Tạp chí Nông Thôn Việt số 66 - Tháng 07.2021.pdf

Trước hết, phải phối hợp với các cơ quan truyền thông để tuyên truyền, phổ biến rộng rãi những nội dung cốt lõi về phát triển nông nghiệp hàng hóa tập trung theo hướng hiện đại cũng như

SẢN PHẨM CHO VAY MUA NHÀ ĐẤT

CHỌN

Dễ dàng sở hữu ngôi nhà mơ ước

Tổng đài CSKH 24/7 (Miễn phí)

NhìN ra thế giới

Dành cho Khách hàng Cá nhân

1900 5555 88 sacombank.com.vn

Từ ngày 01/06/2021

Và nhiều quà tặng giá trị khác

FREE

số đẹp Combo Apple

CÔNG TY CỔ PHẦN HIM LAM

100 95

Nguyễn Tuấn Anh - GSTS

Nguyễn Minh Châu - PGS.TS

Thư ký Tòa soạn

Nguyễn Thị Mai Phương

Tòa soạn

Lầu 10, Tòa nhà số 12 Võ Văn Kiệt,

P Nguyễn Thái Bình, Q.1, TP.HCM ĐT: (028) 3821 1283

Fax: (028) 3914 7286 Hotline: 093 205 6666

văn phòng hÀ nội

26 Phạm Văn Đồng, Quận Cầu Giấy, Thành phố Hà Nội

Điện thoại: 091 3460692Giấy phép xuất bản số 06/GP-BTTTT

do Bộ TT&TT cấp ngày 7/1/2016

CV chấp thuận tăng lên 76 trang

số 3993/BTTTT-CBC do Bộ TT&TT cấp ngày 08/11/2019

In tại CT TNHH Quảng cáo và Thương mại Dương Phong

Khổ in (21 x 29)cm

Ảnh bìa:

Biến đổi khí hậu

là vấn đề có tính toàn cầu TL.HN

vỚi sự Tham gia cỦa

PGS.TS Đào Thế Anh, PGS.TS Vũ Trọng Khải, Nguyễn Thế Trung, TS Nguyễn Sĩ Dũng, Thế Hiệp, Gia Minh, Bảo Vân, Minh Huy, Tân Thành, Kim Duy, Đỗ Quang Tuấn Hoàng, Trương Thanh Liêm, Thạch Bích Ngọc, Nguyễn Nhật Thanh, Nguyên Thu, Mai Hoan, Lương y Diệp Bình, Thủy Tiên, Anh Phương, Cẩm Hà, Thụy Khuê, Anh Thư, Thùy Dung, Đặng Tuấn, Tuấn Anh, Tam Diệp, Huyền Trang, Ban Dung, Anh Khoa, Bá Anh, Tuệ Như, Phương Đặng…

giÁ: 30.000 đồng www.nongthonviet.com.vn

VIET RICEOrganic

Sửa đổi luật đất đai cầN dựa trêN NhữNg luậN cứ khoa học Nào?

BếN lội đã thôi khôNg còN lội…

BiếN đổi khí hậu

- NhữNg vấN đề mới

và giải pháp cho

NgàNh NôNg Nghiệp

đau đầu chuyệN rơm rạ!

10

42

16

32 Mục lục

Báo độNg ô Nhiễm đại dươNg từ…

Nhựa đựNg thực phẩm “takeaway”

NgàNh thời traNg

và trách Nhiệm với môi trườNg

62 64

Nhân dịp kỷ niệm 96 năm Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam (21/6/1925-21/6/2021), Tạp chí Nông thôn Việt vinh dự nhận được hoa chúc mừng và sự động viên, khích lệ của lãnh đạo Tổng hội NN&PTNT VN, các bộ, ban, ngành, địa phương, doanh nghiệp và bạn đọc trên cả nước.

Chúng tôi xin chân thành cảm ơn tình cảm quý mến, sự quan tâm, chia sẻ của quý lãnh đạo và bạn đọc xa gần dành cho Tạp chí Đây chính là nguồn cổ vũ to lớn để Ban biên tập, toàn thể cán bộ - phóng viên của Tạp chí Nông thôn Việt tiếp tục phấn đấu, hoàn thành tốt nhiệm vụ Đội ngũ những người làm Tạp chí Nông thôn Việt sẽ luôn cố gắng đổi mới, nâng cao năng lực nhằm tạo ra những tác phẩm báo chí có giá trị, xây dựng Tạp chí Nông thôn Việt là cơ quan thông tấn đa phương tiện uy tín, chất lượng để đáp lại sự tin tưởng của quý lãnh đạo và độc giả.

BAN BIÊN TẬP TẠP CHÍ NÔNG THÔN VIỆTThư cảm ơn

N gày xưa, làm ăn ở Nam bộ rất dễ dàng

Ngày nay có lẽ cũng vậy Mọi công chuyện

người ta chỉ cần thỏa thuận miệng với

nhau một tiếng là coi như đã xong Đến ngày, đến

giờ, thỏa thuận sẽ được thực thi một cách nghiêm

chỉnh bởi cả bên A lẫn bên B

Lòng tin đã bảo đảm cho mọi giao dịch diễn ra

nhanh gọn Chi phí giao dịch và chi phí bảo đảm thực

thi hợp đồng đều được cắt giảm tối đa Kinh tế nhờ

đó phát triển Sự thịnh vượng cũng dễ đến hơn với

mọi gia đình

Lòng tin cần cho đời sống dân sự, và cần cả cho đời

sống công Thành tích phòng chống dịch Covid-19

trong hơn một năm rưỡi qua đã vun đắp và củng cố

lòng tin của nhân dân đối với chính quyền Người dân

đã nhìn thấy chính quyền quan tâm đến sức khỏe và

sinh mệnh của họ Vì vậy, khi Chính phủ thành lập Quỹ

Vaccine và kêu gọi đóng góp, ai cũng tin rằng đóng

góp cho Quỹ là cần thiết, rằng Chính phủ sẽ sử dụng

Quỹ hiệu quả để đẩy mạnh chương trình tiêm chủng,

mau chóng tạo ra miễn dịch cộng đồng

Trong một xã hội thiếu vắng lòng tin hoặc niềm

tin thấp, thì người ta thường phải co cụm lại với nhau

trong gia đình hoặc dòng tộc Đời sống xã hội vì vậy

trở nên nghèo nàn hơn, giao lưu kinh tế cũng trở

nên khó khăn hơn Trong thời bao cấp, kinh tế kém

phát triển không chỉ bởi quyền tự do kinh doanh bị

hạn chế, mà còn vì lòng tin xã hội thấp Một gia đình

ăn thịt gà phải tìm cách giấu giếm không cho hàng

xóm biết Ám ảnh là nỗi lo sợ bị nghi kỵ, bị tố cáo Hay

chuyện người nhà được đi nước ngoài cũng vậy Cứ

phải khi người đó lên được máy bay rồi, mọi việc mới

“chắc ăn” Và hàng xóm cũng may ra mới được biết

Lòng tin xã hội thấp làm cho việc hợp tác với

nhau để làm ăn vô cùng khó khăn, giao dịch để trao

đổi hàng hóa vô cùng tốn kém Hậu quả tất yếu là kinh tế rất khó phát triển

Ngày nay, lòng tin xã hội trên đất nước ta đã được cải thiện khá nhiều Tuy nhiên, không phải lĩnh vực nào của đời sống cũng có được lòng tin xã hội ở mức cao như trong phòng chống dịch

Các khu vực xảy ra khiếu kiện nhiều nhất thường cũng là nơi vắng bóng niềm tin nhất Khiếu kiện trong quản lý đất đai xảy ra rất nhiều vừa do những sai phạm trong lĩnh vực này, cũng vừa bởi sự thiếu lòng tin của người dân “Họa vô đơn chí”, cái không may này chỉ càng thúc đẩy cho cái không may khác hiện hữu nhiều hơn

Vấn đề lòng tin, hay chính xác hơn là thiếu vắng lòng tin, sẽ là vấn đề rất lớn của Dự án đường sắt trên cao Cát Linh - Hà Đông Cho dù mức độ an toàn của dự

án có được tăng cường theo khuyến nghị của cơ quan

tư vấn Pháp, cho dù dự án có được phê chuẩn bởi Hội đồng nghiệm thu quốc gia, thì khả năng thành công của nó vẫn sẽ rất thấp nếu lòng tin của người dân không được cải thiện Không ai dại gì lựa chọn đường sắt trên cao để di chuyển nếu họ không đủ tin về sự

an toàn của nó Chính vì thế, bên cạnh việc bảo đảm

an toàn cho tuyến đường sắt, gầy dựng lòng tin cho người dân cũng phải là một nhiệm vụ quan trọng cần được triển khai

Quản trị lòng tin ngày nay là phần rất quan trọng của nền quản trị quốc gia hiện đại Các đòi hỏi về pháp quyền, về tính minh bạch và trách nhiệm giải trình, thực chất, cũng chính là những đòi hỏi được đề

ra để xác lập niềm tin của công chúng với Nhà nước.Bên cạnh đó, “nghĩ thật, nói thật và làm thật”, như phát ngôn của Thủ tướng Phạm Minh Chính, là phương châm hành động thiết thực và hiệu quả nhất

để gây dựng và củng cố lòng tin của nhân dân

QuảN trị lòNg tiN

TS nguyễn Sĩ dũng

án đường sắt trên cao Cát Linh - Hà Đông.

hệ đối tác “dựa trên giá trị, tiêu chuẩn cao và minh bạch” trong khuôn khổ của dự án “Tái thiết thế giới tốt hơn” (B3W).

Sau khi bị đồng loạt tẩy chay ở nhiều nơi trên thế giới, bao gồm Mỹ, châu Âu và Australia, hệ thống Viện Khổng Tử của Trung Quốc tiếp tục bị tẩy chay tại Nhật Bản và Hàn Quốc Các nước cho rằng Viện Khổng Tử giúp Trung Quốc quảng bá hình ảnh và sức mạnh mềm, thậm chí còn can thiệp đến tự

do ngôn luận hoặc hỗ trợ hoạt động gián điệp

Benjamin Netanyahu, người giữ chức Thủ tướng Israel trong

12 năm qua, chính thức bị liên minh đối lập đánh bật khỏi

vị trí này Ông Netanyahu mất chức Thủ tướng sau cuộc bỏ phiếu tín nhiệm của Quốc hội Israel hôm 13/06 Với kết quả sát nút 60 phiếu thuận, 59 phiếu chống và 1 phiếu trắng, liên minh đối lập của ông Yair Lapid được xác nhận chính thức trở thành phe chiếm đa số và nắm giữ quyền lực ở Israel, thay cho liên minh của ông Netanyahu Ông Lapid không trở thành Thủ tướng Israel ngay lập tức, mà vị trí này thuộc về chính trị gia cực hữu Naftali Bennett, theo thỏa thuận liên minh mà các bên liên quan đã ký

Cuộc gặp Thượng đỉnh giữa Tổng thống Mỹ Joe Biden và Tổng thống Nga Vladimir Putin đã diễn ra tại Thụy Sĩ vào tối 16/06 (theo giờ Việt Nam) Tại hội nghị, 2 nhà lãnh đạo đã nhất trí bắt đầu các cuộc đàm phán về an ninh mạng và kiểm soát vũ khí, đưa các đại sứ trở lại thủ đô của nhau sau lệnh triệu hồi vào đầu năm nay Tuy vậy, theo nhận xét của cả Tổng thống Putin lẫn người đồng cấp Joe Biden, cuộc gặp không nhằm mục đích tạo

ra những đột phá lớn Thay vào đó, các bên mong muốn trao đổi một cách thẳng thắn, trung thực và hướng về phía trước

Ngày 19.6, ứng cử viên cực kỳ bảo thủ Ebrahim Raissi đã thắng trong cuộc bầu cử tổng thống Iran với trên 62,2% số phiếu ngay trong vòng đầu Hơn 59 triệu người Iran đi bỏ phiếu, trong đó 1,3 triệu người là cử tri lần đầu đi bầu cử và 3,5 triệu

cử tri ở nước ngoài Cuộc bầu cử thu hút sự quan tâm rất lớn của dư luận quốc tế và khu vực bởi nó sẽ hé lộ những thay đổi tại quốc gia có tầm ảnh hưởng ở Trung Đông này, nhất là trong bối cảnh hồ sơ hạt nhân Iran chưa bao giờ hết “nóng”

Đợt dịch thứ 4 diễn ra hết sức phức tạp trên cả nước

kể từ ca nhiễm đầu tiên được ghi nhận vào ngày 27/4,

với các điểm nóng tại Bắc Giang, Bắc Ninh, TP.HCM và

mới đây nhất là Bình Dương Các hoạt động giãn cách

xã hội được tiến hành nghiêm ngặt nhằm hạn chế các

ca lây nhiễm không rõ nguồn lây, đặc biệt là tại TP.HCM

với số ca nhiễm vượt con số 3.000 ca và liên tục có số

ca nhiễm theo ngày cao nhất cả nước Tính đến 29/06,

đợt dịch thứ 4 đã ghi nhận 12.882 ca mắc trên khắp

43 tỉnh thành, trong đó 6 ca tử vong, 6.519 đã khỏi

Với đà lây lan nhanh kèm nhiều ca không rõ nguồn

lây, TP.HCM đã được ưu tiên hơn 800.000 liều vaccine

và đẩy nhanh kế hoạch tiêm chủng lớn chưa từng có

Bộ Y tế cho biết, Chính phủ và Bộ đã thương lượng

với nhiều nguồn vaccine và sẽ đảm bảo số lượng để

có thể tiêm được 70% dân số, đạt miễn dịch cộng

đồng Thế giới ghi nhận 181.924.652 ca nhiễm, trong

đó 3.940.426 ca tử vong, 166.422.997 ca đã khỏi Đối

diện với tốc độ lây lan nhanh của biến chủng Delta,

hàng loạt quốc gia đã tiến hành phong tỏa đất nước

BHXH Việt Nam thống nhất miễn đóng BHYT cho

người lao động đang tạm hoãn thực hiện hợp đồng

lao động, người nghỉ việc không hưởng lương tại các

đơn vị, doanh nghiệp tạm dừng hoạt động theo yêu

cầu của cơ quan Nhà nước để phòng chống Covid-19

thời gian miễn đóng tối đa là 8 tháng, tính từ tháng

06/2021 - 01/2022 Tuy nhiên, đối tượng được hưởng

chính sách này phải có thời gian tham gia BHYT đủ 2

năm liên tục trước thời điểm bị mất việc

Bộ Tài chính sẽ thanh tra Sở Giao dịch chứng khoán

TP.HCM do tình trạng nghẽn lệnh kéo dài Tình trạng

nghẽn lệnh trên HOSE bắt đầu diễn ra từ cuối năm

2020 khi khối lượng lệnh của nhà đầu tư vượt quá

khả năng xử lý của hệ thống Đến giữa tháng 3 tình

trạng này càng diễn ra nghiêm trọng khiến nhiều

ngày HOSE phải tạm ngưng giao dịch

Bộ Quy tắc ứng xử trên mạng xã hội được áp dụng với

cơ quan Nhà nước, cán bộ, công chức, viên chức và tổ

chức, cá nhân khác sử dụng mạng xã hội, chính thức

có hiệu lực từ 17/06/2021 Bộ Quy tắc hướng đến xây

dựng chuẩn mực đạo đức về hành vi ứng xử trên mạng

xã hội, giáo dục ý thức, tạo thói quen tích cực trong các

hành vi ứng xử của người dùng trên mạng xã hội, góp

phần xây dựng mạng an toàn, lành mạnh tại Việt Nam

Trước hết, phải phối hợp với

các cơ quan truyền thông để

tuyên truyền, phổ biến rộng

rãi những nội dung cốt lõi về phát triển

nông nghiệp hàng hóa tập trung theo

hướng hiện đại cũng như phát triển

nông nghiệp công nghệ cao, nâng cao

giá trị gia tăng… Việc này nhằm chuyển

biến mạnh mẽ nhận thức và từ đó làm cơ

sở để mỗi cán bộ, doanh nhân, nhà khoa

học, người nông dân vận dụng linh hoạt,

sáng tạo trên lĩnh vực nông nghiệp

Thực tiễn cho thấy khi người sản xuất

và các nhà nghiên cứu khoa học có nhận

thức đúng về bản chất sự việc họ mới có

thể có hành động hiệu quả trong thực

hiện Nghị quyết của Đảng chỉ có thể

được thực thi khi các nội dung cốt lõi của

Nghị quyết sớm được thể chế hóa thành

các văn bản pháp luật, làm cơ sở cho mỗi

tổ chức trong hệ thống chính trị và mỗi

người dân thực hiện, chấp hành

Cụ thể, Nhà nước cần sớm bổ sung

sửa đổi Luật Đất đai, trong đó khẳng

định đất đai vẫn là sở hữu của Nhà nước

nhưng có thể xem xét, cho phép người nông dân được bán quyền sử dụng cho người có nhu cầu theo thỏa thuận Việc này sẽ góp phần thúc đẩy quá trình tích

tụ, tập trung ruộng đất nhằm tạo điều kiện cho việc áp dụng rộng rãi các tiến

bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất, canh tác để nâng cao năng suất lao động, tạo

