Phương pháp tác động tâm lý trong hỏi cung bị can (tâm lý học)

Trong toà n bô ̣ quá trình tố tụng đối với một vụ án hình sự, giai đoan ̣ điề u tra mà cu ̣ thể là hoat ̣ đôn ̣ g hỏ i cung bi c ̣ an đó ng vai trò vô cù ng quan tron ̣ g, bở i thông qua đó cơ quan điểu tra có thể thu thâp ̣ đươc ̣ nhữ ng thông tin, chứ ng cứ liên quan đến vu ̣ án để là m tiề n đề thưc ̣ hiên ̣ các giai đoan ̣ tố tun ̣ g tiếp theo. Nhữ ng thông tin thu thâp ̣ đươc ̣ nhờ hoat ̣ đôn ̣ g hỏ i cung bi ̣ can là cơ sở cầ n thiết giú p các cơ quan tiến hà nh tố tun ̣ g giả i quyết vu ̣ án. Do đó , điề u tra viên cầ n nắ m bắ t đươc ̣ đăc ̣ điểm tâm lý củ a bi ̣ can và từ đó sử dun ̣ g những phương pháp phù hơp ̣ , tố i ưu nhất để viêc ̣ hỏ i cung bi ̣ can nó i riêng và hoat ̣ đôn ̣ g điề u tra nó i chung đem lai ̣ hiêụ quả thiết thưc ̣ . Chính vì vây ̣ , trong pham ̣ vi bả i tiểu luân ̣ nà y, em xin lưa ̣ chon ̣ tìm hiề u, nghiên cứ u đề tà i số 02: “Phương pháp tác động tâm lý trong hỏi cung bị can”

MỤC LỤC

A ĐẶT VẤN ĐỀ 1

B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 2

I/ Khái quát chung về hoa ̣t đô ̣ng hỏi cung bi ̣ can dưới góc đô ̣ tâm lý ho ̣c tư pháp 2

1 Khái niệm hỏi cung bị can 2

2 Khái niê ̣m tác đô ̣ng tâm lý trong hoa ̣t đô ̣ng hỏi cung bi ̣ can 2

3 Đặc trưng tâm lý của hoạt động hỏi cung bị can 2

II/ Các phương pháp tác động tâm lý trong hoạt động hỏi cung bị can 3

1 Phương pháp truyền đạt thông tin 3

2 Phương pháp thuyết phục 5

3 Phương pháp đặt và thay đổi vấn đề tư duy 6

4 Phương pháp ám thị gián tiếp 8

5 Phương pháp giao tiếp tâm lý có điều khiển 9

C KẾT LUẬN 11

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 12

A ĐẶT VẤN ĐỀ

Trong toàn bô ̣ quá trình tố tụng đối với một vụ án hình sự, giai đoa ̣n điều tra mà cu ̣ thể là hoa ̣t đô ̣ng hỏi cung bi ̣ can đóng vai trò vô cùng quan tro ̣ng, bởi thông qua đó cơ quan điểu tra có thể thu thâ ̣p được những thông tin, chứng cứ liên quan đến vu ̣ án để làm tiền đề thực hiê ̣n các giai đoa ̣n tố tu ̣ng tiếp theo Những thông tin thu thâ ̣p đươ ̣c nhờ hoa ̣t đô ̣ng hỏi cung bi ̣ can là cơ sở cần thiết giúp các cơ quan tiến hành tố tu ̣ng giải quyết vu ̣ án Do đó, điều tra viên cần nắm bắt được

đă ̣c điểm tâm lý của bi ̣ can và từ đó sử du ̣ng những phương pháp phù hợp, tối ưu nhất để viê ̣c hỏi cung bi ̣ can nói riêng và hoa ̣t đô ̣ng điều tra nói chung đem la ̣i hiê ̣u quả thiết thực Chính vì vâ ̣y, trong pha ̣m vi bải tiểu luâ ̣n này, em xin lựa cho ̣n

tìm hiều, nghiên cứu đề tài số 02: “Phương pháp tác động tâm lý trong hỏi cung

bị can”

