Một số tồn tại trong việc quản lý nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên trờng tiểu học Nam Sơn – Quảng X ơng – TH: Qua quá trình hoạt động, quản lý của nhà trờng, đặc biệt là quản lý
Trang 1Vận dụng nguyên tắc tập trung dân chủ trong quản lý trờng tiểu
học nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên.
Mục lục
Phần mở đầu
I Lý do chọn đề tài
II Mục tiêu nghiên cứu
III.Nhiệm vụ nghiên cứu
IV.Phơng pháp nghiên cứu
Phần nội dung
Chơng I: Một số vấn đề lí luận của việc vận dụng nguyên tắc tập trung dân
chủ nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên TH
1 Cơ sở khoa học của việc vận dụng nguyên tắc tập trung dân
chủ nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên TH
2 Cơ sở pháp lý của việc vận dụng nguyên tắc tập trung dân chủ
nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên TH
3 Cơ sở thực tiễn của việc vận dụng nguyên tắc tập trung dân chủ
nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên THChơng II: Thực trạng của việc vận dụng nguyên tắc tập trung dân chủ
nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên trờng tiểu học Nam
Sơn, Quảng Xơng, tỉnh Thanh Hoá
1 Một số đặc điểm của trờng tiểu học Nam Sơn, Quảng Xơng, tỉnh
Thanh Hoá
2 Một số biện pháp của việc vận dụng nguyên tắc tập trung dân chủ
nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên trờng tiểu học Nam Sơn,Quảng Xơng, tỉnh Thanh Hoá
2.2 Về công tác quản lý, tổ chức2.2 Xây dựng đội ngũ giáo viên nhà trờng
35
Trang 22.3 Một số tồn tại của việc vận dụng nguyên tắc tập trung dân chủ nhằm
nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên trờng tiểu học Nam Sơn, Quảng Xơng, tỉnh Thanh Hoá
2.4 Một số vấn đề đặt ra trong việc quản lý nhằm xây dựng và phát triển
đội ngũ giáo viên trờng tiểu học Nam Sơn, Quảng Xơng, tỉnh Thanh Hoá
Chơng III: Một số biện pháp của việc vận dụng nguyên tắc tập trung dân
chủ nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên trờng tiểu học Nam Sơn, Quảng Xơng, tỉnh Thanh Hoá
1
Tăng cờng nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý và giáo viên về việc
vận dụng nguyên tắc tập trung dân chủ nhằm nâng cao chất ợng đội ngũ giáo viên trờng tiểu học Nam Sơn, Quảng Xơng,
l-tỉnh Thanh Hoá
1.2 Đa dạng hóa các hình thức bồi dỡng năng lực đội ngũ giáo viên 1.3 Đa dạng hóa các hình thức bồi dỡng đội ngũ giáo viên trờng tiểuhọc
1.4 Đẩy mạnh công tác thi đua, khen thởng nhằm nâng cao chất lợng
đội ngũ giáo viên
2 Một số kiến nghị về việc vận dụng nguyên tắc tập trung dân chủ nhằm
nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên
Phần kết luận
1 Kết luận
2 Bài học kinh nghiệm
Trang 3Phần mở đầu
I Lý do chọn đề tài
Nhân dân ta rất hiếu học và rất coi trọng vai trò của thầy giáo Câu
ca dao “ Muốn sang thì bắc cầu kiều, muốn con hay chữ thì yêu lấy thầy.” đãnói lên điều đó Trong lễ giáo trớc đây, ngời ta sắp xếp thứ bậc: Quân - S –Phụ; xếp thầy trên cha Thứ bậc ấy tuy là của đạo Nho nhng đợc nhân dân tachấp nhận, điều đó chứng tỏ nhân dân ta đánh giá cao vai trò của giáo dục,của học vấn trong sự phát triển của xã hội Bác Hồ rất quan tâm đến sựnghiệp giáo dục và đội ngũ thầy giáo Về sự nghiệp giáo dục, ngời đã từngnói: “ Vì sự nghiệp mời năm trồng cây, vì lợi ích trăm năm trồng ngời” Vềvai trò thầy giáo, Bác dạy “ nếu không có thầy giáo thì không có giáodục ” Nhng để thực hiện đợc vai trò vẻ vang của mình, trớc hết: “ Thầyphải xứng đáng làm thầy, thầy phải đợc lựa chọn cẩn thận vì không phải aicũng làm thầy đợc ”
Nghị quyết Hội nghị Ban chấp hành Trung ơng 2 khóa VIII về nhữnggiải pháp chủ yếu để thực hiện mục tiêu GD-ĐT từ nay đến năm 2010 đãnêu: “ Giáo viên là nhân tố quyết định chất lợng giáo dục và đợc xã hội tônvinh, giáo viên phải đủ đức, đủ tài ” Điều đó có nghĩa là giáo viên không
đủ đức, đủ tài không thể tạo ra những con ngời đi vào kỷ nguyên mới, kỷnguyên của trí tuệ, kỷ nguyên của KHKT hiện đại; và sẽ không hoàn thành
sứ mệnh CNH - HĐH đất nớc Đề cập đến vai trò đội ngũ giáo viên, Nghịquyết Ban chấp hành Trung ơng 2, khóa VIII nhấn mạnh : “Xây dựng độingũ giáo viên, tạo động lực cho ngời dạy, ngời học, giáo viên là nhân tốquyết định, là lực lợng cốt cán để biến mục tiêu giáo dục thành hiện thực, cóvai trò quyết định về chất lợng và hiệu quả giáo dục”
Cố Thủ tớng Phạm Văn Đồng đã nói: “ Nghề dạy học là nghề sángtạo bậc nhất vì nó sáng tạo ra những con ngời sáng tạo”
Chỉ thị số 40- CT/TW ngày 15 tháng 6 năm 2004 của Ban Bí thTrung ơng Đảng về "Xây dựng, nâng cao chất lợng đội ngũ nhà giáo và cán
bộ quản lý giáo dục giai đoạn 2005 - 2010" đã ghi nhận rõ lí do vì sao phảixây dựng, nâng cao chất lợng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục :
Trang 4“Trong lịch sử nước ta, "tụn sư trọng đạo" là truyền thống quý bỏu của dõntộc, nhà giỏo bao giờ cũng được nhõn dõn yờu mến, kớnh trọng Những nămqua, chỳng ta đó xõy dựng được đội ngũ nhà giỏo và cỏn bộ quản lý giỏo dụcngày càng đụng đảo, phần lớn cú phẩm chất đạo đức và ý thức chớnh trị tốt,trỡnh độ chuyờn mụn, nghiệp vụ ngày càng được nõng cao Đội ngũ này đóđỏp ứng quan trọng yờu cầu nõng cao dõn trớ, đào tạo nhõn lực, bồi dưỡngnhõn tài, gúp phần vào thắng lợi của sự nghiệp cỏch mạng của đất nước Tuynhiờn, trước những yờu cầu mới của sự phỏt triển giỏo dục trong thời kỳcụng nghiệp hoỏ, hiện đại hoỏ, đội ngũ nhà giỏo và cỏn bộ quản lý giỏo dục
cú những hạn chế, bất cập Số lượng giỏo viờn cũn thiếu nhiều, đặc biệt ởcỏc vựng sõu, vựng xa, vựng đồng bào dõn tộc thiểu số Cơ cấu giỏo viờnđang mất cõn đối giữa cỏc mụn học, bậc học, cỏc vựng, miền Chất lượngchuyờn mụn, nghiệp vụ của đội ngũ nhà giỏo cú mặt chưa đỏp ứng yờu cầu
và truyền đạt lý thuyết, ớt chỳ ý đến phỏt triển tư duy, năng lực sỏng tạo, kỹnăng thực hành của người học; một bộ phận nhà giỏo thiếu gương mẫu trongđạo dức, lối sống, nhõn cỏch, chưa làm gương tốt cho học sinh, sinh viờn.Năng lực của sự nghiệp giỏo dục Chế độ, chớnh sỏch cũn bất hợp lý, chưatạo được động lực đủ mạnh để phỏt huy tiềm năng của đội ngũ này
Tỡnh hỡnh trờn đũi hỏi phải tăng cường xõy dựng đội ngũ nhà giỏo vàcỏn bộ quản lý giỏo dục một cỏch toàn diện Đõy là nhiệm vụ vừa đỏp ứngyờu cầu trước mắt, vừa mang tớnh chiến lược lõu dài, nhằm thực hiện thànhcụng Chiến lược phỏt triển giỏo dục 2001-2010 và chấn hưng đất nước”
Từ nhận thức trên đây, tôi thấy vị trí, vai trò của giáo viên trong sựnghiệp giáo dục, càng thấy hơn trách nhiệm xây dựng đội ngũ giáo viên “vừahồng vừa chuyên” của các nhà quản lý giáo dục
Từ những suy nghĩ trên đây, tôi thấy rõ hơn trách nhiệm xây dựng
đội ngũ giáo viên đạt chuẩn ở các trờng tiểu học là việc làm cần thiết và phảilàm ngay Đó cũng là mục tiêu hàng đầu của quản lý nhà nớc
Xuất phát từ những lý do khách quan và lý do chủ quan nh đã phântích ở trên, tôi lựa chọn đề tài: “ Một số biện pháp quản lý nhằm xây dựng vàphát triển đội ngũ giáo viên trờng tiểu học Nam Sơn, Quảng Xơng, tỉnhThanh Hoá”
II Mục tiêu nghiên cứu
Trang 5Xuất phát từ nhiệm vụ, vai trò, vị trí và trọng trách của đội ngũ giáoviên; xuất phát từ thực trạng bức xúc của đội ngũ giáo viên nói riêng và giáodục đào tạo nói chung hiện nay; trớc sự đòi hỏi, phát triển của đất nớc trongthời kỳ Công nghiệp hoá - HĐH đất nớc, chúng tôi mạnh dạn đề xuất một sốbiện pháp quản lý nhằm xây dựng và phát triển đội ngũ giáo viên trờng tiểuhọc Nam Sơn, Quảng Xơng, tỉnh Thanh Hoá”.
III Nhiệm vụ nghiên cứu
1 Xác định cơ sở khoa học của việc quản lý nhằm xây dựng và phát triển
đội ngũ giáo viên trờng tiểu học
2 Thực trạng của đội ngũ giáo viên trờng tiểu học Nam Sơn, Quảng
IV Phơng pháp nghiên cứu
1 Nhóm phơng pháp nghiên cứu lý luận
2 Nhóm phơng pháp nghiên cứu thực tiễn
3 Nhóm phơng pháp nghiên cứu hỗ trợ (biểu bảng, sơ đồ)
Phần nội dung:
Chơng I Cơ sở khoa học của việc quản lý nhằm nâng cao Chất lợng đội ngũ giáo viên của trờng tiểu học.
1 Cơ sở khoa học của việc xây dựng và phát triển đội ngũ giáo viên ờng tiểu học
tr-Từ Cách mạng tháng Tám năm 1945 đến nay, ngành giáo dục ViệtNam đã không ngừng chăm lo xây dựng đội ngũ giáo viên cả về số lợng lẫnchất lợng Ngày nay, chúng ta đã có một hệ thống trờng s phạm đào tạo giáoviên mọi cấp, từ Trung ơng đến địa phơng Tỉ lệ giáo viên chuẩn ngày một
Trang 6cao hơn Đội ngũ giáo viên đó đã tạo nên thành tựu rực rỡ cho nền giáo dụcXHCN Việt Nam Vấn đề đội ngũ giáo viên hiện nay là họ đã thấm nhuần ttởng chỉ đạo của Nghị quyết Ban chấp hành Trung ơng 2, Ngành giáo dục và
đào tạo đã có nhiều biện pháp để nâng cao chất lợng của đội ngũ giáo viênnói chung, giáo viên phổ thông nói riêng, đã và đang không ngừng lớn mạnh
về số lợng cũng nh chất lợng
Tuy nhiên, trong những năm gần đây với cơ chế thị trờng, bên cạnhnhững mặt tích cực, đã gây nên những biến động lớn, làm đảo lộn nhiều bậcthang giá trị trong xã hội, trong đó có giáo dục và đào tạo Nguyên nhân của
sự giảm sút này có nhiều, trong đó vấn đề đội ngũ giáo viên là nguyên nhânquan trọng Bởi một số giáo viên còn có những biểu hiện cha toàn tâm toàn ýphục vụ sự nghiệp giáo dục, và một số bộ phận không đủ điều kiện đảm nhậntrách nhiệm ngời thầy Sự phân bố đội ngũ giảng dạy lại không đồng đều;nơi thừa, nơi thiếu, môn thừa, môn thiếu Đời sống cán bộ giáo viên cũng có
sự phân bố sâu sắc Trong lúc đó, đất nớc ta trong giai đoạn hiện nay đòi hỏiphải có đội ngũ cán bộ giỏi về trình độ nhận thức, trình độ chuyên môn, trình
độ s phạm, trình độ công nghệ thông tin, có năng lực, phẩm chất đạo đức tốt
Đảng, Nhà nớc, ngành giáo dục đã và đang có chính sách và nhữngbiện pháp tích cực, cụ thể nhằm tháo gỡ những khó khăn của giáo dục nóichung và đội ngũ giáo viên nói riêng, chuẩn bị cho sự đổi mới toàn diện giáodục khi bớc vào thiên niên kỉ mới Tuy nhiên, mọi chính sách, biện pháp dùtích cực đến mấy cũng trở thành hình thức nếu bản thân đội ngũ giáo viên vàmỗi giáo viên không ý thức đầy đủ trách nhiệm khó khăn và cao cả của mình
để tự đổi mới và tự vơn lên
b) Nguyên tắc tập trung dân chủ
Nguyên tắc tập trung dân chủ là nguyên tắc cơ bản trong hoạt độngchính trị xã hội ở nớc ta, đồng thời cũng là một nguyên tắc quan trọng trong
tổ chức và hoạt động của bộ máy nhà nớc của nớc ta
Tập trung dân chủ là một nguyên tắc Hiến định; Điều 6, Chơng I, Hiếnpháp 1992 (đã sửa đổi, bổ xung năm 2001) ghi nhận:
"Quốc hội, Hội đồng nhân dân và các cơ quan khác của Nhà nớc đều tổchức và hoạt động theo nguyên tắc tập trung dân chủ"
Quan điểm về tổ chức và hoạt động của nhà nớc theo nguyên tắc tập trungdân chủ đã đợc Nhà nớc CHXHCN Việt Nam ghi nhận trong ba văn bản Hiến
Trang 7pháp: Hiến pháp 1959 (Điều 4, Chơng I); Hiến pháp 1980 (Điều 6, Chơng I);Hiến pháp 1992 (Điều 6, Chơng I - sửa đổi).
