Bài giảng thuốc nhuận tẩy thuốc gây nôn, thuốc chống nôn GV trần ngọc châu

Trang 1

THU Ố C NHU Ậ N

Trang 2

Ruột già & Táo bón

Trang 3

Táo bón

Nguyên nhân

• Chế độ ăn thiếu chất xơ

• Ít vận động

• Tác dụng phụ của thuốc (opium, thuốc chống co thắt)

• Bệnh lý tại ruột (sưng viêm ruột, có khối u tại ruột)

• Một số bệnh lý khác (nhược giáp,…)

Trang 4

• Ngưng dùng thuốc gây tác dụng phụ táo bón

• Dùng thuốc nhuận – tẩy

Trang 5

Thuốc nhuận – tẩy

• có tác dụng trên ruột già (thuốc nhuận)

• hay trên cả ruột non và ruột già (thuốc tẩy)

thúc đẩy đại tiện

Trang 6

Phân loại

Dựa theo nguồn gốc

• Thuốc nhuận tẩy dầu (dầu parafin)

• Thuốc nhuận tẩy muối (natri sulfat, magnesi sulfat)

• Thuốc tẩy thiên nhiên (lô hội, agar agar)

Trang 7

Phân loại

Dựa theo nguồn gốc

• Thuốc nhuận tẩy dầu (dầu parafin)

• Thuốc nhuận tẩy muối (natri sulfat, magnesi sulfat)

• Thuốc tẩy thiên nhiên (lô hội, agar agar)

Dựa theo cơ chế

• Thuốc nhuận tẩy cơ học (agar agar, dầu parafin)

• Thuốc nhuận tẩy thẩm thấu (lactulose, sorbitol)

• Thuốc nhuận tẩy kích thích (phenolphtalein)

Trang 8

1 Thuốc nhuận tẩy cơ học

Các chất này hút nước tạo thành một khối gel rồi kích thích nhu động ruột và làm mềm phân.

Trang 9

Dầu parafin

• Tên khác : Dầu Vaselin

• Đặc điểm : Sản phẩm chế từ dầu mỏ được tinh chế đảm bảo tiêu chuẩn dược dụng Hiện nay, ít dùng vì khó uống

• Cách dùng:

– Nhuận trường, chữa táo bón 15 - 30ml/ngày x 5 – 7 ngày,

– Nhuận trường, chữa táo bón 15 - 30ml/ngày x 5 – 7 ngày, dùng xa bữa ăn

– Làm tá dược cho nhiều dạng thuốc khác

– Chú ý: Không dùng với các thuốc tan trong dầu vì sẽ làm giảm hấp thu

• Bảo quản: nơi mát, tránh ánh sáng

Trang 10

Gôm Sterculia

• Biệt dược: Normacol

• Tác dụng : Gomme de Sterculia có đặc tính hút nước cao, do

đó có tác dụng làm tăng thể tích và làm thay đổi độ đặc của phân

• Chỉ định: trị táo bón

• Chống chỉ định: đau bụng không rõ nguyên nhân; u ruột

• Dạng thuốc: thuốc cốm, gói 10g

Trang 11

2 Thuốc nhuận tẩy thẩm thấu

Trang 12

Lactulose

• Biệt dược : Duphalac

• Tác dụng : thuốc nhuận tẩy thẩm thấu, giảm amoniac huyết

• Chỉ định

– Trị táo bón

– Chứng hôn mê não gan

• Chống chỉ định

– Đau bụng không rõ nguyên nhân

– Viêm loét đại tràng

Trang 13

Lactulose

• Dạng thuốc: dung dịch uống đóng gói 15ml = 10g

• Cách dùng

– Người lớn: 1 – 3gói /ngày

– Trẻ em: Tùy theo tuổi ½ - 1 gói /ngày

Trang 14

Trang 15

Muối Magne sulfat

– Tẩy xổ khi ngộ độc, tẩy sán, khi dùng chất cản quang dạ dày, ruột: 30g +150ml nước

15-– An thần chống kinh giật (trong sản khoa).

