Trong lĩnh vực Công Nghệ Thông Tin nói riêng, yêu cầu quan trọng nhất của người học đó chính là thực hành. Có thực hành thì người học mới có thể tự mình lĩnh hội và hiểu biết sâu sắc với lý thuyết. Với ngành mạng máy tính, nhu cầu thực hành được đặt lên hàng đầu. Tuy nhiên, trong điều kiện còn thiếu thốn về trang bị như hiện nay, người học đặc biệt là sinh viên ít có điều kiện thực hành. Đặc biệt là với các thiết bị đắt tiền như Router, Switch chuyên dụng
Trang 1LỜI CẢM ƠN
Để có được kết quả của dự án này, ngoài sự vận động của chính bản thân mình ,
em luôn nhận được những tình cảm chân thành từ gia đình, thầy cô và bè bạn xung quanh em
Em xin chân thành cảm ơn:
+ Quý Thầy, Cô trường THPT Phan Ngọc Tòng đã tận tình giảng dạy, truyền đạt những kiến thức thật sự bổ ích và đầy ý nghĩa trong suốt quá trình học tập tại trường
Từ đó, bản thân em mới tích luỹ được vốn kiến thức khoa học để thực hiện dự án này + Cô Lê Thị Bé Nhung đã trực tiếp hướng dẫn đề tài, tận tình góp ý và giúp đỡ chúng
em hoàn thành dự án này
+ Ban giám hiệu trường THPT Phan Ngọc Tòng đã giúp đỡ và tạo điều kiện tốt để em
có thể thực hiện được dự án này.
+ Sự động viên, giúp đỡ của các bạn lớp 11C1
Xin chúc tất cả sức khỏe, hạnh phúc và thành công!
Xin chân thành cảm ơn!
Học sinh thực hiện Lưu Thị Cẩm Tú
Trang 2TÓM TẮT NỘI DUNG DỰ ÁN
Dự án án “ Bến Tre và vấn đề ứng phó với hiệu ứng nhà kính” được thực hiện trong vòng 2 tháng ( 5/9-5/11/2014) Dự án này thực hiện nhằm hưởng ứng công cuộc tuyên truyền giáo dục ứng phó với biến đổi khí hậu Chính vì vậy, qua dự án này, em hy vọng sẽ mang lại một số kiến thức bổ ích về hiệu ứng nhà kính- một trong những nguyên nhân chính gây ra biến đổi khí hậu Bên cạnh đó, dự án cũng có chỉ ra được những tác động xấu của hiệu ứng nhà kính đến Việt Nam nói chung và đồng bằng Sông Cửu Long, tỉnh Bến Tre nói riêng Cuối cùng, dự án cũng đề ra một số biện pháp để có thể làm giảm thiểu tác động của hiệu ứng này Điều quan trọng nhất của dự án này chính là sự kêu gọi mọi người, đặc biệt là thanh thiếu niên cùng nhau chung tay góp sức tham gia bảo vệ môi trường sống và ngôi nhà chung của thế giới.
Trang 3MỤC LỤC
Lời cảm ơn……… trang 1Tóm tắt nội dung dự án….……….………trang 2Mục lục……….……… trang 3
1 Nguồn gốc tên gọi “ hiệu ứng nhà kính”……….….……….….…….trang 6
2 Khái niệm hiệu ứng nhà kính……… ………trang 6
3 Cơ chế gây nên hiệu ứng nhà kính……… trang 6
4 Nguyên nhân dẫn tới hiệu ứng nhà kính……….……….……trang 7
5 Lợi ích của hiệu ứng nhà kính……… trang 9
II Tác động của hiệu ứng nhà kính……….……….….trang 10
1 Tác động chung……….….… trang 10
2 Tác động của HUNK đối với Việt nam và đồng bằng SCL……….……trang 15
3 Tác động của HUNK đối với tỉnh Bến Tre……….……….…trang 17
III Giải pháp ứng phó với hiệu ứng nhà kính……….….trang 19
1 Sự quan tâm của các tổ chức, quốc qua đối với hiệu ứng nhà kính……….trang 19
2 Một số giải pháp nhằm ứng phó với hiệu ứng nhà kính……….… trang 20
3 Học sinh , thanh niên và vấn đề ứng phó với hiệu ứng nhà kính……….…trang 23
B Phần kết luận……… … trang 27
Tài liệu tham khảo……… …trang 28
Trang 4A PHẦN MỞ ĐẦU
