Nội dung và phương pháp nghiên cứu
Địa điểm nghiên cứu
- Không gian nghiên cứu: quận Bắc Từ Liêm, thành phố Hà Nội
Đề tài nghiên cứu tập trung vào công tác bồi thường và hỗ trợ trong hai dự án, cụ thể là Dự án Nâng cấp và mở rộng đường 70, đoạn từ đường Trần Hữu Dực kéo dài đến đường.
32) tại phường Minh Khai và Dự án Tuyến đường nối từ đường Đỗ Nhuận thuộc phía Đông Bắc khu Đoàn Ngoại Giao với tuyến đường Xuân La tại phường Xuân Tảo trên địa bàn quận BắcTừ Liêm, thành phố Hà Nội.
Thời gian nghiên cứu
Thời gian tiến hành đề tài: từ tháng 5/2019 đến tháng 10/2020;
Phạm vi thời gian: số liệu thống kê được thu thập từ năm 2016 đến năm 31/12/2019 Số liệu điều tra sơ cấp thu thập trong năm 2019.
Đối tượng nghiên cứu
Nghiên cứu việc thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất tại 02 dự án trên địa bàn quận Bắc Từ Liêm:
- Dự án: Nâng cấp, mở rộng đường 70 (đoạn từ đường Trần Hữu Dực kéo dài đi đường 32) trên địa bàn phường Minh Khai, quận Bắc Từ Liêm
- Dự án: Tuyến đường nối từ đường Đỗ Nhuận thuộc phía Đông Bắc khu Đoàn Ngoại Giao với tuyến đường Xuân La
Hộ gia đình, cá nhân bị thu hồi đất tại 2 dự án trên địa bàn quận Bắc Từ Liêm – Thành phố Hà Nội
Cán bộ, công chức có liên quan đến việc thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất tại dự án nghiên cứu.
Nội dung nghiên cứu
3.4.1 Điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội của quận Bắc Từ Liêm, thành phố
- Điều kiện kinh tế xã hội;
- Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội quận Bắc Từ Liêm
3.4.2 Tình hình quản lý và sử dụng đất của quận Bắc Từ Liêm
- Tình hình quản lý đất đai trên địa bàn quận Bắc Từ Liêm;
- Tình hình sử dụng đất quận Bắc Từ Liêm
3.4.3 Tình hình thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ trên địa bàn quận Bắc
- Khái quát về công tác bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn quận Bắc Từ Liêm;
- Tổ chức thực hiện bồi thường, hỗ trợ trên địa bàn;
- Thực trạng công tác bồi thường, hỗ trợ quận Bắc Từ Liêm
3.4.4 Đánh giá việc thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất tại một số dự án trên địa bàn quận Bắc Từ Liêm
3.4.4.1 Đánh giá kết quả công tác bồi thường, hỗ trợ tại 2 dự án
* Khái quát về 2 dự án:
- Địa điểm, quy mô dự án;
- Kết quả thực hiện 02 dự án
* Đánh giá công tác thu hồi đất tại 02 dự án nghiên cứu a Đánh giá công tác bồi thường khi thu hồi đất
- Các chính sách, cơ sở pháp lý của công tác bồi thường;
- Xác định đối tượng bồi thường;
- Giá đất tính bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất;
- Giá bồi thường về cây trồng, vật nuôi và công trình kiến trúc trên đất b Đánh giá công tác hỗ trợ
- Các chính sách, cơ sở pháp lý của công tác hỗ trợ;
- Xác định đối tượng và điều kiện nhận hỗ trợ;
- Kết quả thực hiện hỗ trợ
3.4.4.2 Đánh giá chung về công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất
- Đánh giá của người dân;
- Đánh giá của cán bộ;
3.4.5 Đề xuất một số giải pháp góp phần nâng cao hiệu quả công tác bồi thường, hỗ trợ tại quận Bắc Từ Liêm
- Giải pháp tăng cường, nâng cao và tuyên truyền công tác quản lý Nhà nước về đất đai;
- Giải pháp giảm bớt các trình tự, thủ tục trong công tác GPMB
- Giải pháp về tăng giá bồi thường về đất và tài sản gắn liền với đất;
- Giải pháp tăng mức hỗ trợ cho người dân bị thu hồi đất.
