Bí quyết để trẻ lắng nghe khi nói chuyện với con: Bạn cố gắng nói chuyện với con mình về những quy tắc nhất định, hoặc bữa tối, hoặc bất kì điều gì và bọn trẻ giả vờ như không nghe thấy. Chúng bắt đầu cãi cọ với bạn, mở loa thật to và không rời mắt khỏi màn hình máy tính. Chúng ngầm chế giễu những lời nói, những “chỉ đạo” của cha mẹ. Không có sự giao tiếp bằng ánh mắt, không có xác nhận và hoàn toàn không có chút thiện chí: “Vâng, con đã hiểu những điều mẹ nói”Không nên trở thành bạn của con mình: Sự thật là, nếu việc trở thành bạn của con đủ để nuôi dạy con thành công, tất cả các bậc cha mẹ có thể sẽ làm theo cách đó. Nhưng thực ra công việc của cha mẹ còn phức tạp hơn như thế. Những đứa trẻ thực sự khao khát ranh giới, giới hạn, đồng thời chúng cần một vài sự phân biệt về sức khỏe khi đi qua tuổi vị thành niên và phát triển thành người lớn. Học làm vợ, làm chồng: Về sống với nhau, nhiều bạn trẻ mới vỡ ra rằng, yêu chưa đủ, muốn sống với nhau hạnh phúc cần phải trang bị đầy đủ kiến thức, kỹ năng để làm vợ, làm chồng...v..v... Là những nội dung chính của tài liệu:"Bí quyết để con lắng nghe khi nói chuyện với chúng và học làm vợ làm chồng để tương lai hạnh phúc" Trân trọng được giới thiệu cùng quý vị bạn đọc!
Trang 1Bí quyết để trẻ lắng nghe khi nói chuyện
với con.
Bạn cố gắng nói chuyện với con mình về những quy tắc nhất định, hoặc bữa tối, hoặc bất kì điều gì và bọn trẻ giả
vờ như không nghe thấy
Chúng bắt đầu cãi cọ với bạn, mở loa thật to và không rời mắt khỏi màn hình máy tính Chúng ngầm chế giễu những lời nói, những “chỉ đạo” của cha mẹ Không có sự giao tiếp bằng ánh mắt, không có xác nhận và hoàn toàn không có
chút thiện chí: “Vâng, con đã hiểu những điều mẹ nói”
Giao tiếp với trẻ khó vì đâu?
Hãy nhìn xem, sự thách thức cùng những hành vi gây phiền nhiễu là điều không tránh khỏi trong quá trình bạn nuôi dạy con cái ở độ tuổi thiếu niên Đó là khi con cái đẩy bạn ra
Trang 2ngoài cuộc sống của chúng, từ chối nói chuyện một cách rõ ràng trong toàn bộ cuộc đối thoại
Bạn có biết lý do vì sao lứa tuổi thiếu niên thường có hành vi này? Chúng làm điều đó bởi vì chúng CÓ THỂ
Cần hiểu rằng bạn phải loại bỏ ngay việc mang đến cho con cảm giác quyền lực
Trang 3Chìa khóa dành cho các bậc phụ huynh trong trường hợp này không phải là tham gia vào những trận chiến mà đứa trẻ gây nên Bạn càng cố gắng làm cho con cư xử theo cách bạn
muốn, đứa trẻ sẽ càng chống lại điều đó
Nếu bạn và con tranh cãi về sự thờ ơ của chúng chứ không phải về vấn đề khác, ví dụ như việc quy định giờ “giới
nghiêm”, con bạn sẽ thắng Điều này là bởi đứa trẻ đã biết cách đưa cha mẹ mình ra khỏi vấn đề giới nghiêm (nơi
chúng không có bất kì chút quyền lực nào) và đưa bạn đến nơi mà chúng có quyền lực hơn: chúng chọn cách bỏ qua bạn
Nói cách khác, nếu con bạn có thể thu hút sự chú ý của bạn vào một “cuộc chiến quyền lực”, chúng sẽ không phải ngán ngẩm nghe bạn nói về các quy tắc
Nếu cô con gái giữa không xuất hiện để lắng nghe những gì
bố mẹ nói, sau đó cô bé hoàn toàn có thể bao biện bằng việc không biết tới những quy tắc đó Và nếu bọn trẻ không lắng nghe bạn, làm thế nào để chúng chịu trách nhiệm với những hành động của mình?