ra khối lượng sản phẩm hàng hóa lớn

Việc gắn kết 4 nhà: Nhà nông, Nhà nước, Nhà doanh nghiệp, Nhà khoa học cũng rất cần có chính sách, nhất là chính sách kết nối nhà khoa học với doanh nghiệp, giữa doanh nghiệp với hợp tác

xã, tổ hợp tác, kinh tế trang trại, hộ nông dân; chính sách khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư công nghệ chế biến sâu sản phẩm nông nghiệp, đầu tư công nghệ bảo quản và tổ chức thị trường xuất khẩu; khuyến khích các doanh nghiệp xây dựng thương hiệu sản phẩm nông nghiệp, thương hiệu doanh nghiệp làm

cơ sở xây dựng thương hiệu quốc gia trong cơ chế thị trường, hội nhập quốc

tế theo định hướng XHCN

Để tiếp tục phát triển kinh tế nông thôn gắn với xây dựng Nông thôn mới, Nhà nước cũng cần sớm có chính sách đưa công nghiệp về nông thôn, có chính sách tái thiết nông thôn để thực hiện cho được mục tiêu “ly nông bất ly hương”, đào tạo nông dân trở thành chủ doanh nghiệp nông nghiệp, chủ trang trại; có các giải pháp hiệu quả hơn để thúc đẩy quá trình chuyển từ “chuỗi liên kết cung ứng nông sản” sang “chuỗi liên kết giá trị ngành hàng”, phải minh bạch thị trường,

kiểm soát chống hàng giả, hàng kém chất lượng trong sản xuất nông nghiệp Song song đó, ngành nông nghiệp phải tăng cường thực hiện chức năng quản lý Nhà nước như quy hoạch, thanh tra chuyên ngành, quản lý giống cây trồng, vật nuôi, các loại vật tư như thuốc bảo vệ thực vật, thuốc thú y, các công trình thủy lợi… Thúc đẩy công tác nghiên cứu khoa học trên lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi, lâm nghiệp, thủy lợi, thủy sản… Khuyến khích các doanh nghiệp lớn đầu tư khoa học công nghệ và ứng dụng

có chọn lọc các tiến bộ khoa học của thế giới vào điều kiện thực tế của nước ta, phát huy tốt nguồn lực con người, truyền thống văn hóa, lịch sử, tài nguyên đất đai, nguồn nước… trong nước và nguồn lực bên ngoài như khoa học quản trị, khoa học công nghệ và nguồn vốn cho đầu

tư phát triển Chúng tôi rất tâm đắc với

ý kiến của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tại buổi làm việc với Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn ngày 19/05/2021: “Nghĩ phải thật, nói phải thật, làm phải thật, hiệu quả thật, người nông dân được hưởng thụ thật” Đại hội XIII của Đảng khẳng định vai trò chủ thể, vị trí trung tâm của nhân dân trong chiến lược phát triển đất nước, trong toàn bộ quá trình xây dựng

và bảo vệ Tổ quốc thì trong nông nghiệp

và nông thôn, người nông dân cũng cần được khẳng định vai trò, vị trí như vậy để

có cơ chế chính sách phù hợp nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho nông dân trong thời gian tới

nguyễn THẾ TRung (Ủy viên Hội đồng Lý luận Trung ương)

Tổ ChứC đƯa NGhị QUyẾT đại hội Xiii Của đảNG

về NôNG NGhiệp vàO CUộC sỐNG

nghị quyết Đại hội XIII của

Đảng xác định rõ: “Phát

triển nông nghiệp hàng hóa

tập trung quy mô lớn theo

hướng hiện đại, ứng dụng

công nghệ cao, nâng cao giá

trị gia tăng và phát triển bền

vững”… Để làm được điều này,

ngành nông nghiệp và các địa

phương phải triển khai đồng

bộ rất nhiều giải pháp.

thời Sự

Sửa đổi luật đất đai

cần dựa trên những luận cứ khoa học nào?

PgS.TS Vũ TRỌng KHẢI

(Chuyên gia độc lập về Kinh tế NN&PTNT)

Sau thời gian dài có hiệu lực,

người ta đã và ngày càng thấy

rõ những khiếm khuyết của

Luật Đất đai hiện hành và đang

thảo luận sôi nổi để tìm ra cách

luận cứ khoa học của việc sửa

đổi Luật Đất đai hiện hành.

Một số quan điểm

Theo tôi, nội dung Luật Đất đai sửa

đổi phải phù hợp với quy luật, cơ chế vận

hành của nền kinh tế thị trường (dựa

trên chế độ đa sở hữu về các nguồn lực

kinh tế, trong đó có sở hữu đất đai), tạo

khung pháp lý chi phối sự vận động của

Một số khái niệm, thuật ngữ khoa học

- địa chủ và địa tô

Thuật ngữ địa chủ đơn giản là để chỉ những người có quyền sở hữu một diện tích đất đai nào đó Trong kinh tế thị trường, giới địa chủ hình thành và phát triển dựa trên quy luật kinh tế khách quan đã được luật hóa Họ là chủ sở hữu đất đai nhờ năng lực kinh doanh và bằng quan hệ thuận mua - vừa bán Họ khai thác nguồn lực đất đai của mình bằng cách trực tiếp quản lý kinh doanh hay cho thuê đất đai để hưởng địa tô Như vậy có thể hiểu địa tô là giá cả thuê đất đai để sử dụng Đó là một điều bình thường, phù hợp với quy luật kinh tế thị trường Họ giữ quyền sở hữu đất đai và nhường lại quyền sử dụng đất đai trong hoạt động kinh doanh cho người thuê đất của họ (tương tự như hoạt động tín dụng của ngân hàng và cho thuê tài chính)

đất đai, mà trước hết là đất nông nghiệp

- với tư cách là một nguồn lực quan trọng

và to lớn nhất của nền kinh tế nói chung

và kinh tế nông nghiệp nói riêng, nhằm mang lại hiệu quả cao nhất cả về kinh tế,

xã hội và môi trường

Thứ hai, luật pháp, chính sách của Nhà nước chỉ có thể phân biệt đối xử theo hành vi và theo vùng kinh tế - sinh thái, không phân biệt đối xử đối với các chủ thể cùng thực hiện một hành vi nào

đó, ở cùng một vùng kinh tế - sinh thái

Đối với đất đai nói chung và đất nông nghiệp nói riêng, Nhà nước chỉ quản lý mục đích sử dụng của mỗi loại đất ở mỗi vùng kinh tế - sinh thái, bằng quy hoạch đã có hiệu lực pháp lý và bằng các luật khác

Thứ ba, các lực lượng vũ trang (quân đội và công an) không được thành lập doanh nghiệp, vì các cơ quan chức năng của Nhà nước sẽ không thể kiểm soát các hoạt động của các doanh nghiệp này

chỗ đối tượng sản xuất nông nghiệp là sinh vật Để đạt hiệu quả kinh tế, người làm nông nghiệp phải triệt để tuân thủ nguyên tắc “nhất thì, nhì thục” (đúng lúc, đúng cách); với các điều kiện cần và đủ rõ ràng Điều kiện cần là trách nhiệm cao của người thực hiện các khâu sản xuất mang tính sinh học (bởi thu nhập của người lao động phụ thuộc trực tiếp vào kết quả cuối cùng của mỗi quá trình sản xuất nông nghiệp) Điều kiện đủ là quy mô đất canh tác, ao nuôi, đàn gia súc nằm trong tầm hạn quản trị của người lao động nông nghiệp Điều này cũng chỉ thực hiện được

ở trang trại gia đình và trang trại cá nhân

- không có cấp quản lý trung gian

Như vậy, quy mô tích tụ, tập trung ruộng đất để kinh doanh nông nghiệp là

có giới hạn, như một tất yếu kinh tế Và

vì thế những quy định về mức hạn điền trong Luật Đất đai hiện hành không có

lý do tồn tại trong sản xuất nông nghiệp

Tương tự, chỉ quy định hạn điền đối với nông hộ, không hạn điền đối với doanh nghiệp (như vậy là phân biệt đối xử giữa các chủ thể sử dụng đất là nông

hộ và doanh nghiệp - vi phạm nguyên tắc mọi người dân và tổ chức đều bình đẳng trước pháp luật), hoặc quy định về thời hạn sử dụng đất của nông dân (bị giới hạn thời gian sử dụng đất thì người

sử dụng đất sẽ không đầu tư cải tạo đất, kiến thiết đồng ruộng, không mua sắm máy móc… và khi gần hết hạn thời gian

sử dụng đất thì giá mua bán quyền sử dụng đất sẽ bị xuống đến mức thấp nhất) cũng không hợp lý

- Trang trại và nông dân

Tế bào của nền kinh tế nông nghiệp

là các đơn vị sản xuất nông nghiệp tự chủ, trước hết và chủ yếu thực hiện các khâu mang tính sinh học Những đơn vị

ấy được gọi là trang trại Nói cách khác, trang trại là đơn vị kinh doanh tự chủ, vì lợi nhuận trong nền kinh tế thị trường, chủ yếu thực hiện các khâu sản xuất mang tính sinh học Vì vậy trang trại cũng giống như các tổ chức kinh doanh trong kinh tế công nghiệp và dịch vụ, được phân loại theo bản chất kinh tế -

xã hội, để có cách ứng xử thích hợp.Trang trại gồm các loại: Trang trại gia đình là hộ kinh doanh cá thể trong nông nghiệp (thường gọi là kinh tế nông hộ); Trang trại cá nhân (do một cá nhân làm chủ sở hữu) là doanh nghiệp

cá nhân trong nông nghiệp; Trang trại hợp danh là công ty hợp danh trong nông nghiệp; Trang trại nhà nước, trang trại trách nhiệm hữu hạn, trang trại cổ phần chính là doanh nghiệp Nhà nước, công ty trách nhiệm hữu hạn và công

ty cổ phần trong nông nghiệp Do đặc điểm của sản xuất nông nghiệp mang tính sinh học, nên trang trại gia đình và trang trại cá nhân không có cấp quản

lý trung gian, và chỉ trang trại gia đình

dự phần và là lực lượng chủ yếu trong các doanh nghiệp lớn, mới là đơn vị kinh doanh đạt hiệu quả cao Mặt khác, luật cũng cần quy định về thừa kế trang trại theo hướng không chia nhỏ trang trại cho những người có quyền thừa kế

- Tích tụ và tập trung ruộng đất,

hạn điền và hạn thời gian sử dụng

đất nông nghiệp.

Tích tụ và tập trung ruộng đất là hình

thái hiện vật của tích tụ và tập trung tư

bản, tạo ra các doanh nghiệp có quy mô

lớn, để tận hưởng lợi thế kinh tế theo quy

mô Phát triển cánh đồng lớn không phải

là một hình thức tập trung ruộng đất, vì

nó không làm gia tăng quy mô ruộng đất

của một đơn vị kinh doanh nông nghiệp

Cánh đồng lớn chỉ là một hình thức tập

trung sản xuất để tạo ra các vùng chuyên

canh quy mô lớn, nhưng vẫn dựa trên cơ

sở những nông dân nhỏ lẻ manh mún,

nên nó không thể phát triển bền vững

“Dồn điền, đổi thửa” không phải là

một hình thức tích tụ ruộng đất Vì nó chỉ

làm giảm số lượng mảnh đất chứ cũng

không làm gia tăng quy mô ruộng đất

của một đơn vị kinh doanh nông nghiệp

Mặt khác, cách làm này là hình thức trao

đổi hiện vật không theo cơ chế thị trường

Tích tụ và tập trung ruộng đất là

một tất yếu kinh tế để phát triển nông

nghiệp đạt hiệu quả cao Không thể

cho rằng tích tụ, tập trung ruộng đất

dẫn đến bần cùng hóa nông dân Việc

giải quyết sinh kế cho những nông dân

không còn đất nông nghiệp do tiến trình

tích tụ và tập trung ruộng đất, là phát

triển công nghiệp, dịch vụ và đô thị, để

biến phần lớn nông dân hiện nay thành

thị dân một cách bền vững, có đời sống

cao hơn khi họ còn là nông dân

Mặt khác, sản xuất nông nghiệp khác

Tỷ trọng đang lớn dần Tại Việt Nam, ngày càng có nhiều chủng loại hải sản thích hợp để nuôi

Nhóm nhuyễn thể có ngao/nghêu, sò, hàu, vẹm xanh, tu hài, bào ngư, trai ngọc,

ốc hương… Nhóm cá biển có cá song, cá giò, cá hồng, cá vược, cá tráp, cá chim vây vàng, cá sủ đất, cá măng biển Giáp xác có tôm hùm, cua, ghẹ; rong tảo biển

có rong câu, rong nho, rong sụn, vi tảo biển… Nhóm da gai có hải sâm; các sinh vật cảnh nước mặn…

Theo các chuyên gia của Hiệp hội Nuôi biển Việt Nam, nuôi biển được đánh giá cao về hiệu quả kinh tế - môi trường: năng suất cao hơn và hệ số chuyển đổi thức ăn (FCR) thấp hơn (FCR của cá biển sử dụng thức ăn viên chỉ từ 1,0 - 2,5 trong khi động vật trên cạn 4,0

- 8,0), lại ít gây hại tới môi trường Nghề trồng rong biển có thể đạt tới 400kg protein/ha/năm (so với trồng cây trên đất chỉ thu 16kg/ha/năm), mà không

hề tốn phân, thuốc bảo vệ thực vật và nước tưới, lại có tác dụng hấp thu các tác nhân gây ô nhiễm khác trong khí quyển và đại dương

kinh tế xanh,

CẨM HÀ

Với hơn 3.000km bờ biển

kéo dài từ Móng Cái, Quảng

ninh đến mũi Cà Mau cùng

hàng nghìn hòn đảo lớn nhỏ

nằm trên hải phận Biển Đông;

vùng biển có đặc quyền kinh

tế rộng trên 1 triệu kilomet

vuông, Việt nam có lợi thế rất

lớn để phát triển kinh tế biển,

đặc biệt là nuôi biển Theo

PgS.TS nguyễn Hữu dũng

- Chủ tịch Hiệp hội nuôi biển

Việt nam, nuôi biển là trọng

tâm đột phá phát triển thủy

sản trong 10 năm tới, là dư

địa lớn nhất còn lại của hải

sản trong thời gian tới, đồng

thời cũng là cơ hội tái tạo nguồn lợi hải sản,

đa dạng sinh học biển.

Cái khó còn đang bó…

Ở nước ta, nghề nuôi biển còn nhiều thách thức và rủi ro cả ở đầu vào và đầu

ra Sản xuất con giống còn ở quy mô nhỏ

lẻ và phụ thuộc nhiều vào nguồn nhập khẩu tiểu ngạch Cả nước hiện có khoảng

50 cơ sở sản xuất giống cá biển, sản xuất được trên 500 triệu con mỗi năm Công nghệ sinh sản nhân tạo cua, ghẹ hiện nay

đã được hoàn thiện, công nghệ sản xuất giống đã được chuyển giao cho nhiều

Tổng diện tích có tiềm năng nuôi biển ở nước ta khoảng 500.000 ha (5.000 km2), trong đó vùng bãi triều 153.300ha; vùng vũng vịnh, eo ngách và ven đảo là 79.790ha; vùng biển xa bờ khoảng 167.000ha, diện tích còn lại là các hình thức khai thác khác

Tổng diện tích nuôi biển năm 2010 đạt 38.800ha, năm 2019 đạt trên 256.000ha, tốc độ tăng trưởng bình quân đạt 23,3%/năm Năm 2010, sản lượng nuôi biển chỉ đạt hơn 156.000 tấn, đến năm 2019 đạt gần 598.000 tấn, tốc độ tăng trưởng bình quân 16%/năm Việt Nam phấn đấu đến năm 2030 có

từ 2 - 3 triệu tấn hải sản nuôi biển, bao gồm cả nuôi xa và nuôi gần

(Nguồn: Tổng cục Thủy sản)

kiNh tế BiểN

nhìn từ nuôi biển

tải biển, phát triển khu công nghiệp…)

Trên thực tế, hàng loạt lồng bè đã phải thu hẹp quy mô sản xuất hoặc phải di dời tìm địa điểm mới khi quy hoạch phát triển

du lịch ở các vùng ven biển (như Cửa Lò, vịnh Hạ Long) hoặc phát triển khu công nghiệp (như Nghi Sơn hoặc Vân Phong)

Cũng không thể không lưu ý rằng biến đổi khí hậu (dẫn đến nhiệt độ tăng

và nước biển dâng) sẽ có những tác động không nhỏ đến nghề này trong tương lai, không chỉ đối với công trình nuôi biển như lồng bè, bãi triều nuôi nghêu,

mà còn ảnh hưởng tới sức khỏe động vật nuôi, môi trường nuôi Sự thay đổi tần suất, cường độ bão và áp thấp nhiệt đới cũng có thể phá vỡ hệ thống đê bao, lồng bè nuôi biển và làm thay đổi môi trường sinh thái vùng nuôi; hoặc lượng mưa tăng có thể gây lũ lụt phá hủy công trình nuôi, làm giảm độ mặn ở vùng nuôi ven biển và cửa sông

Bên cạnh nhiều yếu tố tích cực về môi trường, nghề nuôi biển cũng có những hạn chế Với đại đa số mô hình nuôi lồng bè truyền thống gần bờ, sử dụng nguồn thức ăn chủ yếu từ cá tạp như hiện nay, nguy cơ gây ô nhiễm môi trường là không hề nhỏ Một số vùng nuôi hiện đã có dấu hiệu ô nhiễm nặng

do độ sâu và tốc độ dòng chảy thấp, mật độ các lồng nuôi quá cao, chất thải sinh hoạt và chất thải từ hoạt động nuôi quá lớn, điển hình như khu vực Cát Bà (Hải Phòng); vịnh Cam Ranh, Vân Phong (Khánh Hòa) Mô hình nuôi biển bằng

cá tạp còn có thể dẫn đến khan hiếm nguồn cá tạp tự nhiên do nhu cầu lớn dẫn đến khai thác quá mức

Quyết sách nào?

