TÌNH HUỐNG 6 THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ: THÁCH THỨC LỚN LAZADA SẼ PHẢI ĐỐI MẶT TẠI THỊ TRƯỜNG VIỆT NAM

TÌNH HUỐNG SỐ 6 THÁCH THỨC LỚN LAZADA SẼ PHẢI ĐỐI MẶT TẠI THỊ TRƯỜNG VIỆT NAM I. TÓM TẮT TÌNH HUỐNG 1. Giới thiệu về Lazada Lazada Việt Nam được thành lập vào tháng 3 năm 2012. Với mục tiêu là kết nối các nhà cung cấp đến với người tiêu dùng theo hình thước B2C (Business – To – Customer). Hiện nay sau 6 năm hoạt động. Lazada trở thành trang thương mại điện tử hàng đầu Việt Nam với hơn 50.000 mặc hàng và ngày một tăng lên. Lazada là thành viên của hệ thống bán lẻ Lazada Đông Nam Á cùng với Malaysia, Indonesia, Philippines và Thái Lan, được thành lập vào tháng 02 năm 2012.Tính đến tháng 92013, Lazada.vn cung cấp hơn 42.000 sản phẩm thuộc 12 ngành hàng khác nhau, đáp ứng hầu hết nhu cầu của người tiêu dùng Việt Nam.Chỉ sau 9 tháng hoạt động, trang web Lazada.vn đã đạt mức 23 triệu lượt khách hàng truy cập. Với khẩu hiệu một click, ngàn tiện ích, Lazada Việt Nam không chỉ cung cấp các sản phẩm và dịch vụ tốt nhất mà còn mang đến những trải nghiệm thú vị và giá trị vượt trội cho khách hàng. 2. LAZADA Việt Nam kiếm tiền từ đâu ? Lazada tạo tất cả các nền tảng để quản lí của hàng. Khi một nhà cung cấp nào muốn hoạt động trên Lazada phải chia một khoảng hoa hồng nhất định cho họ. Đó là cách chính mà họ kiếm tiền. 3. Vậy công ty nào là người đã đầu tư sau công ty LAZADA Việt Nam ? Lazada Việt Nam là trực thuộc tập đoàn Lazada Group Đông Nam Á. Lazada Group có công ty chủ quản là tập đoàn Rocket Internet của Đức. Một tập đoàn chuyên sao chép các mô hình kinh doanh thành công trên toàn thế giới. Mục đích chính sẽ là xây dựng lại các mô hình thành công trên toàn thế giới. Rồi sau đó nhanh chóng bán các công ty này cho các nhà đầu tư để kiếm lời để tiếp tục đầu tư vào cuộc chơi khác. Lazada được nhận vốn khủng từ quỹ đầu tư sau lần thứ 5 gọi vốn thì Lazada đã có 236tr USD. Cho tới thời điểm hiện tại thì Lazada là đứa con được ưu ái nhất của Rocket Internet khi trở thành website được rót vốn lớn nhất so với các sản phẩm tương tự đầu tư vào các thị trường Nga, châu Phi và một số nước cùng khu vực Đông Nam Á. Đúng như vậy, Lazada Việt Nam hay chính xác hơn là toàn bộ Lazada ở Đông Nam Á đều bị bán lại cho tập đoàn Alibaba với giá 1 tỷ USD vào năm 2016. Người ta ước tính là khi bán lại những người đầu tư ban đầu chỉ cần đầu tư 1 đồng sẽ thu về 8 đồng. Mặc dù lúc bán lại Lazada vẫn chưa kinh doanh có lãi. Chứng tỏ một điều là Rocket đã nhanh chân hơn khi đầu tư thời gian vào thị trường có tiềm năng ở Đông Nam Á. Đến năm 2018, Tập đoàn bán lẻ lớn nhất thế giới là Amazon tuyên bố thâm nhập thị trường Việt Nam thì Alibaba lại chi thêm 2 tỷ USD vào thị trường Đông Nam Á và bổ nhiệm CEO mới cho thị trường Đông Nam Á. Bà là Lucy Peng là một trong 19 người sáng lập của Alibaba. Mục đích để chiến đấu với Amazon tại thị trường Đông Nam Á.