Chúng cũng có thể bịt tai lại, nhắm nghiền mắt rồi nói “La la
la la la Con không nghe thấy gì cả”
Trang 4Giả vờ thờ ơ và từ chối tham gia vào các cuộc trò chuyện lịch sự là điển hình của trẻ trong tuổi thiếu niên, làm thế nào bạn có thể giao tiếp hiệu quả với trẻ em để chúng sẽ nghe bạn?
Đây là một cách để giải quyết việc con bạn thiếu kĩ năng nghe: vẫn hành động như thể chúng đang nghe bạn Gỉa định như chúng đang nghe bạn nói, nhìn thẳng vào mắt con và nói
rõ ràng những quy tắc: “Nếu muốn có chiếc xe vào buổi
sáng, con phải trở về nhà trước 9 giờ tối nay Bố mẹ biết con muốn lái xe, nên hãy chắc chắn con đem xe về trước 9 giờ”
Nếu con bạn tuyên bố không nghe thấy những gì bạn nói và vẫn ở ngoài khi đã 10h05’, thay vì tranh luận với con, hãy nói rằng: “Con biết các quy tắc, nhưng con vẫn không làm theo Vì vậy, con sẽ không được lái xe vào buổi sáng, con có thể thử lại vào tối mai Nếu về trước 9 giờ, con sẽ có xe vào ngày hôm sau”
Đừng để bị kéo vào cuộc đấu tranh quyền lực với con cái Nếu chúng cố gắng kéo bạn vào, hãy quay ra và rời khỏi phòng
Hãy tập trung vào những gì bạn muốn nói và cung cấp
những ý muốn của bạn cho con nghe một cách rõ ràng và
Trang 5trực tiếp nhất, ngay cả khi con tỏ ra mất tập trung như nhìn chằm chằm vào điện thoại di động.
Sau đó làm cho trẻ chịu trách nhiệm về lựa chọn của mình Không tranh luận về việc chúng có hay không nghe bạn bởi
đó chỉ là cuộc trò chuyện đường vòng, sẽ không đưa bạn đến đích
Nếu con bạn vẫn quả quyết: “Nhưng con không nghe thấy gì cả!”, hãy tạo ra một cuộc thảo luận ngắn gọn về cách giữ sự chú ý và lắng nghe người khác nói Giữ thái độ mềm mỏng
và tập trung cao độ, bạn hoàn toàn có thể dạy dỗ trẻ
Giữ được sự tập trung và không tranh luận
Để chắc chắn thông điệp của bạn được truyền tải rõ ràng và mạch lạc, hãy chú ý những điểm sau:
Giữ cho đôi mắt được tập trung: Mục tiêu của bạn là gì? Bạn
cần nói với con điều gì? Hãy nêu thông tin một cách rõ ràng nhất và không cho phép con bạn kéo bạn ra khỏi cuộc nói chuyện
Không quá đề cao cái tôi cá nhân: Khi con bạn hét lên hoặc
giả vờ không nghe thấy, hãy nhớ rằng chúng chỉ muốn cố gắng để cảm thấy mạnh mẽ hơn Tự nhắc mình rằng một
cuộc đấu tranh hay cãi vã sẽ chỉ làm mọi việc thêm tồi tệ
Trang 6Hãy giữ bình tĩnh và nêu những thông tin chính Nếu bọn trẻ
cố gắng kéo bạn vào cuộc chiến, hãy quay lại và bỏ đi