• IM 2-4g/lần x 1-2 lần/ngày (max 25g/ngày)

Trang 16

Muối Magne sulfat

– Không dùng thuốc cho người quá suy yếu, loét dạ

dày ruột, phụ nữ có thai hay đang hành kinh.

– Khi tiêm thận trọng vì có thể gây ức chế hô hấp, hạ

huyết áp.

Trang 17

Muối Natri sulfat

Trang 18

Muối Natri sulfat

Trang 19

3 Thuốc nhuận tẩy kích thích

Trang 20

Chú ý khi sử dụng thuốc nhuận-tẩy

• Không dùng thuốc khi đau bụng không rõ nguyên nhân

• Việc điều trị táo bón bằng thuốc chỉ là 1 biện pháp hỗ trợ

• Ăn nhiều thức ăn giàu chất sợi thực vật

• Uống nhiều nước

Trang 21

Thuốc gây nôn

Thuốc chống nôn

Trang 22

Phản xạ nôn

Nguyên nhân

• Rối loạn đường tiêu hóa

• Do di chuyển (đi tàu, xe…)

• Do rối loạn tiền đình

• Triệu chứng gặp khi mang thai

• Do tác dụng phụ của thuốc

• …

Trang 23

Trung tâm nôn ở hành não

Trang 25

Thuốc gây nôn

Apomorphin

Domperidon Metoclopramid Diphenhydramin

Trang 26

• Nguồn gốc: Thuốc tổng hợp dẫn chất Morphin

• Tác dụng

– Tính êm dịu khi dùng liều nhỏ

• Chỉ định: Gây nôn khi ngộ độc (tiêm, uống)

– Ngộ độc narcotic, opi, barbituric

– Suy mạch vành, tăng huyết áp, loét dạ dày tá tràng.

• Ngoài ra còn dùng trong

– Trị bệnh liệt run Parkinson (tiêm dưới da)

Trang 27

– Giải độc rượu (làm nôn mửa, chán ghét rượu) 5 ống /ngày x 3 ngày.

• Bảo quản : Độc A Để nơi khô ráo – tránh ánh sáng

Trang 28

Thuốc gây nôn

Apomorphin

Trang 29

– Ăn không tiêu, đầy bụng.

– Chứng buồn nôn, nôn

Trang 30

– Trẻ em: 2,5 ml / 10kg cân nặng, 3 –4 lần /ngày

Trang 31

– Gia tốc làm rỗng dạ dày và chuyển động ruột

• Chỉ định

– Dự phòng buồn nôn và nôn mửa

– Chứng liệt nhẹ dạ dày ở người bệnh tiểu đường

– Người mẫn cảm

Trang 32

• Uống 5-10 mg, 3lần /ngày, trước bữa ăn

• Tiêm: IM hoặc IV trong trường hợp cấp tính: 10mg, lặplại nếu cần

– Trẻ em: ½ liều người lớn

• Bảo quản: tránh nóng và ánh sáng Nếu viên có hàm lượngtrên 10mg thì phải bảo quản theo chế độ thuốc độc bảng B

Trang 33

Diphenhydramin

• Biệt dược : Nautamine

• Tác dụng : thuốc kháng Histamin H1, làm êm dịu, chống nôn

• Chỉ định:

– Say tàu xe

– Phòng và trị nôn mửa

• Dạng thuốc: Viên nén màu xanh 90 mg

• Bảo quản : Nơi mát – Tránh ánh sáng

Trang 34

Thuốc nhuận tẩy cơ học Thuốc nhuận tẩy thẩm thấu Thuốc nhuận tẩy kích thích

Thuốc gây nôn

Apomorphin

Tiêu đề	Thuốc nhuận - tẩy thuốc gây nôn, thuốc chống nôn
Tác giả	Trần Ngọc Châu
Trường học	Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh
Chuyên ngành	Y Dược
Thể loại	Bài giảng
Thành phố	Hồ Chí Minh

Định dạng
Số trang	34
Dung lượng	1,2 MB