TÌNH HUỐNG SỐ 6 THÁCH THỨC LỚN LAZADA SẼ PHẢI ĐỐI MẶT TẠI THỊ TRƯỜNG VIỆT

NAM

1 Giới thiệu về Lazada

Lazada Việt Nam được thành lập vào tháng 3 năm 2012 Với mục tiêu là kết nối các nhà cung cấp đến với người tiêu dùng theo hình thước B2C (Business – To – Customer) Hiện nay sau 6 năm hoạt động Lazada trở thành trang thương mại điện tử hàng đầu Việt Nam với hơn 50.000 mặc hàng và ngày một tăng lên

Lazada là thành viên của hệ thống bán lẻ Lazada Đông Nam Á cùng với Malaysia, Indonesia, Philippines và Thái Lan, được thành lập vào tháng 02 năm 2012.Tính đến tháng 9/2013, Lazada.vn cung cấp hơn 42.000 sản phẩm thuộc 12 ngành hàng khác nhau, đáp ứng hầu hết nhu cầu của người tiêu dùng Việt Nam.Chỉ sau 9 tháng hoạt động, trang web Lazada.vn đã đạt mức 23 triệu lượt khách hàng truy cập Với khẩu hiệu "một click, ngàn tiện ích", Lazada Việt Nam không chỉ cung cấp các sản phẩm và dịch vụ tốt nhất mà còn mang đến những trải nghiệm thú vị và giá trị vượt trội cho khách hàng

2 LAZADA Việt Nam kiếm tiền từ đâu ?

Lazada tạo tất cả các nền tảng để quản lí của hàng Khi một nhà cung cấp nào muốn hoạt động trên Lazada phải chia một khoảng hoa hồng nhất định cho họ Đó là cách chính mà

họ kiếm tiền

3 Vậy công ty nào là người đã đầu tư sau công ty LAZADA Việt Nam ?

Lazada Việt Nam là trực thuộc tập đoàn Lazada Group Đông Nam Á Lazada Group có công ty chủ quản là tập đoàn Rocket Internet của Đức Một tập đoàn chuyên sao chép các mô hình kinh doanh thành công trên toàn thế giới. Mục đích chính sẽ là xây dựng lại các mô hình thành công trên toàn thế giới Rồi sau đó nhanh chóng bán các công

ty này cho các nhà đầu tư để kiếm lời để tiếp tục đầu tư vào cuộc chơi khác

Lazada được nhận vốn khủng từ quỹ đầu tư sau lần thứ 5 gọi vốn thì Lazada đã có 236tr USD Cho tới thời điểm hiện tại thì Lazada là đứa con được ưu ái nhất của Rocket Internet khi trở thành website được rót vốn lớn nhất so với các sản phẩm tương tự đầu tư vào các thị trường Nga, châu Phi và một số nước cùng khu vực Đông Nam Á

Đúng như vậy, Lazada Việt Nam hay chính xác hơn là toàn bộ Lazada ở Đông Nam Á đều bị bán lại cho tập đoàn Alibaba với giá 1 tỷ USD vào năm 2016 Người ta ước tính là khi bán lại những người đầu tư ban đầu chỉ cần đầu tư 1 đồng sẽ thu về 8 đồng Mặc dù lúc bán lại Lazada vẫn chưa kinh doanh có lãi Chứng tỏ một điều là Rocket đã nhanh chân hơn khi đầu tư thời gian vào thị trường có tiềm năng ở Đông Nam Á

Đến năm 2018, Tập đoàn bán lẻ lớn nhất thế giới là Amazon tuyên bố thâm nhập thị trường Việt Nam thì Alibaba lại chi thêm 2 tỷ USD vào thị trường Đông Nam Á và bổ

nhiệm CEO mới cho thị trường Đông Nam Á Bà là Lucy Peng là một trong 19 người

sáng lập của Alibaba Mục đích để chiến đấu với Amazon tại thị trường Đông Nam Á

II TRẢ LỜI CÂU HỎI

Câu hỏi 1: “Lazada đã tăng trưởng quá nhanh trong 1 năm đầu nên họ hơi ảo tưởng về con số trong tương lai” – theo anh/chị nhận định trên có đúng không? Vì sao?