* Những yêu cầu và nội dung của nguyên tắc tập trung dân chủ
Tập trung dân chủ là sự kết hợp hài hoà giữa sự lãnh đạo, chỉ đạo tậptrung, thống nhất của các cơ quan trung ơng, của cấp trên với mở rộng dân chủ,nhằm tăng cờng tính chủ động, sáng tạo và khai thác mọi tiềm năng của các cơquan địa phơng, của cấp dới, đồng thời đảm bảo phát huy quyền làm chủ củanhân dân trong việc tham gia quản lý nhà nớc và thực hiện các quyền và nghĩa
vụ công dân
Sự chỉ đạo thống nhất của Trung ơng cần tập trung vào các vấn đề vĩ mônh: thể chế, chiến lợc, qui hoạch, kế hoạch phát triển của các ngành cũng nhtoàn bộ nền kinh tế, còn mở rộng dân chủ ở địa phơng là phải có sự phân định
rõ ràng về thẩm quyền và trách nhiệm của mỗi cấp chính quyền; tiến hành phâncấp quản lý cho địa phơng quản lý các lĩnh vực kinh tế, văn hoá, giáo dục, đờisống, thu - chi ngân sách, tổ chức nhân sự ở địa phơng; xác định rõ tráchnhiệm quản lý theo ngành và theo lãnh thổ
Các cơ quan quyền lực nhà nớc là do dân bầu ra, các cơ quan đó phảichịu trách nhiệm, phải báo cáo công tác trớc nhân dân, phải chịu sự giám sátcủa nhân dân Các cơ quan t pháp, hành pháp tối cao là do Quốc hội lập ra, cáccơ quan đó cũng phải chịu sự giám sát của Quốc hội; phải chịu trách nhiệm vàphải báo cáo công tác trớc Quốc hội
Nguyên tắc tập trung dân chủ đòi hỏi phải có sự qui định rõ ràng về cácchức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền của từng loại cơ quan nhà nớc, của từng chứcdanh công chức, cán bộ Phải có sự phân định rõ trách nhiệm tập thể của các cơquan nhà nớc và trách nhiệm cá nhân của từng công chức, cán bộ Phải xâydựng chế độ kết hợp giữa tập thể lãnh đạo và cá nhân phục trách
Quản lý nhà nớc về giáo dục cũng tuân thủ nguyên tắc này Dới góc độ
vĩ mô nguyên tắc này có nghĩa là nhà nớc thống nhất quản lí HTGDQD vềmục tiêu, chơng trình, nội dung, qui chế thi cử và hệ thống văn bằng (LuậtGiáo dục 2005) Bên cạnh đó phân cấp rõ ràng về QLGD cho địa phơng vàtạo điều kiện để cơ sở phát huy chủ động và sáng tạo
Nguyên tắc tập trung dân chủ quá quen thuộc đối với tất cả các cơ quannhà nớc, các tổ chức chính trị, xã hội, các đơn vị sự nghiệp… ở Việt Nam ở Việt Nam.Tuy nhiên để hiểu đúng và có thể vận dụng đợc nguyên tắc tập trungdân chủ trong hoạt động quản lí nhà nớc về giáo dục ở cơ sở cần suy nghĩ đểtrả lời câu hỏi : Làm thế nào giải quyết tốt mối quan hệ giữa chế độ thủ trởng
và thực hiện dân chủ cơ sở ở một trờng học ?
Trang 8Nh vậy, nguyên tắc tập trung dân chủ đối với quản lí trờng tiểu học cónghĩa là nhà nớc thống nhất, tập trung quản lí về chế độ, chính sách giáo dục
; về mục tiêu, nội dung giáo dục và qui chế văn bằng đồng thời tạo điềukiện cho cơ sở chủ động sáng tạo trong việc triển khai các hoạt động giáodục và quản lí trờng tiểu học cụ thể, tránh việc ôm đồm hoặc buông lỏng trêncơ sở phân cấp, phân quyền về quản lí trờng tiểu học rõ ràng bằng một hànhlang pháp lí hợp lí, đồng bộ
Đối với cơ sở phát huy quyền làm chủ của tập thể s phạm, đồng thời đềcao trách nhiệm cá nhân theo chế độ thủ trởng đối với việc quản lí trờng tiểuhọc Dân chủ hoá giáo dục, dân chủ hoá nhà trờng là các t tởng lớn, tuynhiên việc dựa vào các văn bản pháp luật, pháp qui để đảm bảo quyền vànghĩa vụ đối với mọi đối tợng tham gia hoạt động giáo dục là điều cần nắmchắc khi triển khai nguyên tắc tập trung dân chủ ở cơ sở
Nội dung cơ bản của nguyên tắc tập trung dân chủ ở đây là phát huyquyền chủ động của Hiệu trởng phối hợp với tổ chức Đảng, các tổ chức đoànthể xã hội trong quản lý trờng TH
Sự phối hợp giữa Hiệu trởng với tổ chức Đảng, các tổ chức đoàn thể xãhội trong trờng TH hình thành nên hệ thống các mối quan hệ Hệ thống quan
hệ này có nhiều mức độ
Có thể chỉ tham gia ở mức độ góp phần vào một hoạt động, một tổ chứcchung nào đó, cha thể hiện đợc chiều sâu trong việc làm
Có thể cùng góp sức làm chung một công việc, nhng có thể không thựchiện chung một trách nhiệm Sự cộng tác đôi khi có tính chất nhất thời, tuỳtừng vụ việc
Sự hợp tác cùng chung sức, hỗ trợ lẫn nhau trong một công việc mộtlĩnh vực hoạt động, nhằm một mục tiêu giáo dục (MTGD)
Tóm lại quan hệ đó là quan hệ phối hợp với nhiều mức độ khác nhau.Quan hệ ấy cũng nhiều tầng, bậc do vai trò của từng lực lợng trongquan hệ phối hợp
Hiệu trởng phối hợp với tổ chức Đảng, các tổ chức đoàn thể trong
tr-ờng TH nhằm thực hiện mục tiêu giáo dục, cụ thể là :
a) Quan hệ phối hợp trên cơ sở quy định của pháp luật
Trang 9Để phát triển giáo dục nói chung và phát triển trờng tiểu học nói riêng
có nhiều văn bản pháp luật quy định nhiệm vụ, trách nhiệm của nhà trờng vàcác tổ chức đoàn thể
- "Mục tiêu của giáo dục phổ thông là giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản, phát triển năng lực cá nhân, tính năng động và sáng tạo, hình thành nhân cách con ngời Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xây dựng t cách và trách nhiệm công dân; … Giáo dục tiểu học nhằm giúp học sinh hình thành những cơ Giáo dục tiểu học nhằm giúp học sinh hình thành những cơ
sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản để học sinh tiếp tục học trung học cơ sở." (Điều 27 Luật Giáo dục)
- "Các đoàn thể nhân dân trớc hết là Đoàn TNCS HCM, các tổ chức xãhội, các tổ chức kinh tế, gia đình cùng nhà trờng có trách nhiệm giáo dụcthanh niên, thiếu niên, nhi đồng" "Đoàn TNCS HCM có trách nhiệm phốihợp với nhà trờng giáo dục thanh niên, thiếu niên, nhi đồng, vận động thanhniên gơng mẫu trong học tập, rèn luyện tham gia sự nghiệp giáo dục"
Điều 22, Điều lệ trờng TH quy định: ”Tổ chức Đảng Cộng sản Việt Nam và
đoàn thể trong trường
nhà trường và hoạt động trong khuụn khổ Hiến phỏp, phỏp luật và Điều lệ của Đảng.
2 Cụng đoàn, Đoàn Thanh niờn Cộng sản Hồ Chớ Minh, Đội Thiếu niờn Tiền phong Hồ Chớ Minh, Sao Nhi đồng Hồ Chớ Minh và cỏc tổ chức
xó hội khỏc hoạt động trong trường tiểu học theo quy định của phỏp luật và Điều lệ của từng tổ chức nhằm giỳp nhà trường thực hiện mục tiờu, nguyờn
lý giỏo dục”.
Nh vậy, nội dung cơ bản của nguyên tắc tập trung dân chủ ở đây phải
đ-ợc biểu hiện ở sự phối hợp giữa Chi bộ Đảng, chính quyền, Công đoàn, ĐoànTNCS HCM trong trờng THPT đợc các văn bản nhà nớc quy định, là tráchnhiệm chung, sự thống nhất thực hiện MTGD
Trong mối quan hệ phối hợp vì MTGD, Hiệu trởng phải luôn luôn giữ vai trò trung tâm, nòng cốt Tuỳ theo nội dung hoạt động, đặc điểm của tổ chức đoàn thể làm cơ sở để xác định mức độ phối hợp và xây dựng cơ chế
Trang 10phối hợp Sự vận hành của cơ chế đợc chỉ đạo bởi nguyên tắc Đảng lãnh đạo
- Chính quyền quản lý - Nhân dân làm chủ, toàn xã hội tham gia dới sự quản lý của Nhà nớc.
Hiệu trởng phối hợp với Công đoàn trong trờng THPT
Quan hệ phối hợp giữa Hiệu trởng và Công đoàn trong trờng THPT là sựvận dụng mềm dẻo, có tính nguyên tắc về quyền, trách nhiệm của tổ chức công
đoàn với thủ trởng đơn vị cơ quan
- Quyền kiến nghị, tham gia ý kiến của Công đoàn đối với Hiệu trởngtrong các hoạt động : Xây dựng chơng trình kế hoạch năm học ; Dự hội nghịcủa trờng và các cuộc họp quan trọng do Hiệu trởng tổ chức ; Giải quyết vàsắp xếp việc làm của cán bộ, giáo viên, nhân viên; Quản lý bảo hiểm xã hội ;Giải quyết khiếu nại, tố cáo
- Quyền cùng thực hiện công việc của Công đoàn với Hiệu trởng:
Tổ chức thi đua; Chăm lo công tác bảo hiểm xã hội; Quản lý quỹ phúclợi; Quyền thoả thuận quyết định của Công đoàn với Hiệu trởng: Quy địnhmối quan hệ giữa Hiệu trởng với Công đoàn; Quyết định tiền lơng, thởng,nhà ở, kỷ luật; Điều kiện làm việc cung cấp thông tin cho Công đoàn; Thờigian hoạt động, điều kiện hoạt động của cán bộ Công đoàn
- Quyền "đối thoại" giữa Công đoàn và Hiệu trởng
Đại diện ngời lao động đối thoại với Hiệu trởng; Cấp phát tài chính, vànhiều hoạt động khác
Trong thời kỳ đổi mới của đất nớc, Công đoàn ngành Giáo dục đã phốihợp với Bộ GD & ĐT tạo phát động bốn cuộc vận động : dân chủ hoá nhà tr -ờng, xã hội hoá giáo dục, kỷ cơng - tình thơng - trách nhiệm và gia đình nhàgiáo văn hóa
Hiệu trởng và Công đoàn trong trờng THPT phối hợp thực hiện bốncuộc vận động đó, trên cơ sở các văn bản hớng dẫn của cấp trên và tình hìnhthực tiễn của địa phơng
Nh vậy mối quan hệ giữa Hiệu trởng và Công đoàn trong trờng THPT rất đa dạng và phong phú ở nhiều mức độ khác nhau Hiệu quả của sự phối hợp này phụ thuộc vào sự năng động, năng lực của Hiệu trởng và Ban chấp
Trang 11hành Công đoàn trong việc thực hiện các văn bản pháp quy và giải quyết tình hình thực tiễn trong nhà trờng.