I.LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Việt Nam là nước thuộc khu vực Đông Nam của bán đảo Đông Dương, biên giớitiếp giáp với Thái Lan ở phía Nam, vịnh Bắc Bộ và biển Đông ở phía Đông Đườngbiển dài 3260km, với hình thể chữ S, hẹp dần từ Tây sang Đông, từ đó đã tạo cho ViệtNam rất nhiều thuận lợi để phát triển kinh tế Nhưng những năm gần đây, Việt Nam đãphải đối diện với không ít những khó khăn về tình hình do biến đổi khí hậu gây ra Đặcbiệt, Việt Nam là nước nằm trong danh sách 10 nước bị ảnh hưởng nhiều nhất bởi biếnđổi khí hậu toàn cầu Chính vị trí đó đã làm cho Việt Nam đễ bị tổn thương cả về hìnhthái khí hậu khi mực nước biển tăng, lẫn diện tích đất canh tác sẽ bị thu hẹp Nếu mực
Nam sẽ bị ngập hàng năm, trong đó 90% diện tích đồng bằng sông Cửu Long bị ngậphầu như hoàn toàn
Bến Tre thuộc vùng đồng bằng sông Cửu Long, là tỉnh được xếp thứ 8 trong tổng
số 63 tỉnh thành của cả nước bị rủi ro cao của biến đổi khí hậu, do điều kiện tự nhiên củaBến Tre có bờ biển dài tiếp giáp với biển Đông, với chiều dài 65km và hệ thống sôngngòi chằng chịt Hằng năm, có khoảng 6-9 cơn bão và áp thấp nhiệt đới tác động vàoBến Tre Tuy nhiên đến năm 1997 cơn bão số 5( Linda) đã ảnh hưởng nặng đến vùng đấtliền tỉnh Bến Tre, tiếp đó đến năm 2006 cơn bão số 9 (Durian) đã đỗ bộ vào Bến Tre làhiện tượng bất thường và đã gây và đã gây thiệt hại lớn về số lượng người cũng như vềtài sản Bên cạnh đó, hiện tượng sạt lở bờ biển, bờ sông; nước mặn dâng cao, xâm nhậpsâu vào nội đồng, thời tiết mưa, nắng thất thường ảnh hưởng đến sản xuất và đời sống
Trong thực tế, biến đổi khí hậu được thể hiện thành rất nhiều hiện tượng Các hiệntượng đó bao gồm: hiệu ứng nhà kính, mưa acid, thủng tầng ôzôn, cháy rừng, lũ lụt-hạnhán, sa mạc hoá, hiện tượng sương khói Trong các hiện tượng trên, hiệu ứng nhà kính làhiện tượng có ảnh hượng nhiều nhất đến với nhân loại Đồng thời, chính hiệu ứng nàycũng dẫn tới các hiện tượng khác Theo khảo sát của các nhà nghiên cứu khoa họcnhững năm gần đây khí hậu có những thay đổi bất thường: mùa xuân đến sớm, tuyết rơivào mùa hè, nhiều hồ nước biến mất, nhiều thiên tai xảy ra hàng loạt, nhiều căn bệnh lạxuất hiện,ở thực vật và động vật cũng có sự thay đổi nhịp sinh học ( động vật di chuyển
về hai cực của trái đất, thực vật ra hoa sớm hơn và xuất hiện một số cách bất thường ở
Bắc Cực) Nguyên nhân chính đã gây ra những xáo trộn cho toàn cầu là hiệu ứng nhà
kính Hàng loạt những biến đổi đó đã khiến chúng ta không khỏi quan tâm.
Trước bối cảnh toàn cầu nói chung, Đảng và Nhà Nước ta luôn quan tâm trongchiến lược chung về kinh tế , xã hội trong giai đoạn CNH-HĐH đất nước và nhận thứcđược đây là một vấn đề lớn ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe con người và sự phát triểnchung của địa phương Đứng trong hàng ngũ của thế hệ trẻ, học sinh chúng em cần cónhững hiểu biết, thái độ và hành động đúng đắn để bảo vệ ngôi nhà chung này Để nhận
Trang 5thức đúng đắn và ứng phó kịp thời với biến đổi khí hậu, nhóm chúng em đã nghiên cứu
về đề tài “ Bến Tre và vấn đề ứng phó với hiệu ứng nhà kính”
II MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
- Cung cấp những hiểu biết cơ bản về hiệu ứng nhà kính - một trong những nguyên nhânchính dẫn đến biến đổi khí hậu
- Tìm ra những giải pháp nhằm ứng phó kịp thời với hiệu ứng nhà kính cho tỉnh Bến Tre
- Xây dựng ý thức và hành động đúng đắn cho mọi người tham gia bảo vệ môi trường sống
- Tác động tích cực đến thái độ của thanh thiếu niên trong việc bảo vệ sự sống trên trái đất
III ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
