Thực trạng công việc cổ phần hóa các doanh nghiệp nhà nước ở hà nội hiện nay và biện pháp để đẩy mạnh cổ phần hóa các doanh nghiệp nhà nước ở hà nội trong thời gian tới

Phân biệt cổ phần hóa với tư nhân hóa: Cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước ở nước ta là quá trình chuyển sang một hình thức quản lý hiện đại hơn, bên cạnh vai trò chi phối của nhà nước, có

Bộ Giáo dục và Đào tạo

Trường Đại học Kinh tế Quốc Dân

-ĐỀ ÁN

KINH TẾ CHÍNH TRỊ MÁC - LÊNIN

Doanh nghiệp Nhà Nước ở Hà Nội hiện nay và biện pháp để đẩy mạnh cổ phần hóa các Doanh Nghiệp Nhà Nước ở Hà Nội trong thời gian tới.

Giảng viên hướng dẫn: PHẠM THÀNH

Sinh viên thực hiện: Phạm Quang Trung Lớp: Ngân hàng A

Khoa: Ngân hàng – Tài Chính

*******************

Hà Nội 5/2006

LỜI MỞ ĐẦU

Đại hội VI (năm 1986) của Đảng ta đã chủ trương phát triển nhất quán nền kinh tế nhiều thành phần, kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, coi đó là đặc trưng của thời kỳ quá độ, đa dạng hoá hình thức tổ chức sản xuất kinh doanh Ngày 08/06/1992, Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng (nay là Thủ tướng Chính phủ) ban hành Quyết định 202/CT về làm thí điểm chuyển một số doanh nghiệp nhà nước thành công

ty cổ phần Một trong những yêu cầu đặt ra là phải tiến tới cổ phần các doanh nghiệp Nhà nước.

Cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước là một hình thức cụ thể của tiến trình xã hội hoá sản xuất Nhờ sự xuất hiện công ty cổ phần mà vốn được tập trung nhanh chóng Thực hiện tốt cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước sẽ làm tăng sức mạnh của kinh tế nhà nước, làm chỗ dựa cho nhà nước điều tiết nền kinh tế vĩ mô Mặt khác, nó cũng là một giải pháp để tăng tính năng động trong kinh doanh và phát huy tính tích cực, tự chủ của doanh nghiệp Cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước là một trong những bước

đi đúng đắn, nhằm nâng cao năng lực của doanh nghiệp trong nước, chuẩn bị cho giai đoạn hội nhập kinh tế quốc tế, cạnh tranh quyết liệt ngay trên sân nhà Do đó, cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước là điều vô cùng cần thiết Kể từ năm 1992 đến nay, tiến độ

cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước từng bước được đẩy mạnh Đến hết năm 2005, cả nước đã cổ phần hoá được 2.996 doanh nghiệp Tuy nhiên, tiến trình cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước cũng bộc lộ không ít những mặt hạn chế cần khắc phục.

Bởi vậy, việc tìm hiểu và phân tích thực trạng cổ phần hóa các doanh nghiệp Nhà nước hiện nay là cần thiết để có thể đưa ra các biện pháp khắc phục hạn chế cũng như đẩy mạnh tiến trình này.

Để góp chút sức mình vào việc tìm hiểu vấn đề trên, em xin viết đề án này Do thời gian và khả năng hạn chế nên đề án chỉ khai thác và tìm hiểu vấn đề trên địa bàn Thủ đô Hà Nội Nội dung của đề án gồm 2 chương: Một số vấn đề về lý luận; Thực trạng và giải pháp

Đề án được viết dưới con mắt đánh giá chủ quan của em thông qua sự hiểu biết về kinh tế chính trị Mác – Lênin và đường lối của Đảng cộng sản Việt Nam hiện nay, vì thế chắc chắn không tránh khỏi sai sót Do đó, rất mong được thầy cô và bạn đọc lượng thứ và góp ý nhằm hoàn thiện thêm đề án này.