Sẽ không có được sự đột phá đồng thời “chấn hưng” nguồn lợi thủy hải sản,

đa dạng sinh học biển nếu như không phát triển nghề nuôi biển Đó là quan điểm được các nhà hoạch định chiến lược nông nghiệp và môi trường thống nhất cao Từ góc nhìn của cơ quan quản

lý Nhà nước, Thứ trưởng Bộ NN&PTNT

Phùng Đức Tiến cho rằng, cần tiếp tục hoàn thiện thể chế chính sách đồng

bộ cho phát triển nuôi biển bền vững, trong đó, đặc biệt chú trọng chính sách bảo hiểm cho hoạt động này “Để phát triển ngành công nghiệp nuôi biển, Việt Nam cần quy hoạch nuôi biển đến năm

2030, tầm nhìn 2050; cần ban hành một Nghị định về khuyến khích nuôi biển với những chính sách ưu đãi đầu tư, tín dụng

và có cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa công nghiệp nuôi biển với công nghiệp du lịch, dầu khí, quốc phòng” - Thứ trưởng Tiến nhấn mạnh

Về phía người sản xuất, TS Nguyễn Hữu Dũng đề nghị Chính phủ sớm phê duyệt Đề án phát triển nuôi biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn 2045 theo hướng áp dụng tối đa khoa học công nghệ tiên tiến trên thế giới vào thực tiễn nghề nuôi Cùng quan điểm với nhiều chuyên gia khác, ông Dũng cho rằng nuôi biển xa bờ là xu hướng phát triển tất yếu vì giúp tránh được nhiều vấn đề

về môi trường như tích tụ chất thải của vật nuôi, hạn chế phát triển các loài vi sinh vật gây bệnh cho các hệ sinh thái ven bờ Khoa học, đặc biệt là với kho dữ liệu lớn về địa lý, hải dương học cộng với các thiết bị nuôi trồng hải sản hiện đại cho phép các công ty và các nhà quản lý đưa ra những quyết định khôn ngoan về

vị trí đặt trang trại ở những nơi có dòng nước chảy mạnh và sâu hơn để có thể pha loãng và làm sạch chất thải ô nhiễm Đồng thời, các dự án nuôi biển khơi xa cũng ít có khả năng ảnh hưởng đến các hoạt động du lịch, khu công nghiệp…

Theo các nghiên cứu khoa học

về thực phẩm, dự báo đến năm

2030 thế giới cần thêm 19 triệu tấn hải sản so với 2015 năm 2050, thế giới cần sản lượng đạm động vật gấp 1,7 lần hiện nay, trong

đó nguồn cung cấp chính là nuôi trồng hải sản từ đại dương.

địa phương, song vẫn chưa đáp ứng nhu

cầu Một số loại hải sản cho giá trị cao

vẫn chưa có công nghệ sản xuất giống

thương phẩm và tiềm tàng rủi ro lớn cho

người nuôi Ví dụ như nguồn giống tôm

hùm chủ yếu vẫn phụ thuộc vào khai thác

tự nhiên và nhập khẩu, không ổn định về

số lượng và chưa đảm bảo về chất lượng,

về yêu cầu mùa vụ

Nguồn thức ăn cho cá nuôi - một khi

phát triển quy mô lớn - cũng là câu hỏi lớn,

vì không thể phụ thuộc mãi vào nguồn cá

tạp Hiện nay, 80% thức ăn cho các loài

hải sản nuôi là từ nhập khẩu hoặc do

doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài

sản xuất Về thị trường tiêu thụ, sản phẩm

nuôi biển thường ở dạng tươi sống và chủ

yếu xuất khẩu tiểu ngạch, một ít bán cho

khách du lịch qua các nhà hàng, vựa hải

sản và chợ địa phương Các nhà máy chế

biến trong nước hầu như chưa tham gia

một cách bền vững vào chuỗi tiêu thụ sản

phẩm nuôi biển

Ngoài ra, còn nhiều trở ngại khác cần

được nhận diện, bao gồm xung đột lợi ích

trong sử dụng mặt nước giữa nuôi biển và

các ngành kinh tế khác (như du lịch, vận

Việt Nam cần sớm tính đến xây dựng chiến lược nuôi biển bền vững.

kiNh tế BiểN

AnH PHƯƠng

Tôi tìm đến làng chài

Vung Viêng lần đầu

vào năm 2006 chỉ vì cái

tên ngộ nghĩnh của nó

nghe nói, cái tên Vung

Viêng là do đọc trại từ

Vung Vênh mà ra Theo

lời kể lại, thuở xưa, trong

hải trình từ Hải Phòng

đến Trung Quốc, tàu bè

khi ngang qua khu vực

này là vừa đến giờ nấu

cơm trưa Cơm sôi, vung

Vung Viêng là một làng chài đẹp Có lẽ vì thế

mà sau thực hiện tái định cư nó vẫn là điểm đến hấp dẫn với du khách, trong đó có tôi Từ Vung Viêng, du khách có thể đến một số đảo nhỏ xinh xắn và hoang sơ quanh đó với những tên gọi rất hình tượng như Mặt Quỷ, Bảy Giếng, Vạn Giò, Ngọc Vừng… Ở tại làng, khách có thể ghé nhà sinh hoạt cộng đồng của làng chài để thuê phòng nghỉ qua đêm và dậy sớm đón bình minh trên biển Trong nắng sớm, khách có thể cùng hướng dẫn viên du lịch - hầu hết là cư dân từng sống trong làng - vừa lênh đênh trên thuyền

bền vững

vung viêng

Vung Viêng nằm ngay trong vùng lõi Di sản thiên nhiên vịnh Hạ Long.

miễn phí trong 3 năm đầu Sau đó, HTX mới bắt đầu thu phí.

Vào mùa cao điểm du lịch hè, mỗi ngày, Vung Viêng đón khoảng 600 khách du lịch đến trải nghiệm Du khách sẽ cùng trải nghiệm việc cho

cá ăn và nghe thuyết minh quy trình nuôi, đánh bắt cá Họ cũng có thể tham gia chương trình vớt rác, bảo vệ môi trường nuôi trồng cùng ngư dân làng chài Sau khi được tận mắt nhìn thấy những

bè nuôi cấy ngọc trai biển, bè nuôi cá các loại,

du khách có thể được thưởng thức ngay tại chỗ những loại cá, mực, ghẹ, tôm tươi vừa vớt lên từ lồng nuôi và qua khâu chế biến thật đơn giản để giữ nguyên vị ngọt hấp dẫn của hải sản Đưa cay

là những chén rượu ba kích núi màu tím than, hoặc màu vàng hổ phách say nồng

Hoạt động nuôi biển ở Vung Viêng, tuy với quy mô không lớn nhưng gắn liền với đa dạng hóa dịch vụ, sản phẩm du lịch và được kiểm soát chặt chẽ, nghiêm ngặt vừa giúp chuyển đổi, tạo sinh kế bền vững cho người dân, vừa bảo vệ môi trường tự nhiên và bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa, lịch sử truyền thống của di sản vịnh Hạ Long

ngắm nhìn non xanh biển biếc, vừa hít thở đầy

lồng ngực mùi biển khơi và lắng nghe những

câu chuyện về nghề biển, về phong tục tập quán

của người làng biển Hướng dẫn viên ở đây hầu

hết là người Vung Viêng Hàng ngày, tàu chở

họ từ đất liền ra làng chài “phục vụ du lịch” và

chiều tối lại chở họ về nhà ở đất liền

Trước khi dịch Covid-19 bùng phát, làng chài Vung Viêng có khoảng hơn 100 ngư dân tham gia làm du lịch, chủ yếu chèo thuyền nan đưa khách đi du ngoạn, với mức thu nhập bình quân

từ ba đến năm triệu đồng/

người/tháng

Từ năm 2016, khi chính quyền cho phép một số ngư dân được phép

nuôi hải sản trên vịnh, chủ yếu để phục vụ du

lịch, lại có thêm nhiều người Vung Viêng trở lại

làng Theo quy định, người được cấp phép nuôi

hải sản trên vịnh phải là người làng chài cũ, có

kinh nghiệm nuôi hải sản và phải ký cam kết

bảo vệ môi trường, tuân thủ đúng kỹ thuật nuôi

trồng đã được hướng dẫn

HTX Vạn Chài, đơn vị quản lý các hoạt động

du lịch và nuôi trồng hải sản tại Vung Viêng, với

sự tài trợ của một số tổ chức quốc tế, đã đầu

tư làm các lồng bè (trị giá khoảng 210 triệu

đồng/lồng bè) cho các hộ dân được sử dụng

Biến đổi khí hậu (BĐKH) là vấn đề có tính toàn cầu Hiện tượng này đang diễn

ra nhanh, trực tiếp tác động mạnh đến

an ninh lương thực trên cả thế giới nhiệt độ tăng, lượng mưa thay đổi, tần suất của các hiện tượng cực đoan ngày càng tăng, làm gia tăng sức ép lên hệ thống đất đai, qua đó bùng phát nguy

cơ cao về hoang mạc hóa, suy thoái đất những đợt sóng nhiệt tăng cường, mưa bão, hạn hán, thiên tai, ngập lụt diễn ra ở phạm vi rộng hơn, đặc biệt là

ở các thành phố ven biển, gây thiệt hại nặng nề đến cuộc sống con người và tiếp tục hủy hoại các hệ sinh thái.

Việt nam là một trong những quốc gia bị ảnh hưởng nặng nề của BĐKH, tác động của BĐKH thậm chí còn diễn biến nhanh hơn so với dự kiến Chúng ta đã cam kết với thế giới cùng nỗ lực giảm thiểu khí phát thải gây hiệu ứng nhà kính và tận dụng cơ hội này để cùng phối hợp giảm thiểu những ảnh hưởng tiêu cực của BĐKH, biến thách thức do BĐKH gây

ra thành cơ hội để phát triển kinh tế nói chung và nông nghiệp nói riêng.

CáC biểu hiện Của bĐKh

vì nhiệt và băng tan

Sự thay đổi thành phần và chất lượng khí quyển

Sự di chuyển của các đới khí hậu trên các vùng khác nhau của trái đất

Sự thay đổi cường

độ hoạt động của quá trình hoàn lưu khí quyển, chu trình tuần hoàn nước trong tự nhiên và các chu trình sinh địa hóa khác

Báo cáo mới được công Bố của

Viện Toàn cầu mckinsey cho BiếT

BĐKH sẽ tiếp tục diễn biến khó lường và

những tác động bất lợi sẽ ngày càng nghiêm

trọng Do tác động của BĐKH, các nước Đông

Nam Á sẽ tổn thất khoảng 8% - 13% GDP mỗi

năm cho đến năm 2050

Theo Tổ chức khí Tượng Thế giới

2020 là năm nóng nhất trong lịch sử được

nhân loại ghi nhận một cách có hệ thống kể

từ khi nhân loại bắt đầu ghi lại nhiệt độ từ

giữa những năm 1800 Mực nước biển dâng

cao kỷ lục trong vòng 8 năm liên tiếp Các

dòng sông băng tiếp tục tan

chảy ở mức độ rất báo động

trong năm thứ 32 liên tiếp

hiệp hội khí Tượng hoa kỳ Vừa

công Bố Trong Báo cáo hiện

Trạng khí hậu mới nhấT

Kể từ năm 1980, mỗi thập kỷ sau nhiệt độ

trái đất lại nóng hơn thập kỷ trước, trong

đó thập kỷ 2010 - 2019 đã nóng hơn thập

kỷ 2000 - 2009 khoảng 0,20C Nguyên nhân

chủ yếu là do lượng phát thải khí nhà kính

đã không ngừng tăng, lên mức cao kỷ lục

là 409,8 phần triệu thể tích Hệ quả là 6

năm liên tiếp, kể từ 2014 đến nay, trở thành

những năm nóng nhất

Theo ủy Ban liên chính phủ

Về Biến đổi khí hậu (ippc)

- Trong 50 năm qua tại Việt Nam, nhiệt độ trung bình đã tăng khoảng 2 - 30C và mực nước biển đã dâng thêm khoảng 20cm

- Dự báo đến 2050, nhiệt độ trung bình của Việt Nam sẽ tăng lên khoảng từ 1,5 đến 20C, lượng mưa hàng năm tăng khoảng 5%

Dự Báo Tác động ở ViệT nam khi mực nước Biển Dâng cao Thêm 1m

- 10,8 triệu người ở Đồng bằng sông Cửu Long và Đồng bằng sông Hồng chịu ảnh hưởng khoảng 10,21% GDP

- 7,14% diện tích đất nông nghiệp, 28,67% diện tích đất ngập nước và 10,74% diện tích

gIA MInH - THẾ HIỆP

Tác động của bĐKh

Bên cạnh các hiện tượng thời tiết cực đoan hay thiên tai diễn ra thường xuyên hơn, tác động nghiêm trọng nhất của BĐKH đến nông nghiệp nước ta là thay đổi chế độ nước, bao gồm lũ lụt hay hạn hán và nước biển dâng Theo Viện Tài nguyên thế giới về ảnh hưởng của lũ lụt đến GDP, Việt Nam

có thể bị thiệt hại 2,3% GDP mỗi năm

Tình trạng xâm nhập mặn ở khu vực ven biển cũng sẽ làm thu hẹp diện tích đất nông nghiệp và giảm năng suất cây trồng, đặc biệt nghiêm trọng

ở vùng ĐBSCL Theo PGS.TS Đào Thế Anh - Viện sĩ nước ngoài của Viện Hàn lâm Nông nghiệp Pháp, khi nhiệt độ tăng, hạn hán sẽ ảnh hưởng đến sự phân bố của cây trồng, và làm giảm năng suất

Cụ thể là năng suất lúa của vụ Xuân có xu hướng giảm mạnh hơn so với năng suất lúa của vụ mùa

Các dự báo đều chỉ rõ nếu không có biện pháp ứng phó kịp thời, thì hiệu quả năng suất lúa xuân ở vùng ĐBSH có thể giảm tới 16,5% vào năm 2070;

năng suất lúa mùa sẽ giảm 5% vào năm 2070 Mất đất canh tác trong nông nghiệp và năng suất cây trồng suy giảm sẽ đặt ra những thách thức và đe

dọa đời sống của nông dân, vấn đề xuất khẩu gạo

và an ninh lương thực và dinh dưỡng quốc gia

“BĐKH cũng làm thay đổi điều kiện sinh sống của các loài sinh vật, dẫn đến tình trạng biến mất của một số loài và ngược lại, xuất hiện nguy cơ gia tăng các loại dịch bệnh và sâu hại mới do di cư Trong thời gian nhiều năm trở lại đây, dịch vàng lùn, lùn xoắn lá với lúa, sâu keo mùa thu với ngô, khảm lá sắn, bệnh Panama với chuối hay dịch tả lợn châu Phi… xuất hiện trên diện rộng, làm giảm sản lượng cây trồng, vật nuôi” - PGS.TS Đào Thế Anh cho biết thêm

những giải pháp cần có đối với ảnh hưởng của bĐKh

Ở khía cạnh chiến lược dài hạn, Nhà nước Việt Nam luôn nhất quán đường lối công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn gắn với với quy hoạch tổng thể vùng sản xuất nhằm phát triển bền vững cho nền nông nghiệp Để ứng phó với BĐKH, Chương trình mục tiêu quốc gia ứng phó với nước biển dâng và BĐKH của Chính phủ

đã thực thi các nhóm giải pháp như: quy hoạch đảm bảo 3,8 triệu hécta diện tích đất lúa với 3,2 triệu hécta đất canh tác 2 vụ nhằm đảm bảo an ninh lương thực quốc gia; giảm phát khí thải nhà kính qua kỹ thuật 3 giảm - 3 tăng, 1 phải - 5 giảm

sử dụng tiết kiệm chi phí đầu vào; thúc đẩy quy trình VietGAP trong chăn nuôi; cải tiến kỹ thuật

và công nghệ trong hoạt động khai thác thủy hải sản; đẩy mạnh trồng rừng, phục hồi rừng, xúc tiến

tái sinh và làm giàu từ rừng; xây dựng các hệ thống chống ngập, nước biển dâng tại các thành phố lớn…

Cùng với các giải pháp đang thực thi nêu trên, theo PGS.TS Nguyễn Thế Chinh - nguyên Viện trưởng Viện Chiến lược Chính sách TN&MT, việc xây dựng kịch bản cho những năm tới đến cuối thế kỷ