Vấn đề hiệu ứng nhà kính
IV PHƯƠNG PHÁP, PHƯƠNG TIỆN NGHIÊN CỨU
1 Phương pháp:
- Nghiên cứu tài liệu về biến đổi khí hậu, hiệu ứng nhà kính
- Lọc và tổng hợp thông tin từ các tài liệu đã nghiên cứu
- Kết hợp quan sát, khảo sát thực trạng ảnh hưởng của hiệu ứng nhà kính đối với địaphương
Trang 6B PHẦN NỘI DUNG
I CƠ SỞ LÍ LUẬN
1 Nguồn gốc tên gọi “ hiệu ứng nhà kính”
Năm 1824, một vụ nổ mạnh trong khí quyển làm nhiệt độ của vùng tăng lên đã khiến nhàtoán học người Pháp: Jean Baptiste Joseph Fourier nảy ra ý tưởng đặt tên cho hiện tượng này là
“hiệu ứng nhà kính” xuất phát từ effet de serre
Năm 1827, Jose Fourier đã đưa ra nguyên lý giải thích hiện tượng này và “lôi kéo” được sựquan tâm lớn của giới khoa học trên toàn thế giới Ông cho rằng: hiệu ứng nhà kính dùng để chỉhiệu ứng xảy ra khi năng lượng bức xạ của tia sáng mặt trời, xuyên qua các cửa sổ hoặc mái nhàbằng kính, được hấp thụ và phân tán trở lại thành nhiệt lượng cho bầu không gian bên trong, dẫnđến việc sưởi ấm toàn bộ không gian bên trong chứ không phải chỉ ở những chỗ được chiếu sáng
2 Khái niệm hiệu ứng nhà kính
Nghĩa hẹp: Hiệu ứng nhà kính được người ta khái niệm trong một “không gian con con”
(hay còn gọi là hiệu ứng nhà kính nhân tạo được ứng dụng trong nông nghiệp) Một số loài câyđược trồng trong các ngôi nhà lợp kính Khi đón nhận ánh sáng do Mặt Trời chiếu xuống, nhiệt độbên trong nhà kính dường như được “đốt cháy” từ từ, không khí được sưởi ấm Nhờ vào sức ấmnày, cây cối có thể đâm chồi, ra hoa và kết quả sớm hơn
Nghĩa rộng: Ngày nay, người ta hiểu khái niệm
này một cách rộng hơn cho cả môi trường sinh vật đang
sinh tồn là Trái Đất Hiệu ứng nhà kính là hiệu ứng làm
cho nhiệt độ trái đất nóng lên do bức xạ sóng ngắn của
mặt trời có thể xuyên qua tầng khí quyển xuống mặt đất,
mặt đất lại bức xạ sóng dài vào khí quyển Những bức xạ
sóng dài này bị cacbondioxit và hơi nước trong khí quyển
giữ lại Như vậy, chính lượng nhiệt này làm cho nhiệt độ
bầu khí quyển bao quanh trái đất nóng dần lên
3 Cơ chế gây nên hiệu ứng nhà kính
Vai trò gây lên hiệu ứng nhà kính của các chất được sắp sếp theo thứ tự sau: CO2 (50%) =>CFC(20%) => CH4 (16%) => O3(8%) => NO(6%) Các tia bức xạ sóng ngắn của mặt trời xuyênqua bầu khí quyển đến mặt đất và được phản xạ trở lại thành các bức xạ nhiệt sóng dài Một số phân
tử trong bầu khí quyển, trong đó trước hết là đioxít cacbon và hơi nước, có thể hấp thụ những bức
xạ nhiệt này và thông qua đó giữ hơi ấm lại trong bầu khí quyển Ngày nay, hàm lượng của khíđioxit cacbon trong khí quyển vào khoảng 0,036% đã đủ để tăng nhiệt độ trái đất thêm khoảng 300C
Có thể hiểu như sau : ta biết nhiệt độ trung bình của bề mặt trái đất được quyết định bởi cânbằng giữa năng lượng mặt trời chiếu xuống trái đất và lượng bức xạ nhiệt của mặt đất vào vũ trụ.Bức xạ nhiệt của mặt trời là bức xạ có sóng ngắn nên dễ dàng xuyên qua tầng ozon và lớp khí CO2
để đi tới mặt đất, ngược lại bức xạ nhiệt từ trái đất vào vũ trụ là bước sóng dài, không có khả năngxuyên qua lớp khí CO2 dày và bị CO2 và hơi nước trong khí quyên hấp thụ Như vậy lượng nhiệtnày làm cho nhiệt độ bầu khí quyển bao quanh trái đất tăng lên Lớp khí CO2 có tác dụng như mộtlớp kính giữ nhiệt lượng tỏa ngược vào vũ trụ của trái đất trên quy mô toàn cầu
Hiệu ứng nhà kính
Trang 74 Nguyên nhân dẫn tới hiệu ứng nhà kính.
