Những tài liệu viết về chế độ chính uỷ, chính trị viên của quân đội nhân dân việt nam trong những năm kháng chiến chống pháp và chống mỹ; kinh nghiệm của hồng quân liên xô và quân đội trung quốc

Nhiệm vụ chung của CU, CTV tỉnh, huyện đội là giỳp cấp uỷ cấp mỡnhthực hiện sự lãnh đạo của Đảng đối với LLVT địa phương; tổ chức giáo dụcchính trị, lãnh đạo tư tưởng và tiến hành cụng t

PHẦN 1:

Những tài liệu viết về chế độ chính uỷ, chính trị viên của quân đội nhân dân Việt Nam trong những năm kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ; Kinh nghiệm của Hồng quân Liên Xô và quân đội Trung Quốc -

*CHẾ ĐỘ CHÍNH UỶ, CHÍNH TRỊ VIÊN TRONG LỰC LƯỢNG VŨTRANG NHÂN DÂN VÀ NHIỆM VỤ, CHỨC TRÁCH CỦA NGƯỜI CHÍNH

UỶ, CHÍNH TRỊ VIÊN TỈNH, HUYỆN ĐỘI: ĐỀ CƯƠNG DỰ THẢO GIẢNGCHO LỚP CÁN BỘ QUÂN SỰ ĐỊA PHƯƠNG.-H.:HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ,

1973 – 5 TR.355(V)13/T 4408

Tập tài liệu này gồm 2 phần chính:

I Chế độ Chính uỷ (Chính trị viên) (CU(CTV)) là một chế độ tổ chức

để thực hiện sự lãnh đạo của Đảng đối với lực lượng vũ trang (LLVT) nhân dân.

Trong phần này những người biên soạn đề cương tập trung làm rõ nhữngvấn đề sau:

- Để lãnh đạo chặt chẽ LLVT, Đảng ta đó định ra đường lối, nhiệm vụ,phương châm, nguyên tắc xây dựng và chiến đấu cho LLVT xác định nguyêntắc, chế độ lãnh đạo và đặt ra chế độ công tác chính trị (CTCT) trong LLVT

Đó là những vấn đề rất quan trọng, quyết định sinh mệnh chính trị, sứcmạnh chiến đấu và chiến thắng của LLVT nhân dân Nhưng để thực hiện nhữngvấn đề đó, Đảng phải định ra những hỡnh thức tổ chức, phải cú cơ quan và conngười chuyên trỏch, được quy định chức năng, nhiệm vụ rõ ràng, được xây dựngthành hệ thống tổ chức chặt chẽ, vững mạnh, phự hợp với đặc điểm tổ chức, hoạtđộng của LLVT Do đó mà hệ thống CU (CTV) và hệ thống cơ quan chớnh trị rađời trong LLVT nói chung và LLVT địa phương nói riêng

- Chế độ CTCT gắn liền với sự lãnh đạo của Đảng đối với LLVT nhândân Nhiệm vụ cơ bản của CTCT là thực hiện sự lãnh đạo của Đảng đối vớiLLVT Để thực hiện nhiệm vụ đó, Đảng phân công những người cán bộ, đảngviên của Đảng có đạo đức, năng lực làm CU (CTV), chủ trỡ tổ chức thực hiện sựlãnh đạo của Đảng, chủ trỡ CTCT trong LLVT Đó là yờu cầu tất yếu, là mộttrong những điều kiện bảo đảm về tổ chức để giữ vững và thực hiện thắng lợi sựlãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp, toàn diện của Đảng đối với LLVT nhân dân, pháthuy sức mạnh và hiệu quả của CTCT.

Kiên định chế độ CU - CTV là sự thể hiện quỏn triệt sõu sắc quan điểm,đường lối, nguyên tắc tổ chức xây dựng LLVT nhân dân của Đảng

II Nhiệm vụ, chức trách công tác của người CU, CTV tỉnh, huyện đội.

Nhiệm vụ chung của CU, CTV tỉnh, huyện đội là giỳp cấp uỷ cấp mỡnhthực hiện sự lãnh đạo của Đảng đối với LLVT địa phương; tổ chức giáo dụcchính trị, lãnh đạo tư tưởng và tiến hành cụng tỏc tổ chức trong LLVT địaphương; kết hợp với các ngành, cỏc đoàn thể chỉ đạo CTCT, tư tưởng, hướngdẫn phong trào nhân dân tiến hành đấu tranh vũ trang, xây dựng LLVT nhândân, củng cố quốc phũng ở địa phương

Cụ thể là:

- Giữ vững và tổ chức thực hiện thắng lợi mọi đường lối, chủ trương,chính sách của Đảng trong LLVT địa phương và trong cụng tỏc quân sự địaphương

- Tổ chức chỉ đạo tiến hành cụng tỏc xây dựng con người, giỏc ngộ quầnchỳng làm cỏch mạng