Hiệu trởng phối hợp với Đoàn TNCS HCM
Đoàn TNCS HCM trong trờng TH là tổ chức gần Đảng nhất, là lực ợng đông đảo trực tiếp thực hiện nhiệm vụ chính trị của nhà trờng.
l-Đoàn TNCS HCM có vị trí, vai trò đã đợc khẳng định trong Hiến pháp,trong Luật Giáo dục và trong Điều lệ Đoàn Đoàn có trách nhiệm phối hợpvới Hiệu trởng về giáo dục thế hệ trẻ Đoàn có vai trò nòng cốt trong các tổchức học sinh và thanh niên trong các hoạt động giáo dục Tổ chức quầnchúng đông đảo này là đối tợng giáo dục đồng thời cũng là chủ thể công tácgiáo dục Cho nên vai trò đảm bảo hiệu quả chất lợng giáo dục thực sự đặtlên vai Đoàn Thanh niên Trong sự phối hợp giữa Hiệu trởng và Đoàn TNCSHCM có rất nhiều hình thức phong phú về công tác giáo dục trong nhà trờng
Đoàn TNCS HCM trong trờng TH có tiềm năng lớn tham gia công tác giáo dục.
Đoàn Thanh niên cùng với Hiệu trởng thực hiện các hoạt động ngaytrong nhà trờng Việc chỉ đạo hoạt động đoàn trong nhà trờng thực chất là việcchỉ đạo học tập và tham gia các hoạt động giáo dục theo kế hoạch của nhà tr-ờng, kết hợp với những chủ trơng về giáo dục của bản thân Đoàn Thanh niêntheo hớng chỉ đạo của Ban nhà trờng từ Trung ơng Đoàn
Đoàn còn hoạt động ngay trong tổ chức của những ngời dạy, vì không ítgiáo viên trẻ là đoàn viên thanh niên, cho nên chính đoàn viên là ngời học vàngời dạy này sẽ góp phần quyết định chất lợng và hiệu quả của giáo dục Đoàn cùng với nhà trờng tổ chức và thực hiện các hoạt động ngoạikhoá chơng trình giáo dục ngoài nhà trờng
Các hoạt động ngoại khoá tuy gắn với từng bộ môn nhng cần có sự hỗtrợ của Đoàn, nhất là những hoạt động phù hợp với tính chất của lứa tuổi vàchức năng của Đoàn Chơng trình hoạt động giáo dục ngoài nhà trờng xâydựng theo các chủ điểm có sự phối hợp từ Trung ơng (Bộ GD&-ĐT và Trung
ơng Đoàn TNCS HCM) Đoàn có vai trò chủ động tổ chức hoạt động này
- Đoàn thanh niên giữ vai trò chính trong các hoạt động thăm quan, dulịch, vui chơi giải trí, thể dục thể thao, sinh hoạt câu lạc bộ … ở Việt Nam Đoàn còn giữvai trò nòng cốt của nhiều chơng trình xã hội trong nhà trờng nh phong trào
Trang 12"thanh niên lập nghiệp", "Tuổi trẻ giữ nớc" cuộc vận động lớn năm 2001
-2002 " xã hội tình nguyện vì trẻ em đặc biệt khó khăn" do Trung ơng Đoànphát động
Để phát huy vai trò trách nhiệm của Đoàn TNCS HCM trong trờng THPT về công tác giáo dục cần phát triển tổ chức Đoàn ngày càng vững mạnh Cho nên ở những nơi, những lúc cần thiết chính Hiệu trởng phải tham gia vào việc xây dựng, củng cố Đoàn Thanh niên, nhất là đổi mới phơng thức hoạt động của Đoàn tạo nên tính đồng bộ trong việc đổi mới nội dung và phơng pháp giáo dục trong trờng TH
Tóm lại, nội dung cơ bản của nguyên tắc tập trung dân chủ ở đây là
phát huy quyền chủ động của cơ sở dựa trên hành lang pháp lí đợc qui địnhbởi Luật Giáo dục và những văn bản pháp quy trong hoạt động quản lí giáodục, đồng thời nâng cao tinh thần cá nhân phụ trách, tập thể lãnh đạo vàphát huy dân chủ của tập thể theo qui chế dân chủ cơ sở do chính phủ và Bộgiáo dục ban hành Muốn có nguyên tắc tập trung dân chủ ở cơ sở, trong tổchức điều hành công việc hàng ngày cần thực hiện tốt chế độ thủ trởng nhngphải bảo đảm thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở
1.2 Tập thể s phạm trong trờng tiểu học
a Khái niệm
Tập thể s phạm trong trờng tiểu học là tổ chức của tập thể lao động s phạm,
đứng đầu là Hiệu trởng Tập thể s phạm liên kết các giáo viên, cán bộ, nhânviên thành một cộng đồng giáo dục có tổ chức, có mục đích giáo dục thốngnhất, có phơng thức hoạt động nhằm thực hiện mục tiêu giáo dục của nhà tr-ờng Đội ngũ giáo viên là lực lợng chủ yếu, quan trọng nhất trong tập thể sphạm nhà trờng làm nhiệm vụ giảng dạy, giáo dục trong nhà trờng, là ngờiquyết định chất lợng đào tạo trong nhà trờng
Tập thể s phạm nhà trờng đa dạng hoá về cơ cấu tổ chức, bao gồm các
tổ chức hành chính, tổ chức Đảng và tổ chức đoàn thể Tổ chức trong nhà tr ờng và các tổ chuyên môn, tổ hành chính, Hội đồng trờng và các hội đồngkhác
-Giáo viên nhà trờng tiểu học đợc tổ chức thành các tổ chuyên môn,theo môn học, hoặc nhóm môn học, có tổ trởng, tổ phó, do hiệu trởng chỉ
Trang 13định và giao nhiệm vụ: nhiệm vụ của họ là xây dựng kế hoạch hoạt động của
tổ, hớng dẫn xây dựng và quản lý kế hoạch của từng giáo viên trong tổ theo
kế hoạch dạy học, tổ chức bồi dỡng chuyên môn nghiệp vụ, tổ chức kiểm tra,
đánh giá chất lợng thực hiện nhiệm vụ của giáo viên, đề xuất khen thởnghoặc kỷ luật đối với những giáo viên có thành tích hoặc vi phạm kỷ luật Tổtrởng sử dụng các buổi sinh hoạt để thực hiện nhiệm vụ quản lý của mình
Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam trong nhà trờng tiểu học đợc tổchức thành chi bộ - Chi bộ lãnh đạo nhà trờng hoạt động theo điều lệ Đảngtrong khuôn khổ hiến pháp và pháp luật
Cơ cấu tổ chức trong nhà trờng tiểu học
Điều 20, Điều lệ trờng tiểu học, ban hành kốm theo Quyết định số 51/2007/QĐ-BGDĐT, ngày 31 thỏng 8 năm 2007 của Bộ trưởng Bộ Giỏo dục và Đàotạo quy định :
“Hội đồng trường đối với trường cụng lập, Hội đồng quản trị đối với trường
tư thục được gọi chung là Hội đồng trường Hội đồng trường là tổ chức chịutrỏch nhiệm quyết định về phương hướng hoạt động của nhà trường, huyđộng và giỏm sỏt việc sử dụng cỏc nguồn lực dành cho nhà trường, gắn nhàtrường với cộng đồng và xó hội, bảo đảm thực hiện mục tiờu giỏo dục
Tổ chuyên môn Hội đồng kỉ luật
Ban đại diện Cha
mẹ HS
Trang 14Cơ cấu tổ chức, hoạt động và thủ tục thành lập Hội đồng trường tiểu họccông lập :
a) Cơ cấu tổ chức :
Hội đồng trường tiểu học công lập gồm: đại diện tổ chức Đảng Cộngsản Việt Nam, Ban giám hiệu (gồm Hiệu trưởng và Phó Hiệu trưởng), đạidiện Công đoàn, đại diện Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Tổngphụ trách Đội, đại diện các tổ chuyên môn, đại diện tổ văn phòng;
Hội đồng trường có chủ tịch, thư ký và các thành viên khác Chủ tịchHội đồng trường công lập không đồng thời là Hiệu trưởng Số lượng thànhviên của Hội đồng trường từ 9 đến 11 người
b) Hoạt động của Hội đồng trường :
Hội đồng trường họp thường kỳ ít nhất hai lần trong một năm Trongtrường hợp cần thiết, khi Hiệu trưởng hoặc ít nhất một phần ba số thành viênHội đồng trường đề nghị, Chủ tịch Hội đồng trường có quyền triệu tập phiênhọp bất thường để giải quyết những vấn đề phát sinh trong quá trình thựchiện nhiệm vụ và quyền hạn của nhà trường Chủ tịch Hội đồng trường cóthể mời đại diện chính quyền và đoàn thể địa phương tham dự cuộc họp củaHội đồng trường khi cần thiết;
Phiên họp Hội đồng trường được công nhận là hợp lệ khi có mặt từ baphần tư số thành viên của hội đồng trở lên (trong đó có Chủ tịch hội đồng).Nghị quyết của Hội đồng trường được thông qua và có hiệu lực khi được ítnhất hai phần ba số thành viên có mặt nhất trí Các nghị quyết của Hội đồngtrường được công bố công khai trong toàn trường;
Hiệu trưởng nhà trường có trách nhiệm thực hiện các nghị quyết hoặckết luận của Hội đồng trường về những nội dung được quy định tại khoản 3của Điều này Khi Hiệu trưởng không nhất trí với nghị quyết hoặc kết luậncủa Hội đồng trường, phải kịp thời báo cáo xin ý kiến cơ quan quản lý giáodục cấp trên trực tiếp Trong khi chờ ý kiến của cấp trên, Hiệu trưởng vẫnphải thực hiện theo nghị quyết hoặc kết luận của Hội đồng trường đối vớinhững vấn đề không trái với pháp luật hiện hành và Điều lệ trường tiểu học.c) Thủ tục thành lập :
Căn cứ vào cơ cấu tổ chức, nhiệm vụ, quyền hạn và hoạt động của Hộiđồng trường, Hiệu trưởng tổng hợp danh sách nhân sự do tập thể giáo viên
Trang 15và cỏc tổ chức, đoàn thể nhà trường giới thiệu, làm tờ trỡnh đề nghị Phũnggiỏo dục và đào tạo trỡnh Uỷ ban nhõn dõn cấp huyện ra quyết định thànhlập Hội đồng trường Chủ tịch Hội đồng trường do cỏc thành viờn hội đồngbầu ra; thư ký hội đồng do Chủ tịch hội đồng chỉ định Nhiệm kỳ của Hộiđồng trường là 5 năm; hằng năm, nếu cú sự thay đổi về nhõn sự, Hiệutrưởng làm văn bản đề nghị cấp cú thẩm quyền ra quyết định bổ sung, kiệntoàn Hội đồng trường.