-Việc “LAZADA đã tăng trưởng quá nhanh trong 1 năm đầu nên họ hơi ảo tưởng

về con số trong tương lai” là sai

- Giải thích :

Ý 1: LAZADA đã tăng trưởng quá nhanh trong 1 năm đầu

Chỉ 9 tháng sau khi có mặt ở thị trường Việt Nam, Lazada.vn đã đạt được mốc 23 triệu lượt truy cập Theo báo cáo cuối năm 2013 của hãng nghiên cứu comScore (Mỹ), Lazada.vn là trang web thương mại điện tử của nước ngoài duy nhất có mặt trong top 5 website bán lẻ hàng đầu Việt Nam với lượng truy cập cao thứ 2 (khoảng 2,3 triệu lượt/ngày)

Ý 2: LAZADA không hề ảo tưởng về con số trong tương lai

Thứ nhất: Con số họ mong muốn

Bất kì doanh nghiệp nào trc khi bc vào hoạt động tại 1 thị trường mới đều phải có mục tiêu và con số hướng tới, vị vậy con số trong tương lai mà LAZADA mong muốn là 1 điều cần thiết đối vưới 1 doanh nghiệp, họ cần biết họ đang làm gì và hướng tới điều gì

Thứ 2: Con số họ mong muốn là có cơ sở

- Khi đó họ đang đứng đầu, là website thương mại điện tử số 1 tại Việt Nam

- Tất nhiên không thể phủ nhận việc này là do nguồn vốn dồi dào mà LAZADA có nhưng đó cũng có thể coi là lợi thế cũng như căn cứ để xác định mục tiêu trong tương lai

- Hơn nữa LAZADA tại Việt Nam là công ty thuộc LAZADA Group, một công ty đã khá thành công và có tên tuổi, họ có những bộ phận phân tishc thị trường Một nhà kinh doanh cũng cho biết Không chỉ chịu chi cho truyền thông, Lazada còn đổ tiền chiêu mộ các nhân tài về thương mại điện tử tại Việt Nam với mức lương “khủng”

“Lazada sẵn sàng bỏ ra số tiền lớn để có một nhân sự giỏi, vắt sức lao động của họ trong 4-6 tháng rồi sau đó sẵn sàng… từ bỏ để có được những người giỏi khác Cách làm này của Lazada là tận dụng tối đa những gì là tinh hoa, tốt nhất của thương mại điện tử tại Việt Nam để biến mình trở thành mạnh nhất trong thời gian ngắn nhất Với những con người, cả một hệ thống vận hàng đưa 1 LAZADA trong vòng 9 tháng vươn lên vị trí dẫn đầu thì việc dùng từ “ họ ảo tưởng về doanh số ” là sai

- Lazada có đội ngũ hàng trăm kỹ sư công nghệ và là một trong số rất ít những nền tảng toàn diện, hội tụ đầy đủ các bộ phận và cung cấp dịch vụ từ đầu đến cuối (end to end) Cơ sở hạ tầng của chúng tôi hỗ trợ phát sóng trực tuyến (livestream) và trò chơi

để tăng sự tương tác, cũng như một giải pháp thanh toán kỹ thuật số cho người bán và khách hàng

- Nếu nhìn nhận một cách đúng đắn thì LAZADA đề ra những con số đó hoàn toàn có

lý do và cơ sở chỉ là thị trường tại Việt Nam khốc liệt và rất nhiều yếu tốc khác đã dẫn đến việc tuột dốc không phanh của doanh nghiệp này

Thứ 3: Đây là kế hoạch đầu tư và mục tiêu dài hạn của LAZADA

James Dong - tân Tổng giám đốc của Lazada Việt Nam, đã có buổi chia sẻ với CafeF về chiến lược và sự phát triển bền vững của Tập đoàn tại Việt Nam,

Tại Lazada, chúng tôi đặt mục tiêu phục vụ 300 triệu khách hàng vào năm 2030 và kiên định với mục tiêu đó bằng cách không ngừng nâng cao trải nghiệm người dùng

Đây vẫn là mục tiêu LAZADA đang không ngừng nỗ lực và chuyện tương lai vẫn còn là

1 ẩn số lớn, LAZADA vẫn đang cạnh tranh khốc liệt với các đối thủ của mình, nó vẫn là một trong những hệ thống thương mại điện tử đang cạnh tranh vị trí số 1 nên việc họ đặt

ra mục tiêu này, những con số này chưa hẳn là điều không thể thực hiện

Ý 3: Việc tụt dốc có phải minh chứng LAZADA ảo tưởng ?

