Một số vấn đề về Cơ chế đảng cộng sản Việt Nam lãnh đạo quân đội nhân dân Việt Nam – Ý nghĩa trong quán triệt và tổ chức thực hiện chếđộ một người chỉ huy gắn với thực hiện chế độ chính
Trang 1Một số vấn đề về Cơ chế đảng cộng sản Việt Nam lãnh đạo quân đội nhân dân Việt Nam – Ý nghĩa trong quán triệt và tổ chức thực hiện chế
độ một người chỉ huy gắn với thực hiện chế độ chính uỷ, chính trị viên trong quân đội góp phần xây dựng xây dựng quân đội vững mạnh về
chính trị
Mở đầu
Quân đội nhân dân Việt Nam do Đảng Cộng sản Việt Nam và chủ tịch
Hồ Chí Minh sáng lập, lãnh đạo Sự lãnh đạo của Đảng đối với quân đội làmột quy luật, một nguyên tắc căn bản trong sự nghiệp xây dựng quân đội kiểumới của giai cấp công nhân Việt Nam, là nguồn gốc chủ yếu quyết định mọithắng lợi và trưởng thành của quân đội nhân dân Việt Nam Nghiên cứu cơchế lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam đối với quân đội nhân dân ViệtNam, không chỉ có ý nghĩa về mặt lý luận là bảo vệ, làm sáng tỏ và sâu sắcthêm quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ chí minh về xâydựng quân đội kiểu mới của giai cấp vô sản, mà còn có ý nghĩa to lớn đối với
tổ chức Đảng, đội ngũ cán bộ , cơ quân chính trị các cấp trong quân đội, đốivới cấp uỷ đảng, đội ngũ cán bộ các cấp của Đảng, của nhà nước trên mọi lĩnhvực hoạt động, nhằm tăng cường hơn nữa sự lãnh đạo của Đảng đối với lựclượng vũ trang nhân dân, trong đó có Quân đội nhân dân Việt Nam Mặt khácđổi mới và hoàn thiện cơ chế lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam đối vớiquân đội nhân dân Việt Nam đây còn là vấn đề rất quan trọng, là chủ trươnglớn có ý nghĩa chiến lược trong sự nghiệp xây dựng quân đội, củng cố quốcphòng, bảo vệ Tổ quốc của Đảng, Nhà nước và nhân dân ta, nó khẳng địnhnhững vấn đề cơ bản nhất về bản chất cách mạng, truyền thống tốt đẹp của
quân đội ta, nguyên tắc lãnh đạo “ tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt” đối với
Trang 2tăng cường sức mạnh lãnh đạo của tổ chức đảng, hiệu lực công tác đảng, côngtác chính trị và hiệu lực của chế độ một người chỉ huy gắn với thực hiện chế
độ chính uỷ, chính trị viên, đảm bảo cho quân đội luôn luôn là lực lượngchính trị tin cậy bảo vệ Đảng, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ Tổ quốc
và nhân dân, hoàn thành thắng lợi mọi nhiệm vụ được giao trong mọi tìnhhuống Trước những đòi hỏi của thực tiễn vấn đề đặt ra là phải khẳng định vịtrí, vai trò và sự cần thiết phải quy định sự lãnh đạo của Đảng đối với quânđội Điểm1 Điều 25, Chương VI của Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam xácđịnh: Đảng lãnh đạo quân đội nhân dân Việt Nam tuyệt đối, trực tiếp, về mọimặt; xây dựng quân đội trong sạch, vững mạnh về chính trị tư tưởng và tổchức, tuyệt đối trung thành với Đảng, với Tổ quốc, hết lòng, hết sức phục vụnhân dân, lực lượng nòng cốt cùng toàn dân bảo vệ vững chắc Tổ quốc ViệtNam xã hội chủ nghĩa, giữ gìn an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội, thamgia xây dựng đất nước
Văn kiện Đại hội X chỉ rõ: “xây dựng, bổ sung cơ chế lãnh đạo của
Đảng và quản lý của nhà nước đối với hoạt động quốc phòng, an ninh Thực hiệnchế độ một người chỉ huy gắn với thực hiện chế độ chính uỷ, chính trị viên, tăng cường công tác đảng, công tác chính trị trong quân đội”
1- Những cơ sở khoa học khẳng định Đảng Cộng sản Việt Nam phải tổ chức và lãnh đạo đối với quân đội nhân dân Việt Nam.