B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

I/ Kha ́ i quát chung về hoa ̣t đô ̣ng hỏi cung bi ̣ can dưới góc đô ̣ tâm lý ho ̣c tư pháp

1 Khái niệm hỏi cung bị can

Theo từ điển Luật học đưa ra định nghĩa:” hỏi cung bị can là hoạt động tố tụng hình sự do Điều tra viên tiến hành khi có quyết định khởi tố bị can để lấy lời khai về các tình tiết của các vụ án hình sự.”

Theo giáo trình tâm lí học tư pháp có định nghĩa: hoạt động hỏi cung bị can

là một dạng hoat động điều tra sử dụng các phương pháp tác dộng tâm lý đến tư duy, tình cảm, ý chí của bị can trong khuôn khổ pháp luật thông qua giao tiếp bằng ngôn ngữ và các phương tiện biểu cảm khác nhau như ánh mắt, cử chỉ, nét mặt,… giữa điều tra viên với bị can nhằm thu thập chứng cứ do họ đưa ra góp phần giải quyết vụ án hình sự

2 Kha ́ i niê ̣m tác đô ̣ng tâm lý trong hoa ̣t đô ̣ng hỏi cung bi ̣ can

Tác đô ̣ng tâm lý trong hoa ̣t hỏi cung bi ̣ can là mô ̣t hê ̣ thống các tác đô ̣ng có tổ chức, có mu ̣c đích, có kế hoa ̣ch của các cơ quan tiến hành tố tu ̣ng đối với bi ̣ can nhằm chuyển biến và thay đổi những đă ̣c điểm tâm lý nào đó của ho ̣ đáp ứng yêu cầu cu ̣ thể của hoa ̣t đô ̣ng tư pháp

3 Đặc trưng tâm lý của hoạt động hỏi cung bị can

- Thứ nhất, mục đích của hoạt động hỏi cung bị can là là thu thập các chứng

cứ của vụ án đã xảy ra Mục đích này chỉ có thể đạt đươc trong quá trình trao đổi thông tin giữa điều tra viên và các đương sự Vì vậy, trong quá trình cung cấp thông tin của điều tra viên không được phép rời xa mục đích cơ bản này

- Thứ hai, hoạt động hỏi cung bị can là giao tiếp tâm lý hai chiều Đó là giao

tiếp giữa điều tra viên với bị can Cơ sở của quá trình giao tiếp này là sự trao đổi những thông tin có liên quan đến vụ án đang tiến hành điều tra mà cả hai bên cùng quan tâm Đây là quá trình có tổ chức, có kế hoạch, có dự đoán trước và được thực hiện bằng những phương pháp nhất định

- Trong hoạt động hỏi cung bị can, điều tra viên thường giữ vai trò chủ động định hướng và điều khiển giao tiếp để đạt được mục đích đã đề ra, biểu hiện như sau:

+ Điều tra viên luôn chủ động xác định các mục đích và vạch ra kế hoạch trong giao tiếp

+ Điều tra viên chủ động tạo ra các điều kiện cần thiết cho giao tiếp, chủ động thiết lập tiếp xúc tâm lý với bị can

+ Điều tra viên chủ động lựa chọn các phương pháp tác động tâm lý đến bị can trong giao tiếp

- Bi ̣ can luôn đóng vai trò bi ̣ đô ̣ng trong giao tiếp, bởi ho ̣ không thể xác đi ̣nh đươ ̣c mu ̣c đích của giao tiếp và cũng không biết được chính xác những thông tin mà điều tra viên sẽ trao đổi với mình trong quá tình giao tiếp Do đó, trong quá trình hỏi cung, ở bi ̣ can luôn có tra ̣ng thái căng thẳng, lo sợ