- Tổ chức chỉ đạo việc tiến hành xây dựng tổ chức Đảng trong cơ quan và

bộ đội địa phương, tích cực góp phần xây dựng tổ chức Đảng địa phương, xâydựng đội ngũ cán bộ quân sự địa phương và cỏc tổ chức quần chỳng trong LLVTđịa phương

- Hướng dẫn mọi người, mọi ngành ở địa phương hoạt động công tác quân

sự trong mọi hoàn cảnh, đi đúng quan điểm, đường lối của Đảng

- Xây dựng và tăng cường đoàn kết nội bộ, đoàn kết quân dân, đoàn kếtquốc tế, phỏt huy cao độ sức mạnh đoàn kết thống nhất của đơn vị, của địaphương để thực hiện thắng lợi mọi nhiệm vụ quân sự

- Tổ chức chỉ đạo tiến hành đấu tranh với mọi kẻ thự trờn mặt trận chớnhtrị tư tưởng

- Chăm lo xây dựng, tổ chức tốt đời sống tinh thần, vật chất của LLVT địaphương cựng cỏc ngành quan tõm chăm sóc hậu phương của cỏn bộ, chiến sĩ cỏcLLVT

*CHế Độ CHíNH Uỷ (CHíNH TRị VIấN) TRONG LựC LƯợNG VũTRANG NHÂN DÂN VIệT NAM – H.: HọC VIệN CHíNH TRị, 1971 – 18TR

Trong đó khẳng định việc xác lập chế độ CU (CTV) trong LLVT là doyờu cầu khỏch quan của sự lãnh đạo của Đảng và CTCT trong LLVT Nú là mộttrong những điều kiện bảo đảm chắc chắn về tổ chức để giữ vững và thực hiệnthắng lợi sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp, mọi mặt của Đảng đối với LLVT nhândân và phỏt huy mạnh mẽ hiệu lực của CTCT

CU (CTV) và người chỉ huy quân sự đều là thủ trưởng của bộ đội, đềuchịu trách nhiệm chung về mọi mặt công tác trong đơn vị và phân cụng phụtrỏch tiến hành cụng tỏc dưới sự lãnh đạo tập thể, thống nhất của cấp uỷ, chi bộĐảng.

CU (CTV) là người đảng viên của Đảng được phân công phụ trách CTCT,

là người chủ trỡ cụng tỏc lãnh đạo của Đảng, CTCT trong LLVT Chế độ CU(CTV) là một đặc trưng về mặt tổ chức và xây dựng quân đội kiểu mới do giaicấp vô sản lãnh đạo

Vỡ vậy, kiên trỡ giữ vững và khụng ngừng củng cố, tăng cường chế độ

CU (CTV) là vấn đề thuộc về lập trường quan điểm và trỏch nhiệm chớnh trị, làvấn đề thuộc về nguyên tắc trong việc củng cố, tăng cường sự lãnh đạo của Đảng

và cụng tỏc chớnh trị trong LLVT nhân dân

II Nhiệm vụ, tớnh chất cụng tỏc của CU (CTV) trong LLVT nhân dân.

CU (CTV) là người chủ trỡ cụng tỏc lãnh đạo của Đảng, CTCT trong đơn

vị Nhiệm vụ của CU (CTV) do nhiệm vụ lãnh đạo của Đảng, nhiệm vụ CTCTquyết định

CU (CTV) tiến hành cụng tỏc dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Đảng uỷ (Chibộ) cấp mỡnh và dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng uỷ, Chính uỷ, người chỉhuy quân sự và cơ quan chớnh trị cấp trờn

Nhiệm vụ cơ bản của CU (CTV) là tổ chức thực hiện sự lãnh đạo củaĐảng, tổ chức tiến hành CTCT trong đơn vị

- Tổ chức chỉ đạo thực hiện chủ trương xây dựng tổ chức Đảng, xây dựngđội ngũ cán bộ và cỏc tổ chức quần chỳng trong đơn vị.

- Xây dựng và tăng cường đoàn kết nội bộ, đoàn kết quân dân, đoàn kếtquốc tế, phỏt huy cao độ sức mạnh đoàn kết thống nhất của đơn vị để thực hiệnthắng lợi mọi nhiệm vụ

- Tổ chức chỉ đạo tiến hành đấu tranh với mọi kẻ thự trờn mặt trận chớnhtrị, tư tưởng

- Hướng dẫn mọi người hoạt động trờn mọi lĩnh vực trong mọi hoàn cảnh

đi đúng đường lối, quan điểm của Đảng

- Chăm lo xây dựng, tổ chức tốt đời sống tinh thần, vật chất của bộ đội

III Cỏc mối quan hệ trong cụng tỏc của CU (CTV)

- Quan hệ giữa CU (CTV) với Đảng uỷ, Chính uỷ, người chỉ huy quân sự

và cơ quan chớnh trị cấp trờn là mối quan hệ giữa lãnh đạo và bị lãnh đạo, giữachỉ đạo và phục tựng, giữa cấp trờn và cấp dưới