Trong quá trình hoạt động trên các lĩnh vực lý luận và thực tiễn các nhàkinh điển của chủ nghĩa Mác – Lê nin đã đưa ra một học thuyết hoàn chỉnhcách mạng, khoa học về giải phóng con người và giải phóng giai cấp Tronghọc thuyết các ông có chỉ ra sứ mệnh lịch sử của giai cấp vô sản là người đàohuyệt chôn chủ nghĩa tư bản và xây dựng chủ nghĩa cộng sản, Mác vàĂngghen còn chỉ chỉ cho giai cấp vô sản con đường đúng đắn nhất để tự giảiphóng mình là: dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản, giai cấp công nhân liênminh chặt chẽ với giai cấp nông dân, dùng bạo lực cách mạng, đập tan bộ
Trang 3máy nhà nước của giai cấp tư sản, lập nên nhà nước chuyên chính vô sản vàdùng nhà nước đó làm công cụ để bảo vệ quyền thống trị của mình đối vớitoàn thể xã hội Để thực hiện thắng lợi nhiệm vụ vẻ vang đó, giai cấp vô sảntất yếu phải có lực lượng vũ trang của giai cấp mình, lãnh đạo lực lượng vũtrang đó cùng với nhân dân lao động đấu tranh lật đổ giai cấp thống trị và bảo
vệ thành quả cách mạng Ăngghen đã tổng kết: “Giai cấp vô sản ở hầu khắp
các nước đều bị đàn áp bằng bạo lực”, đồng thời ông cũng khẳng định: “giai cấp vô sản bị áp bức đứng lên làm cách mạng, thì những người cộng sản chúng tôi, lúc đó sẽ bảo vệ sự nghiệp của giai cấp vô sản bằng hành động” 1
Nghĩa là bằng bạo lực Trong tuyên ngôn của Đảng Cộng sản Mác vàĂngghen đã công khai tuyên bố rằng: mục đích của họ chỉ có thể đạt được
bằng cách mạng bạo lực, lật đổ toàn bộ trật tự xã hội hiện tại – “ giai cấp vô
sản thiết lập sự thống trị của mình bằng cách lật đổ giai cấp tư sản bằng bạo lực”2 Trong thư của Ban Chấp hành Trung ương gửi đồng minh những người
cộng sản, hai ông nhấn mạnh: “công nhân cần phải được vũ trang có tổ chức,
cần phải trang bị súng trường, các bin, đại bác và đạn dược”, rằng “công nhân cần phải tổ chức lại thành những đội quân vô sản độc lập”3 Đến phê
phán cương lĩnh Gôta, một lần nữa Mác chỉ rõ: “cuộc đấu tranh giai cấp ắt
phải được giải quyết dứt khoát bằng vũ khí”4 Như vậy, trong hoàn cảnh lịch
sử lúc bấy giờ, tuy chưa đề câp đến việc thành lập quân đội cách mạng củagiai cấp vô sản, nhuang hai ông đã chỉ rõ rằng: cuộc đấu tranh giai cấp củagiai cấp vô sản chông lại giai cấp tư sản, tất yếu phải được giải quyết bằngbạo lực vũ trang
Kế tục và phát triển tư tưởng của Mác và Ăngghen, Lênin đã phân tíchsâu sắc tính tất yếu của việc xây dựng một tổ chức quân sự của giai cấp vôsản trong điều kiện lịch sử mới - điều kiện nhà nước công nông Xô viết nằm
1 C.Mác - Ăngghen, Tuyển tập, Tập 1, Nxb Sự thật, H1980, Tr 454
2 Sđd, Tr 555
Trang 4giữa vòng vây của kẻ thù và yêu cầu bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa và đãxây dựng học thuyết về quân đội kiểu mới của giai cấp vô sản không chỉdừng lại trên lĩnh vực lý luận, mà trong hoạt độnh và chỉ đạo thực tiễn, Lênin