- Trong quá trình hỏi cung bi ̣ can, điều tra viên sử du ̣ng các phương pháp tác

đô ̣ng tâm lý như phương pháp truyền đa ̣t thông tin, phương pháp thuyết phu ̣c, phương pháp đă ̣t và thay đổi vấn đề tư duy, phương pháp ám thi ̣ gián tiếp và phương pháp giao tiếp tâm lý có điều khiển

II/ Các phương pháp tác động tâm lý trong hoạt động hỏi cung bị can

1 Phương pháp truyền đạt thông tin

Phương pháp truyền đạt thông tin là phương pháp mà chủ thể tác động đưa

ra những thông tin có liên quan đến các vấn đề người bị tác động đang quan tâm, nhằm tác động đến tư duy, tình cảm, ý chí,… của họ Từ đó làm xuất hiện những cảm xúc hay làm thay đổi thái độ và hành vi của người bị tác động

Phương pháp này dược sử dụng trong các trường hợp sau:

- Cần làm tăng hiểu biết, kiến thức cho bị can

- Cần thay đổi hướng tư duy của bi ̣ can khi họ cung cấp thông tin không đúng

sự thật

- Cần làm thay đổi cảm xúc tình cảm, trạng thái tâm lý, quan điểm, lập trường của bị can Trong trường hợp này phương pháp truyền đạt thông tin được sử dụng kèm với phương pháp thuyết phục Việc cung cấp thông tin làm cho bị can mất tự tin, nghi ngờ lập trường của mình và do đó dễ bị thuyết phục

- Cần khôi phục lại trí nhớ về những tính tiết mà bị can quên hoặc nhầm lẫn

Ví dụ: Trong vụ thảm sát 6 người ở Bình Phước vào tháng 07/2015, ban đầu,

bị can Vũ Văn Tiến không chịu khai nhận Tiến nói "em đâu biết gì đâu mà khai"

Cơ quan điều tra đã đưa điện thoại để Nguyễn Hải Dương nói chuyện với Tiến, bảo Tiến khai hết đi vì Dương đã khai toàn bộ sự việc rồi Lúc này, được các trinh sát tích cực vận động, vài phút sau Tiến mới khai nhận toàn bộ sự việc rồi đưa trinh sát đi thu thập các hung khí, tang vật của vụ án được Tiến giấu ở một bụi rậm ở sông Sài Gòn

Khi tác động tâm lý bị can trong quá trình hỏi cung bằng cách sử dụng phương pháp truyền đạt thông tin, để đảm bảo hiệu quả điều tra viên cần chú ý các yếu tố sau:

- Điều kiện truyền đạt thông tin Các điều kiện này cần phải đảm bảo tập trung chú ý để đề xuất thông tin mới, cung cấp cho bị can những thông tin cần thiết tối thiểu Chẳng hạn như trong ví du ̣ nêu trên, thông tin Nguyễn Hải Dương đã khai nhâ ̣n toàn bô ̣ hành vi pha ̣m tô ̣i được coi là điều kiê ̣n cần thiết để truyền

đa ̣t thông tin cho bi ̣ can Tiến biết, từ đó khai nhâ ̣n hành vi của mình, bởi vì trước khi bi ̣ bắt thì Tiến đã bi ̣ Dương đe doa ̣ không được khai báo bất kì điều gì với Cơ quan điều tra

- Phương thức truyền đạt thông tin Truyền đạt thông tin bằng ngôn ngữ nói, bằng ngôn ngữ viết, bằng tài liệu, bằng hình ảnh, bằng sơ đồ Điều quan trọng là xác định mục đích cầ đạt được để dùng phương thức nào hữu hiệu nhất CỤ thể như trong khi điều tra vu ̣ thảm sát ở Bình Phước, điều tra viên đã truyền đa ̣t thông tin cho bi ̣ cáo Tiến bằng ngôn ngữ nói