- Quan hệ giữa CU (CTV) với cấp uỷ Đảng trong đơn vị là quan hệ giữalãnh đạo và phục tựng, giữa cỏ nhân và tập thể, giữa lãnh đạo và tổ chức thựchiện

Quan hệ giữa CU (CTV) với người chỉ huy quân sự trong đơn vị là quan

hệ đồng cấp, quan hệ phân cụng phụ trỏch tiến hành cụng tỏc, đồng thời cũngchịu trách nhiệm chung mọi mặt công tác trong đơn vị, là quan hệ đồng chí cựngcụng tỏc, giỳp đỡ lẫn nhau để thực hiện thắng lợi mọi nhiệm vụ của Đảng

- Quan hệ giữa CU (CTV) với cơ quan chớnh trị và cỏc cơ quan thammưu, hậu cần trong đơn vị là quan hệ giữa chỉ đạo và phục tựng, quan hệ giữathủ trưởng và cơ quan giỳp việc Do đó, có sự phân công phụ trách giữa CU vàngười chỉ huy quân sự, nờn khi cần thiết trực tiếp chỉ đạo các cơ quan này, CU

cú sự bàn bạc thống nhất với người chỉ huy quân sự CU cú trỏch nhiệm chăm loxây dựng, phát huy hết sức mạnh của các cơ quan trong đơn vị

- Quan hệ giữa CU (CTV) với tổ chức Đảng, CU (CTV) và người chỉ huyquân sự cỏc đơn vị cấp dưới thuộc quyền.

CU (CTV) khụng phải là cấp trờn của tổ chức Đảng, của các cấp uỷ Đảngcác đơn vị cấp dưới thuộc quyền, nờn CU (CTV) khụng cú quyền ra chỉ thị trựctiếp cho tổ chức Đảng, cho cấp uỷ Đảng các đơn vị cấp dưới thuộc quyền, nhưng

có trách nhiệm hướng dẫn các tổ chức Đảng, các cấp uỷ Đảng ở các đơn vị cấpdưới thuộc quyền trong việc quán triệt và thực hiện cỏc nghị quyết, chỉ thị củaĐảng cấp trờn và Đảng uỷ cấp mỡnh

*CHế Độ CHíNH Uỷ (CHíNH TRị VIấN) Và CƠ QUAN CHíNH TRịTRONG LựC LƯợNG Vũ TRANG NHÂN DÂN VIệT NAM – H.: HọC VIệNCHíNH TRị, 1970 – 7 TR

- Chế độ CU (CTV) có ý nghĩa rất lớn trong việc giữ vững và tăng cường

sự lãnh đạo của Đảng, phát huy sức mạnh của chỉ huy, sức mạnh của quầnchúng, phát huy sức mạnh của LLVT

- Kiên địch chế độ CU (CTV) trong LLVT là kiên định về sự lãnh đạo củaĐảng và chế độ CTCT trong LLVT

2 Nhiệm vụ, tớnh chất cụng tỏc và cỏc mối quan hệ trong cụng tỏc của

CU (CTV).

a CU (CTV) cú cỏc nhiệm vụ sau: CU, CTV và người chỉ huy quân sự

đều là thủ trưởng của đơn vị, cựng nhau chịu trỏch nhiệm về mọi mặt trong đơn

vị CU, CTV là người thủ trưởng chớnh trị, thường được cử vào cấp uỷ Đảng vàđược phân công làm bớ thư cấp uỷ Đảng, là người chủ trỡ cụng tỏc lãnh đạo củaĐảng, CTCT trong đơn vị CU (CTV) tiến hành cụng tỏc dưới sự lãnh đạo củacấp uỷ Đảng cấp mỡnh và dưới sự lãnh đạo và chỉ đạo của Đảng uỷ, thủ trưởng

và cơ quan chớnh trị cấp trờn

b Nhiệm vụ chung của CU (CTV) là tổ chức thực hiện sự lãnh đạo của

Đảng trong đơn vị Cụ thể là: tổ chức thực hiện đường lối chủ trương, chính sáchcủa Đảng trong đơn vị; làm cụng tỏc xây dựng con người, giỏo dục giỏc ngộquần chỳng làm cỏch mạng, làm cụng tỏc xây dựng tổ chức Đảng, tổ chức quầnchúng trong LLVT; chỉ huy chiến đấu trờn mặt trận chính trị, tư tưởng, hướngdẫn mọi người hoạt động trờn cỏc lĩnh vực trong đơn vị đúng đường lối, quanđiểm chủ trương của Đảng; chăm lo xây dựng đời sống tinh thần và vật chất củađơn vị, giữ vững sự đoàn kết nội bộ, đoàn kết quân dân, đoàn kết quốc tế

c Tớnh chất chung nhất trong cụng tỏc của CU, CTV là lãnh đạo.

d Cỏc mối quan hệ cụng tỏc của CU, CTV gồm:

- Đối với Đảng uỷ, thủ trưởng và cơ quan quân chớnh cấp trờn

- Đối với Đảng uỷ, chi bộ cấp mỡnh

- Đối với thủ trưởng quân sự đồng cấp

- Đối với cơ quan chớnh trị và chủ nhiệm chớnh trị cấp mỡnh

- Đối với cấp dưới

- Quan hệ với cấp uỷ Đảng và chớnh quyền địa phương

3 Đặc điểm công tác của CTV đại đội và yờu cầu bồi dưỡng đào tạo đội ngũ cán bộ chính trị đại đội trong LLVT nhân nhân Việt Nam.