4.1.Tác động của con người
Hậu quả của việc làm tăng sự tích tụ các chất khí bức xạ trong khí quyển đã làm biến đổi
nhiệt độ khí quyển gây tác hại cho môi trương sinh thái Mà chính con người là nguyên nhân tác
động nhiều nhất, mạnh mẽ nhất và nguy hiểm nhất Sự tác động của con người được phân chia và
đánh giá theo từng lĩnh vực hoạt động khác nhau
a Hoạt động năng lượng
Hoạt động này đóng góp 49% cho việc tăng hiêu ứng nhà kính Chủ yếu từ các quá trình đốt
cháy nhiên liệu (lỏng, rắn và khí) trong các lò công nghiệp, giao thông vận tải và sinh hoạt Khí thải
ra từ khu vực hoạt đông năng lượng phần lớn là C02 và nước, ngoài ra còn một số khí như N2O,
NOx, SO2, CH4 Trong đó, khí CO2 chiếm hàm lượng cao nhất Theo thống kê 1989 cho thấy, khí
thải CO2 từ khu vực hoạt đông năng lượng của toàn cầu khoảng 21,6 tỉ tấn
Khoảng 15% dân số thế giới tiêu thụ năng lượng đã thải ra 80% các khí bức xạ, và chỉ số
tiêu thụ này tăng khoảng từ 2-5%/năm
b Hoạt động công nghiệp
Đóng góp 24% cho hiêu ứng nhà kính Phát triển công nghiệp là mục tiêu và mơ ước của
mọi quốc gia Trước đây, người ta coi “ống khói nhà máy” là sự văn minh là sự giàu có Nhưng
song song đó, công nghiệp phát triển lạilà tác động lớn nhất đến sự suy thoái môi trường sinh thái
Nguyên nhân chính là do hoạt động của các nhà máy thuộc ngành luyện kim, hóa chất xi
măng, vật liệu xây dựng, chế biến lương thực thực phẩm Trong quá trình hoạt động, chất thải
Khí thải từ các phương tiện giao thông và hoạt động khai thác, sản xuất than đá
Khí thải từ khu công nghiệp ở tỉnh Bình Phước và xí nghiệp sản xuất xi măng ở Thừa Thiên Huế
Trang 8chứa đầy đủ các khí nhà kính:CO2 , N2O, NOx, SO2, CH4,CFC… Các nước phát triển mạnh nềncông nghiệp phải chịu 75% trách nhiệm về ảnh hưởng của hiệu ứng nhà kính.
c Hoạt đông nông nghiệp
Đóng góp 9% cho việc tăng hiệu ứng nhà kính Khí CO2 và một phần NOx được tạo ra từviệc đốt phá rừng để canh tác nông nghiệp Khí N2O được hình thành do quá trình phân hủy các hợpchất nitơ trong đất mà phân đạm là nguyên nhân chủ yếu CH4 sinh ra từ các cánh đồng lúa, khu vựcchăn nuôi gia súc, gia cầm Khí NH3 sinh ra từ hoạt động của vi sinh vật trong đất và trong nước
d Sự đốt phá rừng
Rừng là một trong những hệ sinh thái quan trọng đối với địa cầu, rất nhạy cảm đối với sựbiến đổi của môi trường Ngoài ra, chúng có tác động rất lớn đến thành phần hóa học của khí quyển.Tốc độ phá rừng hàng năm trên thế giới tăng tới mức báo động Phá rừng làm giảm lượng cây xanhcần thiết cho quá trình tái tạo O2 từ CO2 làm cho mất cân bằng các khí trong tự nhiên Chinh quátrình này làm tăng hiệu ứng nhà kính Phá rừng còn làm tăng khả năng phản xạ bề mặt trái đất đốivới các tia bức xạ mặt trời Do đó, cũng ảnh hưởng đến cân bằng năng lượng trên mặt đất, gián tiếplàm gia tăng nhiệt độ trên bề mặt trái đất 14% là con số mà việc đốt phá rừng đóng góp tạo nênhiệu ứng nhà kính
e Nguồn khác
Đóng góp 3% cho việc tăng hiệu ứng nhà kính
Đô thị hóa và tăng dân số, khí thải ra từ các phương tiện giao thông, bãi rác công nghiệp, ….gópphần không nhỏ vào việc tăng hiệu ứng nhà kính
4.2 Tác động của tự nhiên.
Ngay chính thiên nhiên cũng đã sinh ra một lượng tương đối lớn các chất khí hoạt động bức
xạ cho khí quyển làm tăng hiệu ứng nhà kính Hoạt động của núi lửa sinh ra các hạt bụi, các hạt nhỏacid sulphuric và các khí bức xạ Các đám cháy rừng tự nhiên cũng tạo ra một lượng lớn CO2 , NOx
…Các quá trình phân hủy chất hữu cơ trong lòng đất: rác, xác động thực vật; Sự thoát khí từ các mỏdưới lòng đất sinh ra CH4 và N2O Bão bụi, bão sa mạc, bụi phấn hoa, bụi nước biển cũng làm tăng
hệ số hấp thụ của khí
Đốt rừng làm nương rẫy Cháy rừng ở rừng U Minh
Trang 9Tuy nhiên, lượng khí bức xạ sinh ra từ các hiện tượng tự nhiên đóng vai trò không đáng kể đổi
với sự tăng nhiệt độ trái đất Mà nguyên nhân chính đáng kể tới vẫn là do hoạt động sống của con
người
5.