đã giải quyết thành công hàng loạt vấn đề về nguyên tắc xây dựng một quânđội kiểu mới của giai cấp vô sản Đó là những nguyên tắc về chính trị, xã hội,nguyên tắc tổ chức, nguyên tắc về huấn luyện giáo dục….Vấn đề căn bản nhấttrong những nguyên tắc xây dựng quân đội kiểu mới của Lênin là: Đảng Cộngsản lãnh đạo chặt chẽ quân đội về mọi mặt, đặt quân đội dưới sự lãnh đạotrong mọi tình huống Theo Lênin, sự lãnh đạo là một tất yếu khách quan, làmột quy luật nhằm làm cho Hồng quân tuyệt đối trung thành với Đảng, vớigiai cấp công nhân, giữ vững được bản chất giai cấp công nhân, sẵn sàng
chiến đấu hy sinh vì Tổ quốc xã hội chủ nghĩa Người chỉ rõ: “không có bạo
lực cách mạng thì giai cấp vô sản không thể chiến thắng được”5 Rằng “giai
cấp thống trị (tức giai cấp vô sản) nếu nó muốn thống trị, và nếu nó muốn thực sự thống trị, thì nó cũng tỏ rã điều đó bằng tổ chức quân sự của nó”6
Người cũng nhấn mạnh: “một giai cấp bị áp bức, nếu không có cố gắng học
tập sử dụng vũ khí, không cố gắng để có được vũ khí thì chỉ đáng bị người ta đối sử như đối với nô lệ” 7 Sau cách mạng Tháng Mười vĩ đại, đánh thắng thùtrong giặc ngoài, củng cố và giữ vững nhà nước công nông đầu tiên của giai
cấp vô sản, Lênin khẳng định rằng: “một cuộc cách mạng chỉ có giá trị khi nó
biết tự bảo vệ”8 và người dặn: “hãy chăm lo đến khả năng quốc phòng của
nước ta và của hồng quân ta như chăm lo đến con ngươi của mắt mình” 9
Những luận điểm trên của các nhà kinh điển người sáng lập ra chủnghĩa xã hội khoa học được tổng kết từ lịch sử đấu tranhgiai cấp của xã hộiloài người; lịch sử cho thấy, giai cấp thống trị(giai cấp tư sản) hoàn toànkhông bao giờ tự nguyện nhường quyền thống trị cho các giai cấp bị trị, mà
5 V I Lênin, Toàn tập, Tập 48, Nxb, Tiến bộ, Mat xcơva, 1977,Tr 91
6 Sđd, Tr 166
7 Sđd, Tr30
8 Sđd, Tr 38
9 Sđd, Tr 28
Trang 5bằng mọi cách, chúng luôn luôn củng cố địa vị thống trị của chúng, thườngxuyên tăng cường bộ máy bạo lực khổng lồ để đàn áp, tiêu diệt các cuộc cáchmạng của giai cấp vô sản Cho nên, để có thể chiến thắng được chúng, giaicấp vô sản nhất thiết phải nắm vững và kiên quyết tiến hành bạo lực cáchmạng, phải vũ trang quần chúng, phải tổ chức lực lượng vũ trang cách mạngcủa mình để dập tan bạo lực phản cách mạng của giai cấp tư sản, đập tan bộmáy cai trị của chúng, và thay vào đó thiết lập chính quyền mới thực hiện sựnghiệp cách mạng của giai cấp vô sản Bởi vây., tiến hành bạo lực cách mạng