+ Cụng tác của CTV Đại đội có những đặc điểm sau:

- Về nhiệm vụ chức trách, CTV Đại đội là người trực tiếp tổ chức thựchiện sự lãnh đạo của Đảng, của chi bộ, trực tiếp tổ chức tiến hành CTCT ở đơn

- Phải dựa chắc vào sự lãnh đạo của chi bộ, chỉ uỷ

4 Yờu cầu về đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ CTV Đại đội trong LLVT.

- Đào tạo đội ngũ CTV Đại đội có ý nghĩa rất quan trọng trong vấn đề giữvững và tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, tăng cường CTCT, đồng thời là côngviệc xây dựng đội ngũ cán bộ chính trị của toàn quân

Do đó, yờu cầu về đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ CTV Đại đội là phải lựachọn cỏn bộ đi đào tạo gồm những người quỏn triệt sõu sắc đường lối giai cấp,phải chú ý đến phẩm chất chính trị và khả năng phỏt triển lõu dài của người cỏn

bộ Đồng thời bồi dưỡng, rốn luyện người CTV Đại đội toàn diện về đạo đức,năng lực

*CHế Độ CÔNG TáC CHíNH TRị, CHíNH TRị VIấN Và CHíNH Uỷ [K Đ.]: BAN TổNG KếT KINH NGHIệM MặT TRậN TÂY BắC, 19?? – 57TR

-Sỏch gồm 3 phần chớnh:

I Chế độ công tác chính trị.

a Tại sao phải thực hiện chế độ CTCT.

Quân đội là một tổ chức quân sự của một quốc gia, dựng để đấu tranh vàbảo vệ Tổ quốc Cỏch làm việc của nú cú tớnh chất nhanh chúng và bằng mệnhlệnh Chớnh vỡ thế, nếu khụng cú CTCT thỡ khụng thể thực hiện được mục đíchđấu tranh của mỡnh Đặc biệt đối với quân đội các nước dân chủ, là quân đội củadân, chiến đấu vỡ nhân dân, vỡ sự độc lập dân tộc và nền hoà bỡnh của nướcnhà, lấy mục đích chính trị và sự giỏc ngộ, tinh thần của mỡnh ra để chiến thắng

kẻ thự Cho nờn cần phải cú CTCT để đoàn kết quân và dân, đoàn kết nội bộ,đoàn kết bộ phận của địch để làm trũn nhiệm vụ của mỡnh

b Sự thực hiện và quan niệm về CTCT trong bộ đội Liên khu X.

- Sự thực hiện:

Do quan niệm về CTCT chưa rõ ràng, coi việc sinh hoạt nội bộ là mộtcụng việc giống như bao cụng việc khỏc chứ khụng quan niệm đó là CTCT Dovậy, về tổ chức cơ quan chớnh trị cũng rất đơn giản Thường thỡ mỗi cấp đều cómột Phũng hoặc Ban Chớnh trị, thấp hơn (từ Tiểu đoàn trở xuống) thỡ khụng cúBan Chớnh trị mà cú chớnh trị viên phụ trỏch CTCT

Cỏch làm việc của Phũng, Ban Chớnh trị, Chớnh trị viên thỡ chưa rõ ràng

và khụng hệ thống, khụng cú kế hoạch lõu dài, gặp đâu làm đấy, chưa có sự bànbạc thống nhất và liên lạc với nhau,v.v Cụng việc của cỏc Phũng, Ban Chớnh trịchủ yếu chỳ trọng vào việc ra bỏo, ra tin, hoạt động thiên về cụng tỏc hànhchớnh quản trị, chỉ huy chiến đấu; hỡnh thức cụng tỏc nghốo nàn, v.v

Cho đến năm 1947, CTCT vạch rõ 3 nhiệm vụ: cụng tỏc dân vận, công tácđịch vận, công tác nội bộ vận động Từ đây, cơ quan chính trị được tăng cườngthờm cỏn bộ, chia ra từng tiểu ban theo dừi từng ngành cụng tỏc như: Ban Địchvận, Ban Dân vận,v.v ở Tiểu Đoàn, Đại đội cũng thành lập Ban Cụng tỏc chớnhtrị do Chớnh trị viên Tiểu đoàn làm trưởng ban Cỏc chớnh trị viên đại đội làmnhân viên ở Đại đội, Chính trị viên làm trưởng ban và chớnh trị viên Trung độilàm nhân viên Nhưng do CTCT phỏt triển mạnh mẽ, tổ chức như thế khụng làmđược việc nờn đó thành lập ra Ban Công tác chính trị ở Tiểu đoàn và Đại đội

Tuy cũn nhiều tồn tại nhưng chỳng ta đó xây dựng được nề nếp CTCT và

đi đến 1 quan niệm rõ ràng, thống nhất về CTCT

- Quan niệm về CTCT.