Nhiệm vụ và quyền hạn của Hội đồng trường tiểu học cụng lập :
a) Quyết nghị về mục tiờu, chiến lược, cỏc dự ỏn, kế hoạch đầu tư vàphỏt triển của nhà trường trong từng giai đoạn và từng năm học;
b) Quyết nghị về tổ chức, nhõn sự, tài chớnh, tài sản của nhà trường; giớithiệu người để bổ nhiệm làm Hiệu trưởng theo yờu cầu của cơ quan cú thẩmquyền;
c) Giỏm sỏt cỏc hoạt động của nhà trường; giỏm sỏt việc thực hiện cỏcnghị quyết của Hội đồng trường, việc thực hiện quy chế dõn chủ trong cỏchoạt động của nhà trường
Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, thành phần, cơ cấu tổ chức, thủ tụcthành lập và hoạt động của Hội đồng trường đối với trường tiểu học tư thụcđược thực hiện theo Quy chế tổ chức và hoạt động của trường tư thục thuộccỏc cấp học phổ thụng”
Các tổ chức công đoàn, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Ban nữcông là những tổ chức chính trị - xã hội đợc thành lập và hoạt động theo quy
định của Luật Giáo dục, Điều lệ trờng TH, Điều lệ Công đoàn, Điều lệ ĐoànThanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh nhằm phối hợp với nhà trờng thực hiệnmục tiêu, nguyên lý giáo dục
Mỗi tổ chức tập thể trong nhà trờng tiểu học đều có chức năng, nhiệm
vụ cụ thể và có một sức mạnh riêng Ngời quản lý có nhiệm vụ khai tháctiềm năng của tổ chức đó để tạo nên sức mạnh tổng hợp của từng tập thể sphạm trong nhà trờng
b Đặc điểm về lao động s phạm:
Lao động của giáo viên là loại hình lao động đặc thù, đối tợng lao động sphạm trờng tiểu học là học sinh lứa tuổi từ 06 đến 11 tuổi; lứa tuổi có sự pháttriển cao về tâm lý, sinh lý Học sinh có nhu cầu cao về trí tuệ và tình cảm
Trang 16với ngời thầy Phơng tiện lao động cũng rất đặc thù Đó là nhân cách của
ng-ời thầy cùng các thiết bị dạy học, trong đó nhân cách ngng-ời thầy đóng vai tròquan trọng nhất Thời gian lao động s phạm không chỉ đảm bảo đợc quy địnhtrong chơng trình đào tạo và chế độ lao động s phạm không chỉ đảm bảo đợcquy định trong chơng trình đào tạo và chế độ lao động mà cần mang tínhnăng động, sáng tạo, cộng với say mê nghề nghiệp và tinh thần trách nhiệmtrớc thế hệ trẻ và trớc toàn xã hội
Sản phẩm của lao động s phạm là những nhân cách phát triển toàndiện, đạt đợc mục tiêu giáo dục của nhà trờng Nghĩa là sản phẩm đó không
đợc quyền có phế phẩm Học sinh TH phải thoả mãn đợc những nhu cầu củabản thân, gia đình và xã hội Lao động s phạm của ngời giáo viên vừa mangtính khoa học, vừa mang tính nghệ thuật và tính nhân đạo cao Nó mang đặcthù của nghề s phạm, đồng thời có tính liên kết công tác, phối hợp với cáclực lợng giáo dục trong và ngoài nhà trờng Bời vì sự hình thành và phát triểnnhân cách của ngời học sinh cũng nh sự chi phối của "Tổng hoà các mỗiquan hệ xã hội" trong đó tạp thể s phạm nhà trờng là lực lợng giáo dụcchuyên biệt có hệ thống, thờng xuyên và cơ bản nhất
Các yếu tố tâm lý xã hội của tập thể s phạm: quá trình tâm lý xã hộicủa một tập thể s phạm thờng biểu hiện ở sự giao tiếp thích nghi, tìm hiểu,
đánh giá, cảm hoá, thuyết phục, bắc chớc, lan truyền cảm xúc cho nhau Sựchia rẽ, xung đột cũng có thể xảy ra trong quá trình tâm lý của tập thể sphạm Trong quá trình đó, mối quan hệ thờng tập trung vào Ban lãnh đạo củatập thể s phạm
Ban giám hiệu, Chi bộ Đảng, Ban chấp hành Công đoàn Ban chấphành Đoàn trờng bao giờ cũng có tác động thúc đẩy hay kìm hãm các quátrình tâm lý xã hội của tập thể s phạm Các thuộc tính của tập thể s phạm baogồm tất cả các đặc điểm về đời sống tinh thần, về trạng thái tâm lý xã hộicủa tập thể Đó là nhu cầu về lợi ích chung của tập thể là những nét nổi bật
về truyền thống, kỷ cơng, nề nếp của tập thể Khi các thuộc tính này đợckhơi dậy và phát huy thì sẽ trở thành động lực và sức mạnh tinh thần của tậpthể
Giá trị của tập thể s phạm mang ý nghĩa xã hội to lớn của tập thể sphạm, đó là nhiệm vụ giáo dục thế hệ trẻ, những công dân tơng lai của đất n-
ớc Có thể nói tập thể s phạm góp phần quan trọng vào sự nghiệp đào tạo
Trang 17nguồn nhân lực chất lợng cao cho công cuộc công nghiệp hoá, hiện đại hoá
đất nớc, họ xứng đáng đợc xã hội tôn vinh
2 Cơ sở chính trị, cơ sở pháp lý:
- Nghị quyết BCH Trung ơng 2 khoá VIII đã nêu: "Xây dựng đội ngũ
giáo viên, tạo động lực cho ngời dạy, ngời học, giáo viên là nhân tố quyết
định, là lực lợng cốt cán để biến mục tiêu giáo dục thành hiện thực, có vai tròquyết định về chất lợng, quyết định về hiệu quả giáo dục"
- Chỉ thị số 40- CT/TW ngày 15 tháng 6 năm 2004 của Ban Bí thTrung ơng Đảng về "Xây dựng, nâng cao chất l ợng đội ngũ nhàgiáo và cán bộ quản lý giáo dục giai đoạn 2005 - 2010 " đã ghinhận m ục tiêu của việc xây dựng, nâng cao chất l ợng đội ngũ nhàgiáo và cán bộ quản lý giáo dục giai đoạn 2005 – 2010 là :
“Xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục theo hớng chuẩnhoá, nâng cao chất lợng, bảo đảm đủ về số lợng, đồng bộ về cơ cấu, đặc biệt chútrọng nâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, lối sống, lơng tâm nghềnghiệp và trình độ chuyên môn của nhà giáo, đáp ứng đòi hỏi ngày càng cao của
sự nghiệp giáo dục trong công cuộc đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đấtnớc”
- Để thực hiện mục tiêu giáo dục và đào tạo, Điều 15, Luật Giáo dục năm
2005 nhấn mạnh vai trò và trách nhiệm của nhà giáo : "Nhà giáo giữ vai trò quyết
định trong việc bảo đảm chất lợng GD
Nhà giáo phải không ngừng học tập, rèn luyện nêu gơng tốt cho ngời học
Nhà nớc tổ chức đào tạo, bồi dỡng nhà giáo; có chính sách sử dụng, đãi ngộ,bảo đảm các điều kiện cần thiết về vật chất và tinh thần để nhà giáo thực hiện vaitrò và trách nhiệm của mình; giữ gìn và phát huy truyền thống quý trọng nhàgiáo, tôn vinh nghề dạy học "
Điều 27, Luật Giáo dục năm 2005 còn nhấn mạnh : “Mục tiêu của GD phổthông
1 Mục tiêu của GD phổ thông là giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo
đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản, phát triển năng lực cá nhân,tính năng động và sáng tạo, hình thành nhân cách con ngời Việt Nam xã hội chủnghĩa, xây dựng t cách và trách nhiệm công dân; chuẩn bị cho học sinh tiếp tụchọc lên hoặc đi vào cuộc sống lao động, tham gia xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
Trang 182 GD tiểu học nhằm giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầu cho sự
phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản để học sinh tiếp tục học trung học cơ sở.
Điều 28, Luật Giáo dục năm 2005 nhấn mạnh : “Yêu cầu về nội dung, phơng
pháp GD phổ thông
1 Nội dung GD phổ thông phải bảo đảm tính phổ thông, cơ bản, toàn diện,hớng nghiệp và có hệ thống; gắn với thực tiễn cuộc sống, phù hợp với tâm sinh lýlứa tuổi của học sinh, đáp ứng mục tiêu GD ở mỗi cấp học
GD tiểu học phải bảo đảm cho học sinh có hiểu biết đơn giản, cần thiết về tự nhiên, xã hội và con ngời; có kỹ năng cơ bản về nghe, nói, đọc, viết và tính toán;
có thói quen rèn luyện thân thể, giữ gìn vệ sinh; có hiểu biết ban đầu về hát, múa,
âm nhạc, mỹ thuật.
2 Phơng pháp GD phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động,
sáng tạo của học sinh; phù hợp với đặc điểm của từng lớp học, môn học; bồi ỡng phơng pháp tự học, khả năng làm việc theo nhóm; rèn luyện kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn; tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú học tập cho học sinh
d-Chiến lợc phát triển giáo dục giai đoạn 2001 – 2010, ban hành kèm theoQuyết định số 201/2001/QĐ-TTg, ngày 28 tháng 12 năm 2001 của Thủ tớngChính phủ cũng quy định: “Mục tiêu phát triển giáo dục tiểu học là: Pháttriển những đặc tính tự nhiên tốt đẹp của trẻ em, hình thành ở học sinh lòngham hiểu biết và những đức tính, kỹ năng cơ bản đầu tiên để tạo hứng thúhọc tập và học tập tốt Củng cố và nâng cao thành quả phổ cập GD tiểu họctrong cả nớc
Tăng tỷ lệ huy động học sinh trong độ tuổi đến trờng từ 95% năm 2000 đến97% năm 2005 và 99% năm 2010
Trang 19- Đẩy mạnh công tác đào tạo, bồi dỡng nhà giáo thuộc các cơ sở giáo dục vàdạy nghề công lập và ngoài công lập, bảo đảm đến năm 2010 đáp ứng đủ về số l-ợng, trong đó có 80% giáo viên bậc mầm non, 100% giáo viên các cấp, bậc họcphổ thông, dạy nghề đạt chuẩn đào tạo theo quy định;
- Củng cố, nâng cao chất lợng hệ thống các trờng, khoa s phạm, các trờngcán bộ quản lý giáo dục; đẩy mạnh việc xây dựng các trờng Đại học S phạm trọng
điểm
- Thực hiện đổi mới nội dung, chơng trình, phơng pháp giáo dục, đào tạo, bồidỡng trong các trờng, các cơ sở đào tạo, bồi dỡng s phạm theo hớng hiện đại vàphù hợp với thực tiễn Việt Nam, trong đó chú trọng đổi mới phơng pháp giáo dục,
đào tạo, bồi dỡng, gắn với nội dung đổi mới Chơng trình giáo dục phổ thông
- Triển khai có hệ thống và chuẩn hoá công tác đào tạo, bồi dỡng giảng viêncác trờng đại học, cao đẳng và giáo viên các trờng trung học chuyên nghiệp, dạynghề; bảo đảm cho các nhà giáo đợc bồi dỡng nghiệp vụ s phạm theo quy địnhcủa Luật Giáo dục; nội dung, chơng trình phơng pháp đào tạo phải phù hợp vớiyêu cầu của từng bậc học
- Đổi mới công tác quản lý nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục theo hớngnâng cao chất lợng, hiệu quả; quy định cụ thể trách nhiệm, quyền hạn của cáccấp, các ngành, các cơ quan quản lý giáo dục và các ngành có liên quan
- Đẩy mạnh công tác thanh tra, kiểm tra, đặc biệt là thanh tra chuyên môn.Hiện đại hoá và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong hệ thống quản lýgiáo dục
- Tiếp tục bổ sung, sửa đổi, hoàn thiện và thực hiện chính sách u đãi đối vớinhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục; khuyến khích đội ngũ nhà giáo nâng caotrình độ chuyên môn, nghiệp vụ và đẩy mạnh sự gắn kết chặt chẽ giảng dạy vớinghiên cứu khoa học; đổi mới công tác quản lý, sử dụng và giao biên chế ngànhgiáo dục nhằm nâng cao quyền và trách nhiệm của đội ngũ nhà giáo, tạo sự bình
đẳng giữa các loại hình cơ sở giáo dục và đào tạo
- Tăng cờng sự lãnh đạo của Đảng để tiếp tục xây dựng và nâng cao chất
l-ợng đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục
Điều lệ Trường tiểu học năm 2007, Điều 31 qui định : ”Nhiệm vụ của giỏoviờn tiểu học
1 Giảng dạy, giỏo dục đảm bảo chất lượng theo chương trỡnh giỏo dục,
Trang 20kế hoạch dạy học; soạn bài, lờn lớp, kiểm tra, đỏnh giỏ, xếp loại học sinh;quản lý học sinh trong cỏc hoạt động giỏo dục do nhà trường tổ chức; thamgia cỏc hoạt động của tổ chuyờn mụn; chịu trỏch nhiệm về chất lượng, hiệuquả giảng dạy và giỏo dục.