đó là con đường duy nhất, là vấ đề có tính quy luật để đi đến thắng lợi củacách mạng vô sản.chính đảng của giai cấp công nhân không những phải xâydựng được một chiến lược, sách lược , phương pháp cách mạng đúng, màphải đặc biệt coi trọng tổ chức xây dựng lực lượng cách mạng Trong đó, nhấtthiết phải có tổ chức ra lực lượng cách mạng vũ trang nhân dân, mang bảnchất giai cấp công nhân, mà nòng cốt là quân đội cách mạng, để cùng toàndân đánh giặc giữ nước và giành , giữ chính quyền, bảo vệ Đảng, bảo vệchính quyền và những thành quả cách mạng đã giành được
Trung thành với học thuyết của Mác – Lênin về quân đội kiểu mới củagiai cấp vô sản, vận dụng một cách đúng đắn, sáng tạo những nguyên tắc xâydựng quân đội kiểu mới của Lênin vào điều kiện cụ thể của cách mạng, kế
thừa, phát triển kinh nghiệm có tính quy luật “dựng nước phải đi đôi với giữ
nước” Qua mấy ngàn năm lịch sử của dân tộc, Đảng ta ngay từ khi ra đời,
trong cương lĩnh cách mạng của mình, đã khẳng định quân điểm bạo lực cáchmạng, chỉ ra con đường vũ trang đấu tranh để giành chính quyền Trong chínhcương vắn tắt của Đảng (tháng 2 năm 1930) Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nêu
vấn đề : “tổ chức ra quân đội công nông”10 Luận cương chính trị của Đảng
(tháng 10 năm 1930) cũng nêu vấn đề “vũ trang cho công nông, lập quân đội
công nông, tổ chức đội tự vệ công nông” Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần
thứ nhất của Đảng (tháng 3 năm1935)Đảng đã có nghị quyết mang tính chất
Trang 6chuyên đề về việc tổ chức và lãnh đạo tự vệ thường trực, trong nghị quyêt có
ghi rõ: “công nông cách mạng tự vệ đội là dưới quyền chỉ huy thống nhất của
trung ương, quân uỷ Đảng Cộng sản… luôn luôn phải giữ quyền chỉ huy nghiêm nghặt của Đảng trong đội tự vệ”11 Như vậy ngay từ khi mới ra đời,Đảng ta đã khẳng định phải thành lập quân đội công nông và phải đặt quânđội dưới sự lãnh đậo nghiêm nghặt của Đảng Những tư tưởng đó có một ýnghĩa hết sức quan trọng, nó đặt nền móng cho việc thành lập lực lượng vũtrang nhân dân và quân đội nhân dân
Mục tiêu, chức năng, nhiệm vụ, đặc điểm hoạt động của quân đội, đòihỏi Đảng phải tuyệt đối, trực tiếp lãnh đạo quân đội Gắn với từng thời kỳhoạt động của Đảng và giai đoạn cách mạng, mục tiêu của cách mạng thì mụctiêu, lý tưởng chiến đấu của quân đội cũng được Đảng xác định tương ứng.Hiện nay mục tiêu, lý tưởng chiến đấu của quân đội ta là độc lập dân tộc gắnliền với chủ nghĩa xã hội Chức năng của quân đội ta được Đảng ta xác định
là đội quân công tác, đội quân chiến đấu, đội quân lao động sản xuất và làmkinh tế Nhiệm vụ của quân đội ta trong giai đoạn cách mạng hiện nay được
Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ X khẳng định: “bảo vệ vững chắc Tổ quốc,
độc lập, chủ quyền, thống nhất toàn vẹn lãnh thổ; bảo vệ Đảng, Nhà nước, nhân dân và chế độ xã hội chủ nghĩa; bảo vệ an ninh chính trị, an ninh kinh