Sau 3 năm thực hiện CTCT, Liên khu X đó xỏc định một cách rõ ràng:

“CTCT trong bộ đội không phải là cụng tỏc của cấp chỉ huy, Ban Chớnh trị, cũng khụng phải chỉ phục vụ quân sự hay lãnh đạo Trái lại, CTCT trong bộ đội

là cụng tỏc hướng dẫn và thực hiện mà tất cả cỏc cỏn bộ, chiến đấu viên đều phải làm Hay núi cỏch khỏc, CTCT là sự thực hiện đường lối chủ trương của Đảng trong bộ đội, nờn cỏc cơ quan CTCT là cụng cụ của Đảng để hướng dẫn

và thực hiện đường lối ấy.”

II Chế độ Chính trị viên (CTV)

1 í nghĩa:

Quân đội Việt Nam là quân đội cách mạng dân chủ và nhân dân Chiếnđấu để giải phóng dân tộc, bảo vệ đất nước nờn bộ đội không những đem kĩthuật, tinh thần ra giết giặc mà cũn phải dựng nhân dân để chiến đấu, lôi kéohàng ngũ địch về mỡnh để đi đến thắng lợi Vỡ thế CTCT trong bộ đội là hết sứcquan trọng Theo đó chế độ CTV và cơ quan chớnh trị cũng khụng thể thiếuđược

2 Liên khu X thực hiện chế độ CTV

Liên khu X tổ chức bộ đội theo nguyên tắc chung của toàn quốc Mỗi đơn

vị có một Ban Chỉ huy để lãnh đạo Chỉ huy bộ đội gồm có CTV và đội trưởng,đội phó Ban đầu, Ban Chỉ huy là do bầu cử, sau đó chế độ bầu cử được sửathành chế độ chỉ định, công lệnh của cấp trờn Chủ yếu là cỏn bộ hoạt độngchính trị trước và sau tổng khởi nghĩa, đó cụng tỏc trong bộ đội hoặc ở ngoàiMặt trận cử vào Cũng cú một số vỡ thiếu cỏn bộ nờn chuyển từ quân sự sanghay được đào tạo trong cỏc trường, lớp quân chớnh của khu

Quyền hạn, nhiệm vụ của từng người trong Ban khụng rõ ràng, quan niệm

về CTCT cũn lệch lạc nờn cỏch làm việc của Ban khụng hiệu quả Chủ yếu chỳ

trọng đến giải quyết công việc xảy ra hơn là đề ra nhiệm vụ chỉ huy, lãnh đạo,gặp ai người ấy làm, mỗi người mỗi kiểu làm cho người thi hành lỳng tỳng, tạonờn tớnh ỉ lại, bao biện, hoặc mõu thuẫn nhau giữa nguời CTV với người độitrưởng.

Tỡnh trạng này kộo dài đến Hội nghị CTV toàn quốc lần thứ nhất được

đem ra giải quyết với Nghị quyết: “CTV giải quyết chính trị, đội trưởng giải quyết về quân sự” Lúc đầu cách giải quyết này là hợp lớ, quyền hạn rõ ràng.

Nhưng khi thi hành thỡ dẫn đến tỡnh trạng song quyền, việc ai người nấy làm,khụng ăn khớp nhau trong cựng một việc làm

Để giải quyết những khó khăn trờn Liên khu X với chủ trương “Mở rộng dân chủ, tập trung lãnh đạo và thống nhất chỉ huy” nờn đó thực hiện chế độ

chính uỷ từ Trung đoàn trở lờn, bỏ CTV Trung đội và bỏ dần CTV trong BanChỉ huy Tiểu đoàn và Đại đội Chỉ để mỗi đơn vị một đội trưởng và một đội phóđặt dưới quyền đội trưởng Bỏ người CTV không có nghĩa là bỏ chế độ CTVtrong bộ đội Liên khu vỡ nú vẫn được thi hành ở những đơn vị nào người độitrưởng có cả năng lực về chính trị thỡ kiờm CTV Đơn vị nào người đội trưởngkém về chính trị mà người đội phó khá thỡ người đội phó sẽ đảm nhiệm CTCT.Cũn người CTV sẽ tuỳ theo năng lực quân sự chuyển sang đội trưởng, đội phóhoặc đi bổ túc quân sự