Không tranh luận về những quy tắc của bạn: Nếu thấy con bạn đang bắt đầu một cuộc tranh cãi, hãy tập trung vào
những điều bạn muốn nói chứ không phải ý tưởng của trẻ về
sự công bằng
Sự thật là, nếu bạn tranh luận về quy tắc với con bạn, chúng
sẽ tin rằng các quy tắc cần phải thay đổi Thay vào đó, hãy nói: "Bố mẹ biết con không đồng ý với các quy tắc, và con không muốn lắng nghe Nhưng con không cần phải thích các quy tắc-con chỉ cần làm theo chúng thôi”
Nuôi dạy con trong thời đại của những tin nhắn văn bản: Một số cha mẹ thậm chí có cả cuộc nói chuyện với con cái
họ về những quy tắc và kì vọng của họ thông qua văn bản
Bạn cảm thấy như thế nào nếu không có văn bản, bạn sẽ
không có bất kì tiếp xúc nào với trẻ cả
Tuy tin nhắn văn bản có thể là một cách tốt để giữ liên lạc với con bạn, tôi vẫn khuyên bạn nên có cuộc nói chuyện trực tiếp với con Hãy trình bày quy tắc, hậu quả và hành vi mong đợi khi bạn và con bạn đang ở trong cùng một phòng
Trang 7Cố gắng gắn bó với chiếc điện thoại để khuyế khích và nhắc nhở một cách nhanh chóng.
Ví dụ, tin nhắn: "Bố mẹ biết con muốn chiếc xe vào buổi sáng, vì vậy hãy nhớ về nhà trước 9 giờ tối” là phương pháp tốt hơn một lập luận lằng nhằng về việc tại sao con gái của bạn cần phải được về nhà sớm, hoặc cố gắng để con gái bạn tham gia vào các cuộc đối thoại về những vấn đề khác
Hãy sử dụng tin nhắn văn bản để nhắc nhở các mong đợi của bạn, chứ không phải là cách để thảo luận về mong đợi của bạn
Những gì bạn có thể kiểm soát: phản ứng riêng của mình: Khi trẻ hét lên hoặc cãi vã với bạn, hãy nói rằng: "Đừng nói chuyện với bố mẹ như thế Bố mẹ không thích nó Các quy tắc không thay đổi chỉ vì con hét vào mặt bố mẹ về chúng"
Trang 8Không nên trở thành bạn của con mình.
Sự thật là, nếu việc trở thành bạn của con
đủ để nuôi dạy con thành công, tất cả các bậc cha mẹ có thể sẽ làm theo cách đó.
Nhưng thực ra công việc của cha mẹ còn phức tạp hơn như thế Những đứa trẻ thực sự khao khát ranh giới, giới hạn,
đồng thời chúng cần một vài sự phân biệt về sức khỏe khi đi qua tuổi vị thành niên và phát triển thành người lớn
Không chia sẻ điều quá khó khăn với con
Vai trò của cha mẹ là giảng dạy, huấn luyện và đưa ra những hậu quả, hình phạt phù hợp khi con mình mắc lỗi Nếu cha
mẹ rơi vào vai trò của một người bạn, chúng ta sẽ không thể thiết lập được giới hạn và quy định về những hành vi không phù hợp cho con mình
Trang 9Cha mẹ không nên chia sẻ điều quá khó khăn với con cái.