của hiệu ứng nhà kính
Hàng nghìn năm trước, con người đã sử dụng hiệu ứng nhà kính để có được cây trồng
không có trong mùa, sớm hơn thường lệ hoặc tăng năng suất lớn hơn bình thường rất nhiều Người
ta có thể sử dụng tấm nhựa hoặc thủy tinh được sử dụng như một vật liệu trong suốt với ánh sáng và
mờ đục với nhiệt (tại bước sóng hồng ngoại) Một sử dụng hiện đại khác là làm cho nước nóng lên
từ năng lượng mặt trời Năng lượng mặt trời thu gom nhiệt lượng làm cho nước nóng lên nhờ hiệu
ứng nhà kính để làm nóng nước để sử dụng Trong ứng dụng này vì lợi ích của hiệu ứng nhà kính
cho nền kinh tế hộ gia đình là rất lớn, nó có thể tiết kiệm 20-30% trên hóa đơn năng lượng trong
nước Bằng cách này, điện năng lượng mặt trời mà họ có thể tạo ra điện và trông rất giống người
thu nhiệt năng lượng mặt trời không có gì để làm với hiệu ứng nhà kính Họ sử dụng các hiệu ứng
quang điện để chuyển đổi bức xạ mặt trời điện
Khi các hiệu ứng nhà kính là "vừa phải" và có lợi cho cuộc sống Chúng có thể duy trì nhiệt
độ thích hợp cho sự sống và cân bằng sinh thái do khí CO2 chứa trong bầu khí quyển đóng vai trò
như tấm kính lớn giữ nhiệt độ luôn được sưởi ấm 380C Nếu không nhiệt độ Trái Đất sẽ hạ xuống –
230C Bảo đảm hoạt động cho các vòng tuần hoàn tự nhiên Tuy nhiên, những lợi ích này là quá nhỏ
so với những tác động xấu do nó mang lại cho khí hậu và đời sống con người
II TÁC ĐỘNG CỦA HIỆU ỨNG NHÀ KÍNH
1 Tác động chung
Núi lửa đang hoạt động ở Inđônêsia
Trồng cây trong nhà kínhPin năng lượng mặt trờiBão cát ở Trung Quốc
Trang 10Các số liệu quan trắc cho thấy, nhiệt độ trái đất đã tăng lên 0,50C trong khoảng thời gian từ
1885 đến 1940 do thay đổi nồng độ CO2 Dự báo, nếu không có biện pháp khắc phục hiệu ứng nhàkính, nhiệt độ trái đất sẽ tăng lên từ 1,5 - 4,50C vào năm 2050 và sẽ gây ra nhiều hậu quả nghiêmtrong, tác động mạnh mẽ tới nhiếu mặt của môi trường trên trái đất
1.1.Tác động đến khí hậu
Sự thay đổi nhiệt độ trên bề mặt trái đất kéo theo nhiều thay đổi trực tiếp hoặc gián tiếp đếnmôi trường, mà trước hết là khí hậu toàn cầu,là một thách thức lớn đối với môi trường sinh thái hiệnnay Khí hậu là khái niệm dùng để chỉ những điều kiện thời tiết trung bình dài hạn phổ biến ở mộtvùng cho trước, thông qua các thông số: nhiệt độ khí quyển và bề mặt đại dương, bức xạ mặt trời,lượng mưa ,độ ẩm khí quyển, tần số và cường độ của các cơn bão, hạn hán…
Trong đó, yếu tố nhiệt độ đóng vai trò quan trọng đối với khí hậu trên trái đất Do đó,sự tăngnhiệt độ trên bề mặt trái đất ảnh hưởng nghiêm trọng đến biến động khí hậu của hành tinh chúngta.Nhiệt độ tăng làm thay đổi luồng gió ,ảnh hưởng đến sự phân bố lượng mưa toàn cầu Tổnglượng mưa sẽ tăng theo tốc độ của nhiệt độ và sự bốc hơi của nước Số liệu nghiên cứu cho thấy từ
1950, lượng mưa lục địa tăng hơn 5%
Băng và tuyết cũng thay đổi khi nhiệt độ trái đất nóng lên: từ 1973 đến nay, lượng tuyếthàng năm bao phủ các lục địa ở bắc bán cầu đã giảm xuống 8%; từ 1950-1969 thể tích băng ở vùngnúi Alps giảm 50% Trong đó, những biểu hiện ảnh hưởng của khí hậu đến hệ sinh thái trên các lụcđịa thể hiện rõ rệt hơn trên các đại dương Các nhà khoa học Mỹ ngày 13/12 đã lên tiếng cảnh báo
về hiện tượng băng ở Bắc Cực đang tan với tốc độ rất nhanh do tình trạng khí hậu trái đất đang ngàycàng nóng lên Qua những hành ảnh mới nhất của Cơ quan hàng không và vũ trụ Quốc gia Mỹ(NASA), Mark Serreze, một trong những chuyên gia hàng đầu của Mỹ về tuyết và băng, khẳng địnhlớp băng bao phủ vùng Greenland đã tan thêm gần 19 tỉ tấn và số băng trên Bắc Cực chỉ còn mộtnửa so với cách đây 4 năm
Gần đây, Ủy ban Môi trường của châu Âu nhận định sự thay đổi khí hậu sẽ khiến tình trạngthiếu nước tại 14/27 nước EU, tương đương cuộc sống của hơn 100 triệu người sẽ bị ảnh hưởng.Các số liệu thống kê của EU cho biết kể từ năm 1998 đến nay có 100 trận lũ lớn tại khu vực nàykhiến hơn 700 người chết, nửa triệu người phải di dời và thiệt hại vật chất ước tính 25 tỉ euro
1.2.Tác động đến rừng
Rừng chiếm 1/3 diện tích bề mặt địa cầu Hệ sinh thái rừng đóng vai trò quan trọng bậc nhấttrên các lục địa và có tính chất sống còn đối với nhân loại bởi nhiều khía cạnh: giàu có về nguồn
Hạn hánCơn bão Hải Yến tại
Philippines
Trang 11động - thực vật, điều tiết nguồn nước chung, duy trì tính ổn định cân bằng khí cacbonic và oxi, đóngvai trò cực kì quan trọng trong chu trình các chất khí quyển như cacbon, nitơ và oxi Rừng là hệsinh thái rất nhạy cảm đến sự biến động của môi trường Cho nên, biến đổi khí hậu đã gây ảnhhưởng lớn, nó đòi hỏi ở rừng và các hệ sinh thái tự nhiên một khả năng thích ứng lớn.