Phạm Quang Trung

Chương 1 - Một số vấn đề về lý luận:

1.1 - Khái niệm về cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước ở Việt Nam Phân biệt cổ phần hóa với tư nhân hóa:

Cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước ở nước ta là quá trình chuyển sang một hình thức quản lý hiện đại hơn, bên cạnh vai trò chi phối của nhà nước, có sự tham gia của các thành phần khác Cổ phần hoá là chuyển chủ sở hữu tài sản và lĩnh vực sản xuất kinh doanh do Nhà nước nắm vào tay các thành phần kinh tế khác nhau, trong đó có thành phần tư nhân và thành phần quốc doanh

Chủ trương của Đảng ta về cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước không phải

để tư nhân hoá mà là xã hội hoá Cổ phần hoá hay xã hội hóa không đồng nghĩa với phi nhà nước hóa và càng không phải tư hữu hóa Phương châm cơ bản ở đây vẫn là Nhà nước và nhân dân cùng làm Trong đó Nhà nước có vai trò nòng cốt, thực hiện quản lý nhà nước, tổ chức cho nhân dân và trong điều kiện cụ thể tham gia cùng làm với dân; không làm thay dân, cũng không khoán trắng

Tư nhân hóa và cổ phần hóa là hai khái niệm khác nhau Tư nhân hóa là quá trình chuyển sở hữu Nhà nước sang sở hữu tư nhân Để thực hiện quá trình này,

có thể sử dụng rất nhiều phương pháp như: bán cho tư nhân, cho không công nhân viên chức hoặc toàn dân, giải thể và bán đấu giá tài sản, cổ phần hóa Như

vậy, cổ phần hóa chỉ là một trong nhiều cách để tư nhân hóa một phần tài sản

của các doanh nghiệp Nhà nước Cổ phần hóa không phải là chuyển các doanh nghiệp nhà nước thành các công ty của tư nhân mà là việc chuyển các doanh nghiệp nhà nước sang hình thức công ty cổ phần (nhiều chủ sở hữu) Bởi vậy, không nhất thiết khi cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước thì 100% vốn phải là tư nhân Thực chất cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước là đa dạng hoá quyền sở hữu doanh nghiệp nhà nước

1.2 – Nguyên nhân phải cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước ở nước ta:

Xây dựng và phát triển kinh tế hàng hóa có sự quản lý vĩ mô của Nhà Nước, thực hiện sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa nhằm xây dựng cơ sở vật chất cho chủ nghĩa xã hội vốn là những nhiệm vụ trọng yếu của thời kì quá độ ở nước ta Song trong điều kiện ngân sách Nhà nước rất hạn hẹp, thu nhập quốc dân còn thấp, nếu chỉ trông chờ vào Nhà nước thì việc thực hiện các nhiệm vụ

nói trên sẽ gặp rất nhiều khó khăn Giải phóng mọi năng lực bị kìm hãm từ trước đến nay; khai thác sử dụng có hiệu quả mọi tiềm năng về vốn, công nghệ, kinh nghiệm tổ chức quản lý tức là sử dụng sức mạnh tổng hợp của các thành phần kinh tế là đòi hỏi khách quan của công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội

Ở nước ta, phần lớn các doanh nghiệp nhà nước được hình thành do ý chí chủ quan của các cơ quan nhà nước chứ không phải do yêu cầu khách quan của trình độ phát triển của lực lượng sản xuất Đây là nguyên nhân sâu xa dẫn đến sự hoạt động kém hiệu quả của hầu hết các doanh nghiệp ấy Vì doanh nghiệp Nhà nước thường hoạt động kém hiệu quả, thua lỗ nên Nhà nước buộc phải có chính sách tài trợ, bao cấp, dễ dẫn tới cung cách làm việc quan liêu, bao cấp, chứa đựng nhiều tiêu cực: ỷ lại vào Nhà nước, tham nhũng, đút lót