2 Trau dồi đạo đức, nờu cao tinh thần trỏch nhiệm, giữ gỡn phẩm chất, danh dự, uy tớn của nhà giỏo; gương mẫu trước học sinh, thương yờu, đối xử cụng bằng và tụn trọng nhõn cỏch của học sinh; bảo vệ cỏc quyền và lợi ớch chớnh đỏng của học sinh; đoàn kết, giỳp đỡ đồng nghiệp
3 Tham gia cụng tỏc phổ cập giỏo dục tiểu học ở địa phương
4 Rốn luyện sức khỏe, học tập văn hoỏ, bồi dưỡng chuyờn mụn, nghiệp
vụ để nõng cao chất lượng, hiệu quả giảng dạy và giỏo dục
5 Thực hiện nghĩa vụ cụng dõn, cỏc quy định của phỏp luật và củangành, cỏc quyết định của Hiệu trưởng; nhận nhiệm vụ do Hiệu trưởng phõncụng, chịu sự kiểm tra của Hiệu trưởng và cỏc cấp quản lý giỏo dục
6 Phối hợp với Đội Thiếu niờn Tiền phong Hồ Chớ Minh, Sao Nhi đồng
Hồ Chớ Minh, với gia đỡnh học sinh và cỏc tổ chức xó hội cú liờn quan tronghoạt động giảng dạy và giỏo dục
7 Nhiệm vụ của Hiệu trưởng, Phú Hiệu trưởng, Tổng phụ trỏch Độiđược quy định cụ thể tại Điều 17, Điều 18, Điều 19 của Điều lệ này
Điều lệ Trường tiểu học, Điều 32 qui định : ”Quyền của giỏo viờn tiểuhọc
1 Được nhà trường tạo điều kiện để thực hiện nhiệm vụ giảng dạy vàgiỏo dục học sinh
2 Được đào tạo nõng cao trỡnh độ, bồi dưỡng chuyờn mụn, nghiệp vụ;được hưởng nguyờn lương, phụ cấp và cỏc chế độ khỏc theo quy định khiđược cử đi học để nõng cao trỡnh độ chuyờn mụn, nghiệp vụ
3 Được hưởng mọi quyền lợi về vật chất, tinh thần và được chăm súc,bảo vệ sức khoẻ theo chế độ, chớnh sỏch quy định đối với nhà giỏo
4 Được bảo vệ nhõn phẩm, danh dự
5 Được thực hiện cỏc quyền khỏc theo quy định của phỏp luật
Trang 21Ngoài ra, còn nhiều văn bản quy phạm pháp luật khác về việc xây dựng,nâng cao chất l ợng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục củanhà nớc nh :
- Chỉ thị số 18 ngày 27/08/2001 của Thủ tớng Chính phủ về một số biện phápcấp bách xây dựng đội ngũ nhà giáo
- Chỉ thị số 16/1999/CT-BGD&ĐT về vấn đề bồi dỡng nhà giáo, cán bộ quản
lý GD&ĐT trong các dịp nghỉ hè
- Chỉ thị năm học của Bộ trởng Bộ GD&ĐT và hớng dẫn nhiệm vụ năm học ;
- Nghị quyết Tỉnh Đảng bộ lần thứ XIII của Thờng vụ Tỉnh uỷ Thanh Hoá
3 Cơ sở thực tiễn :
Nghị quyết BCH Trung ơng 2 của Đảng CSVN về giáo dục và đào tạo
đã có nhiều biện pháp để nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên Có thể nóirằng: trong những năm qua, đội ngũ giáo viên phổ thông nói chung, giáoviên TH nói riêng không những lớn mạnh về số lợng cũng nh về chất lợng,trình độ chuẩn ngày một nâng cao
Tuy nhiên trên thực tế, đội ngũ giáo viên TH vẫn còn trong tình trạngcha đủ về số lợng, yếu về chất lợng, thiếu đồng bộ về cơ cấu
Nhng vấn đề đáng lo ngại nhất là chất lợng đích thực của đội ngũ giáoviên Có thể thấy trình độ chuyên môn còn yếu, ít am hiểu các kiến thức vềcuộc sống và khoa học cơ bản Nhiều giáo viên không những hạn chế về kiếnthức mà còn thiếu một cái "Tâm" về giáo dục Một bộ phận giáo viên cótrình độ chuyên môn tốt nhng chỉ lo dạy thêm, chạy sô kiếm tiền
Trong số giáo viên này, họ nói thực rằng: "Vấn đề đáng quan tâm làkiếm đợc bao nhiều tiền, dạy đợc bao nhiêu lớp" mà không biết, vì thế mà uytín của rất kém về ý thức phấn đấu, không chịu tự học, tự bồi dỡng để nângcao trình độ chuyên môn mà chú tâm vào những việc vặt vãnh, tầm thờng.Thái độ thờng trực của những giáo viên này là mệt mỏi, bàng quan với nhữngcông việc của chính mình, công việc trên lớp thì qua loa, chiếu lệ
Ngoài ra còn một số rào cản, ảnh hởng không nhỏ đến động lực trongmỗi giáo viên, không kích thích, nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên Đó làcông tác bổ nhiệm cán bộ, công tác quản lý, thanh tra, kiểm tra đánh giá giáoviên, công tác thi đua khen thởng, công tác đánh giá học sinh Một số cán bộ
Trang 22quản lý có thái độ bình quân chủ nghĩa, không chịu phấn đấu nên trình độchuyên môn và trình độ quản lý tụt hậu và các xa với thực tế giáo dục
Công tác thanh tra, kiểm tra còn nặng về hình thức; kết quả thanh,kiểm tra mang rõ tính chất đối phó, ít phản ánh đợc chất lợng đích thực củamột cá nhân hay một đơn vị Rõ ràng việc làm này không thúc đẩy đợc chấtlợng giáo dục Về vấn đề thi giáo viên giỏi chỉ căn cứ một số mặt nh: giáo
án, một số giờ lên lớp, sáng kiến kinh nghiệm mà không căn cứ vào quá trìnhgiáo dục của giáo viên và chất lợng mà giáo viên phụ trách Nếu việc đánhgiá của ta không dựa trên kết quả thực tiễn và bằng những tiêu chuẩn kháchquan, công bằng thì sẽ dẫn tới việc không đánh giá đích thực của chất lợnggiáo dục, ngời dạy không dám "Dũng cảm" đa ra những phơng pháp giáo dụcmới và cũng không còn hào hứng việc tìm tòi, đào sâu suy nghĩ để nâng caochất lợng giáo dục
Nói tóm lại: để có một đội ngũ cán bộ giáo viên vững mạnh, đáp ứng
đợc nhu cầu đổi mới giáo dục hiện nay thì ngoài việc bồi thờng nâng caochất lợng đội ngũ giáo viên mà còn phải phá bỏ những rào cản trong quản lý,cũng nh chế độ, chính sách hợp lý
Chơng Ii Thực trạng của việc quản lý nhằm nâng cao chất l-
ợng đội ngũ giáo viên trờng tiểu học
I đánh giá thực trạng công tác xây dựng
đội ngũ nhà giáo
1 Những thành tựu chung
Theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo: Đến cuối năm học
2002-2003, cả nớc có khoảng 911.000 nhà giáo đang đảm nhận nhiệm vụ giảngdạy cho trên 22 triệu học sinh, sinh viên ở tất cả các cấp học, bậc học vàtrình độ đào tạo Đại bộ phận nhà giáo có đạo đức tốt, tận tuỵ với nghề, cótinh thần trách nhiệm và ý thức phấn đấu, thờng xuyên tự bồi dỡng chuyênmôn, nghiệp vụ để giảng dạy tốt, nêu gơng tốt cho học sinh, sinh viên noitheo ý thức phấn đấu rèn luyện về chính trị t tởng của đội ngũ nhà giáo đã
có tiến bộ đáng kể, nhiều ngời đợc kết nạp và đảng, đến nay đã có khoảng23% là đảng viên
Trang 23Hệ thống các trờng đào tạo giáo viên, quy mô đào tạo giáo viên ở cáccấp học, bậc học, các địa phơng đợc mở rộng Chất lợng đào tạo giáo viên
đang dần đợc nâng cao Công tác bồi dỡng giáo viên đợc thực hiện thờngxuyên và định kỳ, nhiều ngời đợc cử đi học ở trong nớc và nớc ngoài để nângcao trình độ Hiện nay tỷ lệ giáo viên đạt chuẩn ở các bậc học là: mầm non54,5%; tiểu học 87,5%; trung học cơ sở (THCS) 91,5%; trung học phổ thông(THPT) 95,35%; dạy nghề 71%; trung học chuyên nghiệp (THCN) 85,17%.Bậc đại học và sau đại học đã có 1.654 giáo s và phó giáo s, 5.743 tiến sĩ vàtiến sĩ khoa học, 10.599 thạc sĩ và 571 chuyên khoa cấp I,II
Những năm gần đây, nhiều chế độ chính sách u đãi nhà giáo đã đợcthể chế hoá Nhờ đó, nhiều tỉnh đã giải quyết đợc một phần đáng kể tìnhtrạng thiếu giáo viên, giáo viên yếu kém Chính sách miễn học phí cho cáchọc sinh, sinh viên s phạm đã tạo một buớc chuyển biến rõ rệt chất lợng đầuvào của các trờng s phạm các cấp Số giảng viên trẻ đợc cử đi đào tạo sau đạihọc ở trong nớc và nớc ngoài ngày càng nhiều đang góp phần khắc phục tìnhtrạng hẫng hụt về trình độ đội ngũ giảng viên các trờng cao đẳng, đại học(CĐ, ĐH)
Đội ngũ CBQLGD hiện có khoảng 10.400 ngời ở cấp bộ, sở, phòng và
có khoảng 80.000 ngời ở các trờng học, chiếm 10% tổng số cán bộ công chức
và viên chức toàn ngành Đội ngũ CBQLGD đã từng bớc đợc hoàn chỉnh về cơcấu và nghiệp vụ; nói chung có ý thức chính trị vững vàng, có phẩm chất đạo
đức tốt, có trình độ chuyên môn và kinh nghiệm quản lý; đã và đang là lực ợng nòng cốt thực hiện các chủ trơng, công tác của ngành, của địa phơng vànhà trờng Cơ chế tuyển chọn, quy trình, thủ tục bổ nhiệm CBQLGD từng b-
l-ớc đợc hoàn thiện và đợc các cấp có thẩm quyền thực hiện nghiêm túc Nhìnchung, phần lớn CBQLGD đợc bố trí, sử dụng đúng chuyên môn, sở trờng,
do đó đã tạo điều kiện để họ phát huy khả năng của bản thân
Tại Chỉ thị số 40-CT/TW ngày 15/6/2004, Ban Bí th Trung ơng đã đánhgiá: "Những năm qua, chúng ta đã xây dựng đợc đọi ngũ NG& CBQLGDngày càng đông đảo, phần lớn có phẩm chất đạo đức và ý thức chính trị tốt,trình độ chuyên môn, nghiệp vụ ngày càng đợc nâng cao Đội ngũ này đã
đáp ứng quan trọng yêu cầu nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dỡngnhân tài, góp phần vào thắng lợi của sự nghiệp cách mạng của đất nớc."
2 Những yếu kém và bất cập
Trang 242.1 Về số lợng và cơ cấu
Hiện nay vẫn còn thiếu nhiều giáo viên, đặc biệt là ở các vùng sâu, vùng xa,vùng đồng bào dân tộc thiểu số và giáo viên các môn đặc thù nh thể dục, mỹthuật, âm nhạc, giáo dục quốc phòng, giáo dục công dân, tin học Cả nớc cònthiếu khoảng 65.000 giáo viên mầm non và phổ thông, 15.500 giáo viên cáctrờng dạy nghề, THCN và giảng viên CĐ,ĐH, nhng lại có hiện tợng thừa cục
bộ Trong khi đó một số lợng giáo sinh ra trờng hiện cha có việc làm hoặclàm nghề khác vì thiếu biên chế hoặc không muốn xa thành phố, thị xã ởcác vùng đồng bào dân tộc thiểu số, tỷ lệ giáo viên ngời dân tộc thiểu sốchiếm tỷ lệ khoảng 5,7%
Bên cạnh tình trạng thiếu giáo viên, cơ cấu đội ngũ cũng đang mất cân đốigiữa các môn học, các vùng miền
Về nội dung này, Chỉ thị số 40-CT/ TW của Ban Bí th Trung ơng đánh giá: "Tuy nhiên, trớc những yêu cầu mới của sự phát triển giáo dục trong thời kỳcông nghiệp hoá, hiện đại hoá, đội ngũ NG&CBQLGD có những hạn chế,bất cập Số lợng giáo viên còn thiếu nhiều, đặc biệt ở các vùng sâu, vùng xa,vùng đồng bào dân tộc thiểu số Cơ cấu giáo viên đang mất cân đối giữa cácmôn học, bậc học, các vùng, miền."
2.2 Về chất lợng
Chất lợng chuyên môn của đội ngũ nhà giáo cha có chuyển biến đáng
kể; việc giải quyết mối tơng quan giữa dạy chữ, dạy ngời và dạy nghềcòn cha hợp lý (còn nặng về dạy chữ, nhẹ về dạy ngời, dạy nghề); đặcbiệt còn yếu về phơng pháp giảng dạy; chậm đợc bổ sung, cập nhậtcác tri thức mới về s phạm, khoa học-công nghệ, ngoại ngữ Vẫn cònmột số lợng đáng kể giáo viên mầm non, phổ thông, THCN và dạynghề cha đạt chuẩn đào tạo theo quy định của Luật Giáo dục, đặc biệt
là ở các vùng có điều kiện kinh tế-xã hội khó khăn Một bộ phậnNG&CBQLGD cha toàn tâm, toàn ý phục vụ sự nghiệp giáo dục; thiếutính gơng mẫu về đạo đức và lối sống, cá biệt có ngời còn vi phạmpháp luật, làm giảm sút uy tín của NG&CBQLGD trớc con mắt xã hội.Chỉ thị số 40-CT/TW đã đánh giá: "Chất lợng chuyên môn, nghiệp vụcủa đội ngũ nhà giáo có mặt cha đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục và pháttriển kinh tế-xã hội, đa số vẫn dạy theo lối cũ, nặng về truyền đạt lý thuyết, ít
Trang 25chú ý đến phát triển t duy, năng lực sáng tạo, kỹ năng thực hành của ngờihọc; một bộ phận nhà giáo thiếu gơng mẩu trong đạo đức, lối sống, nhâncách, cha làm gơng tốt cho học sinh, sinh viên "
2.3 Công tác đào tạo và bồi dỡng giáo viên cha theo kịp với những đổi mới
của giáo dục phổ thông Chất lợng và hiệu quả công tác bồi dỡng giáo viêncòn thấp Chơng trình, hình thức bồi dỡng cha đáp ứng yêu cầu, chậm đợc
đổi mới Phơng pháp bồi dỡng vẫn cha chú trọng phát huy tính chủ động,tích cực của ngời học Đội ngũ báo cáo viên còn nhiều bất cập Tài liệu bồidỡng còn nghèo nàn, cha kịp thời Kiểm tra, đánh giá nhiều khi còn mangtính hình thức
Việc thực hiện quy hoạch hệ thống các trờng s phạm và xây dựng hai trờng
ĐH s phạm trọng điểm còn quá chậm chạp
2.4 Năng lực của đội ngũ CBQLGD cha ngang tầm với yêu cầu phát triển
của sự nghiệp giáo dục Tính chuyên nghiệp cha cao; nhận thức về nội dung
và phơng pháp quản lý nhà nớc, quản lý chuyên môn nghiệp vụ GD&ĐT cònyếu Còn những biểu hiện tiêu cực nh buông lỏng quản lý, chạy theo thànhtích, thiếu kiên quyết chặn đứng các tiêu cực trong ngành đã đợc Đảng, Nhànớc nhắc nhở nhiều lần Riêng đối với CBQLNN về giáo dục (Trung ơng,tỉnh, huyện) có nhiều mặt yếu kém đáng quan tâm nh tinh thần trách nhiệmtrong hoạt động công vụ cha cao, kỷ luật cha nghiêm, mất đoàn kết kéo dài.Công tác quy hoạch, kế hoạch cha đợc quan tâm, việc xây dựng chính sáchthanh tra, kiểm tra còn nhiều bất cập
2.5 Cơ chế tuyển dụng, bố trí, sử dụng, đãi ngộ, đánh giá, sàng lọc và chế
độ chính sách đối với NG&CBQLGD còn có phần bất hợp lý, cha tạo đợc
động lực đủ mạnh để phát huy phẩm chất và năng lực của đội ngũ, nâng caohiệu quả sử dụng, khắc phục hạn chế, yếu kém
3 Nguyên nhân
3.1 Về mặt chủ quan , trình độ quản lý của ngành giáo dục cha theo kịp thực
tiễn và nhu cầu phát triển đội ngũ NG&CBQLGD trong quy trình đổi mới sựnghiệp giáo dục Chậm tham mu, đề xuất và định ra các chiến lợc và giải pháp
đúng đắn để xử lý mối tơng quan giữa số lợng, chất lợng và cơ cấu của độingũ
Trang 26Công tác giáo dục chính trị t tởng trong đội ngũ NG&CBQLGD vẫncha thực sự đợc coi trọng, còn đơn điệu, ít hiệu quả Công tác thanh tra, kiểmtra, xử lý vi phạm làm cha thờng xuyên, cha kịp thời.