Thứ nhất của các trang TMĐT Tiki, Lazada, đều lỗ chứ không chỉ riêng LAZADA Thứ hai: Không thể nhìn vào việc LAZADA lỗ mà đánh giá rằng họ ảo tưởng, vấn đề của Tiki, LAZADA không phải là bài toán kinh doanh thông thường, mà là bài toán về tài chính Kết quả kinh doanh có thể không được tốt nhưng nếu bán được cổ phiếu, giá cổ phiếu tăng họ còn kiếm được nhiều tiền hơn

Thứ ba tài sản giá trị nhất của các trang này là hệ thống, đặc biệt là mạng lưới bán hàng và tập khách hàng Chúng ta có thể thấy rằng hệ thống của Tiki hay Lazada có thể

từ hàng triệu đến chục triệu user (đây chính là tài nguyên giá trị của họ), một số quỹ có thể họ đầu tư chiến lược để sử dụng hệ thống với những mục tiêu khác

Ví dụ như Alibaba sử dụng Lazada để đưa hàng Trung Quốc dễ dàng tiếp cận với thị trường Việt Nam Họ có những nguồn lợi nhuận khác để phân bổ để bù lỗ cho hoạt động của Lazada, dĩ nhiên họ chấp nhận lỗ quan trọng là chiến lược tổng thể của họ thành công Hãy để ý đến mục đích thâu tóm hay đầu tư vào kênh TMĐT của các đại gia Ví dụ như Vin Group họ phát triển Adayroi không hề quan tâm đến lợi nhuận từ việc bán hàng,

mà mục tiêu của họ là hoàn thiện hệ sinh thái của mình, là kênh chiến lược kết hợp với Vin Mart+ để tiêu thụ các sản phẩm độc quyền của Vin, cũng như gia tăng giá trị cho Vin ID…

Thứ tư là giá trị khác biệt của các sàn TMĐT lớn thể hiện rất rõ ràng để tạo xu hướng người dùng, khảo sát hành vi người dùng Chúng ta có thể thấy rõ trong ví dụ cụ thể, chỉ với 2 giờ đầu sau mở bán đã có 10.000 máy Galaxy M10 được đặt mua Những con số ấn tượng đã giúp Galaxy M10 phá vỡ mọi kỷ lục từ trước tới nay của Samsung trên Lazada cũng như toàn thị trường TMĐT

Câu hỏi 2 Qua phân tích tình huống, anh/chị nhận ra 5 thách thức lớn nhất của Lazada tại thị trường Việt?

1 Ôm quá nhiều, tiêu quá ác

Lazada là đại siêu thị với gần 27.000 loại sản phẩm tới thời điểm hiện tại, con số này là quá nhiều để quản lý tốt Như bạn biết Amazon cần 7 năm để có lãi thì Lazada đặt chỉ tiêu chỉ 2 năm Theo thống kê hơn 20 doanh nghiệp ngành dot com lớn nhất thế giới có giá trị trên 1 tỷ usd thì chỉ có 3(Amazon, Rakuten, 360Buy) tức chưa tới 15% số doanh nghiệp thành công trong lĩnh vực này gây dựng được đế chế tỷ usd dạng B2C, đây là mô hình thành công kinh điển vì nó rất khó thành công và một khi thành công thì rất khó đánh bại