Do vậy, việc sắp xếp lại các doanh nghiệp nhà nước là vấn đề lớn mà Đảng

và Nhà nước ta đặc biệt quan tâm, trong đó có việc cổ phần hoá một số lớn doanh nghiệp nhà nước Đảng và Nhà nước ta khẳng định cổ phần hoá không phải là tư nhân hóa vì cổ phần hoá hướng tới tháo gỡ khó khăn về vốn, về cơ chế cho doanh nghiệp nhà nước hiện có, không nhằm thu hẹp sở hữu nhà nước trong nền kinh tế quốc dân Vốn thu được từ bán cổ phần, Nhà nước không chi dùng cho ngân sách mà để đầu tư tiếp vào nền kinh tế Đảng và Nhà nước coi cổ phần hoá là một giải pháp căn bản không những giúp doanh nghiệp nhà nước thu hút vốn mà còn tạo điều kiện cho doanh nghiệp nhà nước làm ăn hiệu quả

Quá trình cổ phần hóa sẽ phải giải quyết được cả 4 vấn đề quan trọng:

- Về sở hữu: Đa dạng hóa quyền sở hữu

- Về hoạt động: thương mại hóa mọi hoạt động của doanh nghiệp

- Về quản lý: luật pháp hóa tổ chức quản lý

- Về hiệu quả: nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp (Đây là mục tiêu cuối cùng và quan trọng nhất của việc cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước)

Tương ứng với đó là 3 mục tiêu:

- Thứ nhất, phải chuyển một phần quyền sở hữu về tài sản của Nhà nước thành sở hữu của các cổ đông nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất – kinh doanh của doanh nghiệp

- Thứ hai, phải huy động được một khối lượng vốn nhất định ở trong và ngoài nước để đầu tư phát triển sản xuất – kinh doanh

- Thư ba, phải tạo điều kiện để người lao động thực sự làm chủ doanh nghiệp

1.3 – Phương thức cổ phần hóa:

Thực hiện nguyên tắc thị trường trong việc cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước Nhà nước chỉ giữ cổ phần chi phối đối với các tổng công ty, công ty cổ phần hoạt động trong những ngành, những lĩnh vực thiết yếu và chỉ giữ 100% vốn nhà nước trong các doanh nghiệp hoạt động đảm bảo an ninh, quốc phòng

và những doanh nghiệp sản xuất, cung ứng dịch vụ công ích thiết yếu mà chưa

cổ phần hoá được

Giá trị tài sản doanh nghiệp nhà nước thực hiện cổ phần hóa, trong đó có giá trị quyền sử dụng đất, về nguyên tắc phải do thị trường quyết định Việc mua bán cổ phiếu phải công khai trên thị trường, khắc phục tình trạng cổ phần hóa khép kín trong nội bộ doanh nghiệp

Thực hiện sáp nhập, giải thể hoặc phá sản các doanh nghiệp nhà nước hoạt động không hiệu quả và không thực hiện được việc giao, bán, khoán, cho thuê… Tùy theo điều kiện cụ thể của từng doanh nghiệp, hình thức cổ phần hóa có thể khác nhau: bán cổ phần cho các cổ đông là tư nhân, cá thể; tập đoàn tài chính trong và ngoài nước; các doanh nghiệp, tập thể trong và ngoài nước

Chương 2 - Thực trạng của việc cổ phần hóa các doanh nghiệp Nhà nước ở Hà Nội hiện nay và một số biện pháp đề xuất:

2.1 - Những thành tựu đã đạt được:

Quá trình cổ phần hóa trên địa bàn Hà Nội đến nay đã thu được những thành công đáng kể