té, an ninh tư tưởng văn hoá và an ninh xã hội; duy trì trật tự kỷ cương, an toàn xã hội; giữ vững ổn định chính trị của đất nước, ngăn gừa, đẩy lùi và làm thất bại mọi âm mưu, hoạt động chống phá của kẻ thù, không để bị động bất ngờ”12 Đặc điểm tổ chức và hoạt động của quân đội, Quân đội được tổchức theo chế độ tập trung thống nhất, có kỷ luật chặt chẽ, hoạt động phântán, và trong điều kiện cực kỳ khó khăn và phức tạp, gian khổ và hy sinh Đểbảo đảm được sự thống nhất cao độ đòi hỏi phải có sự lãnh đạo, chỉ đạo chặtchẽ và thống nhất từ cơ sở đến toàn quân
11 Xem văn kiện quân sự của Đảng, Nxb Quân đội nhân dân, H, 1969, Tr 117-118
12 Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X, Nxb CTQG, H 2006, Tr108-109
Trang 7Tình hình nhiệm vụ những năm qua và yêu cầu nhiệm vụ trong thờigian tới nó cũng đã và đang đặt ra một đòi hỏi là sự lãnh đạo của Đảng đốivới quân đội không những là tất yếu khách quan mà còn một yêu cầu cấp thiết
và cấp bách, khi mà những biến động của tình hình thế gới, khu vực và trongnước có những biến động và tiềm ẩn những nguy cơ khó lường, chủ nghĩa đế
quốc và các thế lực thù địch ráo riết đẩy mạnh chiến lược “diễn biến hoà
bình”, bạo loạn lật đổ, tập trung xoá bỏ nền tảng tư tưởng của Đảng, thực hiện
âm mưu phi chính trị hoá đối với quân đội ta
Tiếp thu có chọn lọc những kinh nghiệm và bài học quý báu của thựctiễn cách mạng trên thế giới, kinh nghiệm trong quá trình tổ chức và lãnh đạo
sự nghiệp cách mạng, xây dựng quân đội ta trong hơn nửa thập kỷ qua Đảng
ta không bao giờ buông lỏng sự lãnh đạo của mình đối với lực lượng vũ trangnói chung và đồi với quân đội nhân dân Việt Nam nói riêng Cùng với việcxây dựng lực lượng chính trị trong quần chúng cách mạng, Đảng Cộng sảnViệt Nam luôn coi trọng xây dựng và lãnh đạo chặt chẽ lực lượng quân sự củamình Không những tổ chức ra quân đội nhân dân, Đảng còn xã định sự tấtyếu phải lãnh đạo quân đội đó Với quan điểm: quyền lãnh đạo quân đội thuọc
về một Đảng duy nhất, đó là Đảng Cộng sản Việt Nam, không phân quyềnlãnh đạo đó cho một giai cấp , một tổ chức , một đảng phái nào khác Trongnhững điều kiện lịch sử nhất định, về sách lược có thể có sự liên hệ nhất địnhtrong mặt trận, trong chính quyền, nhưng quyền lãnh đạo quân đội – lựclượng vũ trang của Đảng, công cụ bạo lực chủ yếu của nhà nước chuyênchính vô sản – thì không thể phân chia Thực tiễn cách mạng đã chứng minhđiều đó: Đảng Cộng sản Việt Nam tổ chức và lãnh đạo quân đội nhân dânViệt Nam là tất yếu khách quan, là một quy luật trong sự nghiệp xây dựngquân đội cách mạng kiểu mới của giai cấp công nhân Việt Nam
2 – Sơ lược sự hình thành và phát triển cơ chế tổ chức sự lãnh đạo cuả Đảng Cộng sản Việt Nam đối với quân đội nhân dân Việt Nam.