Lazada sẽ phải đối mặt với vấn đề quản lý sản phẩm vô cùng lớn với việc quản lý các mối quan hệ nhà cung cấp, khách hàng do hình thức thanh toán trực tuyến chưa phổ biến nên vấn đề địa điểm, giao vận từ tỉnh này tới tỉnh khác tốn kém khá nhiều thời gian và chi phí Lazada vốn không cung cấp sản phẩm do họ tự sản xuất nên bị phụ thuộc rất nhiều vào nhà cung cấp và vì thế luôn ở trạng thái bị động, nhất là có thể mất uy tín với khách hàng nếu nhà cung cấp không đảm bảo đúng theo hợp đồng Trở ngại lớn nhất là Lazada phải bán được số lượng lớn cho mọi mặt hàng và vì thế nhà cung cấp sẵn sàng ưu ái họ hơn từ giá và số lượng cung cấp và thời gian giao hàng cũng như bảo hành sản phẩm Thật may là số khách hàng đến từ 2 thành phố lớn HN và HCM chiếm tỉ lệ lớn nhưng trong tương lai không xa Lazada phải nhìn nhận ra được thị trường mà họ cung cấp không chỉ ở 2 thành phố này bởi, các sản phẩm của Lazada thực chất không rẻ và khách hàng ở 2 thành phố này là các khách hàng sành sỏi, họ dễ nhận ra điều này, trong khi 70% khách hàng Lazada nhắm tới là nghiệp dư, ít hiểu biết

Quản lý một khối lượng đầu sản phẩm khổng lồ sẽ tiêu tốn rất nhiều tiền quảng cáo cho các mặt hàng này cũng như quản lý chúng Thành công của Lazada nhờ vào kinh nghiệm quản lý nhiều hơn là sáng tạo, điều này thì kém xa Amazon

2 Dịch vụ không thể hoàn hảo như cam kết

Khác với Zalora, chỉ bán 1 loại sản phẩm là thời trang Lợi thế của site này là chi phí quảng cáo cho sản phẩm này không cao Tôi đã phân tích các sản phẩm của Zalora và Lazada và tính toán chi phí trung bình quảng cáo các ngành hàng thì chi phí cho Lazada gấp 5 lần chi phí trung bình quảng cáo cho Zalora, trong khi bài toán quản lý Zalora dễ dàng hơn rất nhiều

Mặt hàng trên Zalora dễ quảng cáo vì hình ảnh bắt mắt, giao hàng dễ do nhỏ gọn và không sợ móp méo, có thể đổi trả dễ dàng, giá không quá cao so với cá mặt hàng đồ điện

tử hàng triệu vnd trên lazada nhà cung cấp ít hơn và đối tượng sử dụng co gọn hơn điều này giúp Zalora mặc dù có biên lợi nhuận thấp nhưng lại được đánh giá cao về sự thành công trong tương lai nhiều hơn gã khổng lồ Lazada

Lazada gần đây gặp một vấn đề lớn mà chưa giải quyết triệt để là bảo hành sản phẩm, bản thân họ không là đơn vị sản xuất cũng như cung cấp mà phải qua các nhà phân phối khác

và chỉ là nơi tạo ra trải nghiệm mua sắm, thu tiền hộ nhà cung cấp và giao hàng tới tận nơi, nhưng khách hàng thì chỉ hiểu một điều đơn giản là tôi mua hàng của Lazada chứ không phải của nhà cung cấp A, B hay C Tính thương hiệu của Lazada sẽ khiến họ gặp khó khăn nhiều trong việc giải thích với khách hàng khi Lazada cho phép bán quá nhiều mặt hàng xuất xứ từ Trung Quốc

3 Đánh giá sai về thị phần trực tuyến VN

Thị trường trực tuyến là tiềm năng như đại đa số các doanh nghiệp vẫn bàn ra tán vào nhưng tiềm năng thế nào thì từ trước tới này đa phần là đoán mò và thiếu căn cứ, các số liệu thu thập được đều từ bộ công thương hay hiệp hội thương mại điện tử, các con số này là không chính xác do số doanh nghiệp báo cáo về thường không trung thực hoặc không hết Bức tranh vốn mịt mờ càng mờ mịt hơn