Theo số liệu thống kê, trên địa bàn Hà Nội riêng giai đoạn từ 1998-2001 có

80 doanh nghiệp được cổ phần hóa Qua đánh giá tổng kết cho thấy, hầu hết các doanh nghiệp ở Hà Nội sau khi chuyển sang hình thức công ty cổ phần đều có

xu hướng phát triển, tăng trưởng khá, như lợi nhuận tăng bình quân 1,5 lần, doanh thu tăng 1,2 lần, nộp ngân sách tăng trên 2,5 lần, thu nhập của người lao động tăng bình quân hàng năm khoảng 20%, số lượng lao động tăng bình quân

khoảng 1,1 lần Điển hình như Công ty dịch vụ công nghiệp, Công ty sứ Bát Tràng Ngoài ra, mục đích huy động vốn cho đầu tư phát triển, đổi mới công nghệ hiện đại - tiên tiến sau cổ phần hóa đã đạt được hiệu quả khá cao; quyền lợi

và trách nhiệm của người lao động với công ty được nâng lên rất nhiều; hội đồng quản trị, giám đốc điều hành phối hợp thống nhất, tạo ra hiệu quả quản lý ngày một tốt hơn; đồng vốn bỏ ra không những được bảo toàn mà còn không ngừng được phát triển; đời sống của người lao động được cải thiện đáng kể Đến năm 2004, thành phố Hà Nội đã tiến hành cổ phần hóa 98 doanh nghiệp Nhà nước, trong đó 77 doanh nghiệp Nhà nước cổ phần toàn bộ Các doanh nghiệp thực hiện cổ phần hóa đều có sự tăng trưởng về vốn kinh doanh, thu nhập của người lao động và lợi nhuận Ví dụ như Công ty cổ phần may Hồ Gươm Sau khi chuyển sang hoạt động theo mô hình công ty cổ phần đã giúp cho công ty phát huy cao nhất nội lực, phương thức quản lý, điều hành thay đổi sâu sắc Do vậy, hiệu quả sản xuất, kinh doanh của công ty rõ nét, việc làm cho người lao động được duy trì thường xuyên Chỉ sau một năm tiến hành cổ phần hóa, doanh thu của công ty đã đạt 26 tỷ đồng, tăng 152,9% so với trước khi cổ phần hóa Nét nổi bật trong hoạt động sản xuất, kinh doanh của công ty là đại hội cổ đông nhất trí cao đầu tư công nghệ mới, mở rộng sản xuất, nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm và uy tín thương hiệu, từng bước vươn ra thị trường quốc tế Chỉ sau một thời gian ngắn, công ty nhanh chóng đầu tư dự án xây dựng

xí nghiệp may 2 tại thị trấn Bần, tỉnh Hưng Yên với 12 dây chuyền hiện đại, thu hút thêm 700 lao động vào làm việc Do mạnh dạn đầu tư, sản phẩm của công ty được xuất khẩu sang châu Âu, Hàn Quốc, Nhật Bản, Canada

Thành công rõ nhất của doanh nghiệp Nhà nước thực hiện cổ phần hóa ở Hà Nội giai đoạn này là huy động được thêm nhiều vốn cho sản xuất, kinh doanh Trước khi cổ phần hóa tổng số vốn Nhà nước của 98 doanh nghiệp là 261 tỷ đồng, sau cổ phần hóa tổng vốn điều lệ tăng lên gần 400 tỷ đồng Theo số liệu của Ban đổi mới và phát triển doanh nghiệp Hà Nội: quá trình cổ phần hóa đã huy động thêm 300 tỷ đồng vốn trong dân cư, số lao động trong doanh nghiệp trở thành cổ đông là 9.809 người Nhờ tăng vốn cho nên các doanh nghiệp cổ

phần hóa đã đầu tư 382 máy mới có công nghệ hiện đại, xây dựng thêm 29.404 m2 nhà xưởng