Trang 8Để thực hiện sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp, về mọi mặt đối với quânđội, Đảng ta đã xây dựng và không ngừng hoàn thiện cơ chế lãnh đạo phù hợpyêu cầu của từng giai đoạn cách mạng cơ chế lãnh đạo của Đảng với quânđội là phương thức lãnh đạo của Ban Chấp hành Trung ương Đảng đối vớiquân đội trong từng giai đoạn cách mạng, phương thức đó được thể hiện bằng
hệ thống các nguyên tắc lãnh đạo phù hợp với hệ thống các nguyên tắc đó là
hệ thống tổ chức hoàn chỉnh, hợp lý, được tổ chức từ cơ sở đến toàn quânnhằm mục đích bảo đảm cho Đảng lãnh đạo chặt chẽ quân đội trong mọi tìnhhuống, phát huy cao độ trách nhiệm của người chỉ huy, không ngừng nângcao chất lượng lãnh đạo của tổ chức đảng và góp phần nâng cao sức chiến đấucủa quân đội Trong quá trình lãnh đạo cách mạng cùng với việc xây dựngđường lối và tổ chức, Đảng ta luôn quan tâm đến công tác tổ chức thực hiện
và cải tiến phương thức lãnh đạo Nhìn lại lịch của Đảng ta, chúng ta thấy ởmỗi thời kỳ tuỳ theo yêu cầu của nhiệm vụ chính trị, Đảng ta lại có nhữngphương thức lãnh đạo phù hợp, sáng tạo và hiệu quả Thời kỳ lãnh đạo chiếntranh giải phóng dân tộc, do những yêu cầu gay gắt, tính chất khẩn trương củanhiệm vụ cách mạng, trong tinh thần: tất cả cho tiền tuyến, tất cả để chiếnthắng, phương thức lãnh đạo của Đảng ta thể hiện toàn diện tuyệt đối và trựctiếp Trong hoàn cẩnh chiến tranh Đảng chẳng những đề ra chủ trương, đườnglối mà còn trực tiếp tổ chức lực lượng, bố trí cán bộ, chỉ đạo từng địa bànchiến lược, từng phong trào cách mạng của quần chúng nói riêng và của quânđội nói riêng, bảo đảm cho đường lối của Đảng được thực hiện thống nhấtnghiêm ngặt, khẩn trương và giành thắng lợi Trong thời kỳ thực hiện cơ chếquản lý tập trung quan liêu bao cấp của mô hình kinh tế có hai thành phần chủyếu là quốc doanh và tập thể Sự lãnh đạo của Đảng mang tính taap trung caonhằm xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật và quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa,
cơ chế Đảng lãnh đạo, nhà nước quẩn lý, nhân dân lao động lảm chủ cũngđược phát huy cao độ trong xây dựng lực lương vũ trang cách mạng củaĐảng Vì vậy, Đảng đã lãnh đạo phát huy sức mạnh vật chất của cả nước và
Trang 9các và các giai tầng trong xã hội, tạo mọi điều kiện thuận lợi để Đảng ta ápdụng phương thức chỉ đạo trong thời kỳ mới
Từ khi quân đội thành lập cho đến nay, cơ chế lãnh đạo của Đảng đốivới quân đội hình thành, phát triển và hoàn thiện không ngừng để phù hợp với
sự phát triển của quân đội ta trong các thời kỳ lịch sử Trong những năm đầucủa chính quyền cách mạng(giai đoạn 1945 - 1954) các tỉnh đều có tổ chức bộđội, bộ đội đó do cấp uỷ địa phương trực tiếp lãnh đạo Cho đến năm 1947 hệthống cấp uỷ Đảng được thành lập từ trên xuống dưới Nhiệm vụ của các cấp
uỷ đảng là : “điều kiển và chỉ huy quân sự, công tác chính trị và đảng uỷ
trong bộ đội” Tháng 10 năm 1948, Đảng có quyết định “lập chế độ uỷ viên chính trị, đại diện Đảng phụ trách trong quân đội” với chức năng “mọi công việc hành động và lãnh đạo của Đảng trong quân đội do uỷ viên chính trị chịu trách nhiệm” Tháng 7 năm 1952, Đảng ra nghị quyết thành lập chế độ
cấp uỷ đảng trong quân đội với chức năng “thực hiện sự lãnh đạo tập thể,
thống nhất của Đảng về mọi mặt công tác” Tháng 12 năm1982, Bộ Chính trị
ra Nghị quyết 07 về việc đổi mới, hoàn thiện cơ chế lãnh đạo của Đảng đốivới quân đội nhân dân Việt Nam, sự nghiệp quốc phòng và thực hiện chế độmột người chỉ huy trong quân đội
Tháng 7 năm 1985, Bộ Chính trị lại ra Nghị quyết 27 về việc tiếp tụckiện toàn cơ chế lãnh đạo của Đảng đối với quân đội nhân dân Việt Nam và
sự nghiệp quốc phòng nhằm bảo đảm sự lãnh đạo vững chắc của Đảng trongmọi tình huống, giữ vữngnguyên tắc lãnh đạo tập thể, phát huy cao độ tráchnhiệm của người chỉ huy và hiệu lực công tác đảng, công tác chính trị trongquân đội, không ngừng nâng cao sức chiến đấu của quân đội Về mặt tổ chức,Đảng lập hệ thống tổ chức đảng trong quân đội từ cơ sở đến toàn quân và lậplại chế độ đảng uỷ trong quân đội nhân dân Việt Nam
Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI và lần thứ VII, Đảng ta đãtổng kết, bổ xung, hoàn chỉnh những vấn đề lớn về quan điểm, nguyên tắc
Trang 10lãnh đạo, cơ chế lãnh đạo của Đảng đối với quân đội và sự nghiệp quốcphòng Những nguyên tắc cơ bản mà Đảng ta đã xác định đó chính là cơ sởnền tảng khoa học để quán triệt và thực hiện cơ chế lãnh đạo của Đảng đốivới quân đội.