Nhiều người đã nhận thấy rằng rất nhiều phụ huynh đang cố gắng để trở thành bạn bè của con, có nhiều nhượng bộ cho đứa trẻ, bởi vì họ muốn trở thành phụ huynh “dễ chịu”, mềm mỏng với con cái mình
Đôi khi đó đơn giản là vì các bậc cha mẹ đã kiệt sức vì công việc, trong việc chăm lo cho gia đình hay cố gắng để nuôi dạy con mình một cách tốt nhất có thể
Làm một người bạn sẽ dễ dàng và thoải mái hơn làm một người mẹ Tuy nhiên cần hiểu rằng nếu điều đó cứ tiếp tục,
nó sẽ tạo ra vấn đề nghiêm trọng Một ranh giới mong manh được tạo ra và khó khăn sẽ đến với con bạn trong mối quan
hệ với những người lớn khác
Đôi khi, việc coi con cái mình như người bạn sẽ khiến bạn đối xử với chúng một cách đồng đẳng, chứ không phải một đứa trẻ Kết quả là mức độ tôn trọng bạn và những người lớn khác của đứa trẻ sẽ giảm đáng kể
Trang 10Điều này thực sự không công bằng với trẻ em Khi lớn lên, chúng cần học cách nhận biết vị trí của mình trong thế giới này, và chúng ta cần cho trẻ thời gian để chúng phát triển tuần tự theo từng giai đoạn Việc đối xử với con cái mình như người bạn sẽ không cho phép chúng là những đứa trẻ trong thời gian dài.
Với tư cách một người bạn của con mình, đôi khi bạn chia sẻ
“vượt giới hạn” với con về mọi thứ, bao gồm cả những câu chuyện về khó khăn của người lớn hay những vấn đề phức tạp Điều này rất nguy hiểm bởi nó khiến con bạn có cảm giác bạn là người dễ tổn thương và cần chúng để trở lên
mạnh mẽ
Chia sẻ với trẻ những điều phức tạp là không công bằng bởi
sẽ là quá khó khăn để chúng giải quyết những vấn đề đó
Thay vào đó, cha mẹ có thể giúp con cái mình giải quyết những khó khăn của chúng để trẻ thấy rằng chúng ta ở đây như một người lớn, có bản lĩnh và trách nhiệm
Cần hiểu rằng bạn có thể làm mất đi sự tôn trọng của con nếu cứ mãi chia sẻ những điểm yếu của mình hoặc tỏ ra
không thể xử lí những vấn đề của bạn
"Tôi rất hiểu điều này bởi trước đây, mẹ tôi cũng từng chia
sẻ quá nhiều Bà lo lắng về việc để mất tình cảm của cha tôi,
và tâm sự tất cả những nỗi sợ hãi của mình về mối quan hệ
Trang 11đó với tôi Từ khi còn nhỏ, tôi đã biết bà thật yếu đuối và tôi trở thành người chăm sóc cho bà" tác giả chia sẻ kinh
nghiệm
Sự thật là trẻ em không nên biết những vấn đề khó khăn của cha mẹ Nếu con cái vô tình nghe được những cuộc cãi vã của bạn, hãy nói rằng: “Bố mẹ xin lỗi, điều này không dành cho con Bố mẹ đảm bảo rằng sẽ không để chuyện này xảy
ra lần nữa”
Nếu bạn đang trải qua những khó khăn về tài chính, bạn có thể nói: “Bố mẹ không muốn con gánh nặng về điều này, bố
mẹ đang làm những gì tốt nhất trong gia đình của chúng ta”
Chấm dứt việc chia sẻ vượt giới hạn bằng cách nào?
Nếu đã chia sẻ quá nhiều điều với con bạn, hãy nói: “Lẽ ra
bố mẹ không nên nói những điều đó với con, bố mẹ đã đặt quá nhiều vào con và giờ sẽ không làm thế nữa” Bằng việc thiết lập những giới hạn cần thiết, bạn bắt đầu thay đổi mối quan hệ với con
Trang 12Khi con cái bạn trải qua các giai đoạn phát triển, chúng cần được tách biệt với cha mẹ để phát triển theo cá tính của
mình
Có thể lúc đầu con bạn không thích điều đó, thậm chí chúng
có thể chống lại trong một thời gian, nhưng cuối cùng, đó chính là điều tốt nhất dành cho trẻ Về lâu dài, trẻ sẽ đánh giá cao những gì bạn nói
Cha mẹ phải là người hướng dẫn-không phải bạn bè
Khi đối xử với con như một người bạn, nói với con rằng sức mạnh của cả hai là ngang nhau, điều này sẽ làm bạn giảm khả năng chịu trách nhiệm với con, bạn cũng không thể thiết lập giới hạn và hậu quả khi đứa trẻ có hành vi xấu
Liệu bạn sẽ làm gì nếu chúng nói rằng chúng đã gây ra hậu quả nghiêm trọng và chúng không mong đợi “người bạn” của mình sẽ là một huấn luyện viên điều chỉnh lại hành vi hoặc thiết lập giới hạn cho chúng?