Bên cạnh đó, hầu hết số doanh nghiệp cổ phần hóa đều làm ăn có lãi, lợi nhuận tăng cao hơn so với trước khi cổ phần hóa Một số doanh nghiệp trước đây lợi nhuận đạt thấp, nay tăng khá, như Công ty Việt Hà tăng ba tỷ đồng, Dệt 10-10 tăng 2,3 tỷ đồng, công ty xuất nhập khẩu Nam Hà Nội tăng 2,6 tỷ đồng Một số doanh nghiệp sau cổ phần hóa có mức tăng trưởng lớn như: Công ty xây dựng Ba Ðình tăng doanh thu từ 1,8 tỷ đồng lên 8,8 tỷ đồng, Công ty xuất nhập khẩu Từ Liêm tăng từ 46,6 tỷ đồng lên 192,47 tỷ đồng Làm ăn có lãi, các doanh nghiệp nộp ngân sách cao hơn trước đây: trước cổ phần hóa, các doanh nghiệp nộp ngân sách 33 tỷ đồng, sau cổ phần hóa là 58 tỷ đồng, tăng 75% Tất

cả các doanh nghiệp cổ phần hóa đều rà soát và xây dựng lại quy chế tài chính

và lao động Theo đó, xác định rõ trách nhiệm và quyền hạn, nghĩa vụ và quyền lợi, quy định thưởng phạt minh bạch, tinh giảm bộ máy gián tiếp, tổ chức hợp lý các bộ phận sản xuất, kinh doanh Lao động được bố trí lại cho phù hợp yêu cầu công việc và trình độ năng lực của từng người, nhờ vậy năng suất lao động của từng bộ phận được tăng lên, các chi phí không hợp lý về tiền lương, tiền thưởng trước đây được khắc phục

Trong năm 2005, thành phố Hà Nội đã hoàn thành, sắp xếp, đổi mới 73 doanh nghiệp nhà nước trong đó 30 doanh nghiệp được cổ phần hoá toàn bộ, 28 doanh nghiệp nhà nước được chuyển sang công ty TNHH 1 thành viên, 2 doanh nghiệp nhà nước được chuyển sang hình thức Công ty mẹ- Công ty con, 10 doanh nghiệp được sáp nhập và chuyển về Trung ương quản lý 1 doanh nghiệp Nhờ nghị định 187/CP ngày 16/11/2004: cổ phần sau khi định giá được đưa đấu giá công khai nên phần nào tránh được tiêu cực

Cũng trong năm này, chất lượng công tác sắp xếp, cổ phần hoá các doanh nghiệp của thành phố được nâng lên, các tồn tại tài chính, lao động doanh nghiệp được xử lý, phương án sản xuất kinh doanh được xây dựng công phu và

có tính khả thi cao Thành phố đã phê duyệt phương án và chỉ đạo 5 doanh nghiệp tổ chức bán đấu giá cổ phần lần đầu tại Trung tâm Giao dịch chứng khoán Hà Nội, đó là Công ty Thiết bị kỹ thuật điện; Công ty đầu tư xây dựng số

2; Công ty xây dựng Hồng Hà, Công ty xây dựng số 1 và Công ty xây dựng công nghiệp Bên cạnh đó, thành phố cũng đã hoàn thành việc đưa hai công ty

cổ phần là Thăng Long và Hacinco tham gia niêm yết trên sàn thứ cấp tại Trung tâm Giao dịch chứng khoán cho mỗi công ty 100 triệu đồng

Năm 2006 này, thành phố tiếp tục sắp xếp, đổi mới 43 doanh nghiệp nhà nước trong đó cổ phần hoá toàn bộ 20 doanh nghiệp, chuyển 10 doanh nghiệp nhà nước sang công ty TNHH 1 thành viên, chuyển 1 doanh nghiệp nhà nước sang công ty Mẹ- con, tiến hành sáp nhập 6 doanh nghiệp nhà nước và sắp xếp lại 1 lâm trường quốc doanh, giao 1 doanh nghiệp cho tập thể người lao động, giải thể 3 doanh nghiệp