Tiếp tục thực hiên Nghị quyết số 27/ NQ – TW, ngày 4 tháng 7 năm
1985 của Bộ chính trị (khoá V) về: “ tiếp tục kiện toàn cơ chế lãnh đạo của
Đảng đối với Quân đội nhân dân Việt Nam và sự nghiệp quốc phòng”, các hệ
thống tổ chức đảng, tổ chức chỉ huy, cơ quan chính trị và cán bộ chính trị cáccấp trong quân đội đã được củng cố kiện toàn, hoạt động đúng chức năngnhiệm vụ theo Điều lệ Đảng và các quy định của Bộ Chính trị, Ban bí thư,góp phần xây dựng quân đội cách mạng, chính quy, tinh nhuệ và từng bướchiện đại, không ngừng lớn mạnh, hoàn thành mọi nhiệm vụ được giao Tuynhiên, trong quá trình thực hiên cũng cho thấy một số vấn đề về chất lượng vàhiệu quả công tác đảng, công tác chính trị còn nhiều bất cập, hạn chế, chưađáp ứng được sự phát triển của tình hình
Nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩatrong thời kỳ mới đã và đang đặt rayêu cầu phải phải nâng cao chất lượng xâydựng quân đội , đặc biệt là nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác đảng,công tác chính trị, giữ vững và tăng cường sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp vềmọi mặt của Đảng đối với quân đội, bảo đảm cho quân đội luôn luôn giữvững bản chất giai cấp công nhân của Đảng và vững mạnh về chính trị, tưtưởng và tổ chức, thực sự là lực lượng chính trị, lực lượng chiến đấu trungthành và tin cậy của Đảng, nhà nước xã hội chủ nghĩa và của nhân dân, hoànthành tốt mọi nhiệm vụ được giao trong mọi tình huống Nhằm đáp ứng yêucầu đó, Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá IX đã ban hànhNghị quyết số 51/ NQ – TW ngày 20 tháng 7 năm 2005, về việc tiếp tục hoànthiện cơ chế lãnh đạo của Đảng, thực hiện chế độ một người chỉ huy gắn với
Trang 11thực hiện chế độ chính uỷ, chính trị viên trong quân đội nhân dân Việt Nam.Những nguyên tắc cơ bản trong cơ chế được biẻu hiện cụ thể đó là:
Đảng Cộng sản Việt Nam mà trực tiếp và thường xuyên là Bộ Chínhtrị, Ban Bí thư lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt đối với quân đội nhândân Việt Nam
Hệ thống tổ chức đảng trong quân đội được tổ chức từ Đảng uỷ Quân
sự Trung ương đến cơ sở, hoạt động theo cương lĩnh, Điều lệ Đảng, nghịquyết, chỉ thị, quy định của Đảng và pháp luật của nhà nước, Đảng uỷ Quân
sự Trung ương do Bộ Chính trị chỉ định để lãnh đạo mọi mặt trong quân đội,đặt dưới sự lãnh đạo của Ban Chấp hành Trung ương mà thường xuyên là BộChính trị, Ban Bí thư Các cấp uỷ đảng trực thuộc Đảng uỷ Quân sự Trungương đến cơ sở, cấp uỷ ở cấp nào do đại hội đảng bộ cấp đó bầu; trường hợpđặc biệt do cấp uỷ cấp trên trực tiếp chỉ định
Cơ quan lãnh đạo các cấp của Đảng trong quân đội hoạt động theonguyên tắc tập trung dân chủ, tập thể lãnh đạo, phân công cá nhân phụ tráchtheo chức trách, nhiệm vụ