Trang 13Điểm mấu chốt là nếu bạn hành động như người bạn của con mình, bọn trẻ sẽ không cho đó là nghiêm túc.
Tầm quan trọng của sự phân hoạch và tách biệt Thực tế khi con cái bạn trải qua các giai đoạn phát triển, chúng cần được tách biệt với cha mẹ để phát triển theo cá tính của mình
Điều cần làm là hãy đẩy trẻ ra xa một chút để chúng trưởng thành và phát triển ý thức riêng về tất cả những gì xung
quanh
Là cha mẹ, chúng ta phải chấp nhận rằng những đứa trẻ của
họ đang phấn đấu để trở thành những cá thể riêng biệt Nếu cha mẹ và con có một tình bạn nhiều hơn là mối quan hệ cha-con, chúng sẽ khó thực hiện điều này
Điều đó có nghĩa chúng ta không nên đi chơi cùng bọn trẻ?Tất nhiên, dành thời gian với con cái và vui chơi cùng nhau
là điều nên làm Hãy cố gắng dành những cử chỉ và hành động thân thiện đối với trẻ bởi trên thực tế, việc tạo ra những khoảnh khắc yêu thương là vô cùng quan trọng
Trang 14Học làm vợ, làm chồng
Về sống với nhau, nhiều bạn trẻ mới vỡ ra rằng, yêu chưa đủ, muốn sống với nhau hạnh phúc cần phải trang bị đầy đủ kiến thức, kỹ
năng để làm vợ, làm chồng.
Các bạn trẻ tại buổi học làm vợ, làm chồng
19 giờ tối, các bạn trẻ hối hả đến lớp học tiền hôn nhân học làm vợ làm chồng ở phố Kim Mã do Trung tâm đào tạo phát
Trang 15triển cộng đồng CTD tổ chức Trong bài học tìm hiểu về tâm
lý hai giới, thạc sĩ Phan Bích Thủy phát cho mỗi người một
tờ giấy, yêu cầu các bạn trẻ kể ra những tính xấu hay những câu nói của chồng/vợ, hay người yêu khiến họ cảm thấy bị tổn thương nhất Một số bạn trẻ viết ra không chỉ một mà nhiều câu nói khiến mình bị tổn thương
Được sự động viên của người dẫn dắt Phan Bích Thủy, bạn Nguyễn Hoài Thu (sinh năm 1988) bộc bạch: “Bạn trai em rất tốt nhưng anh ấy có điểm yếu là nóng tính Mỗi lần cãi nhau, anh ấy buông lời lẽ nặng nề khiến em thấy bị xúc
phạm Mặc dù, sau đó anh ấy tỏ ra ân hận, xin lỗi nhưng mỗi lần như thế em cảm thấy rất buồn” Bạn Nguyễn Đức Quân, chia sẻ, vợ mình mang tính nói nhiều, nhiều lúc thấy đau đầu
Theo thạc sĩ Thủy, giao tiếp là một trong những vấn đề mà các cặp đôi gặp nhiều nhất trong cuộc sống hiện đại Nhiều người ra ngoài ăn nói nhẹ nhàng nhưng về nhà hay nặng lời với vợ con Có người thể hiện bằng ngôn ngữ không lời tiêu cực như: Ánh mắt coi thường, cái nhếch mép khinh bỉ, nhăn trán, cau mày, thở dài, không nhìn vào mắt nhau Những hành động đó có thể gây ra cho đối phương một loạt các phản ứng sinh học tiêu cực như tăng nhịp tim, tăng huyết áp, stress, trầm cảm
Trang 16Sau khi được chuyên gia giảng giải, bạn trẻ hiểu rằng mỗi người đều mang trong mình tính xấu nên cần phải có sự cảm thông cho nhau Thạc sĩ Thủy cho rằng, sở dĩ phụ nữ nói nhiều bởi thích được quan tâm, chiều chuộng Ngược lại, đàn ông tuy là phái mạnh nhưng luôn muốn nhận được những cử chỉ yêu thương, ngọt ngào từ vợ.