Theo kế hoạch , thành phố cũng đã tiến hành làm công tác rà soát hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp nhà nước và các công ty cổ phần có vốn nhà nước tham gia, tiếp tục thực hiện các biện pháp sắp xếp, cổ phần hoá đối với các doanh nghiệp nhà nước làm ăn không hiệu quả hoặc nhà nước không cần phải tiếp tục nắm giữ, sử dụng tiền thu bán đấu giá để đầu tư cho các doanh nghiệp khác có hiệu quả hơn Sau khi hoàn thành phương án tổng thể sắp xếp, đổi mới doanh nghiệp nhà nước, từ năm 2006 trở đi, thành phố sẽ tập trung vào việc đưa

ra các giải pháp, các cơ chế để thúc đẩy các doanh nghiệp 100% vốn nhà nước phát triển; kiến nghị đề xuất hoàn thiện hệ thống pháp lý trong tổ chức và hoạt động của doanh nghiệp nhằm phát huy tối đa hiệu quả sử dụng các nguồn lực của doanh nghiệp

Cũng trong quý I năm 2006, Uỷ ban nhân dân thành phố Hà Nội đã tập trung chỉ đạo các doanh nghiệp đã được thành phố phê duyệt giá trị doanh nghiệp và phương án cổ phần hoá triển khai việc bán cổ phần lần đầu và hội đồng cổ đông Thành phố cũng tiến hành giải quyết các tồn tại hậu cổ phần cho các doanh nghiệp đã có quyết định chuyển doanh nghiệp nhà nước sang công ty cổ phần như: quyết toán hậu cổ phần hoá, quyết toán chi phí cổ phần hoá và quyết toán kinh phí đào tạo lại lao động sau cổ phần; tập trung chỉ đạo và đôn đốc các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp thuộc diện sắp xếp cổ phần hoá năm

2005 trước ngày 15/3/2006 Uỷ ban nhân dân thành phố Hà Nội đã ban hành công văn số 759/UB-ĐMDN ngày 01/3/2006 chỉ đạo các sở, ngành, tổng công

ty cổ phần với vốn nhà nước tham gia, hoàn thành việc phê duyệt giá trị doanh nghiệp và phương án cổ phần hoá cho các doanh nghiệp nhà nước: Công ty thi công cơ giới xây dựng, Công ty vật liệu và đầu tư phát triển nhà số 28 Thành phố cũng đã hoàn thiện điều lệ và quy chế tài chính cũng như nhân sự cho 2 doanh nghiệp nhà nước chuyển sang hoạt động theo mô hình Công ty mẹ- Công

ty con đó là: Công ty sản xuất kinh doanh đầu tư và dịch vụ Việt Hà và Công ty Sản xuất XNK tổng hợp Hà Nội Thành phố cũng đã chỉ đạo Công ty kinh doanh nước sạch Hà Nội xây dựng đề án thành lập Tổng công ty Kinh doanh nước sạch

Hà Nội hoạt động theo mô hình Công ty mẹ- Công ty con xin ý kiến góp ý của các bộ, ngành Trung ương trước khi trình Thủ tướng Chính phủ xem xét quyết định

Những thành tựu về cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước ở Hà Nội có được chủ yếu là do những nguyên nhân chính sau đây:

Thứ nhất, chính sách của Nhà nước về cổ phần hoá ngày càng được hoàn

thiện Kể từ Quyết định số 217/HĐBT ngày 14/11/1987 đến Nghị định 187/2004/NĐ-CP các quy định về cổ phần hoá không ngừng được bổ sung, sửa đổi phù hợp với tình hình thực tiễn hơn Nhìn chung, những đổi mới trong hệ thống cơ chế, chính sách về cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước đã và đang được triển khai và phát huy tác dụng Tiến độ cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước đã có những chuyển biến tích cực Nghị định 187/2004/NĐ-CP về việc chuyển công ty nhà nước thành công ty cổ phần thay thế Nghị định số 64/CP với những đổi mới quan trọng về cơ chế nhằm tháo gỡ những vướng mắc của doanh nghiệp, sẽ thúc đẩy nhanh tiến trình cổ phần hóa hơn nữa