21 - nhất là kịch bản nước biển dâng thêm 1m - có

ý nghĩa hết sức quan trọng để có những tính toán đầy đủ và phương án quy hoạch phù hợp đối với hoạt động sản xuất các ngành, lĩnh vực, phân bố dân cư và chuyển đổi phát triển kinh tế theo cơ cấu ngành và cơ cấu lãnh thổ phù hợp “Về quan điểm, chúng ta phải chấp nhận những ảnh hưởng của BĐKH để có những giải pháp phù hợp, biến những thách thức của BĐKH thành những cơ hội để chủ động giảm thiểu và thích ứng dựa trên nguyên tắc giải quyết hài hòa, tính hiệu quả, phù hợp với diễn thế của thiên nhiên được đặt lên hàng đầu” - PGS

TS Nguyễn Thế Chinh nhận định

Để ngành nông nghiệp phát triển bền vững, đặc biệt là trong điều kiện của BĐKH, Phó Viện trưởng Viện KHCN Mekong Cần Thơ, ông Trần Thế Như Hiệp cho biết, nhiều quốc gia trên thế giới đã áp dụng khoa học công nghệ vào sản xuất nông nghiệp

Mỗi loại cây trồng, vật nuôi ở mỗi vùng sinh thái khác nhau sẽ có những biến thể mô hình canh tác, phương thức canh tác khác nhau và rất đa dạng

Các mô hình sản xuất nông nghiệp thích ứng với

BĐKH chủ yếu dựa trên các nền tảng quản lý nước và tưới tiêu thông minh, quản lý đất đai bền vững, sản xuất nông nghiệp thông minh và nghiên cứu chọn tạo giống cây trồng thích nghi

“Quản lý nước và tưới tiêu thông minh là phương thức sản xuất được áp dụng trong hầu hết các hệ thống sản xuất cây trồng, bao gồm việc áp dụng các kỹ thuật tưới tiết kiệm như tưới nhỏ giọt hoặc tưới phun mưa, biện pháp giữ ẩm bằng che phủ đất, tưới khô

ẩm xen kẽ, kết hợp vườn cây - ao

cá Quản lý đất đai bền vững có thể giúp giảm xói mòn đất như mô hình canh tác trên đất dốc, trồng các loại cây họ đậu xen với trồng sắn hoặc cao su để tăng độ phì của đất Sản xuất nông nghiệp thông minh là ứng dụng công nghệ cao như IoT, BigData, blockchain, GIS trong quản lý sản xuất (như nhà

màng, quản lý trang trại trồng trọt bằng thuật toán thông minh dựa trên số liệu lớn ) Nghiên cứu lai

và chọn tạo các giống cây trồng có bộ gien sở hữu các tính năng vượt trội như giống chịu ngập, giống chịu mặn, giống chịu hạn Đặc biệt, một số mô hình ứng phó tốt với xâm nhập mặn ở vùng ven biển nuôi tôm hoặc mô hình kết hợp tôm - lúa, tôm - cá rô phi trong ruộng lúa hoặc tôm - rừng trong hệ thống rừng ngập mặn nhằm tăng hiệu quả sản xuất” - Phó Viện trưởng Trần Thế Như Hiệp chia sẻ

Về vấn đề cơ cấu lại cây trồng, vật nuôi do những ảnh hưởng của BĐKH, PGS.TS Nguyễn Thế Chinh cũng cho rằng cần tăng cường khả năng chống chịu trước ảnh hưởng của BĐKH, phát triển các mô hình kinh tế dựa vào hệ sinh thái (EbA), dựa vào cộng đồng (CbA) và dựa vào tự nhiên (NbS) cho mỗi địa phương, lấy kiến thức bản địa kết hợp với khoa học công nghệ mới đầu tư phát triển, đặt sinh kế và sự

an toàn của người dân lên hàng đầu

Nhìn chung, dù hiện tại đã có nhiều mô hình sản xuất nông nghiệp thích ứng với BĐKH được đánh giá là mang hiệu quả cao, nhưng thách thức đối với ngành nông nghiệp vẫn không nhỏ bởi vì năng lực triển khai thực hiện, nguồn lực tài chính và trình

độ của lực lượng sản xuất phải cân xứng, trong đó yếu tố con người là then chốt Theo PGS.TS Nguyễn Thế Chinh, trong bối cảnh mới, giải pháp phù hợp

để ứng phó với BĐKH là cần dựa vào tiếp cận thị trường (MBA), trước hết là vai trò của doanh nghiệp

và người dân nhằm tạo ra cơ chế tạo nguồn lực, nhất là nguồn lực tài chính Hiện tại quỹ ứng phó với BĐKH đã và đang vận hành ở nhiều quốc gia phát triển trên thế giới như Nhật Bản, Hàn Quốc, một số nước ở châu Âu Nếu doanh nghiệp và người dân Việt Nam tiếp cận được nguồn quỹ này, chúng ta

sẽ có được nguồn lực tài chính không phụ thuộc vào ngân sách Nhà nước Thị trường Cac Bon là một

cơ chế tài chính tốt, vì thế Việt Nam nên sớm hình thành và tham gia vào thị trường này

“Sau đại dịch Covid-19, cần có cách thức mới để người dân thấy được BĐKH cũng

là nguyên nhân tác động tới sức khỏe

và ảnh hưởng tới hệ sinh thái, con người luôn gắn bó với hệ sinh thái và phải chống chịu, thích ứng với BĐKH”

- PgS.TS nguyễn Thế Chinh

BĐKH có thể tác động làm

thay đổi cơ cấu mùa vụ, quy

hoạch vùng, kỹ thuật tưới

tiêu, sâu bệnh, năng suất,

sản lượng; làm suy thoái tài

nguyên đất, đa dạng sinh

học bị đe dọa, suy giảm về số

lượng và chất lượng do ngập

nước và do khô hạn, suy giảm

đa dạng sinh học, làm biến

mất các nguồn gen quý hiếm.

Thời gian qua, ngành nông nghiệp Việt nam đã đạt nhiều thành tựu, nhưng cũng đang đứng trước một số thách thức trong quá trình phát triển nông nghiệp hiện tại năng suất và lợi nhuận nông nghiệp đang ngày càng dễ bị tổn thương trước biến đổi khí hậu (BĐKH).

PgS.TS ĐÀO THẾ AnH

(Viện sĩ nước ngoài của Viện hàn lâm Nông nghiệp Pháp)

Các giải pháp CSA đang được xem xét là giải pháp tổng hợp tiềm năng của ngành nông nghiệp, do tính thông minh với khí hậu, đồng thời có yếu tố đồng lợi ích, đảm bảo thích ứng và giảm nhẹ BĐKH.Theo FAO, CSA phải hướng tới đồng thời 3 mục tiêu: tăng năng suất, nâng cao tính chống chịu và giảm phát thải Tuy nhiên, trên thực tế rất khó để đạt được đồng thời cả 3 mục tiêu trên Trong quá trình triển khai CSA trên thực

tế, thường phải cân nhắc ưu tiên một trong các mục tiêu CSA phải được lựa chọn phù hợp với từng đối tượng (người sản xuất, loại hình nông sản, loại hình thời tiết, khí hậu, hệ thống nông nghiệp, v.v…), điều kiện (tự nhiên, kinh tế, xã hội) của từng vùng miền, địa phương, cộng đồng Tại các khu vực kinh tế khó khăn, với các nhóm cộng đồng yếu thế thì trụ cột về năng suất, an ninh lương thực, an ninh dinh dưỡng phải được ưu tiên hơn, trong khi với các doanh nghiệp/vùng miền phát triển có khả năng đầu tư

Phát triển nông nghiệp thâm

canh ở nước ta đã gây tổn hại

môi trường như tàn phá rừng,

làm suy giảm đa dạng sinh học, thoái

hóa đất đai, ô nhiễm nguồn nước và

phát thải nhiều khí nhà kính Riêng nông

địa phương, tăng trưởng nông nghiệp

còn dựa vào gia tăng diện tích đất nông

nghiệp, thâm dụng tài nguyên thiên

nhiên, lạm dụng phân hóa học và thuốc

trừ sâu độc hại, khiến chi phí đầu vào của

sản xuất ngày càng cao và làm gia tăng

chi phí bảo vệ môi trường, tăng rủi ro sức

khỏe cho nông dân và người tiêu dùng

nông nghiệp sinh thái -

giải pháp ứng phó với bĐKh

Về giải pháp thích ứng của nông

nghiệp với BĐKH, FAO khuyến cáo cần tăng cường tính chống chịu của nông nghiệp với các rủi ro BĐKH thông qua áp dụng các giải pháp Nông nghiệp thông minh với BĐKH (CSA) Về chính sách, Bộ NN&PTNT đã ban hành “Kế hoạch hành động ứng phó với BĐKH ngành nông nghiệp và phát triển nông thôn giai đoạn

2016 - 2020, tầm nhìn đến năm 2050”

Nội dung CSA được coi là giải pháp cho thích ứng với BĐKH, nên việc áp dụng và nhân rộng CSAs nhằm xây dựng một nền nông nghiệp thích ứng tốt với BĐKH ngày càng được các nhà khoa học

và các cơ quan quản lý nhà nước quan tâm, cũng như ngày càng có nhiều hỗ trợ quốc tế cho lĩnh vực này

Về giảm nhẹ phát thải khí nhà kính, hiện nay, Việt Nam đã có Báo cáo Đóng góp dự kiến do Quốc gia tự xác định (NDC), nhằm đạt được các mục tiêu mà Việt Nam đã cam kết để thu hút nguồn lực

và sự quan tâm của quốc tế cho triển khai thực hiện NDCs theo Thỏa thuận Paris

phát triển một nền nông nghiệp sinh thái bền vững

tuần hoàn và kinh tế chia sẻ nhằm đạt được các mục tiêu phát triển bền vững

Các mô hình sản xuất NNST (canh tác hữu cơ, nông nghiệp bảo tồn, nông nghiệp tái sinh, nông lâm kết hợp, nông nghiệp cảnh quan, thâm canh lúa bền vững, hệ thống tổng hợp chăn nuôi và trồng trọt ) là những giải pháp chính

để thâm canh nông nghiệp dài hạn, hạn chế chuyển đổi rừng sang đất trồng trọt, hạn chế sử dụng vật tư hóa học (phân bón, thuốc trừ sâu), giảm thiểu khí thải nhà kính từ nông nghiệp và góp phần tăng lưu trữ carbon

Và những giải pháp căn cơ hỗ trợ

Thực tế, các phương thức NNST không hoàn toàn mới, đã có những mô hình trong sản xuất nhưng chủ yếu ở quy mô nhỏ như 1P-5G, IPM, SRI, SRP đối với lúa, nông lâm kết hợp, hữu cơ, nông nghiệp bảo tồn, VAC… do vậy tác động lan tỏa còn hạn chế Bộ NN&PTNT gần đây cũng đã

có chủ trương khuyến cáo giảm sử dụng

hóa chất ở đầu vào như thuốc trừ sâu, trừ

cỏ, phân hóa học để cải thiện sức khoẻ đất Tuy nhiên, để thích ứng tốt và tăng cường tính chống chịu với BĐKH, cần một chiến lược và hệ thống chính sách hỗ trợ đồng bộ từ chuyển giao khoa học công nghệ, tổ chức sản xuất, tài chính, tiếp cận thị trường để các địa phương có thể chuyển đổi từ nông nghiệp thâm canh sang NNST Hiện nay trên thế giới định nghĩa quá trình chuyển đổi này là chuyển

nông nghiệp công nghệ cao thì mục tiêu

giảm phát thải khí nhà kính cần được đặt

ngang hàng với các trụ cột khác

Các giải pháp kỹ thuật được lựa chọn

của CSA ở Việt Nam có thể đạt được cả

3 mục tiêu để phổ biến, chủ yếu được

áp dụng theo nguyên lý sinh thái nông

nghiệp CSA cho phép duy trì dịch vụ hệ

sinh thái Hệ sinh thái cung cấp cho con

người các dịch vụ cần thiết bao gồm các

nguyên vật liệu, thực phẩm, thức ăn và

không khí sạch CSA cũng áp dụng cách

tiếp cận cảnh quan dựa trên các nguyên

tắc của nông nghiệp bền vững nhưng

không dừng lại ở các cách tiếp cận theo

các ngành hẹp mà là quản lý và quy

hoạch tích hợp, đa ngành liên khu vực

Như vậy, nền nông nghiệp trong thời

gian tới cần được đầu tư theo hướng nông

nghiệp sinh thái (NNST) để tăng tính chống

chịu với các rủi ro khí hậu và phi khí hậu

nhằm đạt mục tiêu phát triển bền vững

Nông nghiệp phát triển dựa trên các tiến

bộ khoa học công nghệ mang tính sinh

thái cho phép đa dạng hóa sản phẩm, vừa

đảm bảo tăng trưởng, vừa bảo vệ được các

tài nguyên tự nhiên như đất, nước, rừng,

đa dạng sinh học, giúp thích ứng và giảm

thiểu tác động của biến đổi khí hậu

Thế giới đang có xu hướng thông

qua NNST như là phương tiện để thực

hiện chiến lược kinh tế xanh, kinh tế

nhằm ứng phó kịp thời với BĐKH và hiểm họa thiên tai, rất cần sự tổ chức của nhà nước đảm bảo sao cho những dự báo về ảnh hưởng của BĐKH được lồng ghép đầy đủ vào quá trình hoạch định chính sách Trong đó, cần dành ưu tiên cho các giải pháp đầu tư xanh

và thông minh trong cải thiện hiệu quả sử dụng tài nguyên thiên nhiên, phát huy tối đa thế mạnh của hệ sinh thái đặc thù và được thông tin kịp thời đến các chủ thể sản xuất.

đổi Hệ thống thực phẩm bền vững Năm

2021, UN sẽ tổ chức Hội nghị thượng đỉnh

về Hệ thống thực phẩm bền vững và Việt Nam là một trong 40 nước đăng ký tham gia với các sáng kiến của mình Quá trình chuyển đổi này sẽ góp phần đa dạng hóa cây trồng, nâng cao năng lực của nông dân trong việc đảm bảo an ninh lương thực, dinh dưỡng, cung ứng sản phẩm

an toàn thực phẩm gắn với nhu cầu đa dạng của các nhóm tiêu dùng và tăng cường đa dạng sinh học nông nghiệp, cải thiện khả năng phục hồi của hệ thống sản xuất trước BĐKH, góp phần giúp Việt Nam thực hiện các cam kết quốc tế về thích ứng và giảm thiểu BĐKH, hướng tới phát triển bền vững

NNST hiện đại đã được định hướng trong văn bản của Đại hội Đảng 13 Tuy nhiên, Nhà nước cần đầu tư sâu hơn vào nghiên cứu chuyển giao tiến bộ kỹ thuật để thay đổi tư duy về NNST gắn liền với kinh tế nông nghiệp Một số hướng nghiên cứu mới theo hướng sinh

thái cần được thúc đẩy để chuyển giao cho sản xuất như: chọn giống chống chịu với các điều kiện khó khăn hạn, mặn, ngập lụt; kỹ thuật canh tác tiết kiệm nước, các giải pháp sinh thái phòng trừ các dịch bệnh mới; các công nghệ vi sinh vật làm phân hữu cơ và xử lý chất thải trong môi trường nông thôn; công nghệ chính xác

và công nghệ số phục vụ sản xuất nông nghiệp sinh thái; quản trị chất lượng trong chuỗi giá trị sản phẩm nông nghiệp sinh thái; cơ chế phân chia lợi ích và rủi ro trong liên kết đảm bảo

sự tham gia hưởng lợi của hộ nông dân trong chuỗi giá trị; khuyến nông số; truy xuất nguồn gốc số… Các địa phương cần xây dựng các chính sách cụ thể hơn để

hỗ trợ quá trình chuyển đổi sang NNST, cũng như tổ chức thị trường cho các sản phẩm nông sản sinh thái

Thế giới đang có xu hướng thông qua NNST

như là phương tiện để thực hiện chiến lược kinh

tế xanh, kinh tế tuần hoàn và kinh tế chia sẻ.