Chế độ công tác, định mức lao động của NG&CBQLGD còn bất cập(quy định tỷ lệ giáo viên/lớp ở từng cấp học cha phù hợp với số lợng mônhọc hiện có, chế độ làm việc 40 giờ/tuần và việc tổ chức học 2 buổi/ngàyvv ); đã có một số chính sách mới đợc ban hành, nhng vẫn cha đầy đủ và cóchỗ còn cha hợp lý
Cơ chế tuyển dụng, sử dụng, bổ nhiệm, đánh giá, sàng lọc NG&CBQLGD cha phát huy đợc vai trò chủ động của cơ sở giáo dục và cơ quanquản lý giáo dục Việc xây dựng và hoàn thiện khung pháp lý về đào tạo, bồidỡng, quản lý hoạt động của nhà giáo và CBQLGD còn chậm, thiếu đồng bộ.Việc xây dựng chuẩn giáo viên, chuẩn CBQLGD nhằm đáp ứng yêu cầu pháttriển giáo dục cha đợc triển khai kịp thời
3.2 Về mặt khách quan , mâu thuẫn lớn giữa yêu cầu mở rộng quy mô đồng
thời với nâng cao chất lợng giáo dục và sự hạn chế về khả năng, điều kiện
đáp ứng vẫn cha đợc giải quyết Ngân sách nhà nớc cho giáo dục mặc dù đãtăng trong những năm gần đây, song vẫn không đáp ứng nhu cầu đào tạo,bồi dỡng NG&CBQLGD (hiện nớc ta mới đạt mức chi bình quân cho giáodục là 13 USD/ngời/năm; trong khi đó con số này của các nớc trong khu vựclà: Philipine 41 USD/ngời/năm; Thái Lan 105 USD/ngời/năm; Malaysia 251USD/ngời/năm; Singapore 854 USD/ngời/năm) Những yếu tố tiêu cực thuộcmặt trái của cơ chế thị trờng đã có tác động không nhỏ đến tâm t, nếp nghĩ,lối sống của một bộ phận NG&CBQLGD Có nơi, có lúc cấp uỷ và chínhquyền còn cha quan tâm đúng mức tới việc lãnh đạo, chỉ đạo, xây dựng độingũ NG&CBQLGD
Tình hình trên đòi hỏi phải tăng cờng xây dựng đội ngũ NG &CBQLGD một cách toàn diện Đây là nhiệm vụ vừa đáp ứng yêu cầu trớcmắt, vừa mang tính chiến lợc lâu dài, nhằm thực hiện thành công Chiến lợcphát triển giáo dục 2001-2010 và chấn hng đất nớc
II Một vài đặc điểm cuả trờng tiểu học Nam Sơn, Quảng Xơng, tỉnh Thanh Hoá
Trang 27Theo Quyết định của UBND tỉnh Thanh Hoá số 117, ngày 12 tháng
08 năm 2003, trờng tiểu học Nam Sơn, Quảng Xơng, tỉnh Thanh Hoá đợcthành lập Trờng nằm trên địa bàn thị tứ đông dân c và sẽ trở thành một đôthị mới trong nay mai Trờng thành lập đáp ứng nhu cầu học tập của nhândân các dân tộc xã Nam Sơn và các vùng lân cận và thúc đẩy phát triển Vănhóa – Xã hội – Kinh tế của Quảng Xơng nói riêng, Thanh Hoá nói chung,góp phần xây dựng Thanh Hoá thành hòn ngọc của Tổ quốc
Trờng mới thành lập, đội ngũ giáo viên trẻ, rất có tâm huyết, nhiệttình, có trình độ nhng thiếu kinh nghiệm trong mọi lĩnh vực
Cơ sở vật chất cuả trờng quá thiếu thốn Năm nay là năm học thứ 4nhng trờng cha đợc xây dựng, mới chỉ có phòng học tạm cho dù quy mô pháttriển rất nhanh Theo dõi bảng thống kê ta có thể thấy:
Phònglàmviệc
Các hoạt động ở trờng gồm có: Tổ chức dạy và học, tổ chức lao
động, tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao, tổ chứccho học sinh tham gia các hoạt động xã hội
Yêu cầu đạt đợc trong quá trình giáo dục học sinh: học sinh pháttriển toàn diện; nắm chắc kiến thức văn hóa, có đạo đức tốt, có sức khỏe tốt,biết lao động giỏi, biết tham gia và tổ chức các hoạt động xã hội, giữ gìn đợcbản sắc dân tộc
1 Một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên.
Với đặc điểm và thực trạng của ngôi trờng mới thành lập, đội ngũgiáo viên phần lớn là sinh viên mới ra trờng, còn trẻ Ban giám hiệu nhà tr-
Trang 28ờng đã đa ra một số biện pháp quản lý đội ngũ giáo viên phù hợp với thực tếtrờng Một số biện pháp cụ thể nh sau:
1.1 Về công tác quản lý, tổ chức:
1.1.1 Ban giám hiệu
Trờng mới thành lập nhng BGH đã kiện toà - gồm 3 đồng chí, cả 3
đều đạt chuẩn về đào tạo, số năm công tác là 10 năm trở lên, đều là Đảngviên, đồng chí Hiệu trởng trờng từng làm công tác quản lý nên ít nhiều cókinh nghiệm Hai đồng chí Hiệu phó đã dự thi giáo viên dạy giỏi cấp Tỉnh và
đạt giỏi Từ những điều kiện của bản thân, các đồng chí trong BGH mạnhdạn học hỏi kinh nghiệm các đồngchí cán bộ quản lý đi trớc, tổ chức giao luvới trờng bạn để học tập thêm kinh nghiệm chuyên môn, quản lý, cùng nhaunghiên cứu chơng trình chung của bậc học và từng môn học để xây dựng mộtcách chio tiết, hợp lý
- Bố trí cho hai đồng chí Hiệu phó đợc học ở lớp cán bộ quản lý ở trờngCán bộ quản lý GD&ĐT
- Củng cố, xây dựng tập thể nhà trờng thực sự là một tập thể s phạm đoànkết, nhất trí, đồng tâm hợp lực, đều tay, say việc
- Giao lu tạo mối quan hệ tốt với nhân dân địa phơng Tập thể nhà trờng
đợc nhân dân địa phơng yêu mến và quý trọng
điều kiện sinh hoạt, một tập thể nhà trờng đoàn kết đã tạo nên sức bật chuyênmôn Anh chị em giáo viên tâm huyết với nghề Tình trạng không yên tâmcông tác không còn trong đội ngũ giáo viên nhà trờng
2.1.3 Thực hiện quản lý và hiệu quả quản lý:
Nhà trờng coi trọng kế hoạch, chơng trình Chơng trình, kế hoạch làchỉ tiêu pháp lệnh trong trờng học Chính vì vậy mà việc xây dựng các kếhoạch: kế hoạch năm học, kế hoạch chuyên môn, kế hoạch hoạt động của
Trang 29các đoàn thể và kế hoạch của từng cá nhân đều phải đợc quan tâm và hoànthành trong tháng 09.
Vấn đề kiểm tra của BGH tới giáo viên là kiểm tra trên kế hoạch vàkiểm tra thực hiện chơng trình, kiểm tra đột xuất, chủ động giáo dục, ngănchặn Vì vậy mọi giáo viên, cán bộ công nhân viên nhà trờng làm việc theo
đúng chức năng, nhiệm vụ với nhiệt tình cao
1.2 Xây dựng đội ngũ giáo viên nhà trờng:
Đội ngũ giáo viên, cán bộ công nhân viên là ngời quyết định chất ợng giáo dục của nhà trờng Đội ngũ phải có phẩm chất, năng lực mơi đảmnhiệm đợc nhiệm vụ đợc giao Nhà trờng đã căn cứ vào hệ thống văn bảnpháp qui của Bộ GD&ĐT định biên cho nhà trờng phổ thông, căn cứ vào kếhoạch đào tạo và thực trạng đội ngũ giáo viên trong nhà trờng, tiến hành lập
l-kế hoạch nhân sự Đó là nhu cầu số lợng, chất lợng, cơ cấu về cán bộ quản
lý, giáo viên trong nhà trờng nhằm đáp ứng mục tiêu, nhiệm vụ của nhà ờng Trên cơ sở hiện có nguồn nhân lực của tập thể s phạm, nhà trờng đã cónhững cố gắng nhất định trong việc sử dụng nhân lực trong tập thể s phạm
tr-Nhà trờng đặc biệt coi trọng công tác bồi dỡng t tởng, chính trị, đạo
đức và lý tởng nghề nghiệp, bồi dỡng lòng nhân ái s phạm cho đội ngũ giáoviên, bồi dỡng năng lực s phạm, năng lực thiết kế giáo án Nhà trờng thờngxuyên làm tốt công tác giáo dục t tởng chính trị; mỗi cán bộ giáo viên và các
em học sinh đều hiểu đợc nhiệm vụ của nhà trờng, biết đợc khó khăn, thuậnlợi, cùng cộng đồng trách nhiệm, cùng hoàn thành nhiệm vụ 100% thầy côgiáo có phẩm chất đạo đức tốt, có tâm huyết với nghề, quan tâm học sinh nhcon em của mình
Nhìn chung, đội ngũ giáo viên, một bộ phận lớn đã đảm bảo tính tíchcực, chủ động, sáng tạo trong việc tự học, tự bồi dỡng Họ nhận thức rõ phảibồi dỡng và tự bồi dỡng, có động cơ, thái độ đúng đắn và quyết tâm cao, họthấy đợc quyền lợi của bản thân trong kết quả bồi dỡng và nâng cao chất l-ợng bài giảng, tăng thêm sự tín nhiệm của học sinh Đợc tập thể trân trọnggóp phần nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên của nhà trờng Điều đó đảmbảo sự kết hợp hài hòa gia yêu cầu trớc mắt và yêu cầu lâu dài trong công tácbồi dỡng giáo viên Đảm bảo cho giáo viên cập nhật những điều chỉnh đổimới trong công tác bồi dỡng giáo viên Đảm bảo cô giáo viên cập nhật những
điều chỉnh đổi mới trong chơng trình các môn học, đổi mới phơng pháp dạy
Trang 30học, Các thầy cô giáo xứng đáng là tấm gơng sáng cho học sinh noi theo,
đợc các em học sinh và phụ huynh thực sự quý mến, Đảng và Nhà nớc tincậy
1.3 Một số tồn tại trong việc quản lý nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ
giáo viên trờng tiểu học Nam Sơn – Quảng X ơng – TH:
Qua quá trình hoạt động, quản lý của nhà trờng, đặc biệt là quản lýnhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên có thể thấy mặc dù đã đạt đợcnhững kết quả nhất định nhng đội ngũ giáo viên còn thiếu, vừa yếu về chất l-ợng chuyên môn, kinh nghiệm tổ chức, Trớc thực trạng đó, nhà trờng nhậnthấy một số mặt cần phải kịp thời bồi dỡng nh sau:
- Tâm hồn, kiến thức, phơng pháp s phạm
- Chức năng của thầy giáo
- Các năng lực: chuyên môn, ngoại ngữ, sử dụng công nghệ thông tin,năng lực chủ nhiệm, công tác xã hội hóa giáo dục
1.4 Một số vấn đề đặt ra trong việc vận dụng nguyên tắc tập trung
dân chủ trong quản lý trờng tiểu học nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên trờng tiểu học Nam Sơn, Quảng Xơng, TH
Trên cơ sở xác định cơ sở lý luận, cơ sở pháp lý, cơ sở thực tiễn, quaphân tích thực trạng đội ngũ giáo viên trờng tiểu học Nam Sơn, có thể thấy 4vấn đề quan trọng đặt ra cần phải tăng cờng bồi dỡng, nâng cao chất lợng độingũ giáo viên, đó là:
- Tăng cờng nâng cao tâm hồn, kiến thức, phơng pháp s phạm của ngờithầy
- Tăng cờng nâng cao năng lực s phạm
- Tăng cờng nâng cao năng lực chuyên môn
- Tăng cờng nâng cao năng lực sử dụng công nghệ thông tin
- Tăng cờng nâng cao năng lực công tác xã hội hóa giáo dục
Năm vấn đề trên sẽ đợc giải quyết trong nội dung của chơng III
chơng III
Trang 31Một số biện pháp Vận dụng nguyên tắc tập trung dânchủ trong quản lý trờng tiểu học nhằm nâng cao chất
lợng đội ngũ giáo viên trờng TH
Mục đích của việc vận dụng nguyên tắc tập trung dân chủ trong quản lýtrờng tiểu học nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên, phát huy sứcmạnh tổng hợp của tập thể, nâng cao chất lợng đội ngũ để thực hiện tốt nhấtmục tiêu của nhà trờng Đó là việc liên kết các giáo dục, nhân viên trong tr-ờng thành một tập thể có kỷ cơng, nề nếp, đoàn kết thống nhất, có truyềnthống tốt đẹp, có bầu không khí tâm lý thuận lợi Trong tập thể, mỗi ngời đềunhận thức rõ nhiệm vụ và quyền hạn của mình, đều cảm thấy mình có điềukiện tốt nhất để hoạt động sáng tạo, cảm thấy hài lòng và gắn bó vói nhà tr -ờng, từ đó phát huy tính năng động, sáng tạo, hiệu quả trong giảng dạy vàgiáo dục Một tập thể giáo viên nh vậy sẽ là môi trờng xã hội tốt đẹp cho việcnâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên trong nhà trờng
Để thực hiện mục tiêu đó, Hiệu trởng nhà truong cần thực hiện cácbiện pháp cơ bản sau đây :
1 Thực hiện tốt vai trò quản lý nhà trờng của Hiệu trởng, kết hợp chặt chẽ việc phát huy quyền tự chủ với thực hiện dân chủ nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên TH