Phương pháp nghiên cứu
3.5.1 Phương pháp điều tra thu thập số liệu, tài liệu thứ cấp
Thu thập số liệu về điều kiện tự nhiên và kinh tế - xã hội của quận Bắc Từ Liêm, cùng với tình hình phát triển kinh tế và quản lý sử dụng đất tại phòng Tài nguyên và Môi trường Nghiên cứu các văn bản, nghị định, thông tư của Chính phủ, cũng như chính sách của Đảng và Nhà nước liên quan đến bồi thường và hỗ trợ Đặc biệt, xem xét quyết định của UBND quận Bắc Từ Liêm về việc thu hồi đất để thực hiện hai dự án nghiên cứu.
Tại quận Bắc Từ Liêm, việc thu thập tài liệu và số liệu liên quan đến thực trạng công tác bồi thường và hỗ trợ được thực hiện tại Trung tâm Phát triển quỹ đất.
Thu thập số liệu liên quan đến công tác bồi thường và hỗ trợ tại các dự án nghiên cứu của Hội đồng bồi thường giải phóng mặt bằng quận Bắc là rất quan trọng.
3.5.2 Phương pháp điều tra số liệu sơ cấp
Điều tra ngẫu nhiên được thực hiện thông qua phiếu điều tra đã được soạn sẵn, nhằm thu thập ý kiến của các hộ gia đình và cá nhân thuộc diện được bồi thường về đất và tài sản trên đất trong dự án nghiên cứu.
Dự án 1 bao gồm 68 hộ gia đình và cá nhân bị thu hồi đất Để thu thập thông tin, chúng tôi sẽ tiến hành điều tra ngẫu nhiên 30 hộ có đất bị thu hồi thuộc dự án thông qua việc phỏng vấn bằng phiếu điều tra.
Dự án 2 có 32 hộ gia đình và cá nhân bị thu hồi đất, số lượng này được coi là ít Do đó, cần tiến hành điều tra trực tiếp 30 hộ có đất bị thu hồi để thực hiện phỏng vấn bằng phiếu điều tra Bên cạnh đó, cũng cần điều tra 10 cán bộ tham gia trực tiếp vào công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) cho 02 dự án.
- Cán bộ địa chính tại các xã trực tiếp phụ trách công tác BT, HT: 04 người;
- Cán bộ Trung tâm Phát triển quỹ đất trực tiếp phụ trách công tác BT, HT:
- Cán bộ phòng Tài nguyên môi trường trực tiếp phụ trách công tác BT, HT:
- Cán bộ trực tiếp quản lý dự án tại Hội đồng GPMB quận: 01 người;
- Cán bộ chủ đầu tư trực tiếp thực hiện dự án: 01 người
Nội dung phiếu điều tra
Phiếu điều tra các hộ gia đình, cá nhân bị thu hồi đất
Sự minh bạch trong quy trình bồi thường và hỗ trợ của Nhà nước đối với các hộ dân bị thu hồi đất là rất quan trọng Điều này bao gồm các quy định rõ ràng về bồi thường, hỗ trợ, cũng như trình tự thực hiện và trách nhiệm của các cấp, các ngành liên quan trong việc đảm bảo quyền lợi cho người dân.