Tổng cục chính trị đảm nhiệm công tác đảng, công tác chính trị trongtoàn quân, hoạt động dưới sự lãnh đạo của Ban Bí thư và trực tiếp, thườngxuyên là của Đảng uỷ Quân sự Trung ương ở mỗi cấp có chính uỷ (hoặcchính trị viên) là người chủ trì về chính trị và cơ quan chính trị đảm nhiệmcông tác đảng, công tác chính trị của đơn vị, hoạt động dưới sự lãnh đạo, chỉđạo, hướng dẫn của cấp uỷ, cơ quan chính trị, chính uỷ (chính trị viên ) cấptrên và sự lãnh đạo trực tiếp của cấp uỷ cùng cấp
Trên cơ sở bảo đảm sự lãnh đạo vững chắc, toàn diện, xuyên suốt củacác tổ chức đảng, trong quân đội thực hiện chế độ một người chỉ huy gắn vớithực hiện chế độ chính uỷ, chính trị viên
Trang 123 – ý nghĩa trong quán triệt và tổ chức thực hiện chế độ một người chỉ huy gắn với việc thực hiện chế độ chính uỷ, chính trị viên góp phần xây dựng quân đội vững mạnh về chính trị
Nghị quyết số 51/ NQ- TW có quy định và chỉ rõ những yêu cầu, phẩmchất của người chính uỷ, chính trị viên , điều đó khẳng định sự phát triển và
bổ xung hoàn thiện cơ chế lãnh đạo của Đảng đối với quân đội là để bảo đảmĐảng lãnh đạo quân đội chặt chẽ trong mọi tình huống Là người đứng đầu tổchức đảng, chính uỷ, chínhtrị viên trước hết phải tiêu biểu về giác ngộ chínhtrị, nắm vững thực chất cách mạng, khoa học của chủ nghĩa Mác – Lênin, tưtưởng Hồ Chí Minh, kiên định mục tiêu độc lập dân tộc gắn lièn với chủnghĩa xã hội ở nước ta Sự giác ngộ đó phải dược thể hiện ở niềm tin sâu sắc
và sự nhất trí caovới đường lối đổi mới của Đảng, nhận rã tính tất yếu của yêucầu xây dựng nền quốc phòng toàn dân, xây dựng lực lượng vũ trang nhândân, quân đội nhân dân vững mạnh trong thời kỳ mới; quyết tâm phấn đấucùng lãnh đạo, chỉ huy và bộ đội xây dựng đơn vị, cơ quân vững mạnh toàndiện, khác phục mọi khó khăn gian khổ hoàn thành tốt nhiệm vụ Đảng và Nhànước giao Sự giác ngộ đó phải đạt đến độ hình thành bản lĩnh chính trị vữngvàngtrước những thăng trầm của cách mạng, sự tuyên truyền chống phá của
kẻ thù, những tác động tiêu cực từ mặt trái của nền kinh tế thị trường Kể cảnhững thiệt thòi riêng tư Chính uỷ, chính trị viên vẫn là người vững vàng trêntrận địa tư tưởng, thực sự là ngọn cờ để cấp uỷ, đảng viên và quần chúng noitheo Chính uỷ, chính trị viên dao động, nản lòng là một điều tồi tệ nhất của tổchức quân đội Thực tiễn trong hai cuộc kháng chiến thần thánh của dân tộcchống thực dân, đề quốc xâm lược đã chứng minh đièu này Ngày nay chúng
ta xây dựng quân đội trong thời bình, thế và lực của đất nước ngày càngmạnh, điều kiện hoạt động,đời sống trình đọ dân trí của bộ đội ngày càngđược cải thiện và nâng cao, những thách thứcvẫn đang còn nhiều Mặt trái củanền kinh tế thị trường hàng ngày hàng giờ đang tác động rất mạnh vào đờisống bộ đội Các thế lực thù địch tiếp tục đẩy mạnh thực hiện chiến lược