- Hình thức truyền đạt thông tin Thông tin có thể được truyền đạt dưới những dạng hình thức ngữ pháp như dạng câu hỏi, câu cảm thán, câu tường thuật, câu khẳng định và câu phủ định

- Xác định trình tự và tốc độ truyền đạt thông tin Khi truyền đạt thông tin cần phải đảm bảo sự tập trung chú ý của bị can Phải xem xét, lựa chọn để xác định trình tự và tốc đô phù hợp nhất

2 Phương pháp thuyết phục

Phương pháp thuyết phục là dùng những lời lẽ để phân tích, giải thích cho người bị tác động nhằm giúp họ nhận rõ đúng, sai, phải, trái, thiệt hơn, về các vấn

đề có liên quan tới họ Từ đó làm cho họ thay đổi cách nhìn nhận và thay đổi thái

độ, đồng thời hình thành cách nhìn mói, thái độ mới phù hợp với yêu cầu của hoạt động tố tụng

Khi sử dụng phương pháp thuyết phục cần chú ý đến các yếu tố sau:

- Điều tra viên phải có khả năng, trình độ nghiệp vụ và kinh nghiệm công tác Họ phải có khả năng thuyết phu ̣c tốt, chủ đô ̣ng, linh hoa ̣t để ứng phó với những tình huống phát sinh bởi tâm lý của bi ̣ can nhiều khi rất khó nắm bắt Phải thuyết phục nhẹ nhàng có tình có lí, kết hợp với các hành động thực tế như quan tâm đến chế độ sinh hoạt, đáp ứng một số nhu cầu của bị can trong điều kiện cho phép… Tất cả đều có tác dụng tạo ra sự tin cậy, tôn trọng của bị can đối với điều tra viên, làm cơ sở cho quá trình xây dựng mối quan hệ tâm lý tích cực giữa điều tra viên và bị can

- Kích thích tâm lý tích cực của bị can, khơi dậy những tình cảm tích cực làm

đô ̣ng lực thúc đẩy ho ̣ khai báo, ta ̣o ra tra ̣ng thái thoải mái, tự tin trong quá tình khai báo, nhất là về các vấn đề quan tro ̣ng như đồng pha ̣m hay tổ chức,… mă ̣t khác khơi dâ ̣y những tính cách tích cực ở bi ̣ can như dám làm dám chi ̣u, dám chống la ̣i những bất công trong băng nhóm tô ̣i pha ̣m,…

- Phải phân tích đầy đủ các mặt lợi, hại, tốt xấu của các vấn đề, các tình huống, các sự kiện Điều tra viên cần chọn lo ̣c và đưa ra những chi tiết có thể gây ảnh hưởng đến tâm lý của bi ̣ can, chẳng ha ̣n có thể sử du ̣ng tình tiết đồng bo ̣n trong băng nhóm đã khai báo để đấu tranh với bi ̣ can đã được ghi nhâ ̣n trong biên bản ghi lời khai

- Phải tính đến đặc điểm tâm lý, tính cách, khí chất của bị can Mỗi bị can sẽ có tâm lý khác nhau trong quá trình điều tra, cần làm rõ các yếu tố cản trở viê ̣c khai báo của bi ̣ can, đồng thời dự kiến nô ̣i dung và biê ̣n pháp thuyết phu ̣c ho ̣ sao cho phù hợp với đă ̣c điểm tâm lý, tính cách của từng bi ̣ can