Tuổi thọ của các loại cây rừng ,các hệ sinhthái rừng không dễ dàng điều chỉnh để thích ứng với biến đông nhanh của nhiệt độ Nếu nhiệt độtăng 10C thì các đới thực vật sẽ di chuyển 200 -300 km về phía các cực, các đới rừng cũng bị dichuyển theo Khi lượng CO2 tăng gấp đôi thì diện tích rừng giảm đi 40% Nhiệt độ tăng lên làmtăng lượng nước bốc hơi của cây, sự hô hấp của cây sẽ gia tăng làm thay đổi tình trạng cạnh tranhchiếm ưu thế trong các hệ sinh thái rừng và kích thích tăng nhanh các mầm bệnh và sâu có hại Hỏahoạn cũng tăng theo sự tăng nhiệt độ làm thay đổi các luồng chất giữa sinh quyển và khí quyển.Theo khảo sát, hàng trăm đám cháy rừng lớn đã xuất hiện ở Canada, Nga, Na Uy, Thụy Điển, bangAlaska của Mỹ và nhiều nước nằm ở cực Bắc trong suốt 10 năm qua Các nhà khoa học từng cảnhbáo rằng sự ấm lên của trái đất, những mùa hè dài hơn và tình trạng khô hanh của khí quyển sẽ làmcho các đám cháy xảy ra thường xuyên hơn
1.3.Tác động đến biển
Nước biển dâng cao khi nhiệt độ trung bình của trái đất tăng lên , nguyên nhân không chỉ donước đại dương bị giãn nỡ nhiệt mà còn do các tảng băng lớn ở các cực bị tan ra Trong vòng 100năm qua , do nhiệt độ trên trái đất nóng lên dẫn đến mực nước biển tăng từ 10 -20 cm, theo dự đoánnước biển sẽ tăng lên từ 70 – 100 cm vào cuối thế kỉ 21
Theo báo cáo AR4 của Ủy ban Nghiên cứu biến đổi khí hậu liên chính phủ (IPCC) thuộcLHQ đã dự báo, mực nước biển sẽ tăng 59cm vào năm 2100 Tuy nhiên, từ đó đến nay, các nhàkhoa học đều cho rằng báo cáo đó ước tính sai và mực nước biển thực tế đang tăng cao gấp đôi Báocáo mới nhất của các nhà khoa học nói trên là khúc dạo đầu cho hội nghị về biến đổi khí hậu thếgiới diễn ra tại Copenhaghen Bốn nhà khoa học trên đã chỉ ra rằng tầm quan trọng sống còn để cácnhà lãnh đạo thế giới cắt giảm khí thải CO2 và các khí thải gây hiệu ứng nhà kính khác, vốn đanglàm trái đất nóng lên từng ngày Theo các nhà khoa học này, băng ở Greenland không chỉ tan màđang tan ở mức kịch tính do nhiệt độ trái đất tăng cao Theo giáo sư Steffen, băng ở Greenland mỗinăm tan xuống biển từ 200-300 km3 Một lượng tương đương cũng tan chảy ở tất cả tảng băng củaNam Cực Điều này dẫn tới việc mực nước biển mỗi năm dâng thêm 1mm
Cháy rừng làm giảm diện tích rừng
Trang 12Nếu mực nước biển dâng lên khoảng
50 cm , sẽ tạo nên những tác động nặng nề về
môi trường sinh thái và kinh tế xã hội :
+ Làm xói mòn sạc lở bờ biển , hay làm ngập lụt các vùng đất nông nghiệp và dân cư ven biển ,
điều mà chúng ta đã và đang thấy sẽ ngày càng mạnh hơn và nguy hiểm hơn
+ Gia tăng triều bão,những biến động của sự trầm tích và của sự tăng triều
+ Gây hiện tượng muối hóa cửa sông, các vùng đồng bằng và nguồn nước dưới đất cũng như đối
với chất lượng nước
+ Tác động tiêu cực đến thành phần, chủng loại và hiệu suất của hệ sinh thái biển vì vậy sẽ ảnh
hưởng mạnh tới ngư nghiệp
1.4 Tác động đến các hệ sinh thái tự nhiên
Sự gia tăng nhiệt độ trái đất làm cho khí hậu biến đổi, vành đai nhiệt đới mở rộng Từ đó
dẫn tới sự thay đổi phân phối không gian và cấu tạo của các quần thể sinh vật tự nhiên, nhiều hệ
sinh thái sẽ không có khả năng điều chỉnh để thích ứng với những điều kiện biến động quá nhanh
chóng
Hệ thống sinh thái tự nhiên đặc biệt bị ảnh hưởng bởi việc tăng nhiệt độ và việc thay đổi
lượng mưa Thay đổi khí hậu dẫn đến thay đổi vị trí các vùng cây cối hướng về phía vùng cực : nếu
nhiệt độ tăng 10C sẽ thay đổi vị trí khoảng hơn 200 km Hầu hết các hệ sinh thái không có khả năng
tự thích nghi với tốc độ tăng nhiệt độ đến 0,30C trong mỗi thập kỉ , nên những hệ sinh thái đó có