1.1 Thực hiện tốt vai trò quản lý nhà trờng của Hiệu trởng.
Nhà trờng tổ chức và hoạt động theo nguyờn tắc tập trung dõn chủ, phỏthuy vai trũ tập thể, đề cao trỏch nhiệm cỏ nhõn và tinh thần chủ động, sỏngtạo của Hiệu trởng, Phú Hiệu trởng nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáoviên
Hiệu trởng đại diện cho nhà trờng về mặt pháp lý, có trách nhiệm vàthẩm quyền cao nhất về hành chính và chuyên môn trong nhà trờng Vì vậy,Hiệu trởng có vai trò quan trọng trong việc quyết định kết quả phấn đấu củatoàn trờng, nhiệm vụ của nhà trờng, chất lợng giáo dục của nhà trờng, sự
đoàn kết của tập thể s phạm; các mặt đó có hoàn thành tốt hay không phầnlớn tuỳ thuộc vào năng lực và phẩm chất cá nhân của Hiệu trởng
Để tổ chức thực hiện tốt công tác giáo dục pháp luật, thực hiện tốt cácquy định của Luật Giáo dục, Điều lệ Trờng trung học và các văn bản liên
Trang 32quan, Hiệu trởng cần thực hiện tốt vai trò quản lý nhà trờng của mình và kếthợp đúng đắn chế độ thủ trởng và chế độ tập thể thông qua việc thực hiệnnguyên tắc tập trung dân chủ trong nhà trờng Vai trò quản lý điều hành cáchoạt động trong nhà trờng của Hiệu trởng đợc thể hiện thông qua việc thựchiện tốt các quy định ở khoản 1, Điều 17, Điều lệ Trờng trung học và điều 4,Quy chế thực hiện dân chủ trong hoạt động của nhà trờng; trong đó nhấnmạnh đến trách nhiệm của Hiệu trởng là phải thực hiện Quy chế thực hiệndân chủ trong hoạt động của nhà trờng và nguyên tắc tập trung dân chủ trongquản lý trờng học.
Hiệu trởng thực hiện quản lý tập trung theo chế độ thủ trởng, đề caotrách nhiệm cá nhân của Hiệu trởng, nhng phải trên cơ sở phát huy dân chủ,mặt khác dân chủ phải gắn liền với tập trung nghĩa là phải kết hợp giữaquyền quản lý tập trung của Hiệu trởng với phát huy dân chủ, đảm bảo cho
đội ngũ giáo viên và nhân viên tham gia quản lý nhà trờng; Có làm đợc nhvậy mới tạo điều kiện tốt cho việc nâng cao chất lợng công tác giáo dục phápluật, nâng cao hiệu lực thực hiện các văn bản pháp luật về giáo dục và đàotạo của nhà trờng
Các Hội đồng trờng, Hội đồng thi đua khen thởng, Hội đồng kỷ luậtlàm việc theo chế độ tập thể; trong đó, Hội đồng giáo dục là tổ chức t vấncho Hiệu trởng trong việc thực hiện các nhiệm vụ và quyền hạn của nhà tr-ờng, do Hiệu trởng thành lập và làm Chủ tịch
Dân chủ trong quản lý nhà trờng chính là việc Hiệu trởng phải tạo điềukiện để mọi thành viên trong trờng tham gia quản lý, giúp họ có quyền đợcthông tin, đợc tham gia thảo luận, phê bình, góp ý kiến, chất vấn, quyền đợcgiám sát, kiểm tra hoạt động của nhà trờng
Chế độ thủ trởng thể hiện ở chỗ: Nhà nớc trao quyền quyết định caonhất trong nhà trờng cho Hiệu trởng, ngời đứng đầu trờng trung học phổthông để thực hiện chức năng, nhiệm vụ quản lý, điều hành các hoạt độngtrong nhà trờng Hiệu trởng phải chịu trách nhiệm cá nhân đối với các quyết
định và kết quả hoạt động giáo dục của trờng Vì vậy, trong quản lý nhà ờng Hiệu trởng cần giải quyết tốt mối quan hệ giữa chế độ thủ trởng vớinguyên tắc tập trung dân chủ để thực hiện tốt các nhiệm vụ đợc giao Đểthực hiện tốt các nhiệm vụ của nhà trờng, Hiệu trởng cần phải đợc bồi dỡng
tr-về lý luận, nghiệp vụ quản lý giáo dục, kiến thức, kỹ năng quản lý hành
Trang 33chính nhà nớc Đó chính là điều kiện cần thiết để Hiệu trởng nâng cao trình
độ, năng lực quản lý, tạo đợc sự tin cậy và ủng hộ của tập thể giáo viên, nhânviên, học sinh trong trờng
Muốn thực hiện tốt chức năng quản lý nhà trờng và thực hiện nghiêmchỉnh các nhiệm vụ, quyền hạn của mình, Hiệu trởng trờng trung học phổthông cần phải làm tốt các hoạt động sau: tổ chức, điều hành các hoạt độnggiáo dục trong nhà trờng, tổ chức tốt việc thực hiện các chủ trơng chính sáchgiáo dục, mà cụ thể là thực hiện các mục tiêu, nội dung, chơng trình giáo dục
và các quy chế thi cử, nhiệm vụ của năm học: quản lý đội ngũ giáo viên,nhân viên, học sinh, cơ sở vật chất thiết bị tài chính theo các quy định phápluật của Nhà nớc
1.2 Kết hợp nhuần nhuyễn việc phát huy quyền tự chủ với thực hiện dân chủ trong quản lý nhà trờng.
Trên cơ sở Nghị định số 43/2006/NĐ-CP của Chính phủ, ngày 25tháng 4 năm 2006, nhà trờng thực hiện quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm vềthực hiện nhiệm vụ, tổ chức bộ máy, biên chế và tài chính Trong đó cóquyền quyết định trong quản lý, điều hành các hoạt động của trờng trung họcphổ thông, hoạt động đó đòi hỏi phải phát huy quyền làm chủ của tập thểgiáo viên, nhân viên, học sinh để khai thác mọi tiềm năng, sự hỗ trợ về tàichính, cơ sở vật chất, sự động viên tinh thần của địa phơng cho hoạt độnggiáo dục của nhà trờng, phục vụ đắc lực cho sự phát triển kinh tế xã hội,củng cố quốc phòng, an ninh ở địa phơng
Muốn phát huy quyền tự chủ, quản lý nhà trờng có hiệu quả, nâng caochất lợng dạy học mà vẫn tránh đợc khuynh hớng quan liêu, độc đoán, ngờiHiệu trởng cần thực hiện nghiêm túc Quy chế dân chủ trong hoạt động củanhà trờng
Nh vậy, phát huy quyền tự chủ của nhà trờng, đề cao trách nhiệm cánhân của Hiệu trởng phải gắn liền với thực hiện dân chủ trong sinh hoạt củacán bộ, giáo viên Đây là những vấn đề có quan hệ hữu cơ với nhau: thựchiện tự chủ, đề cao trách nhiệm cá nhân là điều kiện để tổ chức, thực hiệndân chủ, để tạo cơ sở giúp nhà trờng vừa thực hiện quyền dân chủ vừa đòi hỏiHiệu trởng phải đề cao trách nhiệm cá nhân
Trang 34Trong nhà trờng, toàn thể giáo viên, nhân viên, học sinh thực hiệnquyền dân chủ dới hai hình thức: dân chủ trực tiếp và dân chủ đại diện theophơng châm "dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra ".
Dân chủ trực tiếp trong nhà trờng là hình thức thể hiện trực tiếp ý chícủa giáo viên, nhân viên, học sinh về một số vấn đề cơ bản trong trờng (theocác quy định trong Quy chế dân chủ nhà trờng) Hiệu trởng đóng vai trò tổchức và đảm bảo các điều kiện để thực hiện ý chí đó, đa nó vào thực thi trongcuộc sống; Các điều kiện đó là: Đảm bảo thông tin đầy đủ cho giáo viên,nhân viên biết về các vấn đề cần quyết định; tổ chức cho đội ngũ đợc bànbạc, phát biểu ý kiến
Hình thức dân chủ trực tiếp trong nhà trờng đợc thực hiện thông qua
Đại hội cán bộ công chức, thông qua việc Hiệu trởng tổ chức các cuộc đốithoại trực tiếp giữa Hiệu trởng, lãnh đạo nhà trờng với tập thể cán bộ, giáoviên, học sinh; thông qua công tác tiếp dân, tổ chức hội nghị cán bộ, côngchức định kì của Hiệu trởng, Bí th chi bộ, thông qua hội thảo giữa nhà trờngvới ban đại diện cha mẹ học sinh
Dân chủ đại diện trong nhà trờng còn là hình thức thể hiện ý chí khôngtrực tiếp của chủ thể quyền lực, mà thông qua các đại diện có thẩm quyền dochủ thể bầu ra (Công đoàn, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, HộiLiên hiệp phụ nữ), chủ thể quyền lực có quyền đợc giám sát, kiểm tra hoạt
động của các tổ chức đại diện của mình
Các tổ chức đại diện trong nhà trờng có trách nhiệm sau:
+ Phối hợp với nhà trờng trong việc tổ chức thực hiện Điều lệ Trờngtrung học và các văn bản quy phạm pháp luật về giáo dục và đào tạo, trongcác hoạt động khác của nhà trờng
+ Nâng cao chất lợng sinh hoạt của các tổ chức, đoàn thể trong trờng,dân chủ bàn bạc góp ý kiến ở các chủ trơng, biện pháp cụ thể để thực hiệncác nhiệm vụ của nhà trờng
+ Ban thanh tra nhân dân có trách nhiệm giám sát, kiểm tra việc thựchiện Điều lệ Trờng trung học và văn bản khác của Nhà nớc đối với nhà trờng,phát hiện các vi phạm pháp luật, vi phạm kỷ luật lao động trong nhà trờng để
đề nghị Hiệu trởng và các cấp có thẩm quyền giải quyết
Trang 35Nhà trờng phát huy quyền tự chủ và thực hiện chế độ dân chủ trongviệc xây dựng kế hoạch, tổ chức thực hiện kế hoạch và nhiệm vụ năm học.Hiệu trởng có thể chủ động xây dựng các kế hoạch của nhà trờng trong nămhọc trên cơ sở: Luật Giáo dục, Điều lệ trờng trung học; Nhiệm vụ của nămhọc và văn bản khác của Nhà nớc đối với nhà trờng
Để xây dựng các kế hoạch này, sau bớc dự thảo kế hoạch, Hiệu trởngphải tổ chức lấy ý kiến tham gia đóng góp của tất cả các tổ chức bộ phận, cánhân trong nhà trờng Cuối cùng, Hiệu trởng mới chính thức quyết định Các
kế hoạch của nhà trờng trong năm học gồm: Kế hoạch chung của năm học,
kế hoạch tuyển sinh, kế hoạch giảng dạy và giáo dục, kế hoạch mua sắmtrang thiết bị dạy học
Phát huy quyền tự chủ và thực hiện chế độ dân chủ trong việc xây dựng,quản lý đội ngũ cán bộ, giáo viên; đây là yếu tố tiên quyết góp phần tạo ra
động lực của sự phát triển nhà trờng Đội ngũ giáo viên, nhân viên trong ờng trung học phổ thông là lực lợng chủ chốt, quyết định chất lợng giáo dụccủa nhà trờng Sự thành bại của một nhà trờng chủ yếu phụ thuộc vào cán bộquản lý và giáo viên của trờng
Muốn nâng cao chất lợng giáo dục trớc hết phải nâng cao chất lợng độingũ; muốn vậy, Hiệu trởng phải tạo ra đợc động lực để phát huy năng lực, sởtrờng của từng cán bộ, giáo viên thông qua hoạt động cải thiện đời sống vậtchất, tinh thần của đội ngũ, nhân viên; việc thực hiện đầy đủ, kịp thời các chế
độ, chính sách đãi ngộ của Nhà nớc đối với cán bộ, giáo viên, đảm bảo cácquyền lợi chính đáng của đội ngũ cán bộ, giáo viên
Để xây dựng và quản lý tốt đội ngũ cán bộ giáo viên, Hiệu trởng cầnphải có một số biện pháp quản lý cụ thể nh:
+ Xây dựng một bộ máy nhà trờng hợp lý, gọn nhẹ, hoạt động có hiệu lực,hiệu quả Quy định rõ chức năng, nhiệm vụ của từng bộ phận, từng cá nhântrong nhà trờng
+ Thiết lập ra mối quan hệ phân công và phối hợp chặt chẽ giữa các bộphận, cá nhân trong việc thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn của từng bộphận, cá nhân đó Sự phân công và phối hợp trên đợc ghi nhận trong Quy
định về tổ chức và hoạt động của nhà trờng
Trang 36+ Tổ chức tốt công tác giám sát, kiểm tra, đánh giá kết quả công tác củatừng bộ phận, từng cá nhân.
