổng giá trị của khoản vay trong trường hợp phá sản (số dư vốn gốc và lãi)

Nhược điểm của thuê mua TC

Suất sinh lợi yêu cầu của bên cho thuê

thường cao, nên phí thuê có thể trở nên

không còn hấp dẫn

Trường hợp nếu TS thuê mất khả năng sử dụng, bên thuê vẫn phải trả phí thuê

Một số trường hợp, bên thuê không được

phép cải thiện, cải tiến công năng của TS

thuê mà không được sự đồng ý của bên cho thuê

Tóm tắt

Có nhất thiết phải mua? Chọn lựa nào phù hợp: thuê hay mua?

Thuê hoạt động và thuê tài chính

Quyết định thuê TC hay mua

Ưu nhược điểm thuê TC