Thứ hai, những chuyển biến tích cực trong bước đầu cổ phần hoá doanh

nghiệp như: thay đổi về động cơ hoạt động của cán bộ quản lý và người lao động; thay đổi về cơ cấu sản phẩm, công nghệ và thị trường; thay đổi về cơ chế điều hành doanh nghiệp; giải quyết lao động dôi dư Nhờ áp dụng các biện pháp như mở rộng sản xuất để tăng việc làm, khuyến khích người lao động tự nguyện thôi việc, và một số ít người bị buộc thôi việc (có hưởng chính sách theo quy định) mà không phải là sa thải hàng loạt nên được đa số người lao động ủng hộ

cổ phần hoá

2.2 - Những khó khăn, hạn chế và nguyên nhân:

Tuy đã thu được những thành công bước đầu, nhưng quá trình cổ phần hóa ở

Hà Nội còn gặp không ít khó khăn do số lượng doanh nghiệp nhiều và quy mô lớn, nên lộ trình diễn ra còn chậm chạp

Trong giai đoạn 1998 – 2001, tuy Hà Nội là một trong những địa phương có

số lượng doanh nghiệp cổ phần hóa nhiều, nhưng so với yêu cầu đặt ra thì kết quả trên còn khiêm tốn Việc cổ phần hóa còn chiếm một tỷ lệ quá ít (khoảng 25% tổng số doanh nghiệp Nhà nước do địa phương quản lý) Số lượng các doanh nghiệp được cổ phần hóa có xu hướng giảm (năm 1999 có 40 doanh nghiệp) Bên cạnh đó, các cơ chế, chính sách thúc đẩy cổ phần hóa chưa thực sự hấp dẫn chủ doanh nghiệp và người lao động Việc huy động vốn của toàn xã hội để phát triển đạt kết quả chưa cao Số doanh nghiệp cổ phần hóa không có

cổ đông ngoài tham gia còn nhiều Nguyên nhân là do chưa thực sự có được một hành lang pháp lý đầy đủ, rõ ràng, để triển khai cổ phần hóa; chính sách ưu đãi đối với doanh nghiệp và người lao động chưa thỏa đáng; vẫn còn thực trạng đối

xử chưa bình đẳng giữa doanh nghiệp Nhà nước với các doanh nghiệp tư nhân

và công ty cổ phần về vay vốn ưu đãi, hỗ trợ bù chênh lệch lãi suất, cấp bổ sung vốn lưu động Quan niệm giữa cổ phần hóa và tư nhân hóa chưa được hiểu một cách rõ ràng khiến không ít người sợ rằng, nếu đẩy mạnh cổ phần hóa sẽ rơi vào

tư nhân hóa Sự e ngại né tránh cổ phần hóa ở nhiều cán bộ quản lý doanh nghiệp được thể hiện ở quan điểm thà bị phê bình chậm còn hơn bị coi là chệch hướng Nhiều người sợ mất bao cấp, mất quyền lợi, mất việc làm Số đông người lao động chưa có thói quen chịu rủi ro bằng việc đầu tư mua cổ phiếu Trong những năm 2002 - 2005, vướng mắc lớn nhất làm chậm quá trình sắp xếp và cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước là xác định giá trị doanh nghiệp, nhất là tính giá trị quyền sử dụng đất vào giá trị doanh nghiệp Nếu không tính thì giá trị doanh nghiệp quá thấp, dễ xảy ra tình trạng mua bán ngầm cổ phiếu để biến tài sản sở hữu Nhà nước thành tài sản của sở hữu cá nhân, nhất là đối với doanh nghiệp Nhà nước có vị trí mặt đường, mặt phố tạo ra lợi thế kinh doanh lớn Bên cạnh đó có nhiều doanh nghiệp quản lý diện tích đất lớn, nhưng không

sử dụng hết, nếu chuyển sang công ty cổ phần thì những diện tích này có khả