Trong các quốc gia đang nỗ lực nhiều nhất để đối phó với biến đổi khí hậu (BĐKH), Israel là một đất nước đã và đang cho thấy những hướng

đi đúng đắn nhằm hạn chế và khắc phục những khó khăn gây ra bởi

BĐKH thông qua những mô hình sáng tạo và hiệu quả

THS.LÊ TRAng

ứng dụng những công nghệ, kỹ thuật phù hợp với từng điều kiện tự nhiên; Mô hình thúc đẩy sáng tạo công nghệ giải quyết bài toán BĐKH

mô hình kiểm soát và phân phối nước

Ở Israel, nước là tài sản thuộc quyền quản lý của quốc gia Việc sử dụng nước được quản lý nghiêm ngặt và phân biệt

rõ ràng: nước ngọt dùng cho ăn uống và sinh hoạt, trong khi nước lợ và nước tái chế được sử dụng cho mục đích tưới tiêu trong nông nghiệp Tùy vào vị trí từng khu vực và mục đích sử dụng mà mỗi nơi sẽ được giới hạn mức tiêu thụ nước, cũng như giá nước khác nhau Ở đây, có thể nhắc đến 3 công nghệ hàng đầu thế giới của Israel về nước

Đầu tiên, đó là công nghệ khử mặn thu nước ngọt từ nước biển Khi được ông Oded Halamit - Giám đốc Trung tâm

Xuất phát điểm khó “vô cực”

Israel là một đất nước tương đối nhỏ

với tổng diện tích chỉ khoảng 22.000km2,

nằm ở ngã ba lục địa Á - Phi - Âu Phía bắc

Israel mang đặc trưng kiểu khí hậu Địa

Trung Hải, đổ dần xuống phía nam là kiểu

khí hậu bán hoang mạc và hoang mạc Sự

chênh lệch lượng mưa giữa miền bắc và

miền nam là tương đối lớn, với trung bình

là sa mạc Negev Có thể nói thiên nhiên

không hề ưu đãi đất nước này, khi hơn

50% diện tích đất là hoang mạc và bán

hoang mạc, chỉ có một số vùng đất nhỏ,

phân mảnh có thể làm nông nghiệp như

vùng đồng bằng ven biển Địa Trung Hải,

vùng châu thổ sông Jordan

Tất cả điều kiện tự nhiên khắc nghiệt

đó đã mang đến những thách thức rất lớn cho nền nông nghiệp Israel, đặc biệt

là vấn đề về nước - bởi nông nghiệp là lĩnh vực tiêu thụ tới 60 % lượng nước của Israel (1) Không chỉ vậy, Israel cũng là một quốc gia sẽ chịu tác động nặng nề của BĐKH như sa mạc hóa, nước biển dâng và đặc biệt là cạn kiệt nguồn nước ngọt (2)

Cuộc đối đầu ngoạn mục

Có xuất phải điểm tưởng như không thể ngước lên được, Israel đã có cuộc đối đầu ngoạn mục với BĐKH Đất nước này

có những mô hình vô cùng hiệu quả mà nhiều quốc gia khác trên thế giới không thể không quan tâm trong công cuộc ứng phó với BĐKH của họ như: Mô hình kiểm soát và phân phối nước; Mô hình Những bài học từ israel

Góc nhìn trên cao các nông trại nhà kính, nhà lưới tại thung lũng Arava, sa mạc Negev Ảnh: Đạt Nguyễn chuyêN đề: BiếN đổi khí hậu - NhữNg vấN đề mới

và giải pháp cho NgàNh NôNg Nghiệp

Cuối cùng, là công nghệ đã làm nên tên tuổi của đất nước Israel: công nghệ tưới nhỏ giọt Công nghệ này đã hỗ trợ người nông dân Israel tiết kiệm tối đa lượng nước dùng cho tưới tiêu nông nghiệp, nâng cao năng suất cây trồng cũng như mở rộng diện tích đất nông nghiệp ngay trên những thảm cát nơi

sa mạc Negev

mô hình ứng dụng những công nghệ, kỹ thuật phù hợp với từng điều kiện tự nhiên

Do những điều kiện tự nhiên của đất nước, Israel chỉ được một vài khu vực nhỏ có đất đai màu mỡ và khí hậu tương đối thuận lợi ở miền bắc - nơi có những vườn cây ăn trái được trồng xanh rì mà không cần che phủ Với miền trung và miền nam, đặc biệt là thung lũng Arava, người nông dân Israel phải có sự lựa chọn khác biệt để có thể chống chịu với điều kiện khô hạn của tự nhiên, biến những khó khăn thành lợi thế của mình Họ đã tận dụng điều kiện nắng quanh năm để tạo nên điều kỳ diệu: biến thung lũng Arava thành vựa rau củ lớn nhất Israel, cung cấp cho thị trường châu Âu, khi bên châu Âu vẫn còn đang trong mùa đông

đào tạo Nông nghiệp và Hợp tác quốc

tế Kibbutz Shefayim - giới thiệu về công

nghệ này trong một buổi nói chuyện với

sinh viên, tôi có hỏi: “Liệu với sự gia tăng

dân số nhanh như hiện nay, thì Israel có

đủ khả năng cung cấp nước cho người

dân”? Ông đã không chút ngần ngại tuyên

bố rằng: “Nước biển là vô hạn”! Với công

nghệ của họ, chỉ cần họ muốn bao nhiêu

nước là có thể đưa từ biển vào để tạo nước

ngọt được Quả là một lời tuyên bố đầy tự

tin, nhưng cũng cho thấy được những suy

nghĩ sáng tạo, những tham vọng và các ý

tưởng là điều sẽ không bao giờ bị cạn kiệt

trong tâm trí của con người Israel

Công nghệ thứ 2 là khả năng tái chế

biến nước thải thành nước sạch Nước

thải sinh hoạt của Israel được vận chuyển

thông qua một đường ống xuyên quốc

gia và tập kết tại hồ chứa lớn thuộc các

nhà máy nước thải của Israel Tại đó, hơn

85% lượng nước thải có thể tái sử dụng

được vận chuyển thông qua đường ống

riêng, phù hợp cho mục đích tưới tiêu

nông nghiệp Công nghệ này đã giúp

Israel tận dụng được nguồn nước thải

thỏa mãn nhu cầu lớn về nước của sản

xuất nông nghiệp

băng tuyết Bên cạnh đó, luật Israel quy định trong suốt một tháng hè, toàn bộ vùng Arava sau khi làm đất phải để đất trống, không được gieo trồng bất cứ cây

gì nhằm tận dụng cái nắng gay gắt của sa mạc để tiêu diệt hết mầm bệnh và cỏ dại

Mô hình thường được thấy trong điều kiện này là việc kết hợp giữa công nghệ tưới nhỏ giọt, đầu phun tự động với công nghệ che phủ (như nhà kính, nhà lưới), cùng với việc lựa chọn giống cây trồng có khả năng chịu mặn, chịu hạn và phù hợp tối đa với điều kiện khí hậu của từng vùng (nền nhiệt trung bình, độ dài ngày - đêm…)

mô hình thúc đẩy sáng tạo công nghệ giải quyết bài toán bđkh

Để có được những công nghệ sáng tạo như trên, không thể không nhắc tới

hệ thống thúc đẩy phát triển tiến bộ khoa học và công nghệ của Israel Mỗi vùng trên cả nước đều có những trung tâm nghiên cứu và phát triển nông nghiệp (R&D center) với nhiệm vụ làm cầu nối chuyển giao những công nghệ mới, hiệu quả cho người nông dân, đồng thời cũng

là nơi lắng nghe từng vấn đề, từng khó khăn của người nông dân để tìm cách cải tiến Chính sự kết hợp hiệu quả giữa chính sách, nguồn lực đầu tư của nhà nước thông qua các quỹ với các tổ chức nghiên cứu, học thuật và doanh nghiệp

đã thúc đẩy sự phát triển không ngừng của những sáng tạo khoa học công nghệ góp phần giải quyết bài toán BĐKH trên đất nước này Cũng từ mô hình đó mà nhiều công nghệ được ra đời, có thể kể đến như: công nghệ điện mặt trời, công nghệ thuốc sâu sinh học, sử dụng thiên địch, công nghệ giống, công nghệ IoT Trước những thách thức đang biến đổi không ngừng của thiên nhiên, Israel đã và đang nỗ lực để có thể biến những nghịch cảnh thành cơ hội cho mình Chấp nhận cúi đầu trước cơn giận dữ của thiên nhiên hay sẵn sàng bắt tay vào, đương đầu với những khó khăn và biến chúng thành lợi thế? Điều đó, từ những bài học của Israel ta thấy rõ là phụ thuộc vào chính chúng ta! Khu thử nghiệm các giống cà chua tại trung tâm nghiên cứu và phát triển Arava (Yair R&D Center)

chuyêN đề: BiếN đổi khí hậu - NhữNg vấN đề mới

và giải pháp cho NgàNh NôNg Nghiệp

tên trong Danh lục đỏ IUCN (2020) và 03 loài trong Sách đỏ Việt Nam (2007) là Cá mòi đường, Cá chuối hoa và Cá má vàng

báo động đỏ

Hiện nay, sự suy giảm số lượng các loài động thực vật ở khu vực này diễn ra rất nhanh chóng Theo Viện Sinh học và Môi trường Đông Dương, từ những năm

90 của thế kỷ trước, các nhóm cá có giá trị kinh tế cao như Cá dày, Cá tráp, Cá mòi mõm tròn, Cá chình hoa, Cá bống thệ, Cá đối đất, Cá dìa chấm trắng, Cá khoai… suy giảm nghiêm trọng Thay vào đó là sự gia tăng của nhóm cá tạp, ít có giá trị kinh tế như Cá liệt, Cá ngạnh, Cá úc… Nhiều loài bò sát quý hiếm có trong Sách đỏ được đánh dấu ở mức độ nguy cấp cần bảo tồn như:

Rắn ráo, Rắn cạp nong, Rắn hổ mang một mắt kính, Nhông Cát-ri-vơ, Rắn sọc dưa…

Theo Viện Sinh học và Môi trường

Đông Dương, khu vực đầm phá

Tam Giang từng là nơi có mức

độ đa dạng sinh học, đặc biệt với các

loài cá, thủy sinh và chim nước Trong

đó, vùng cửa sông Ô Lâu là một phần

quan trọng của khu vực này bởi đây là

nơi dừng chân, trú đông của hàng vạn cá

thể chim nước di cư dọc tuyến Đông Á -

Úc châu (Sẻ đồng ngực vàng, Choắt chân

màng lớn) Trong số 72 loài chim được

ghi nhận, có 8 loài chim quý hiếm, có giá

trị bảo tồn gồm 1 loài ghi nhận trong

Danh lục đỏ IUCN là Chích đầu nhọn mày

trắng và 7 loài ghi nhận trong công ước

CITES và Nghị định 06/2019 của Chính

phủ: Diều trắng, Ó cá, Diều ăn ong, Ưng

Nhật Bản, Diều Ấn Độ, Diều đầu trắng và

Cắt lớn Trong tổng số 48 loài cá thuộc 8

bộ 21 họ đã được ghi nhận, có 1 loài có

Khu vực cửa sông Ô Lâu là vùng có

nhiều cồn nổi, lạch sông nằm giáp

ranh 2 huyện Quảng Điền – Phong

Điền trong hệ thống đầm phá Tam

giang - Cầu Hai Đây là nơi có hệ

sinh thái phong phú, từng là nơi trú

ngụ của nhiều loài chim bản địa và

các loài chim di cư quý hiếm

thừa thiêN - huế

ĐẶng TuẤn

Bảo tồn hệ sinh thái

vùng đất ngập nước

cửa sông ô lâu

Theo Sở NN&PTNT tỉnh Thừa Thiên

- Huế, biến đổi khí hậu cùng với việc người dân nuôi trồng, khai thác thủy sản thiếu kiểm soát như khai thác tận diệt bằng lừ mắt lưới nhỏ, cào hến, cào lươn, rà điện, săn bắt chim bằng súng, lưới mở… là nguyên nhân dẫn đến tình trạng nói trên

Bà Caitlin Wiesen, Trưởng đại diện thường trú Chương trình Phát triển Liên hiệp quốc (UNDP) tại Việt Nam cho rằng:

“Hệ sinh thái đất ngập nước cửa sông

Ô Lâu có vai trò quan trọng trong việc thanh lọc ô nhiễm, hỗ trợ sinh kế cho người dân địa phương, bảo vệ cơ sở hạ tầng cho khu vực lân cận Tôi nghĩ chính quyền địa phương cần có những hành động đúng đắn hơn để làm đa dạng sinh học cho hệ đầm phá với nhiều tài nguyên thiên nhiên vô cùng quý giá này”

Mô hình tổng thể khu bảo vệ Tràm Chim cửa sông Ô Lâu.

Tổng thể khu bảo vệ Tràm Chim cửa sông Ô Lâu.

bao gồm: đất nông nghiệp (lúa nước) tập trung tại vùng đệm; rừng trồng (tràm hoa vàng, bần chua, mưng) chủ yếu tập trung trong vùng lõi; vùng cỏ lác và cây bụi nằm rải rác trên các cồn nổi và dọc sông Ô Lâu Việc phục hồi các sinh cảnh, hệ sinh thái đã từng tồn tại trong khu vực trước khi tạo các sinh cảnh mới là điều rất quan trọng Liên quan đến việc này, Sở NN&PTNT tỉnh Thừa Thiên - Huế đã từng bước thực hiện việc trồng 40ha rừng (chủ yếu là bần chua

và dừa nước theo kế hoạch năm 2021)

để tạo các sinh cảnh bán hoang dã làm nơi trú ngụ, nghỉ chân cho các loài chim

di cư Trong thời gian đó, dự kiến 3,5ha mặt nước cũng sẽ được trồng sen phủ kín, 10ha cỏ lác trồng dọc hai bờ sông Ô Lâu và 1 ha lục bình cũng được khoanh vùng để tạo vành đai… Ở khu vực đệm, đồng ruộng sẽ thực hiện canh tác nông nghiệp theo hướng hữu cơ để giảm tác động đến môi trường Việc trồng rừng ngập mặn tạo điểm nhấn cảnh quan và làm bãi giống, bãi đẻ cho các loài thủy hải sản cũng sẽ được chú trọng

Ông Nguyễn Hoàng Phước, Phó Chi cục trưởng Chi cục Bảo vệ môi trường Thừa Thiên - Huế cho biết, bên cạnh việc phục hồi cảnh quan, các hoạt động tái tạo nguồn lợi thủy sản cũng được tỉnh

tổ chức thường xuyên như thả cá giống, tạo môi trường phù hợp để sinh vật làm thức ăn cho chim sinh sôi và có phương

án thu hút các loài chim bản địa cũng như chim di cư trở về cư ngụ

Việc bảo tồn vùng ngập mặn cửa sông

Ô Lâu không chỉ góp phần vào việc điều hòa khí hậu, bảo vệ vùng đất ven biển, đầm phá, giúp tích lũy phù sa, tạo điều kiện phát triển kinh tế cũng như nâng cao

ý thức cho người dân địa phương trong công tác bảo vệ môi trường Qua đó phát triển kinh tế xanh, kinh tế thích ứng biến đổi khí hậu, tạo thêm việc làm, tăng thu nhập, nâng cao đời sống của người dân địa phương tham gia mô hình sinh kế gắn với bảo tồn đa dạng sinh học ở khu vực đầm phá Tam Giang - Cầu Hai

Cần một chiến lược bảo tồn

Tháng 06/2020, Bộ Tài nguyên và Môi

trường công bố thành lập Khu bảo tồn

thiên nhiên đất ngập nước Tam Giang -

Cầu Hai, hệ thống đầm phá lớn nhất khu

vực Đông Nam Á Đây là sự kiện quan

trọng giúp Thừa Thiên - Huế có thể huy

động nhiều nguồn lực để bảo vệ nguồn

tài nguyên thiên nhiên, cân bằng sinh

thái và duy trì cảnh quan tự nhiên, các

giá trị đa dạng sinh học phục vụ cho

phát triển kinh tế - xã hội trong khu vực

Trên cơ sở này, đến tháng 08/2020, UBND

tỉnh Thừa Thiên - Huế đã phê duyệt dự án

“Phục hồi, tạo sinh cảnh, thiết lập khu bảo

vệ Tràm chim Ô Lâu và mô hình du lịch

sinh thái cộng đồng” với mục tiêu phát

triển bền vững giá trị về đa dạng sinh

học tại vùng cửa sông Ô Lâu nói riêng và

Khu bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước

Tam Giang - Cầu Hai nói chung

Theo UBND tỉnh Thừa Thiên - Huế,

kinh phí thực hiện dự án này khoảng

hơn 16 tỷ đồng, bao gồm vốn ngân

sách Nhà nước, vốn dự án “Hiện đại hóa ngành lâm nghiệp và tăng cường tính chống chịu vùng ven biển” (FMCR) kết hợp vốn đầu tư của Chương trình phát triển Liên hiệp quốc (UNDP), vốn viện trợ quốc tế và các nguồn vốn huy động hợp pháp khác Kế hoạch thực hiện dự án này bắt đầu từ 2021 đến 2025

Khu bảo vệ Tràm chim Ô Lâu được

đề xuất có tổng diện tích 1.270,2ha bao gồm toàn bộ diện tích phân khu Ô Lâu thuộc khu Bảo tồn tài nguyên đất ngập nước Tam Giang - Cầu Hai, với phạm vi bảo tồn nằm trên địa giới hành chính của năm xã: Quảng Thái, Quảng Lợi (huyện Quảng Điền), Điền Lộc, Điền Hoà, Điền Hải (huyện Phong Điền) Trong đó, được chia thành các phân khu chức năng gồm: khu vực bảo vệ - bảo tồn nghiêm ngặt, khu vực phục hồi sinh thái và khu vực hành chính - dịch vụ

Theo khảo sát của Viện Sinh thái và Tài nguyên sinh vật, khu vực cửa sông Ô Lâu hiện tồn tại 3 loại sinh cảnh chính,

Thả cá tái tạo nguồn lợi thủy sản cửa sông Ô Lâu - hệ sinh thái cửa sông Ô Lâu.