Giải phỏp này đó giải quyết được những khó khăn giữa người đội trưởng

và CTV Đồng thời chế độ Uỷ ban, song quyền cũng không cũn nữa Quyền lãnhđạo, chỉ huy sẽ tập trung, công việc sẽ có người đủ quyền quyết định và đượcgiải quyết nhanh chóng, thích hợp với công việc và sự thực hiện nhiệm vụ quân

sự hiện tại

III Chế độ chính uỷ (CĐCU)

Quân đội Việt Nam là nước thứ 3 sau Hồng quân Nga, Hồng quân TrungHoa thực hiện CĐCU CĐCU Việt Nam bắt đầu thực hiện sau Hội nghị CTVtoàn quốc lần thứ 2 năm 1948 (Khi nhận thấy chế độ CTV có những cái khụng

phự hợp, quyền hạn, nhiệm vụ lại khụng rõ ràng) Do vậy, Hội nghị quyết định

bỏ chế độ CTV và thi hành CĐCU từ Trung đoàn trở lờn

- Thi hành Chớnh uỷ (CU) ở Liên khu X.

Sau khi thi hành CU Đảng đó tập trung lãnh đạo, chế độ uỷ ban, songquyền không cũn nữa Sự lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ và đường lối, chủ trươngcủa Đảng cũng như giải quyết mọi công việc đều được nhanh chóng, vai trũ lãnhđạo của Đảng vỡ thế ngày càng được đề cao

Bờn cạnh những kết quả ấy, cũn cú những khú khăn khi thi hành chế độ

CU đó là:

- Về phương diện cán bộ, không có những cán bộ văn vừ kiờm toàn đểđảm nhiệm, trỡnh độ cán bộ lại xấp xỉ nhau nờn việc sắp xếp một người cúquyền cao hơn những người mà trước đây quyền ngang bằng nhau là điều rấtkhó

- Quyền hạn, nhiệm vụ khụng rõ ràng làm cho cỏn bộ lỳng tỳng, e dố,khụng dỏm làm một việc gỡ dẫn đến ỉ lại hoặc làm tất cả dẫn đến bao biện, ômđồm Có khi phải đối phó với nhau sinh ra chính sách vo trũn, làm việc theo lốigia đỡnh, tỡnh cảm

- Về quy định tổ chức các cơ quan giúp việc CU chưa hợp lớ, rõ ràng nờncũng khú khăn trong việc xây dựng nền nếp làm việc và ảnh hưởng lớn đến sựlãnh đạo của Đảng

Chớnh vỡ vậy, Liên khu X đó xây dựng những giải phỏp phự hợp với yờucầu và điều kiện cụ thể từ cách tổ chức, quyền hạn, nhiệm vụ của CU cho đếncách sắp xếp cán bộ và danh nghĩa CU để cơ quan chính trị hoạt động ngày càng

cú hiệu quả hơn

Tóm lại, hơn một năm thực hiện chế độ CU, tuy có đem lại kết quả nhưng

nó cũng gặp những khó khăn mà những khú khăn này nếu thi hành chế độ Đảng

uỷ sẽ khụng cũn nữa và cụng việc lãnh đạo bộ đội của Đảng có thể sẽ được kếtquả tốt đẹp hơn

*CễNG TáC CHíNH Uỷ CủA QUÂN GIảI PHểNG NHÂN DÂNTRUNG QUốC: TàI LIệU THAM KHảO/ DƯƠNG THUỳ TRANG, DƯƠNGMINH HàO DịCH – 12 TR

Đây là nội dung chương 10 trong “Giỏo trỡnh cụng tỏc chớnh trị của quân giải phúng nhân dân Trung Quốc” (dựng trong Học viện, nhà trường trong

thời kỳ cải cỏch mở cửa)

Mở đầu chương 10 “Chớnh uỷ”, tài liệu viết “Xác lập chế độ CU là để lãnh đạo công tác chính trị của quân đội, bảo đảm thực hiện sự lãnh đạo tuyệt đối của Đảng đối với quân đội, bảo đảm lãnh đạo quân đội quán triệt và chấp hành đường lối chính sách phương châm của Đảng, Hiến pháp và phỏp luật của Nhà nước.”

Chương này gồm 3 phần chớnh:

Phần thứ nhất: Quỏ trỡnh xây dựng và phỏt triển của chế độ CU.

Chế độ CU của quân đội Trung Quốc đó được xây dựng và khụng ngừnghoàn thiện, củng cố, phỏt triển trờn cơ sở học tập kinh nghiệm của Lờnin khiNgười sỏng lập và lãnh đạo đội ngũ Hồng quân Liên Xụ, đồng thời căn cứ vàotỡnh hỡnh thực tế của cỏch mạng Trung Quốc và đặc điểm của quân đội TrungQuốc

Năm 1927, khi chỉnh đốn biên chế tổ chức bộ đội khởi nghĩa Nam Xương

(Trung Quốc), ở cấp Quân đoàn và Sư đoàn đó thiết lập “Đại biểu Đảng”; ở cấp Trung đoàn, Tiểu đoàn và cấp Đại đội đó thiết lập chức danh: “Chỉ đạo viên chớnh trị” (gọi tắt là Chớnh trị viên).