Mang bụng bầu đã 6 tháng nhưng hàng ngày chị Nguyễn Thùy Giang (sinh năm 1987) và chồng vẫn tích cực đến lớp học tiền hôn nhân Lý giải thắc mắc của nhiều người, Giang chia sẻ, thời gian mang bầu tâm lý Giang có nhiều thay đổi,
dễ nổi cáu, hay giận hờn và mau nước mắt Sự thay đổi của Giang khiến cuộc sống gia đình nhỏ xáo trộn “Nhiều lúc chồng không chiều nổi, vùng vằng bỏ đi Mình cũng không
lý giải nổi tính khí mình khác trước thế này”, Giang chia sẻ.Tham gia lớp học, qua các bài tập trải nghiệm và sự tư vấn của các chuyên gia tâm lý, Giang và chồng mới vỡ ra nhiều điều “Hóa ra, hầu hết phụ nữ khi mang bầu tâm tính đều thay đổi chứ không riêng gì vợ mình Hiểu ra, mới thấy
thương vợ và cảm thông cho vợ nhiều hơn”, anh Quân,
chồng chị Giang chia sẻ
Để hạnh phúc bền lâu
Trên 10 năm kinh nghiệm làm tư vấn về tâm lý, tình yêu, hôn nhân, các chuyên gia tâm lý của Cty Cổ phần Tham vấn,
Trang 17Nghiên cứu và Tâm lý học cuộc sống (SHARE) nhận thấy rất nhiều bạn trẻ rơi vào trạng “khủng hoảng tiền hôn nhân” hay “khủng hoảng hậu đám cưới”, tức cảm thấy căng thẳng,
bế tắc, mất phương hướng ngay tại thời điểm chuẩn bị kết hôn và ngay sau khi tuần trăng mật vừa kết thúc
“Không ít đôi đã không vượt qua được cơn khủng hoảng đó,
họ đã chia tay ngay trước thềm đám cưới, hoặc bắt đầu phải đối diện với những rạn nứt ngay sau thời điểm kết hôn
Nguyên nhân chủ yếu là do các bạn trẻ chưa chuẩn bị một cách đầy đủ về tâm lý, cũng như thông tin, kiến thức và các
kỹ năng chung sống trước khi kết hôn”, chị Đoàn Hương, giám đốc SHARE chia sẻ
Theo chị Hương, trước khi kết hôn, đa số bạn trẻ đều ảo tưởng, đặt nhiều kỳ vọng về người bạn đời, về cuộc sống hôn nhân, gia đình Tuy nhiên, thực tế không hẳn vậy “Sau cưới, người đàn ông thường có tâm ký trông đợi, đòi hỏi ở người vợ sự chu toàn, đảm đang, chăm sóc gia đình, đối nội, đối ngoại Trong khi đó, người bạn gái phải làm quen với nhiều vai trò mới làm vợ, làm dâu, làm mẹ khiến họ dễ rơi vào trạng thái căng thẳng, áp lực”, chị Hương cho hay
Theo các chuyên gia tâm lý, hôn nhân 5 năm đầu thường có những cú sốc nho nhỏ, có khi chỉ là những thói quen hằng ngày của người bạn đời, chồng ngủ ngáy, quần áo vứt bừa