+ Điều tra, khảo sát thực địa về tình hình thu hồi đất, thực hiện bồi thường, hỗ trợ, tại địa bàn nghiên cứu
+ Đơn giá bồi thường, hỗ trợ của Nhà nước đã phù hợp với giá thị trường chưa + Mục đích sử dụng tiền được bồi thường, hỗ trợ
+ Những khó khăn của hộ gia đình, cá nhân sau khi Nhà nước thu hồi đất
+ Điều tra nắm bắt tình hình đời sống của hộ gia đình trước và sau khi bị thu hồi đất
Phiếu điều tra cán bộ trực tiếp tham gia công tác GPMB
+ Những khó khăn trong công tác bồi thường, hỗ trợ;
+ Tiến độ thực hiện dự án;
+ Sự phù hợp của đơn giá bồi thường, hỗ trợ của nhà nước;
+ Tinh thần của các cán bộ liên quan đến công tác bồi thường, hỗ trợ
3.5.3 Phương pháp chọn điểm nghiên cứu
Quận Bắc Từ Liêm đang hướng đến sự phát triển toàn diện và lâu dài, đồng thời đóng góp vào sự phát triển kinh tế - xã hội của thành phố Trong những năm qua, quận đã triển khai nhiều dự án quan trọng, trong đó có hai dự án nổi bật sẽ cải thiện đời sống người dân và thúc đẩy kinh tế - xã hội Hai dự án này không chỉ hoàn thiện hệ thống giao thông vận tải theo quy hoạch mà còn tạo điều kiện phát triển mạng lưới đường giao thông của quận.
- Các dự án đó thuộc địa bàn các phường có tốc độ chuyển dịch cơ cấu sử dụng đất nhanh
Chính sách bồi thường và hỗ trợ sau giải phóng mặt bằng cần được thực hiện một cách hợp lý nhằm thu hồi đất hiệu quả, đồng thời đáp ứng nguyện vọng của người dân.
Căn cứ các tiêu chí như đã nêu ở trên, 2 dự án được lựa chọn đó là:
- Dự án: Nâng cấp, mở rộng đường 70 (đoạn từ đường Trần Hữu Dực kéo dài đi đường 32) trên địa bàn phường Minh Khai, quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội
Dự án xây dựng tuyến đường nối từ đường Đỗ Nhuận ở phía Đông Bắc khu Đoàn Ngoại Giao đến tuyến đường Xuân La, nằm trong phường Xuân Tảo, quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội.
3.5.4 Phương pháp thống kê, tổng hợp
Dựa trên các số liệu và tài liệu thu thập được, chúng tôi đã tiến hành thống kê và tổng hợp thông qua phần mềm Excel để phản ánh tình hình và đặc điểm của địa bàn nghiên cứu Việc này bao gồm việc thống kê và tổng hợp các số liệu sơ cấp nhằm đánh giá ảnh hưởng của chính sách bồi thường và hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất đến đời sống của người dân tại quận Bắc Từ Liêm.
3.5.5 Phương pháp phân tích số liệu
Dựa trên các tài liệu và số liệu thu thập, bài viết phân tích kết quả công tác bồi thường và hỗ trợ tại quận Bắc Từ Liêm Qua đó, xác định những thuận lợi và khó khăn nhằm đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả công tác bồi thường, hỗ trợ khi nhà nước thu hồi đất cho các dự án trong tương lai tại quận Bắc Từ Liêm.
So sánh các số liệu thu thập được cho thấy sự tác động của việc bồi thường và hỗ trợ đất đến người dân trước và sau khi thu hồi đất tại dự án nghiên cứu Để đánh giá ảnh hưởng của việc thu hồi đất đối với các tổ chức và cá nhân bị ảnh hưởng, tôi đã tiến hành điều tra quan điểm của họ về việc thực hiện chính sách bồi thường và hỗ trợ thông qua các tiêu chí đánh giá cụ thể.
+ Tính minh bạch của quy định bồi thường, hỗ trợ;
+ Mục đích sử dụng tiền bồi thường, hỗ trợ sau khi thu hồi đất;
+ Khó khăn của hộ gia đình cá nhân khi bị thu hồi đất;
+ Tình hình đời sống của hộ gia đình trước và sau khi bị thu hồi đất;
+ Tình trạng an ninh trật tự xã hội.