Phát huy quyền tự chủ và thực hiện dân chủ trong quản lý tài chính, cơ
sở vật chất, thiết bị của nhà trờng:
Hiệu trởng chịu trách nhiệm trớc cấp trên về toàn bộ hoạt động tài
chính trong nhà trờng Đầu năm học, Hiệu trởng lập dự toán kinh phí trên cơ
sở nắm vững các nguồn thu từ ngân sách nhà nớc, từ ngân sách địa phơng, từcác khoản đóng góp của cha mẹ học sinh, sự ủng hộ của các tổ chức kinh tế,
Để hạn chế những sai sót, sơ xuất trong hoạt động tài chính nhà trờng,cần thờng xuyên kiểm tra, theo dõi tình hình sử dụng kinh phí, định kỳ báocáo lên cấp có thẩm quyền về hoạt động thu chi tài chính của nhà trờng Mặtkhác, phải thực hiện chế độ công khai các nguồn thu chi tài chính; sử dụnghợp lý các nguồn tài chính phục vụ hoạt động giáo dục và phát triển nhà tr-ờng, trong đó có dành một phần để xây dựng quỹ trờng nhằm khuyến khíchvật chất đối với cán bộ, giáo viên, nhân viên trong nhà trờng
Về quản lý cơ sở vật chất, Hiệu trởng phải tổ chức sử dụng có hiệu quả
và bảo quản tốt hệ thống cơ sở vật chất, thiết bị nhà trờng Để thực hiện đợcnhiệm vụ đó, Hiệu trởng phải sử dụng một số biện pháp cụ thể
+ Xây dựng nội quy, quy định chế độ sử dụng, bảo quản, bảo vệ hệ thốngcơ sở vật chất thiết bị nhà trờng
+ Huy động các nguồn lực từ cha mẹ học sinh, các tổ chức kinh tế, tổ chứcxã hội, để tái mở rộng hệ thống cơ sở vật chất, thiết bị trờng học
2 Nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm cho đội ngũ cán bộ quản lý,
giáo viên chủ nhiệm, giáo viên bộ môn, nhân viên trong vận dụng nguyên tắc tập trung dân chủ trong quản lý trờng tiểu học nhằm nâng cao chất l- ợng đội ngũ giáo viên
Trang 37Một vấn đề mang tính quy luật đối với bất cứ quá trình hoạt động nàocũng xuất phát từ nhận thức rồi mới dẫn đến hành động, vì nhận thức định h-ớng cho hành động, nhận thức đúng thì mới tạo điều kiện cho hành động
đúng
Tăng cờng nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý và giáo viên về vấn đề vậndụng nguyên tắc tập trung dân chủ trong quản lý trờng tiểu học nhằm nângcao chất lợng đội ngũ giáo viên:
Cấp ủy Đảng và nhà trờng tiểu học phải quan tâm đặc biệt, chỉ đạo thờngxuyên công tác đào tạo, bồi dớng giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục vềmọi mặt, coi đây là một phần của công tác cán bộ; đặc biệt chú trọng việcnâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất, lối sống của nhà giáo Để thực hiệntốt vấn đề này thì chi bộ kết hợp với chính quyền tổ chức và thực hiện nhiềubiện pháp phong phú Đó là: nhà trờng tổ chức học Luật Giáo dục; Điều lệnhà trờng; học tập đờng lối chính sách của Đảng, pháp luật của nhà nớc và
đặc biệt là nói về ngành giáo dục và đào tạo
Quán triệt các quy chế chuyên môn và hệ thống văn bản do nhà trờng soạnthảo nhằm thực hiện tốt nhiệm vụ năm học của nhà trờng
Nhà trờng đảm bảo đầy đủ các loại sách báo, tạp chí và các phơng tiện thôngtin đại chúng cho giáo viên, cán bộ, nhân viên tiếp cận hàng ngày
Để tổ chức tốt việc học tập Điều lệ truờng trung học và các văn bản ớng dẫn thực hiện, phải xuất phát từ việc nâng cao nhận thức, ý thức tráchnhiệm của các chủ thể: Hiệu trởng lẫn khách thể quản lý: đội ngũ giáo viên,nhân viên, học sinh trong nhà trờng nhằm quán triệt và chấp hành nghiêmchỉnh các quy định của pháp luật
Nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm cho đội ngũ cán bộ quản lý,giáo viên, nhân viên nhằm nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm cho độingũ cán bộ quản lý, giáo viên chủ nhiệm, giáo viên bộ môn, nhân viên trongnhà trờng trong công tác giáo dục pháp luật nhằm làm cho mọi ngời thấy rõtầm quan trọng và sự cần thiết của công tác giáo dục pháp luật cho họcsinh, cán bộ, giáo viên, nhân viên của nhà trờng trong giai đoạn hiện nay
Dù ở trên bất cứ cơng vị nào: cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên hayhọc sinh cũng cần phải thực hiện tốt những chủ trơng, đờng lối của Đảng,chính sách pháp luật của Nhà nớc, phải ”Sống và làm việc theo Hiến pháp và
Trang 38pháp luật ”, tuyên truyền và phổ biến cho những ngời khác thực hiện theonhững chuẩn mực, quy tắc xử sự đã đợc Nhà nớc quy định trong các văn bảnqui phạm pháp luật.
Hình thức thực hiện là tổ chức các buổi hội thảo về hoạt động giáo dụcpháp luật lồng ghép trong giáo dục chính trị, t tởng đạo đức XHCN; Trao đổinội dung về giáo dục pháp luật, giáo dục chính trị, t tởng cho học sinh
Tuyên truyền, vận động học sinh nâng cao ý thức pháp luật và ý thứcchấp hành pháp luật thông qua các buổi học tập về nghị quyết của chi bộ
Đảng, pháp luật của Nhà nớc, các buổi nghe báo cáo thời sự, báo cáo về cácvăn bản pháp luật mới ban hành, mà các báo cáo viên là ngời của cơ quanchính quyền, cơ quan bảo vệ pháp luật ở địa phơng
Nhân các ngày lễ lớn trong năm học, Chi bộ Đảng phối hợp với nhà ờng, các tổ chức chính trị xã hội nh: Đoàn Thanh niên Cộng sản HCM, Công
tr-đoàn, Ban thanh tra nhân dân, Hôi liên hiệp phụ nữ VN tổ chức các phongtrào thi đua, các cuộc vận động: ”Dân chủ - Kỉ cơng – Tình thơng – Tráchnhiệm”, ”Hãy nói: Không với Gian lận trong thi cử, kiểm tra ”, ”Cán bộ,Giáo viên và Học sinh hãy sống và làm việc theo Hiến pháp và pháp luật ”… ở Việt Nam
để cho toàn thể cán bộ, giáo viên, nhân viên, học sinh tham gia
Kết quả cần đạt đợc của hoạt động này là nâng cao nhận thức, ý thứctrách nhiệm của các tổ chức, cá nhân trong công tác giáo dục pháp luật vàhoạt động quản lý giáo dục pháp luật, cụ thể là:
Chi bộ phối hợp với chính quyền nhà trờng phải tổ chức đợc một sốbuổi hội thảo nhằm: Nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm của các tổ chức,cá nhân của nhà trờng trong công tác giáo dục pháp luật, giáo dục pháp luậtlồng ghép với giáo dục chính trị, chủ nghĩa Mác Lê nin, t tởng Hồ Chí Minh
Trách nhiệm của giáo viên chủ nhiệm, giáo viên bộ môn là phải đa nộidung giáo dục pháp luật, giáo dục chính trị t tởng lồng ghép trong các bàigiảng của mình
Phải tạo đợc sự nhất trí cao và phối hợp đồng bộ giữa các tổ chức trongnhà trờng đối với công tác giáo dục pháp luật cho các thành viên trong nhàtrờng nói chung và cho học sinh nói riêng
Trang 393 Cán bộ quản lý các trờng gơng mẫu trong việc vận dụng nguyên tắc tập trung dân chủ trong quản lý trờng tiểu học nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên
Cán bộ quản lý phải thờng xuyên tự nghiên cứu, tìm hiểu Luật Giáodục, Điều lệ Trờng trung học và các văn bản quản lý nhà nớc có liên quan
đến công tác tổ chức và quản lý trờng trung học phổ thông Vì các văn bảnpháp luật chính là cơ sở pháp lí, là công cụ để Hiệu trởng quản lý các hoạt
động giáo dục và đào tạo theo đúng các quy định của pháp luật
Công tác nghiên cứu, tìm hiểu các văn bản pháp luật, văn bản quản lýgiáo dục của cán bộ quản lý giáo dục giúp cho họ có đợc ”sự am hiểu nhữngkiến thức về pháp luật nói chung và những tri thức về quản lý giáo dục nóiriêng”, đây chính là cơ sở pháp lí để cán bộ quản lý nói và làm theo đúngpháp luật, t duy và các thao tác quản lý đều theo đúng những quy định củapháp luật
Công tác nghiên cứu tìm hiểu các văn bản pháp luật của Nhà nớc có
liên quan là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu đối với mọi cán bộ quản lý, có
nh vậy mới quán triệt đợc nguyên tắc “Tăng cờng pháp chế XHCN, xây dựngNhà nớc pháp quyền Việt Nam, quản lý xã hội bằng pháp luật”mà các Đạihội Đảng toàn quốc lần thứ VIII (tháng 6/1996), Đại hội Đảng toàn quốc lầnthứ IX (tháng 4/2001) đã ghi nhận
Ngời cán bộ quản lý nhà trờng cần đợc tham dự các lớp bồi dỡng lýluận và nghiệp vụ quản lý giáo dục và đào tạo, trong đó có bồi dỡng kiếnthức và kỹ năng quản lý hành chính nhà nớc, kiến thức pháp lý, hệ thống thểchế nhà nớc về giáo dục và đào tạo, khi nghiên cứu Luật Giáo dục, Điều lệnhà trờng và các văn bản hớng dẫn thực hiện, ngời CBQL phải nắm đợc cấutrúc và nội dung của các văn bản đó, phải nắm vững cơ cấu của một quyphạm pháp luật (giả định, quy định, chế tài) để thực hiện đúng với từng điềukiện, hoàn cảnh cụ thể với từng loại khách thể quản lý nhất định
Ngời cán bộ quản lý nhà trờng phải biết nghiên cứu và xử lý các văn bảnquản lý nhà nớc theo trình tự:
+ Nghiên cứu các loại hình văn bản, nội dung văn bản, tìm hiểu các văn bảnhớng dẫn;