Lazada có thể có thị trường tỉ usd ở VN nhưng vào thời điểm mấy năm nữa thị trường này bị xé nhỏ hơn nhiều do đặc tính tiêu dùng của người dùng Việt Nam THIẾU TRUNG THÀNH, ngay cả khi bạn có database khách hàng đi nữa thì khách hàng thân thiết của bạn vẫn có thể nhảy sang website đối thủ mua sản phẩm của họ, tất cả ở niềm tin vốn dễ lung lay của người Việt Lazada đã có tăng trưởng quá nhanh trong 1 năm nên họ đã hơi

ảo tưởng về con số trong tương lai, nhưng tôi ngờ rằng trong năm thứ 2 kinh doanh tốc

độ tăng trưởng của Lazada sẽ chậm lại một cách đáng kinh ngạc và xem Lazada khắc phục nó như thế nào.Tất nhiên là có cách giải quyết nhưng nó sẽ thay đổi một chút về mô hình kinh doanh hiện tại của Lazada vốn theo đuổi

4 Quản lý nhân sự , bài toán đau đầu tại Lazada trong tương lai

Để làm việc ở Lazada, bạn sẽ chịu rất nhiều áp lực cạnh tranh từ chính đồng nghiệp và từ đối thủ cạnh tranh cũng như từ trong bạn khi bạn phải hoàn thành khối lượng công việc đặt ra với một KPI cụ thể Nhân sự mới trong ngành này đa phần là sinh viên mới ra trường nhưng khác với các nước , ở các trường đại học VN sinh viên thiếu rất nhiều kĩ năng nên tỉ lệ đào thải nhanh ở Lazada là điều không khó hiểu Về nhân sự cao cấp, Lazada sẵn sàng trả bạn với mức lương cao nhưng bù lại bạn cũng dễ bị đào thải nếu không đạt các chỉ tiêu đề ra, văn hóa người Việt ít muốn thay đổi, họ muốn an phận hơn nên Lazada sẽ khó tìm được nhân sự giỏi có khả năng lãnh đạo và lại vừa sáng tạo ở độ tuổi không còn trẻ, đây là một thách thức lớn khi Lazada muốn phình to hơn ở VN

Nhân sự cấp thấp như giao vận, kiểm hàng không hề nhỏ nhưng đây lại chính là đối tượng đáng lo ngại nhất bởi độ tuổi lao động này bị giới hạn khi Lazada yêu cầu họ làm việc với sức khỏe 9x nhưng kinh nghiệm của một 8x đời cuối, đơn giản họ là công ty đa quốc gia Đối tượng này ra vào liên tục và bài toán quản lý sẽ gây nhiều khó khăn , thay

vì dành thời gian để sáng tạo Lazada chỉ có thể làm tốt tới mức mà họ đã làm với các sản phẩm mà họ có, mô hình dập khuôn

5 Bài toán về lợi nhuận biên - kinh điển

Thời điểm này khi kinh tế VN đang khó khăn, việc thắt chặt chi tiêu sẽ ảnh hưởng lớn tiêu dùng trực tuyến Một số ngành hàng có tăng trưởng tốt sẽ giảm trong những năm tới, vốn đem về tỉ suất lợi nhuận cao khiến Lazada phải cắt giảm số lượng bán và tăng cường bán các sản phẩm khác Mặc dù được hỗ trợ tốt về công nghệ cũng như lường trước điều này nhưng để lãi được 1 đồng từ bán lẻ trực tuyến Lazada sẽ phải tính toán cực kì chuẩn xác nếu không số tiền 100tr usd vừa huy động cũng tiêu hết sau vài năm

Nếu Lazada chiếm lĩnh toàn bộ thị phần bán lẻ trực tuyến thì cùng lắm cũng chỉ nắm được 30% thị trường trong 3 năm nữa, 40% trong 5 năm nữa thì với giá trị lợi nhuận thu được từ mảng bán lẻ , giá trị công ty lúc đó cũng chỉ rơi vào ngưỡng 300tr usd trong khi Lazada đã gọi vốn tới 236tr usd tại thời điểm này Đó là lý do sẽ khó gọi vốn được vòng tiếp theo nếu Lazada không chỉ ra được thị phần lớn hơn mà họ sẽ có với nhà đầu tư Nhưng thật thú vị là RI thường bán toàn bộ công ty sau khi thành công tại một thị trường nên con số này có thể đã được tính toán trước chăng