Tháng 7 năm 1928, theo quyết định “Lục đại” (6 vấn đề lớn) của Đảng,

quân đội Trung Quốc thực hiện chế độ CU và thành lập Cục Chớnh trị Năm

1929, chức danh “Đại biểu Đảng” đổi thành Chớnh trị uỷ viên (gọi tắt là Chớnh uỷ) Năm 1930, quân đội Trung Quốc ban hành “Điều lệ tạm thời về công tác Chính uỷ của Hồng quân công nông Trung Quốc” Năm 1931, CU của Đại đội,

Tiểu đoàn được đổi thành CTV Trong cỏc năm 1938 và 1942, Trung Quốc đó 2

lần ban bố “Điều lệ công tác Chính uỷ” làm cho chế độ CU ngày càng được hoàn

Phần thứ hai: Nhiệm vụ cơ bản và cụng tỏc chủ yếu của CU.

Nhiệm vụ cơ bản của CU là bảo đảm sự lãnh đạo tuyệt đối của Đảng vớiquân đội về tư tưởng, chính trị và tổ chức, bảo đảm quán triệt thực hiện đườnglối, phương châm, chính sách của Đảng, bảo đảm cho bộ đội thực hiện hoànthành thắng lợi mọi nhiệm vụ mà Đảng giao phó trong bất kỳ điều kiện khó khănnào

Nội dung chủ yếu của cụng tỏc CU là:

- Phải lãnh đạo và bảo đảm cho đơn vị bộ đội kiên quyết quỏn triệt thựchiện đường lối, phương châm, chính sách của Đảng và Hiến phỏp, phỏp luật củaNhà nước, bảo đảm sự lãnh đạo tuyệt đối của Đảng đối với quân đội

- Phải tớch cực lãnh đạo bộ đội học tập Chủ nghĩa Mác – Lờnin, tư tưởngMao Trạch Đông, xây dựng văn minh tinh thần xó hội chủ nghĩa, lấy chủ nghĩaMỏc làm chỉ đạo

- Lãnh đạo công tác xây dựng Đảng của quân đội và xây dựng ĐoànThanh niên Cộng sản

- Quỏn triệt và nắm vững đường lối chính sách cán bộ của Đảng, tích cực

chấp hành đường lối cán bộ “Dựng người phải căn cứ vào đức tài”, phải tăng

cường công tác giáo dục lối sống lành mạnh và tiến hành khảo sỏt cỏn bộ, tăng

cường xây dựng cán bộ chuyên mụn hoỏ, trớ thức hoỏ, trẻ hoỏ, cỏch mạng hoỏ,coi trọng cụng tỏc tuyển chọn đề bạt bồi dưỡng đội ngũ lãnh đạo kế cận.

- Phải lãnh đạo và bảo đảm cho bộ đội kiên quyết chấp hành mệnh lệnhchỉ thị cấp trờn, hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ, cựng với cỏn bộ chỉ huy quân sựcựng cấp, phụ trỏch chế định bộ đội về công tác hậu cần, huấn luyện, tác chiến

và xây dựng quân đội về kế hoạch xây dựng dân quân tự vệ và ký tờn vào mệnhlệnh ban hành

- Phải chỉ đạo bộ đội mở rộng dân chủ chính trị, dân chủ quân sự, dân chủkinh tế Phải quan tâm đến phúc lợi của cán bộ, chiến sĩ, phải chú ý cải thiện đờisống vật chất, đời sống văn hoá tinh thần của bộ đội Phải quán triệt chấp hành

nguyên tắc: “Quân dân một ý chớ”, “Cỏn bộ, chiến sĩ một ý chớ”.

- Phải lãnh đạo công tác của cơ quan chính trị đồng cấp, tăng cường xâydựng cơ quan chính trị, phát huy đầy đủ vai trũ tỏc dụng của cơ quan chớnh trị,nâng cao năng lực nghiệp vụ và tố chất chớnh trị quân sự của những người làmCTCT

Phần thứ ba: Làm thế nào để làm tốt cụng tỏc CU.

CU và người chỉ huy quân sự đều là Thủ trưởng của đơn vị quân đội,cựng đồng phục trách các mặt công tác của đơn vị Người CU có trách nhiệm tolớn về xây dựng tư tưởng và xây dựng Đảng của đơn vị CU muốn làm tốt cụngtỏc của mỡnh, phải nắm vững mấy điểm chủ yếu sau:

- Phải cố gắng hết sức, đem hết tinh lực nắm chắc đường lối, phươngchâm, chính sách của Đảng và quỏn triệt chấp hành chỉ thị, mệnh lệnh của cấptrờn

- Phải làm tốt cụng tỏc đoàn kết

- Phải kiên trỡ nguyên tắc tớnh Đảng

- Phải giải quyết đúng đắn mối quan hệ với người chỉ huy quân sự

- Phát huy đầy đủ vai trũ của cơ quan chớnh trị

- Không ngừng thay đổi và hoàn thiện tỏc phong làm việc.