Ảnh: Chi cục Bảo vệ Môi trường Tỉnh Thừa Thiên Huế

tài chíNh - NgâN hàNg

Làn sóng Covid-19 thứ 4 chưa đến

đỉnh, trong khi sức khỏe của doanh

nghiệp đang dần kiệt quệ Không có

cách nào khác, các ngân hàng cần chia

sẻ khó khăn với doanh nghiệp bằng

cách giảm lãi suất cho vay TS nguyễn

Đình Cung, nguyên Viện trưởng Viện

nghiên cứu quản lý kinh tế trung ương

chia sẻ quan điểm với phóng viên

BẢO Vân thực hiện

có Luật Doanh nghiệp đến nay

Theo kết quả của một số cuộc khảo sát trong năm 2020 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, 81% doanh nghiệp được hỏi gặp khó khăn do không có khách hàng, đơn hàng hoặc hợp đồng tiêu thụ sản phẩm, dịch vụ; 72% gặp khó khăn trong việc đảm bảo tiền trả lương, đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm

y tế, bảo hiểm thất nghiệp, kinh phí công đoàn; 53% số doanh nghiệp gặp khó khăn về trả lãi vay ngân hàng…

Hệ thống đăng ký doanh nghiệp của Bộ này cũng ghi nhận số lượng doanh nghiệp thành lập mới trong năm 2020 đã giảm 2,3% so với cùng kỳ năm 2019 (trong khi đó ở tất cả các năm trước đó đều tăng với tốc độ cao); trong khi số lượng doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường tăng mạnh Tính đến tháng 12 năm 2020, cả nước có 32,1 triệu người

từ 15 tuổi trở lên bị ảnh hưởng tiêu cực bởi dịch Covid-19, trong đó 69,2% người bị giảm thu nhập,

số còn lại phải nghỉ việc hoặc giảm giờ làm, nghỉ giãn việc, nghỉ luân phiên…

Thưa Ts, là người luôn theo dõi sát sao môi trường kinh doanh và tình hình hoạt động của cộng đồng doanh nghiệp việt, ông thấy dịch covid-19 đã tác động thế nào đến “sức khoẻ” doanh nghiệp?

Ts nguyễn đình cung: Dù rằng con đường kinh

doanh của đa số doanh nghiệp Việt nhìn chung vẫn luôn “ba chìm bảy nổi chín lênh đênh”, nhưng dịch Covid-19 cộng với những hạn chế cố hữu thực sự đã bào mòn sức khỏe của doanh nghiệp, khiến cho họ

ở vào một thời kỳ khó khăn chưa từng có kể từ khi

trong kinh doanh lãi Suất và đạo lý

TS Nguyễn Đình Cung

đáng lưu ý, có 53% số doanh nghiệp tham

gia khảo sát cho biết họ gặp khó khăn về

trả lãi vay ngân hàng, cả gốc lẫn lãi Trong

khi đó, cả năm 2019, 2020 và đầu 2021,

một số ngân hàng vẫn báo lãi rất lớn, nổi

lên như vietinbank, vietcombank, msb,

Tpbank, seabank… hết quý 1-2021, hàng

loạt ngân hàng tiếp tục báo cáo lợi nhuận

trước thuế tăng gấp nhiều lần so với cùng

kỳ Ông nghĩ sao về thông tin này?

Cũng phải nhìn nhận là một số ngân hàng vừa

qua đã có thêm các mảng phi tín dụng như dịch vụ,

kinh doanh ngoại hối, đầu tư chứng khoán Nhưng

đáng lưu ý hơn cả là nguyên nhân chính dẫn đến

những khoản lãi “khủng” này là do lãi suất huy động

đã giảm khá sâu, trong khi lãi suất cho vay chưa giảm

tương xứng Đây là điều bất hợp lý, khó chấp nhận

ý ông là ngành ngân hàng chưa đồng hành,

chia khó cùng doanh nghiệp?

Đúng thế Trong bối cảnh nền kinh tế gặp khó

khăn như hiện tại, doanh nghiệp thì kiệt quệ, không

có nguồn thu như hiện nay mà các nhà băng vẫn lãi

lớn thì có vấn đề

Trung tuần tháng 6, nhiều ngân hàng

thông báo áp dụng giảm lãi suất Ở kỳ hạn

vay 6 tháng và 1 năm, mức lãi suất giảm

phổ biến từ 0,2 - 0,5% ngân hàng hoạt

động với mục tiêu lợi nhuận, vì thế, nếu

ngân hàng áp dụng lãi suất không hợp lý,

họ cũng sẽ không cho vay được vậy thực

chất “vấn đề” ở đây là gì, thưa ông?

Mức giảm như thế là ít và chậm hơn mức giảm

lãi suất huy động Nền kinh tế của ta có mức độ

phụ thuộc vào tín dụng rất lớn, xét cho cùng là

phụ thuộc vào mấy chục ngân hàng, nhất là một

số ngân hàng lớn có khả năng cầm chịch lãi suất

Cộng đồng doanh nghiệp thì đa phần nhỏ và chưa

mạnh, luôn luôn là bên lép vế trong mối quan hệ

giữa người đi vay và kẻ cho vay

Thông thường những cuộc “khủng hoảng” kinh

tế gần đây xuất phát từ tài chính, rồi lan sang kinh

tế Nhưng lần này, điểm khác biệt là xuất phát từ

y tế Cú sốc y tế khiến cho dòng tiền bị hút sang

những chỗ “trú ẩn” khác, bất động sản chẳng hạn,

khiến cho vốn càng khan hiếm hơn và các nhà băng

càng chiếm thế thượng phong so với “thượng đế”

của họ Thế nhưng dường như các ngân hàng đã

quên mất rằng, trong những năm 2011-2015, khi cơn bão nợ xấu tàn phá ngành ngân hàng, có lúc nợ xấu lên tới 15 - 17%, đẩy lãi suất cho vay lên cao đến mức sát thương (trên 20%/ năm), thì doanh nghiệp

và người dân đã cùng ngân hàng chia sẻ gánh nặng

đó “Cục máu đông” nợ xấu khiến cho nhiều ngân hàng đứng trên bờ vực phá sản thì nhà nước (một cách gián tiếp) và doanh nghiệp - lực lượng gửi/ vay tiền chủ yếu - đã gánh chịu phần lớn chi phí để giải tỏa, khắc phục hậu quả

Ở đây, không thể bỏ qua khía cạnh đạo lý trong kinh doanh Nếu cứ để tồn tại sự bất công quá lớn về thu nhập giữa khu vực ngân hàng với khu vực kinh

tế trực tiếp sản xuất kinh doanh thì rất khó để vực dậy nền kinh tế một cách bền vững Chính phủ nên

có chỉ đạo hợp lý buộc các ngân hàng giảm lãi suất cho vay phù hợp với lãi suất huy động

còn thị trường chứng khoán, với vai trò là một kênh dẫn vốn thì sao, thưa ông?

Đây là một câu chuyện dài khác Nhưng nói ngắn gọn thì tôi cho rằng sự phát triển “nóng” của thị trường chứng khoán thời gian qua không giúp ích gì nhiều cho các doanh nghiệp đang khát vốn sản xuất kinh doanh Bởi vì có rất ít doanh nghiệp IPO, mà chỉ có vốn thu về khi IPO mới là vốn thực sự chạy vào sản xuất kinh doanh, còn phần lớn đều là loanh quanh mua đi bán lại trên thị trường để kiếm lời nhanh; trong đó có một tỷ lệ không nhỏ là vốn tín dụng Ngay cách gọi “chơi chứng khoán” cũng cho thấy bản chất đó Dù không thể ngăn chặn hoàn toàn, song tôi cho rằng để nền kinh tế phát triển mạnh khỏe, cần có những giải pháp để nắn chỉnh dòng vốn chảy vào khu vực sản xuất kinh doanh thực sự, không để tín dụng chạy vào chứng khoán hay bất động sản Cụ thể như thế nào ở thời điểm hiện nay phụ thuộc vào nghệ thuật điều hành của người quản lý, nhưng về lâu dài thì vẫn phải là giúp cho các doanh nghiệp lớn mạnh lên, trở nên hấp dẫn hơn và IPO thành công

Xin cảm ơn ông

Tôi cho rằng khi ngân hàng khó khăn thì cả xã hội đã chia sẻ và bây giờ chính là lúc ngân hàng cần làm điều ngược lại

Hiện nay, khá nhiều khách hàng thường nhận được những tin nhắn lừa đảo như vậy Các tin nhắn do tội phạm công nghệ cố tình gửi thường

có những nội dung như: “Chủ tài khoản đã mở dịch

vụ tài chính toàn cầu với phí dịch vụ phải trả hàng tháng là 2 triệu đồng Nếu không phải là người

mở dịch vụ thì bấm vào đường link để hủy”; “Tài khoản của quý khách hiện tại đang bị khóa, đề nghị đăng nhập đường link để xác thực trong hôm nay”;

“Phát hiện tài khoản của bạn đăng nhập khác vùng bất thường, vui lòng đăng nhập đường link để xác nhận thông tin và thay đổi mật khẩu” hoặc “Cần xác nhận thông tin của bạn, hoàn thành thông tin được tặng thẻ 50 triệu đồng, mời vào đường link

để xác nhận”… Đường link giả mạo thường chỉ khác một vài ký tự hoặc chi tiết so với đường link thật của ngân hàng nên rất dễ gây nhầm lẫn cho khách hàng Khi khách hàng đăng nhập vào đường link,

những tin nhắn nguy hiểm

Tháng 05/2021, anh TN (TP.HCM) nhận được tin nhắn SMS với nội dung “Vietcombank

trân trọng thông báo, tài khoản của quý khách

hiện tại đã bị khóa Đăng nhập đường link

http://www.vevietcombanks.cc để xác thực ngay

hôm nay” Thấy đầu số có tên ngân hàng mình

đang sử dụng, anh TN liền truy cập vào đường link

trong tin nhắn và làm theo yêu cầu để lấy lại tài

khoản thì bị “bốc hơi” 49 triệu đồng

Tương tự, anh KH (TP.HCM) cũng nhận tin nhắn SMS từ số điện thoại thuộc tổng đài SCB với nội

dung “Tài khoản của bạn đã mở dịch vụ tài chính

toàn cầu, phí dịch vụ hằng tháng là 2 triệu đồng,

sẽ bị trừ trong 2 giờ Nếu không phải bạn mở dịch

Trong bối cảnh giãn cách xã hội để phòng tránh

dịch bệnh lây lan, các hình thức giao dịch trực tuyến

ngày càng được nhiều người sử dụng Tội phạm

công nghệ cũng lợi dụng dịp này để tìm cách lừa đảo

nhằm chiếm đoạt thông tin, tài sản của khách hàng.

MInH Huy

cảnh báo với các vụ lừa đảo từ tội phạm công nghệ

động trình báo vụ việc tới cơ quan công an trong trường hợp bị chiếm đoạt tiền trong tài khoản Liên quan đến vấn đề nhiều người đã bị tấn công bởi các tin nhắn giả mạo có tên thương hiệu của các ngân hàng, Cục An toàn thông tin cho biết các tin nhắn này không xuất phát từ hệ thống của các tổ chức tài chính, ngân hàng và doanh nghiệp viễn thông mà được phát tán thông qua các thiết

bị phát sóng di động giả mạo Đây là các thiết bị

có nguồn gốc từ nước ngoài, được các đối tượng mua bán, sử dụng trái phép nhằm mục đích thực hiện các cuộc tấn công phát tán tin nhắn rác lừa đảo người dùng, đặc biệt là người dùng tại các khu vực đô thị

Sau khi người dùng đăng nhập vào các đường link giả mạo, các bước đăng nhập đều được công

cụ đánh cắp thông tin ghi lại và được các đối tượng lừa đảo sử dụng để có thể truy cập vào tài khoản của nạn nhân thực hiện các giao dịch chuyển khoản, đăng ký vay online Tuy nhiên, bước khó nhất vẫn là lấy được mã OTP (mật khẩu 1 lần) từ ngân hàng gửi tới SIM điện thoại của chính chủ Thế nhưng, ở bước này, rất nhiều khách hàng đã tự mình cung cấp thông qua truy cập trang web giả mạo mà họ không hề hay biết

Do đó, người sử dụng nên trang bị kiến thức, đọc các thông tin mà các cơ quan chức năng, ngân hàng khuyến nghị để tránh việc rơi vào bẫy của tội phạm mạng ngày càng tinh vi

cung cấp thông tin theo hướng dẫn của đường link thì lập tức tiền trong tài khoản sẽ “bốc hơi”

Không chỉ mạo danh tin nhắn ngân hàng, các đối tượng lừa đảo còn giả mạo nhân viên ngân hàng gọi điện thông báo khách hàng gặp trục trặc khi đang sử dụng dịch vụ ngân hàng, xác minh giao dịch khách hàng mới thực hiện, thông báo khách hàng bị lộ thông tin thẻ… nhằm đánh cắp thông tin

Đại diện ngân hàng SCB cho biết, mặc dù ngân hàng và các cơ quan chức năng đã nhiều lần cảnh báo với khách hàng về các chiêu thức lừa đảo như trên nhưng vẫn có nhiều khách hàng mất cảnh giác và bị lừa mất tiền trong tài khoản

nâng cao kiến thức và luôn cảnh giác Trước tình trạng trên, nhiều ngân hàng như Vietcombank, Nam A Bank, Sacombank… đã liên tục nhắn tin, email cho khách hàng để cảnh báo;

đồng thời khuyến cáo khách hàng không cung cấp thông tin cá nhân qua các kênh như tin nhắn SMS, email, Zalo, Viber, Facebook messenger…;

xóa và tuyệt đối không bấm vào đường link khi nhận được các thông tin dạng này; không cung cấp thông tin cá nhân (số thẻ, ngày hiệu lực, mã

số PIN, địa chỉ, họ tên chủ thẻ, mã OTP ) cho bất

cứ ai với bất cứ lý do gì, kể cả nhân viên ngân hàng Ngoài ra, các ngân hàng cũng nhắc nhở khách hàng cảnh giác với điện thoại, tin nhắn, email xưng danh nhân viên ngân hàng để tiếp thị và hướng dẫn thực hiện các khoản vay không

rõ ràng hoặc yêu cầu phải chuyển khoản, thu phí

mở hồ sơ, giải ngân tiền v.v… Nam A Bank còn khuyến nghị khách hàng không sử dụng các tính năng lưu mật khẩu để đăng nhập tự động; không

sử dụng chung một mật khẩu cho nhiều ứng dụng, trong đó có ngân hàng trực tuyến

Trong trường hợp khách đã lỡ nhập vào đường link và tiết lộ thông tin thì cần thực hiện ngay các biện pháp khẩn cấp, bao gồm: khóa dịch vụ trên các kênh trực tuyến; gọi điện ngay cho ngân hàng để tạm thời khóa tài khoản; đổi mật khẩu của dịch vụ đã bị lộ thông tin và chủ

NgăN chặN hơN 100 weBSite giả mạo NgâN hàNg, tổ chức tài chíNh

Báo cáo mới đây về phòng ngừa, xử lý hoạt động lừa đảo chiếm đoạt tài sản, Bộ Thông tin

và Truyền thông (TT-TT) cho biết từ ngày 04/02 đến ngày 20/05/2021, các cơ quan chức năng

đã phối hợp ngăn chặn hoạt động của hơn 100 website giả mạo các ngân hàng, tổ chức tài chính trong và ngoài nước; giám sát trên hệ thống tiếp nhận phản ảnh tin nhắn rác, cuộc gọi rác và ghi nhận từ các doanh nghiệp di động, các tổ chức tài chính, ngân hàng, để ngăn chặn, xử lý nhiều vụ vi phạm, hạn chế thiệt hại cho người tiêu dùng

tài chíNh - NgâN hàNg

chào hè rực rỡ cùng lienvietpostBank

Sacombank dành 10.000 tỷ đồng

cho doanh nghiệp vay ưu đãi

kienlongbank miễn phí chuyển đổi thẻ từ ghi nợ nội địa sang thẻ chip

Từ nay đến hết 25/07, chương

trình “Chào hè rực rỡ cùng

LienVietPostBank” sẽ dành tặng 5 giải

đặc biệt, mỗi giải là một chuyến du lịch

“Thượng lưu” trị giá 20 triệu đồng (áp

dụng cho các khách hàng có tổng doanh

số chi tiêu lũy kế tối thiểu 200 triệu đồng);

10 giải nhất là chuyến du lịch “Xứng tầm”

trị giá 10 triệu đồng (áp dụng cho khách

hàng có tổng doanh số chi tiêu lũy kế

tối thiểu 100 triệu đồng); 20 giải nhì là

chuyến du lịch “Đẳng cấp” trị giá 5 triệu

đồng (áp dụng cho khách hàng có tổng

doanh số chi tiêu lũy kế tối thiểu 50 triệu

đồng); 50 giải ba là đêm nghỉ dưỡng

“Sành điệu” tại khách sạn cao cấp từ 4

sao trở lên trị giá 3 triệu đồng (dành cho

khách hàng có các giao dịch bằng thẻ tín

dụng quốc tế LienVietPostBank)