Phương pháp thuyết phục sẽ đạt hiệu quả cao khi nó đồng thời tác động đến nhận thức, xúc cảm và ý chí của bị can Chẳng hạn như khi thấy bi ̣ can xuất hiê ̣n tra ̣ng thái hoang mang, dao đô ̣ng, suy su ̣p tinh thần… thì điều tra viên có thể thuyết phu ̣c bi ̣ can theo hướng thành khẩn khai báo và có thái đô ̣ ăn năn hối cải sẽ được coi là tình tiết giảm nhe ̣ và được hưởng sự khoan hồng của pháp luâ ̣t Ví du ̣: Cũng trong vu ̣ thảm sát Bình Phước, ban đầu bi ̣ can Nguyễn Hải Dương nhất quyết không chi ̣u nhâ ̣n tô ̣i, thâ ̣m chí còn đưa ra các chứng cứ ngoa ̣i pha ̣m của bản thân, tuy nhiên trước nhưng câu hỏi sắc bén và kinh nghiê ̣m của các điều tra viên, đồng thời với viê ̣c đưa ra các bằng chứng như tang chứng, vâ ̣t chứng, lời khai của các nhân chứng, kết quả giám đi ̣nh vết máu, dao, súng,… Dương đã bi ̣ thuyết phu ̣c và khai nhâ ̣n toàn bô ̣ hành vi pha ̣m tô ̣i của mình từ cách thực hiê ̣n, đồng pha ̣m, nơi cất giấu vâ ̣t chứng pha ̣m tô ̣i,…

Phương pháp thuyết phu ̣c bao gồm các da ̣ng sau: thuyết phu ̣c logic, thuyết phu ̣c tình cảm, thuyết phu ̣c tranh luâ ̣n, thuyết phu ̣c cổ đô ̣ng, tuyên truyền Trong ví du ̣ trên, điều tra viên đã sử du ̣ng phương pháp thuyết phu ̣c logic thông qua viê ̣c trình bày các chứng cứ nhất đi ̣nh nhằm tác đô ̣ng đến nhâ ̣n thức, tư duy của bi ̣ can Dương, từ đó hình thành ở bi ̣ can thái đô ̣ hợp tác, thành khẩn khai báo

3 Phương pháp đặt và thay đổi vấn đề tư duy

Phương pháp đă ̣t và thay đổi vấn đề tư duy là đă ̣t ra mô ̣t loa ̣t câu hỏi chi tiết để khám phá sự thiếu rõ ràng về mô ̣t khối lượng lớn những thông tin của đối tượng đã đưa ra lời khai man về sự kiê ̣n Thông qua phương pháp này mà người cung cấp thông tin sẽ từ bỏ thái đô ̣ khai man

Phương pháp này thường được sử dụng trong các trường hợp sau:

- Khi bi ̣ can quên một số tình tiết của vụ án, trong trường hợp này việc đặt ra hàng loạt câu hỏi liên quan làm “sống lại” những mối liên hệ thần kinh tạm thời

và phục hồi lại trong ký ức những tình tiết mà họ đã quên

- Khi cần làm thay đổi thái độ, quan điểm, lập trường của bi ̣ can Dưới ảnh hưởng của các vấn đề đặt ra, bi ̣ can phải phân tích, xem xét, đánh giá lại hành vi, cách xử sự của bản thân Điều này có thể làm cho họ đi đến quyết định thay đổi thái độ, quan điểm của bản thân

- Khi bi ̣ can khai báo không đúng sự thật, ở trường hợp này trong đầu óc của

họ đồng thời tồn tại hai mô hình tư duy về vụ án, một mô hình về diễn biến của

vụ án do họ “sáng tạo” ra và một mô hình phản ánh đúng sự thật khách quan về

vụ án Để lời khai có sức thuyết phục, bị can sẽ cố gắng hòa nhập hai mô hình này làm cho mô hình giả giống như thật Do vậy, quá trình tư duy của họ diễn ra rất phức tạp Dưới tác động của hàng loạt vấn đề đặt ra, họ càng có trạng thái tâm lý căng thẳng và càng khó kiểm soát nội dung câu hỏi cũng như câu trả lời của bản thân Vì vậy sẽ xuất hiện những thời điểm bị can nhầm lẫn và cung cấp những tình tiết diễn biến khách quan của vụ án

Khi sử du ̣ng phương pháp này, điều tra viên phải chú ý các yêu cầu sau:

- Sử du ̣ng nhiều câu hỏi khác nhau: khẳng đi ̣nh, phủ đi ̣nh, nghi vấn

- Ngữ điê ̣u câu nói phải phù hơ ̣p với câu hỏi

- Thể hiện thái đô ̣ biểu cảm cùng với câu hỏi

- Có thể biểu đa ̣t thái đô ̣ của mình về mô ̣t sự kiê ̣n nào đó trong câu hỏi

Ví du ̣:

Trong hỏi cung bi ̣ can thường xảy ra trường hợp lời khai trước đó của bi ̣ can chưa rõ ràng, chưa cu ̣ thể hoă ̣c chưa có tính thuyết phu ̣c cao Điều tra viên có thể

đă ̣t những câu hỏi chi tiết hơn nhằm làm sáng tỏ những tài liê ̣u đã thu thâ ̣p được, chẳng ha ̣n như mô ̣t số câu hỏi mang tính chất gợi nhớ la ̣i để ta ̣o điều kiê ̣n cho quá trình nhớ la ̣i nối tiếp nhau, ví du ̣ như “Anh gă ̣p na ̣n nhân X khi đó mă ̣c áo trắng quần vải đen đúng không? Ta ̣i đi ̣a điểm nhà hàng Y đúng không?”… Hoă ̣c những câu hỏi mang tính chất kiểm tra được điều tra viên đă ̣t ra để xác nhâ ̣n tính chính

xác của lời khai của bi ̣ can, chẳng ha ̣n: “ Dựa vào cơ sở nào mà anh cho rằng những sự viê ̣c trên xảy ra vào đúng ngày 09/05/2016?”, “Biên bản khám nghiê ̣m hiê ̣n trường có kết luâ ̣n trên chén uống nước nhà chi ̣ A có dấu vân tay của anh Anh giải thích thế nào về viê ̣c anh khẳng đi ̣nh chưa từng đến nhà chi ̣ A?”

4 Phương pháp ám thị gián tiếp

Ám thị gián tiếp là phương pháp tác động tâm lý được thực hiện bằng cách chủ thể tác động đưa ra những câu hỏi và thông tin về sự kiện nào đó không có quan hệ trực tiếp đến vụ án, nhưng lại có quan hệ chặt chẽ với cuộc sống riêng tư của người bị tác động, nhằm làm cho họ tự hiểu rằng những vấn đề đó mà chủ thể tác động đã biết thì chắc những vấn đề khác về vụ án, hành vi của mình chắc chắn các cơ quan tiến hành tố tụng cũng đã biết hoặc sẽ biết Từ đó, người bị tác động phải suy nghĩ, cân nhắc và thay đổi thái độ của mình

Khi sử du ̣ng phương pháp này, điều tra viên cần chú ý những vấn đề sau:

- Trong quá trình hỏi cung, điều tra viên phải tỏ thái đô ̣ nhe ̣ nhàng, tích cực và cương quyết Cần sử du ̣ng những thông tin mà điều tra viên đã nắm chắc và rõ ràng khi tác đô ̣ng tâm lý bi ̣ can bằng phương pháp này, bởi nếu sử du ̣ng những thông tin còn mơ hồ, bi ̣ can dễ nhâ ̣n thấy sự ha ̣n chế thông tin ở điều tra viên và từ đó bi ̣ can khó có thái đô ̣ hợp tác và thành khẩn khai báo Các thông tin dùng để tác đô ̣ng cần được xác minh kỹ lưỡng và bảo đảm đô ̣ chính xác cao

- Không nên sử du ̣ng những hành vi có thể gây nên kích đô ̣ng tâm lý của bi ̣ can như chế giễu, cười nha ̣o, về những bí mâ ̣t đời tư của ho ̣, bởi điều này có thể gây ra sự bức xúc cho bi ̣ can và làm cản trở quá trình giao tiếp giữa điều tra viên và bi ̣ can cũng như viê ̣c điều tra nói chung

Ví du ̣:

Vu ̣ án Lê Xuân Trường ( Hải Phòng) năm 2006 từng mô ̣t thời gây xôn xao

dư luâ ̣n Giữa năm 2006, Trường dùng súng bắn chết anh Bùi Văn Mười trên đường từ Đồ Sơn về Cầu Đất để đồng bo ̣n cướp xe máy 10 giờ ngày 30/11/2006, Trường cùng đồng bo ̣n đi xe máy đến nhà nghỉ Thanh Tươi ( xã An Hưng, huyê ̣n

An Dương) thì gă ̣p Bảo – người từng có mâu thuẫn với Trường Trường bước xuống xe, lâ ̣p tức dí súng vào đầu bảo và bóp cò rồi bỏ trốn Công an Hải Phòng đã phát lê ̣nh truy nã đă ̣c biê ̣t và bắt giữ được Trường khi hắn và đàn em đang đi trên đường Giảng Võ – Đê La Thành

Hơn mô ̣t tuần sau khi bi ̣ bắt, Trường vẫn nhất quyết không chi ̣u hé răng nửa lời Cơ quan điều tra đã chuyển hướng sang nghiên cứu về đă ̣c điểm nhân thân và đời tư của bi ̣ can, biết được vợ Trường mới sinh con trai nên đã đến thăm hỏi,

đô ̣ng viên và chu ̣p hình cùng vợ con Trường Hôm sau khi vào phòng hỏi cung,

điều tra viên bắt tay chúc mừng Trường: “Vợ anh đã sinh con cho anh rồi đấy

Thằng bé trông bụ bẫm và khoẻ mạnh lắm Đặc biê ̣t có đôi mắt rất sáng Chúc mừng anh.” Rồi đưa ảnh cháu bé cho Trường xem Hoàn toàn bất ngờ trước viê ̣c

làm của điều tra viên, Trường lă ̣ng đi và bâ ̣t khóc trước tấm ảnh của con trai Sau đó, hắn đã khai nhâ ̣n mo ̣i hành vi pha ̣m tô ̣i với điều tra viên

Trong trường hợp này, dù điều tra viên không đưa ra những thông tin liên quan trực tiếp đến vu ̣ án mà chỉ nêu lên những thông tin có liên quan mâ ̣t thiết đến đời sống cá nhân của Trường nên đã làm thay đổi suy nghĩ của bi ̣ can, từ đó

ho ̣ đã thay đổi hành vi và thái đô ̣ của mình trong quá trình hỏi cung

5 Phương pháp giao tiếp tâm lý có điều khiển

Phương pháp giao tiếp tâm lý có điều khiển là sử dụng các giao tiếp tâm lý trong hoạt động tư pháp để đạt các mục đích tác động Trong mối quan hệ này, điều tra viên luôn giữ vai trò chủ đa ̣o, phối hợp tác đô ̣ng và điều hành các cuỗ tiếp xúc với bi ̣ can nhằm tìm ra sự thâ ̣t khách quan của vu ̣ án Ngược la ̣i, bi ̣ can là đối tươ ̣ng bi ̣ tác đô ̣ng, thực hiê ̣n các nghĩa vu ̣ do điều tra viên đă ̣t ra mô ̣t cách thu ̣

đô ̣ng Do đó, để đa ̣t được mu ̣c đích trong hoa ̣t đô ̣ng hỏi cung thì điều tra viên luôn phải điều khiển tâm lý giữa ho ̣ với bi ̣ can trong toàn bô ̣ quá trình giao tiếp

Khi sử du ̣ng phương pháp này, điều tra viên cần chú ý quan sát nét mă ̣t, hành

vi, cử chỉ, lời nói,… của bi ̣ can để nhanh chóng nắm bắt, phát hiê ̣n được tra ̣ng thái tâm lý của ho ̣, từ đó điều khiển cuô ̣c giao tiếp và thực hiê ̣n viê ̣c hỏi cung sao cho