*CÔNG TáC CủA Bí THƯ ĐảNG Uỷ Và CHíNH Uỷ: TàI LIệU NộI Bộ

- : CụC Tổ CHứC - TổNG CụC CHíNH TRị, 1996 – 105 TR

355(V)13/2719

Cuốn “Công tác của bí thư Đảng uỷ và Chớnh uỷ” nhằm giới thiệu một số

nội dung chớnh về chức trỏch, nhiệm vụ, cỏch làm việc của bớ thư Đảng uỷ vàCU; những quan điểm, nguyên tắc, kinh nghiệm chủ yếu về cụng tỏc Đảng, côngtác chính trị (CTĐ, CTCT) trong quân đội để giúp các đồng chí bí thư Đảng uỷ

và CU làm nhiệm vụ, chức trỏch được phân công

Sỏch gồm 2 phần chớnh:

I Chức trỏch, nhiệm vụ, cỏch làm việc của bớ thư Đảng uỷ.

Phần này nờu rõ 4 chức trỏch và 4 nhiệm vụ chủ yếu của bớ thư Đảng uỷ;

16 nội dung trong phong cách làm việc và 5 yờu cầu về phẩm chất đạo đức, nănglực trỡnh độ của bí thư Đảng uỷ trong các đơn vị quân đội

II Chức trỏch, nhiệm vụ của Chớnh uỷ

Ngoài việc nờu 3 chức trỏch chủ yếu của CU nhằm bảo đảm tổ chức thựchiện sự lãnh đạo của Đảng đối với mọi hoạt động, mọi tổ chức trong đơn vị, sáchtập trung phân tích làm rõ cỏc nhiệm vụ của CU qua cỏc mặt cụng tỏc sau:

1 Chỉ đạo công tác tư tưởng: gồm 9 nội dung:

- Công tác tư tưởng phải căn cứ vào đường lối, nhiệm vụ chính trị, quân

sự của Đảng và tỡnh hỡnh thực tế tư tưởng của bộ đội

- Công tác tư tưởng phải tích cực, chủ động, làm cho tư tưởng của bộ độilúc nào cũng được chuẩn bị đầy đủ, tránh bị động, không ỷ lại, chờ đợi

- Nắm chắc giỏo dục giai cấp là cơ sở, lấy việc giỏo dục tỡnh hỡnh, nhiệm

vụ, đường lối, chính sách của Đảng là trung tõm

- Phát động quần chúng làm CTCT, tư tưởng Dưới sự lãnh đạo của Đảng

uỷ, dựa vào tổ chức Đảng cấp dưới phát động mọi người, mọi ngành đều làmCTCT, tư tưởng

- Kiên trỡ giỏo dục thuyết phục, khờu gợi tự giỏc của quần chỳng

- Kết hợp giữa xây dựng tư tưởng cỏch mạng, tư tưởng vụ sản và chống tưtưởng thự địch, tư tưởng không vô sản; lấy xây dựng tư tưởng cách mạng đểchống tư tưởng không cách mạng, nhưng chủ yếu là xây dựng tư tưởng cỏchmạng vững chắc thỡ mới cú điều kiện để chống tư tưởng không cách mạng

- Kết hợp chặt chẽ giữa lãnh đạo tư tưởng và lãnh đạo tổ chức

- Kết hợp chặt chẽ giữa cỏc mặt của cụng tỏc tư tưởng làm cho cụng tỏc

tư tưởng được thường xuyên liên tục và cú hiệu lực mạnh mẽ, cú chuyển biếnthực sự, từng bước nâng cao trỡnh độ, tư tưởng của bộ đội

- Chăm lo bồi dưỡng, hướng dẫn công tỏc cho cơ quan, cỏn bộ, nhân viênCTCT, làm cho cơ quan chớnh trị trở thành bộ tham mưu giỳp Đảng uỷ trờn mặttrận tư tưởng

2 Chỉ đạo công tác xây dựng Đảng, gồm 6 nội dung

- Xây dựng Đảng phải gắn chặt với nhiệm vụ chính trị, quân sự của Đảng

- Nắm vững xây dựng Đảng về tư tưởng

- Xây dựng Đảng về tổ chức

- Coi trọng xây dựng tổ chức cơ sở của Đảng

- Công tác kiểm tra của Đảng

- Xây dựng đoàn kết thống nhất trong Đảng

3 Chỉ đạo công tác cán bộ, gồm 4 nội dung:

- Quán triệt nhiệm vụ, đường lối cụng tỏc cỏn bộ