Các phương thức hỗ trợ trẻ khuyết tật trong trường mầm non. Hãy phân tích những phương thức hỗ trợ từ phía bạn bè? Vì sao phương thức này lại quan trọng với trẻ khuyết tật học hòa nhập?Có 4 phương thức: Phương thức hỗ trợ dựa vào giáo viên+ Sắp xếp môi trường+ Khuyến khích thái độ chấp nhận+ Gợi ý và khen ngợi+ Chấp nhận các mức độ và hình thức tham gia khác nhau+ Điều chỉnh việc giao tiếp Phương thức hỗ trợ dựa vào bạn cùng trang lứa+ Bạn cùng trang lứa là người chủ động hỗ trợ+ Học hợp tác
Trang 1Các phương thức hỗ trợ trẻ khuyết tật trong trường mầm non Hãy phân tích những phương thức hỗ trợ từ phía bạn bè? Vì sao phương thức này lại quan trọng với trẻ khuyết tật học hòa nhập?
Có 4 phương thức:
- Phương thức hỗ trợ dựa vào giáo viên
+ Sắp xếp môi trường
+ Khuyến khích thái độ chấp nhận
+ Gợi ý và khen ngợi
+ Chấp nhận các mức độ và hình thức tham gia khác nhau
+ Điều chỉnh việc giao tiếp
- Phương thức hỗ trợ dựa vào bạn cùng trang lứa
+ Bạn cùng trang lứa là người chủ động hỗ trợ
+ Học hợp tác
- Phương thức hỗ trợ dựa vào các hoạt động hàng ngày
+ Hỗ trợ dựa vào hoạt động chơi
+ Hỗ trợ dựa vào hoạt động chuyển tiếp
+ Hỗ trợ dựa vào các hoạt động trong sinh hoạt hàng ngày
+ Thay đổi nội dung của hoạt động đang diễn ra
- Phương thức hỗ trợ dựa vào hoàn cảnh cụ thể
+ Dạy ngẫu nhiên
+ Làm mẫu và mở rộng
+ Kéo dài thời gian
+ Thay đổi thói quen
Trang 2Phương thức hỗ trợ từ phía bạn bè
Hỗ trợ từ phía bạn bè cùng trang lứa là việc sử dụng bạn học cùng lớp
để giúp đỡ chị học tập tham gia cùng với các những bạn khác Có hai cách sử dụng bạn cùng trang lứa để giúp trẻ khuyết tật học tập là: bạn cùng trang lứa
là người chủ động hỗ trợ và học hợp tác
* Bạn cùng trang lứa là người chủ động hỗ trợ
Đây là những hoạt động hiệu quả nhất trong việc nâng cao kỹ năng xã hội cho trẻ khuyết tật
Giáo viên lựa chọn một số trẻ bình thường, thường là những trẻ hoạt bát, nhanh nhẹn, đi học đầy đủ, có thái độ nhã nhặn, có khả năng tiếp thu và tham gia tốt trong giờ học và nhất là phải sẵn sàng tham gia vào nhóm chơi đặc biệt
Cô giáo sẽ nói cho các em biết một vài cách tiếp xúc với trẻ khuyết tật chẳng hạn như nên chủ động bắt chuyện như thế nào (yêu cầu cho một đồ chơi hoặc đề nghị Sơn chơi với bạn) hoặc đưa ra một chủ đề chơi (hãy chơi đi chợ mua rau Bạn là người mua hàng nhé)
Sau khi tham gia vào những hoạt động như thế này cùng với cô giáo và các bạn bình thường, những trẻ được lựa chọn sẽ thực hành chơi cùng với các bạn khuyết tật ngay trong lớp trong nhiều hoạt động (mỗi hoạt động có thể kéo dài từ 10 đến 15 phút) Khi chuẩn bị trò chơi giáo viên phải sắp xếp môi trường sao cho nó có tác động kích thích các trẻ tương tác với nhau
Trong các giờ chơi giáo viên sẽ luôn ở bên cạnh gợi ý và khen ngợi trẻ những khi cần Để kích thích trẻ khuyết tật phát triển kỹ năng giao tiếp và xã hội, có rất nhiều vấn đề mà giáo viên có thể tập trung vào như hoạt động chia