nguy cơ chúng sẽ biến mất rất cao Sự nóng lên của trái đất dẫn đến những thay đổi ở các loài, làm
giảm sút tính đa dạng do làm thay đổi điều kiện sống và sinh trưởng tự nhiên của động thực vật
Hiện nay, có đến 60.000 loài trong tổng số 265.000 loài thực vật đang trong tình trạng bị diệt vong
Còn ở động vật, tỉ lệ trên chiếm tới con số 5-8%
Trong một nghiên cứu hiếm hoi về tác động của hiệu ứng nhà kính đối với các khu vực nhiệt
đới, nhà sinh thái học Robert Colwell của Đại học Connecticut (Mỹ) và cộng sự tới một ngọn núi
lửa đã ngừng hoạt động ở Costa Rica để thu thập dữ liệu về 2.000 loài thực vật và côn trùng ở khu
rừng trên sườn núi Họ nhận thấy một nửa số loài sống ở độ cao từ 600 mét trở lên đã di chuyển lên
những nơi mà chúng chưa từng xuất hiện Một nghiên cứu khác, các chuyên gia về động vật của Đại
học California (Mỹ) nhận thấy sóc, chuột và nhiều động vật có vú ở công viên quốc gia Yosemite,
bang California, Mỹ có xu hướng dịch chuyển lên cao trong gần một thế kỷ qua Trong một thế kỷ
qua, nhiều loài cây ở Mỹ đã dịch chuyển hàng trăm km về phía bắc do không chịu được hiện tượng
tăng nhiệt độ do hiệu ứng nhà kính gây nên Cơ quan bảo vệ rừng Mỹ khẳng định, với tốc độ đó,
Băng tan tại Bắc Cực Lũ lụt tại Indonesia
Sóng thần tại Nhật BảnSạt lở đất tại Quảng Trị - Việt Nam
Trang 13những cây gỗ quý ở Mỹ như Bulô vàng có thể tới biên giới phía bắc Canada trước năm 2100 Cácnhà khoa học của cơ quan này vừa công bố một nghiên cứu cho thấy 40 loài cây quan trọng tại hơn
30 bang phía đông của Mỹ đã di chuyển về phía bắc
Mực nước biển dâng cao phá hủy nhiều hệ sinh thái tự nhiên trên các vùng đất ẩm: vùng đấtchiếm đến 1/3 lượng cung cấp cá ,là nơi cư trú cho nhiều chủng loại động thực vật Nhiệt độ tăngcao tác động đến hệ sinh thái biển : biển đang trong sự phân tán không gian và cấu trúc của hệ sinhthái biển , các quần lạc sinh vật biển di cư về các cực
Gió bão gia tăng cả về cường độ lẫn tần số cũng tác động mạnh đến hệ sinh thái tự nhiên: hệsinh thái tự nhiên bị suy yếu, làm kém đi các khả năng như làm dịu khí hậu vùng cực ,bảo vệ khỏi bịtuyết lở,ngăn cản gió và xói mòn
1.5 Tác động đến nông nghiệp
Cho đến nay, ta đã có đủ cơ sở để cho rằng sự thay đổi nhiệt độ môi trường sẽ ảnh hưởng tớinông nghiệp bằng nhiều cách khác nhau Khi nhiệt độ tăng lên và khí hậu biến động làm cho sảnxuất nông nghiệp bị đe dọa ví dụ như phát triển của cây trồng sẽ bị ảnh hưởng bởi sự thay đổi củaphân bố lượng mưa không đều hoặc khô hạn dẫn đến thiếu nước tưới; lúa mì và ngô bị các stress ẩm
độ do tăng quá trình bốc hơi nước ở cây; Nhiệt độ tăng lên, tạo điều kiện sinh trưởng tốt cho cácloại sâu hại Đồng thời làm các loài sâu bọ mới có thể phát sinh them Chính vì vậy, hiện tượng pháhoại mùa màng do sâu bọ tăng lên làm giảm sút năng suất cây trồng và thu hoạch hoa lợi, dẫn đến
sự cung cấp lương thực càng trở nên khó khăn, nhất là đối với các vùng thiếu đất canh tác
N gập lụt do mực nước biển dâng cao 1,2 met cản trở sản xuất nông nghiệp ở các vùng đấtphù sa ven biển và tạo nên hiện tượng ngập lụt trong thời gian dài cho các vùng đồng bằng duyênhải màu mỡ Một nghiên cứu được công bố trên tờ Science chỉ ra rằng, do biến đổi khí hậu, NamPhi có thể mất 30% sản lượng ngô và các cây lương thực khác vào năm 2030; khu vực Bắc Á sảnlượng gạo, ngô và kê có thể giảm đến 10% Cả thế giới sẽ lao đao trong cơn đói lương thực Tất cả
đã gióng lên một hồi chuông cảnh tỉnh nhân loại trước những hiểm họa nhãn tiền của biến đổi khíhậu