Với mỗi giao dịch thanh toán qua thẻ

Từ ngày 18/06, Sacombank triển khai nguồn vốn ưu đãi

trị giá đến 10.000 tỷ đồng với lãi suất từ 4%/năm, thời

hạn vay tối đa 6 tháng nhằm đồng hành cùng doanh nghiệp

xuất khẩu và hỗ trợ các doanh nghiệp khắc phục khó khăn

do bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 Đối tượng khách hàng

của nguồn vốn này là doanh nghiệp có quy mô từ siêu nhỏ

đến lớn, đang sử dụng các dịch vụ tại Sacombank như ngân

hàng điện tử, chi lương, bảo lãnh, thanh toán quốc tế… Mức

lãi suất dao động từ 4%/năm đến 6,7%/năm phụ thuộc vào

ngành nghề kinh doanh, quy mô hoạt động, thời hạn vay và

mức độ gắn kết giao dịch với Sacombank Nguồn vốn ưu đãi

được Ngân hàng áp dụng đến hết ngày 31/12/2021 hoặc khi

hết nguồn tùy điều kiện nào đến trước

Từ 15/06/2021 đến 30/09/2021, Kienlongbank triển khai

Chương trình “Đổi thẻ không tốn phí - Giao dịch thật mê ly” - miễn phí chuyển đổi thẻ ghi nợ nội địa từ thẻ từ sang thẻ công nghệ Chip contactless Thẻ chip nội địa không tiếp xúc (contactless) của Kienlongbank đáp ứng đầy đủ các yếu tố kỹ thuật về bảo mật theo tiêu chuẩn VCCS Với công nghệ contactless, khách hàng không cần quẹt thẻ, chỉ cần đặt gần/chạm/vẫy nhẹ thẻ trên thiết bị chấp nhận thẻ (máy POS) có tính năng thanh toán chạm là đã có thể thực hiện các giao dịch như chuyển khoản, truy vấn số dư, sao kê tài khoản, rút tiền mặt trực tiếp tại tất cả các máy ATM hoặc thanh toán hàng hóa, dịch vụ qua máy POS tại các siêu thị, trung tâm mua sắm hoặc thanh toán qua Internet… một cách tiện ích và an toàn Đặc biệt, Kienlongbank luôn áp dụng chính sách phí ưu đãi, khuyến mại hấp dẫn cạnh tranh trên thị trường giúp khách hàng tiết kiệm chi phí huYỀn Trang

(không tính giao dịch rút tiền mặt) có giá trị tối thiểu 500.000 đồng, khách hàng sẽ nhận được 1 mã tham gia quay thưởng

Khách hàng kích hoạt thẻ lần đầu trong thời gian diễn ra chương trình sẽ được tặng 1 mã dự thưởng Một khách hàng có thể có nhiều mã dự thưởng, tương đương với nhiều cơ hội quay thưởng và được nhận tất cả các giải thưởng nếu trúng

Đối với giao dịch trên ứng dụng LienViet24h, khách hàng có cơ hội nhận 3 giải đặc biệt là chuyến du lịch “Thượng lưu”

trị giá 20 triệu đồng; 5 giải nhất là chuyến

đến thẻ/tài khoản LienVietPostBank, nạp tiền từ thẻ/tài khoản LienVietPostBank vào Ví, chuyển tiền Ví - Không Ví), hoặc thanh toán hóa đơn/nạp tiền điện thoại/tiện ích/game/mua sắm online trên ứng dụng LienViet24h với tổng số tiền thanh toán tối thiểu 100.000 đồng, khách hàng

sẽ nhận được 1 mã dự thưởng Khách hàng đăng ký mới, định danh tài khoản trong thời gian diễn ra chương trình và có phát sinh giao dịch bất kỳ sẽ được tặng

1 mã dự thưởng Người giới thiệu được 1 khách hàng mới đăng ký sử dụng, đăng nhập và định danh tài khoản LienViet24h cũng sẽ được tặng 1 mã dự thưởng Thời gian quay thưởng dự kiến vào ngày 03/08/2021

Sau hơn 10 năm bén rễ trên vùng đất Kbang (gia Lai), đến nay, mắc ca đã trở thành cây trồng mang lại nguồn thu nhập ổn định cho người dân.

cơ sở của chị thu mua khoảng 10 tấn hạt mắc ca: “Gia đình tôi đã đầu tư một số thiết bị như máy sấy, máy chẻ vỏ, máy hút chân không để chế biến mắc ca So với quả tươi chỉ có giá 70.000 - 100.000 đồng/kg, giá hạt mắc ca sau khi chế biến cao hơn nhiều, dao động từ 220.000 - 260.000 đồng/kg”

Đến cuối năm 2020, huyện Kbang

đã có 3 sản phẩm mắc ca được tỉnh Gia Lai công nhận sản phẩm OCOP 3 sao

“Trong thời gian tới, huyện sẽ tiếp tục đẩy mạnh xúc tiến thương mại, đăng ký nhãn hiệu, phát triển sản phẩm mắc ca theo chương trình Mỗi xã một sản phẩm nhằm xây dựng thương hiệu cho mắc ca Kbang” - ông Mã Văn Tình cho biết

Cây mắc ca được trồng thí điểm

trên địa bàn huyện Kbang từ

năm 2010 Do phù hợp với điều

kiện khí hậu, thổ nhưỡng nên cây sinh

trưởng tốt, cho năng suất cao Nhận thấy

hiệu quả kinh tế từ loại cây này, nhiều hộ

dân đã mạnh dạn đầu tư trồng mắc ca

Mở rộng vùng trồng

Theo kinh nghiệm của các hộ dân,

đây là loại cây khá dễ trồng, không đòi

hỏi kỹ thuật cao và tốn ít công chăm

sóc Trồng 1,5ha mắc ca xen với cây

cà phê từ năm 2015, ông Thiều Viết

Đoàn (thôn Thống Nhất, xã Sơn Lang)

cho hay: “So với cây cà phê thì trồng

mắc ca có nhiều thuận lợi hơn Chi

phí đầu tư chỉ tập trung vào năm đầu

tiên và giảm dần theo từng năm Giá

bán ra thị trường lại ổn định” Còn tại

xã Đăk Rong, năm ngoái, 3ha mắc ca

trồng xen canh với cà phê của gia đình

ông Phạm Văn Xây cho thu bói được

khoảng 2 tấn quả tươi Năm nay, dự

kiến sẽ thu hoạch gấp đôi Gia đình

ông cũng đang tính toán trồng thuần

thêm 2ha cây mắc ca nữa “Trồng mắc

ca xen với cà phê không chỉ làm tăng

hệ số sử dụng đất mà còn che bóng, chắn gió cho cây cà phê, giúp cây cà phê phát triển tốt” - ông Xây chia sẻ

Nhận định về tiềm năng phát triển cây mắc ca trên địa bàn huyện Kbang, ông Mã Văn Tình, Trưởng phòng NN&PTNT huyện Kbang cho rằng kỹ thuật trồng, chăm sóc cây mắc ca không quá phức tạp nên các hộ đồng bào dân tộc ít người dễ thực hiện Đặc biệt, mô hình trồng xen mắc ca với cây cà phê và các loại cây ngắn ngày khác (cây đậu) rất phù hợp với điều kiện canh tác của người dân tại đây, từ đó góp phần nâng cao thu nhập cho bà con

Đa dạng sản phẩm

Theo “Quy hoạch phát triển cây mắc ca vùng Tây Bắc và Tây Nguyên đến năm 2020 và tiềm năng phát triển đến năm 2030”, KBang là địa phương duy nhất tại Gia Lai được Bộ NN&PTNT phê duyệt quy hoạch trồng cây mắc ca

Đến nay, toàn huyện KBang đã có gần 1.000ha cây mắc ca, trong đó có 250ha đang thu hoạch Năm 2021, dự kiến sản kbang – vùng đất lành cho cây mắc ca

đau đầu

chuyện rơm rạ!

Lợi bất cập hại

Đốt bỏ rơm rạ không phải là tình trạng chỉ xảy

ra ở khu vực nông thôn miền Bắc, nhưng do đặc điểm khí hậu, cộng thêm đất chật người đông, nên tác hại của việc đốt rơm rạ tại khu vực này càng lớn

Theo GS Nguyễn Lân Dũng, cứ một hecta lúa sau thu hoạch sẽ để lại từ 10 - 12 tấn rơm rạ Còn theo kết quả nghiên cứu “Kiểm kê phát thải do hoạt động đốt rơm rạ ngoài đồng ruộng” do Sở TNMT Hà Nội chủ trì công bố, thì chỉ tính riêng vụ Đông Xuân năm

2020, tổng lượng rơm rạ bỏ lại trên đồng ruộng ở

Hà Nội là 384.505 tấn Khoảng 20% trong số này bị đốt, làm phát sinh 179,08 tấn bụi PM10, 163,3 tấn bụi mịn PM2.5 và 23.000 tấn CO2 Đây đều là những chất gây ô nhiễm môi trường Nghiên cứu cũng chỉ

ra, việc đốt rơm rạ phát sinh lượng bụi mịn PM2.5 rất lớn, không chỉ ảnh hưởng đến người dân sống lân cận, mà còn có thể lan truyền trong không khí, làm gia tăng ô nhiễm môi trường diện rộng, tăng nguy

cơ bệnh tật cho cộng đồng, đặc biệt là các bệnh về

hô hấp và tim mạch Chưa kể lượng bụi này còn cản trở tầm nhìn giao thông…

Xét từ khía cạnh canh tác nông nghiệp, việc đốt rơm rạ cũng có hại nhiều hơn có lợi Theo Viện Nghiên cứu lúa Quốc tế (IRRI), trong 1 tấn rơm chứa

5 - 8kg đạm; 1,2kg lân; 20kg kali; 40kg silic và 400kg carbon Khi đốt đồng, mặc dù góp phần rút ngắn thời gian làm vệ sinh đồng ruộng, tiêu diệt mầm sâu bệnh trên đồng, nhưng các chất hữu cơ trong rơm

rạ (và cả trong đất) cũng bị “đốt” thành chất vô cơ, lượng tro để lại không bổ sung dinh dưỡng cho đất

là bao Hơn nữa, việc nung đốt ở nhiệt độ cao sẽ làm cho một lượng lớn nước trong đất bị bốc hơi Đốt đồng nhiều lần và lâu dài sẽ làm cho đất biến chất, trở nên chai cứng Bên cạnh đó, việc đốt đồng còn tiêu diệt các loại côn trùng có ích, làm mất cân bằng sinh thái ruộng lúa Mà đây lại là một trong những nguyên nhân làm bùng phát sâu, buộc người nông dân phải sử dụng một lượng lớn thuốc bảo vệ thực vật để phòng trừ

Trung tuần tháng 6 vừa qua, giữa những ngày cao điểm nắng nóng, chất lượng không khí tại một số tỉnh

thành khu vực miền Bắc diễn biến rất xấu Bộ Tài nguyên và Môi trường (TnMT) đã phải ban hành văn

bản đề nghị uBnd các tỉnh, thành phố trong vùng vào

cuộc, không để xảy ra tình trạng đốt rác thải, rơm rạ

và phụ phẩm nông nghiệp sau thu hoạch.

THỤy KHuÊ

câu chuyệN NôNg Nghiệp

Không đốt nữa thì làm gì?

Ở những mức độ khác nhau, các địa phương đều

đã đưa ra một số giải pháp nhằm xử lý rơm rạ Với

các khu vực rộng lớn, có thể sử dụng máy móc, công

nghệ, nhiều nơi đã cày vùi rơm rạ vào đất và lấy

nước vào ruộng ngay sau thu hoạch; hoặc áp dụng

mô hình kết hợp (cuốn rơm - cày vùi gốc rạ - rải

phân vi sinh); sử dụng rơm rạ làm nhiên liệu cho

sản xuất năng lượng sinh học thay thế Một số địa

phương khác (như tại ĐBSCL), bà con nông dân có

thể tận thu rơm để bán cho những người chăn nuôi

hoặc trồng nấm rơm Tuy nhiên, do đặc tính lúa thu

hoạch rộ trong một thời gian ngắn mà khi số lượng

các máy cuốn rơm ít, hoạt động thu gom rơm khá

vất vả mà thu nhập không cao nên nhiều hộ nông

dân vẫn lựa chọn giải pháp… đốt cho nhanh

“Chúng ta chưa thấu hiểu người nông dân, chưa

có sự hỗ trợ cụ thể nên giải pháp đưa ra đều không

đạt được hiệu quả như mong muốn, hoặc chỉ duy trì

được trong một thời gian ngắn” - TS Hoàng Dương

Tùng, Chủ tịch Mạng lưới không khí sạch Việt Nam

nhận định Ở những thửa ruộng cao, khi thu hoạch

xong sẽ không có nước để sử dụng chế phẩm sinh

học (ủ rơm cho hoai mục, làm phân bón) Ruộng

thấp, trũng, mưa ngập lại không thể sử dụng các

phương tiện vào cuốn rơm rạ mà phải thu gom thủ

công… Trong khi đó, thu nhập từ trồng lúa gạo vốn

đã khá thấp, nay buộc người nông dân phải bỏ thêm

một khoản tiền để xử lý rơm rạ phù hợp với môi

trường (mà không đem lại lợi ích thiết thực trước

mắt cho họ) thì quả là không dễ Và vì thế nếu chỉ

áp dụng giải pháp hành chính, xử phạt, xử lý… thì

khó có thể coi là giải pháp hợp lý hợp tình

Theo ông Tùng, các nhà khoa học rất cần vào cuộc để gợi ý cho người dân những mô hình sử dụng rơm rạ phù hợp với điều kiện cụ thể của địa phương, thậm chí, phù hợp với từng hộ sản xuất Đó là sử dụng để trồng nấm rơm, làm phân hữu cơ dồi dào dinh dưỡng; che đậy, giữ ẩm cho đất, giúp nâng cao hiệu quả sản xuất cho nhiều loại rau màu, cây ăn trái, hoa kiểng… Rơm cũng là nguồn thức ăn có thể

dự trữ lâu dành cho gia súc; làm lớp đệm che chắn, bảo vệ trái cây khi vận chuyển đi xa hay sử dụng làm vật liệu xây dựng

NhữNg kiNh Nghiệm tốt

Hợp tác xã nông nghiệp An Lỗ (huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên – Huế) tận dụng nguồn rơm từ diện tích 22ha lúa hữu cơ của địa phương để trồng nấm hữu cơ, xây dựng chuỗi thương hiệu hữu cơ khép kín Bình quân 1 sào lúa thu được khoảng

10 - 12 cuộn rơm (đường kính 80cm), giá 20.000 đồng/cuộn, cung cấp cho các cơ sở làm nấm.Một điển hình thành công khác là anh Hoàng Công Tấn (thôn Cao Xá, xã Phong Hiền, huyện Phong Điền) được Trung tâm Khuyến nông tỉnh Thừa Thiên - Huế hỗ trợ đầu tư máy cuốn rơm theo hình thức vốn đối ứng 50/50% Máy được lắp đặt vào hệ thống máy kéo Kubota có sẵn của gia đình

Sử dụng máy cuốn rơm tại ruộng, gia đình anh chỉ cần 1 ngày để phơi rơm và 1 buổi để thu gom toàn

bộ số rơm mà trước đây phải mất khoảng 1 tuần lao động vất vả mới hoàn thành Máy cuộn mỗi cuộn rơm chỉ mất khoảng 1 phút, trung bình mỗi

có thể thu gom 4ha/ngày, tương ứng với 600 cuộn rơm Nhiều địa phương trong tỉnh này đã tham quan, học tập để nhân rộng mô hình máy cuộn rơm, hạn chế tình trạng đốt rơm rạ trên đồng, vừa nâng cao hiệu quả sản xuất, vừa hạn chế được những ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường

Bảo vệ môi trườNg Nước

Theo ông Nguyễn Thanh Truyền, Giám đốc

Sở NN&PTNT Long An, việc đưa nước sạch

về các vùng nông thôn thay thế nguồn nước giếng (chỉ đạt mức hợp vệ sinh chứ chưa đạt chuẩn nước sạch) sẽ được tỉnh đầu tư từng bước song song với việc kêu gọi đầu tư trong thời gian tới để phấn đấu đến năm 2025, tỷ lệ sử dụng nước sạch nông thôn trên địa bàn tỉnh là 65%, tỷ lệ

sử dụng nước sạch đô thị là 100%

Lệ thuộc vào nước ngầm

Thời gian qua, các huyện Cần Đước,

Cần Giuộc, Tân Trụ, Thủ Thừa gặp rất

nhiều khó khăn về nguồn nước Là các

huyện vùng hạ, tiếp giáp đa phần là sông

rạch bị nhiễm mặn vào mùa hạn, nên trữ

lượng khai thác của các giếng nước ở các

địa phương này vào mùa khô rất hạn chế

Dù địa phương và các ngành hữu quan

đã nỗ lực giải quyết nhưng đến nay, tình

trạng thiếu nước cục bộ ở các huyện vùng

hạ và vùng sâu, vùng xa, đặc biệt là đối với

một số xã (như Long Hựu Đông và Long

Hựu Tây của huyện Cần Đước) thậm chí

còn không có đường ống dẫn nước về

Theo ông Nguyễn Thanh Truyền,

Giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh Long An, Sở

và UBND các huyện, xã quản lý hệ thống

cung cấp nước nông thôn với tổng công

suất 140.000m3/ngày đêm Trong đó,

chủ yếu là các giếng khoan quy mô nhỏ,

phân tán, do nhiều đơn vị quản lý, vận hành khác nhau, công nghệ xử lý truyền thống nên chất lượng nước tại một số khu vực chỉ ở mức đạt tiêu chuẩn hợp

vệ sinh, chưa đạt tiêu chuẩn nước sạch của Bộ Y tế Nguyên nhân là vì phần lớn nguồn nước hiện nay trên địa bàn tỉnh

sử dụng nguồn nước ngầm - nguồn cung không ổn định, đang thiếu hụt và độ ô nhiễm tăng dần theo thời gian