sẻ, chủ động hội thoại, phản hồi, dạy cho trẻ nhiều cách chủ động và cố gắng trong giao tiếp xã hội Tuy nhiên, giáo viên cũng nên điều chỉnh cách thức làm việc dựa theo nhu cầu cá nhân của trẻ từng lớp
* Học hợp tác
Đây là một cách nhỏ để sử dụng trẻ cùng lớp giúp đỡ trẻ khuyết tật học tập và tham gia vào với tập thể
Trang 3Mục đích của học hợp tác là tập trung vào những hoạt động tương tác
có tính chất phối hợp và những kỹ năng hợp tác và giúp trẻ phát triển lòng tự trọng
Có thể sử dụng hợp hợp tác làm phương tiện để cải thiện kỹ năng giao tiếp và xã hội trong một số trẻ khuyết tật (luân phiên, yêu cầu được giúp đỡ
và giúp đỡ người khác )
Học hợp tác là việc sử dụng tính năng động về mặt xã hội của một tập thể để hỗ trợ sự tương tác và các mối quan hệ bạn bè, thông qua đó giáo viên dạy cho trẻ cách gợi ý bạn bè và tán dương khi bạn thành công Học hợp tác
có bốn yếu tố rất quan trọng: độc lập tích cực, trao đổi thông tin, trách nhiệm của tất cả các thành viên và quy định trong hoạt động nhóm
- Nâng cao sự phụ thuộc tích cực: vì các thành viên của nhóm cùng
phối hợp để đạt được một mục tiêu chung nên ai cũng cần phải phụ thuộc tích cực lẫn nhau
- Yêu cầu phải giao tiếp: để đạt được những mục tiêu thông thường như
đồ dùng dụng cụ để phân chia có chủ đích để khuyến khích sự tương tác các thành viên trong nhóm cần phải giao tiếp với nhau
- Nên giải thích trách nhiệm của từng thành viên thật rõ ràng: mọi
thành viên trong nhóm đều có trách nhiệm tham gia đóng góp công sức để thu được kết quả cuối cùng Mọi trẻ khuyết tật đều có mục tiêu riêng cho từng hoạt động mặc dù những trẻ trong nhóm cùng nhau phấn đấu vì một mục tiêu chung, nhưng mỗi người có thể sẽ làm theo khả năng riêng của mình
- Quy định trong hoạt động nhóm: khi có hai hay ba trẻ cùng làm việc
với nhau chúng phải tuân thủ một số quy định nào đó, ví dụ như thực hiện luân phiên, lắng nghe, chủ động làm và phản hồi
Ngoài những cách thức trên còn có những gợi ý điều chỉnh việc học hợp tác áp dụng với trẻ nhỏ như sau:
- Lựa chọn một số mục tiêu rõ ràng, thống kê những kỹ năng hợp tác để dạy cho trẻ
- Chuẩn bị kế hoạch và kỹ năng cho trẻ
Trang 4- Phân chia trẻ thành nhóm ba người để trẻ có gì tiếp xúc với nhau trong suốt cái giờ học hay hoạt động (trong nhóm này cũng nên có một trẻ bị khuyết tật)
- Khuyến khích trẻ hợp tác bằng cách phân phối đồ dùng, đồ chơi có chủ định
- Giải thích cụ thể từng hoạt động và minh họa cho trẻ hiểu hợp tác là gì (ngồi cạnh nhau, dùng hồ theo lượt)
- Giúp đỡ và theo dõi trẻ gợi ý và khen ngợi khi cần
- Đánh giá và phản hồi cho trẻ biết ("các cháu có thích học cùng nhau không ?", "khi giúp bạn cháu thấy có vui không ?", " ai đã giúp cháu thế?, )
* Phương thức này quan trọng với trẻ khuyết tật học hòa nhập vì:
- Trẻ được tham gia các hoạt động như những trẻ bình thường khác
- Được thực hiện các hoạt động theo khả năng riêng của mình
- Giúp trẻ nâng cao kỹ năng xã hội và giao tiếp
- Trẻ sẽ không cảm thấy bị phân biệt đối xử, được quan tâm, giúp đỡ từ giáo viên và bạn bè cùng trang lứa