1.6 Tác động đến kinh tế - xã hội con người.
Các hoạt động sống của con người làm tăng lượng khí bức xạ trong khí quyển, tác động đếnhiệu ứng nhà kính, dẫn tới tăng nhiệt độ trên trái đất , đã trực tiếp hay gián tiếp gây ảnh hưởng đếnđời sống kinh tế -xã hội của con người
Hiệu ứng nhà kính làm mất đi các công trình kiến trúc vĩ đại Trên khắp thế giới, đền chùa,
kỳ quan thiên nhiên, các công trình cổ - từ trước tới nay luôn được coi là biểu tượng của sự trường
Hạn hán làm chết lúa Mưa kết hợp với rét làm chết lúa mới gieo trồng
Trang 14tồn - đang phải chịu đựng những thử thách của thời gian Nhưng những tác động trực tiếp của hiệuứng nhà kính có thể phá hủy chúng với tốc độ nhanh khủng khiếp Sự dâng cao của mực nước biển
và sự khắc nghiệt của thời tiết có thể gây thiệt hại nghiêm trọng đối với những địa điểm được cho làkhông thể thay thế Những trận lũ đã phá hỏng Sukhothai, một thành phố 600 tuổi và từng là kinh
đô của vương quốc Thái Lan
Sự thay đổi khí hậu do hiệụ ứng nhà kính làm mất cân băng giữa dân số địa phương và tiềmnăng công - nông nghiệp sẵn có, có thể dẫn tới những đảo lộn lớn trong xã hội như thiếu lương thực, nạn đói,…Suy giảm về các hệ sinh thái tự nhiên trực tiếp ảnh hưởng tới bộ phận lớn dân cư sốngbằng nguồn tài nguyên ,nhiên liệu ,thực phẩm và dược phẩm từ các nguồn chính đó
Nước biển dâng cao gây ngập lụt lớn ở các vùng ven biển, hải đảo, các vùng đất trồng trọtmàu mở và cả những vùng dân cư ven biển, hàng triệu người sẽ rời bỏ quê hương Sự xâm nhậpnước mặn vào các cửa sông sẽ làm mất đi nguồn nước tinh khiết để cung cấp cho nhiều vùng dân
cư Ngoài ra, xói lở bờ biển sẽ phá hoại các bãi cát đẹp, ảnh hưởng đến ngành du lịch Nhiều bệnhtật mới xuất hiện như bệnh dịch tả , bệnh viêm cuống phổi, bệnh ung thư …
Trong suốt vài thập kỷ qua, số người mắc các bệnh dị ứng theo mùa và hen suyễn, ung thưngày càng tăng lên Chứng hắt hơi sổ mũi và ngứa mắt vốn hành hạ bạn vào mùa xuân bỗng xuấthiện thường xuyên hơn trong những năm gần đây Theo các báo cáo của WHO, số người chết vìnhiệt độ gia tăng ở các nước đang phát triển càng ngày càng có chu kỳ kéo dài hơn trước Sự thayđổi lượng mưa khiến cho các căn bệnh truyền nhiễm có “cơ hội” phát triển Những con số khôngthể nói lên điều gì ngoài việc môi trường sống đang có các “biến chứng” phức tạp đe doạ nghiêmtrọng đến sự sống Mới đây, tại một hội thảo khoa học quốc tế, tổ chức tại Nam Kinh, Trung Quốc,hơn 80 nhà khoa học trên thế giới cảnh báo, Trái Đất có thể quay trở lại thời kỳ kỷ Jura cách đây
150 triệu năm
2 Tác động của hiệu ứng nhà kính đối với Việt Nam và đồng bằng Sông Cửu Long
Hậu quả sau động đất tại Phillippin Bệnh ung thư