Hiện nay, việc cấp nước sinh hoạt cho các khu vực đô thị chủ yếu do Công ty Cổ phần Cấp thoát nước Long An, Công ty TNHH MTV Cấp thoát nước và Môi trường Kiến Tường cùng các công ty Công trình

đô thị thực hiện Tuy nhiên, với hệ thống khai thác, xử lý cung cấp nước được đầu

tư nhiều năm, thiếu đồng bộ và công suất hạn chế, ngành nước Long An hiện chưa đáp ứng được nhu cầu về nước sạch do

Long An hiện có 36 nhà máy/trạm

xử lý nước sạch, 1.413 trạm cấp nước nông thôn với tổng công suất cấp nước 345.700 m³/ngày đêm.

năm 2020, nhiều khu vực tại

tỉnh Long An thiếu nước trầm

Xã hội hóa dự án cung cấp nước

Để khắc phục tình trạng thiếu nước sạch, tháng 07/2020, UBND tỉnh Long

An đã ban hành Quyết định số 2286/QĐ-UBND về việc phê duyệt đồ án điều chỉnh “Quy hoạch cấp nước Vùng tỉnh Long An đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050” Theo đó, tiếp tục mở rộng

và nâng cấp các nhà máy nước hiện có, đầu tư xây dựng mới các nhà máy khai

Để chủ động nguồn cung cấp

nước ngọt phục vụ tưới tiêu

cho gần 5.000ha diện tích sản

xuất nông nghiệp, công nghiệp,

phòng chống cháy rừng và

nước sạch sinh hoạt cho người

dân vào mùa khô hạn, Long An

đang có phương án xây dựng hồ

trữ nước ngọt rộng 140ha tại xã

Thuận Bình, huyện Thạnh Hóa

Cần thêm 306.289m³/ngày đêm (đến 2025), 421.757m³/ngày đêm (đến 2030) mới đủ phục vụ cho nhu cầu nước sinh hoạt tối thiểu của người dân Long An.

thác nước mặt theo phương thức xã hội hóa hướng đến thay thế dần việc khai thác nguồn nước ngầm như hiện nay

Có thể điểm qua một số dự án xã hội hóa, như: Nhà máy nước mặt Nhị Thành của Công ty Cổ phần Đầu tư hạ tầng nước DNP

- Long An, sử dụng nguồn nước mặt Rạch Chanh, công suất đến 2030 là 120.000m3/ngày đêm (công suất hiện nay: 45.000m3/ngày đêm đang chuẩn bị nâng công suất lên 60.000m3/ngày đêm trong quý III 2021); Nhà máy nước Hòa Khánh Tây của Công ty CP Đầu tư và Xây dựng Phú Mỹ Vinh,

sử dụng nguồn nước mặt của hệ thống thủy lợi Dầu Tiếng - Phước Hòa, công suất đến

2030 là 80.000m3/ngày đêm (công suất giai đoạn 1 là 40.000m3/ngày đêm, đang chuẩn bị nâng công suất); Mới đây nhất có Nhà máy nước mặt Vàm Cỏ Đông tại Đức Hòa vừa được khởi công ngày 27/05/2021

Nhà máy do Công ty CP Nước AquaOne đầu

tư xây dựng, có tổng mức đầu tư 5.000 tỷ đồng, công suất thiết kế giai đoạn 1 (dự kiến vận hành thương mại vào quý 1/2023)

là 200,000m3/ngày đêm; giai đoạn 2 (đến năm 2025) là 300,000 m3/ngày đêm Sau khi hoàn thành toàn bộ các giai đoạn đầu

tư, tổng công suất lắp đặt của Nhà máy đạt 1,2 triệu m3/ngày đêm Hiện nay, tỉnh Long

An đã tiếp nhận 4 nhà máy nước mặt có quy

mô lớn, trong đó 2 nhà máy đã hoạt động

và đang chuẩn bị nâng công suất ở các giai đoạn tiếp theo để đáp ứng nhu cầu sử dụng nước trong tương lai

Ngày 02/03/2021, Phó Thủ tướng Chính phủ Trịnh Đình Dũng đã phê duyệt Quyết định điều chỉnh cục bộ “Quy hoạch cấp nước vùng Đồng bằng sông Cửu Long đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050” Theo

đó, đưa vào quy hoạch bổ sung nguồn nước thô từ dự án Trạm bơm nước thô Cái Bè vào

hệ thống tuyến ống truyền tải liên tỉnh, đáp ứng yêu cầu cấp bách về đảm bảo nguồn nước sinh hoạt cho người dân 3 tỉnh Tiền Giang, Long An, Bến Tre Theo lãnh đạo UBND tỉnh Long An, với nguồn nước này và nguồn nước từ các dự án nước mặt đã và đang được đầu tư xây dựng, nhu cầu nước sạch cho người dân Long An có thể được đảm bảo trong thời gian tới

Bảo vệ môi trườNg Nước

Quy định về giám sát, khai thác

tài nguyên nước cần rõ ràng hơn

doanh nghiệp nâng cao hơn nữa ý thức tiết kiệm nước, đồng thời tăng hiệu quả hoạt động của các

tổ chức, cá nhân có hoạt động khai thác, sử dụng tài nguyên nước Tuy nhiên, theo ông Vĩnh, sau 3 năm triển khai, Thông tư 47 đã bộc lộ những vướng mắc, bất cập

Cụ thể, theo bà Nguyễn Thị Thu Linh, Phó Cục trưởng Cục Quản lý Tài nguyên nước, những vấn

đề mà nhiều địa phương, doanh nghiệp thắc mắc

và có kiến nghị bổ sung, sửa đổi theo hướng làm

rõ hơn, chi tiết hơn là các nội dung liên quan đến quy định về tần suất, thông số giám sát chất lượng nước; xây dựng hệ thống giám sát (gồm thiết bị thu nhận, lưu trữ dữ liệu, phần mềm quản lý, xử lý

dữ liệu, cơ sở dữ liệu của hệ thống giám sát ); điều chỉnh tần suất giám sát nói chung; các hướng dẫn liên quan đến việc quan trắc, giám sát lưu lượng

xả dòng chảy tối thiểu, quan trắc mực nước đối với các giếng khoan đường kính nhỏ, việc cập nhật số liệu quan trắc định kỳ vào hệ thống giám sát…

“Việc sửa đổi, bổ sung thông tư phải khoa học hơn,

sát thực tế hơn và đảm bảo tính bền vững khi đi

vào thực tiễn cuộc sống”.- Ông Lê Công Thành,

Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường đã nhấn

mạnh điều này tại cuộc họp trực tuyến giữa Cục

Quản lý tài nguyên nước với các đơn vị liên quan

về sửa đổi, bổ sung Thông tư số

47/2017/TT-BT-nMT ngày 7/11/2017 của Bộ Tài nguyên và Môi

trường quy định về giám sát, khai thác sử dụng tài

nguyên nước vào cuối tháng 5 vừa qua.

TAM dIỆP

Trạm xử lý nước thô của Nhà máy nước mặt sông Đuống Ảnh: Thảo Vi

Quy định về giám sát, khai thác

tài nguyên nước cần rõ ràng hơn

Strabag (áo) cung cấp công nghệ, thiết bị cho Nhà máy xử lý nước mặt sông vàm cỏ đông

Ngày 09/06/2021, tại Vienna

(Áo), Aone Deutschland AG - đơn

vị tổng thầu xây dựng và vận hành của Nhà máy xử lý nước mặt sông Vàm Cỏ Đông - đã ký hợp đồng với Tập đoàn công nghệ Strabag (Áo) về cung cấp cấu hình công nghệ, thiết bị cho Nhà máy xử lý nước mặt sông Vàm Cỏ Đông (Đức Hòa, Long An)

Aone Deutschland AG là đơn vị cung cấp các giải pháp, xử lý và phát triển cơ sở hạ tầng hiệu quả, bền vững, trong đó có xử lý nước sạch; còn Strabag là tập đoàn công nghệ châu

Âu lớn với hơn 100 năm kinh nghiệm, được đánh giá là có năng lực, chất

lượng, sự đổi mới và tính bền vững trong việc hiện thực hóa các dự án xây dựng công nghiệp quốc tế Trong

sự hợp tác chặt chẽ với khách hàng, Strabag thiết lập thiết kế tốt nhất và tối ưu hóa các phương pháp xử lý để hoàn toàn phù hợp với nhu cầu cụ thể của từng công trình tại các khu vực khác nhau trên thế giới

Việc ký kết hợp đồng với Strabag cung cấp thiết bị và cấu hình công nghệ cho Nhà máy xử lý nước mặt sông Vàm Cỏ Đông là sự khẳng định

về việc ứng dụng các công nghệ tiên tiến, thiết bị chất lượng tiêu chuẩn

châu Âu trong nhà máy ThẢo vi

hướng tới chia sẻ dữ liệu

Theo Dự thảo Thông tư số BTNMT sửa đổi, bổ sung, nhiều nội dung của sẽ được làm rõ, như: việc đo đạc, giám sát các thông số; các yêu cầu cụ thể đối với thiết bị thu nhận, lưu trữ dữ liệu và phần mềm quản lý, xử lý dữ liệu; bổ sung quy định cụ thể về trách nhiệm đầu tư, xây dựng

47/2017/TT-hệ thống giám sát của Bộ TN&MT, UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương;

trách nhiệm đầu tư, lắp đặt các thiết bị đo đạc và các thiết bị khác liên quan theo quy định của các cơ sở có công trình khai thác tài nguyên nước nhằm đảm bảo tính khả thi; trách nhiệm quản lý, vận hành hệ thống giám sát…

Ngoài việc sửa đổi các quy định để bảo đảm tính rõ ràng, cụ thể, dễ hiểu và minh bạch, phù hợp với tình hình thực tế, Thông

tư 47 sửa đổi, bổ sung còn có thêm các quy định về hướng dẫn phương thức kết nối truyền dữ liệu, chia sẻ dữ liệu giữa Trung ương, địa phương và các bộ, ngành nhằm đảm bảo công khai thông tin, khuyến khích các tổ chức, cá nhân chia sẻ, khai thác thông tin để dữ liệu được sử dụng hiệu quả hơn

Dự thảo Thông tư 47 sửa đổi, bổ sung của Bộ Tài nguyên và Môi trường nêu rõ:

hệ thống giám sát tài nguyên nước tại Trung ương và tại địa phương phải bảo đảm kết nối và chia sẻ dữ liệu theo quy định của Chính phủ về quản lý, kết nối và chia sẻ dữ liệu số của cơ quan Nhà nước Cụ thể, hệ thống giám sát ở Trung ương bảo đảm kết nối, chia sẻ dữ liệu với hệ cơ sở

dữ liệu quan trắc tài nguyên và môi trường quốc gia, các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu khác theo kiến trúc Chính phủ điện

tử ngành tài nguyên môi trường; chia sẻ với hệ thống giám sát tại địa phương các

dữ liệu liên quan đến các cơ sở khai thác,

sử dụng tài nguyên nước đặt trên địa bàn của địa phương Ngược lại, hệ thống giám sát ở địa phương cũng phải bảo đảm kết nối, chia sẻ dữ liệu với hệ thống giám sát ở trung ương, với các hệ thống thông tin, cơ

sở dữ liệu khác theo kiến trúc chính quyền điện tử cấp tỉnh

- Cơ quan quản lý nhà nước về tài nguyên nước ở trung ương và địa phương

- Các tổ chức, cá nhân có công trình khai thác tài nguyên nước thuộc đối tượng phải có giấy phép khai thác,

sử dụng tài nguyên nước và thuộc một trong các trường hợp sau đây:

• Công trình hồ chứa khai thác nước mặt để phát điện với công suất lắp máy trên 50kW, bao gồm cả công trình thủy lợi kết hợp với thủy điện

• Công trình hồ chứa khai thác nước mặt có quy mô trên 0,1m3/giây đối với trường hợp cấp nước cho sản

xuất nông nghiệp, nuôi trồng thủy sản; trên 100m3/ngày đêm đối với trường hợp cấp nước cho các mục đích khác

• Công trình cống, trạm bơm và các công trình khai thác nước mặt (khác với các công trình thuộc quy định ở trên) có quy mô trên 0,1m3/giây (đối với trường hợp cấp nước cho sản xuất nông nghiệp, nuôi trồng thủy sản) và trên 100m3/ngày đêm (đối với trường hợp cấp nước cho các mục đích khác)

• Công trình khai thác nước dưới đất với quy mô trên 10m3/ngày đêm

đối tượNg áp dụNg thôNg tư Số 47/2017/tt-BtNmt Sửa đổi, Bổ SuNg

NôNg thôN mới

năm 2010, khi triển khai xây

dựng nông thôn mới, các xã

của Vĩnh Thuận - một huyện

nằm trong vùng u Minh

Thượng (Kiên giang) - chỉ đạt

bình quân 7,1/19 tiêu chí

Thời điểm đó, thu nhập bình

quân đầu người hàng năm

của người dân Vĩnh Thuận

là 21,6 triệu đồng, tỷ lệ hộ

nghèo khu vực nông thôn

của huyện là 14,95%

Tân THÀnH

bắt đầu từ thúc đẩy sản xuất

Là huyện vùng xa, xuất phát điểm

thấp, kết cấu hạ tầng nông thôn thiếu

đồng bộ nên theo ông Lê Văn Đủ, Phó

Chủ tịch UBND huyện Vĩnh Thuận, để có

thể triển khai chương trình Nông thôn

mới một cách hiệu quả, huyện đã huy

động toàn bộ hệ thống chính trị cùng

vào cuộc; tích cực tuyên truyền đến từng

người dân để họ hiểu và đồng thuận cùng

chính quyền; đồng thời, lập kế hoạch cụ

thể từng phần việc cần làm theo nhu cầu

thực tế của địa phương “Lúc đó, chúng

tôi chú ý nhiều đến việc chuyển đổi sản

xuất sao cho kinh tế của người dân khá

lên Có thực mới vực được đạo Chỉ khi

nào có thu nhập ổn định, cuộc sống đảm

bảo thì mới mong vận động được bà con

chỉnh trang lại nhà cửa, sân vườn, đường làng ngõ xóm để đổi mới diện mạo xóm làng”… - ông Lê Văn Đủ bộc bạch Sau 10 năm kiên trì với từng bước đi thận trọng

và luôn bám sát nhu cầu thực tế của từng địa bàn trong huyện, Vĩnh Thuận giờ có 8/8 xã đạt chuẩn Nông thôn mới, trong

đó Vĩnh Phong là một trong những xã

đi đầu

Chủ tịch UBND xã Vĩnh Phong Trần Sông Hồng cho hay: “Giao thông là một trong những tiêu chí quan trọng thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển Vì vậy, chúng tôi dồn sức để hoàn thiện hệ thống cầu đường Mới đây, xã đã hoàn thành và đưa vào sử dụng 2 cây cầu nông thôn ở ấp Thị Mỹ và Đập Đá 2 với kinh phí

vĩnh thuận

về đích Nông thôn mới

Những mô hình sản xuất hiệu quả của Vĩnh Thuận: nuôi tôm thẻ thâm canh 2 giai đoạn cho năng suất từ 35 - 40 tấn/ha/

vụ, lợi nhuận 150 - 200 triệu đồng/ha/vụ;

mô hình trồng dưa lê, dưa hoàng kim trên ruộng lúa với diện tích 400ha, năng suất

từ 18 – 20 tấn/ha, lợi nhuận từ 120 - 150 triệu đồng/ha/vụ; mô hình 2 lúa - 1 màu (khoảng 500ha) mang lại hiệu quả cao với giá trị trên 180 triệu đồng/ha; mô hình tôm - lúa đạt 120 triệu đồng/ha/năm

Đường quê ở huyện Vĩnh Thuận khang trang

238 triệu đồng, chủ yếu từ nguồn xã hội hóa Tính chung trong 5 năm gần đây, Vĩnh Phong đã xây mới 18 cây cầu nông thôn, làm 15 tuyến lộ dài 19km với tổng vốn hơn 19,6 tỷ đồng Đến nay, toàn xã

có 40km đường liên ấp được nhựa hóa nên ngay trong mùa mưa bão thì việc

đi lại, vận chuyển hàng hóa, vật tư sản xuất của người dân vẫn thông suốt” Có đường, có cầu, nhà cửa của bà con trong

xã được chăm chút kỹ lưỡng hơn, đẹp hơn, điện đóm cũng ngon lành hơn Dẫn chúng tôi ra thăm khu đồng tôm rộng hơn 1.994ha của nông dân địa phương, ông Ngô Văn Trung, Chủ tịch UBND xã Bình Minh chia sẻ: “Thời gian qua, được đầu tư hệ thống thủy lợi cũng như giao thông nên địa phương

có cơ hội đẩy mạnh việc chuyển đổi nuôi tôm ở những khu vực có điều kiện Ngành nông nghiệp cũng kịp thời hỗ trợ

bà con kỹ thuật sản xuất, áp dụng nuôi luân canh giữa tôm càng xanh, tôm sú, tôm thẻ kết hợp với trồng lúa một cách hợp lý mà nhiều hộ ở Bình Minh liên tục

Con tôm là thế mạnh giúp người dân huyện Vĩnh Thuận phát triển

kinh tế