Bài giảng quản lý chất thải y tế ths nguyễn thị bích thủy

Đâu là chất thải lây nhiễm?. Đâu là chất thải nguy cơ lây nhiễm cao?. Chất thải lây nhiễm sắc nhọn 14... Vỏ lọ hóa chất và dược phẩm Chất thải có khả năng tái chế15... Các mẫu thùng/hộp

LƯU TRỮ

TÁI SỬ DỤNG

TÁI CHẾ

XỬ LÝ TIÊU HỦY

M C TIÊU H C T P Ụ Ọ Ậ

1 Trình bày đ ượ c  quy trình  phân lo i ạ , thu gom, 

l u gi ư ữ, v n chuy n ậ ể  ch t th i trong các c  s  y  ấ ả ơ ở

N I DUNG Ộ

1 Phân lo i, thu gom CTRYT t i khoa/phòng ạ ạ

2 Quy  đ nh  v   ph ị ề ươ ng  ti n  thu  gom,  l u  gi   ệ ư ữ

CTRYT và kh  khu n đ  dùng l i ử ẩ ể ạ

3 Thu gom, v n chuy n CTRYT trong n i b ậ ể ộ ộ

4 L u gi  CTRYT t i c  s  y t ư ữ ạ ơ ở ế

5 V n chuy n CTRYT ra ngoài c  s  y t ậ ể ơ ở ế 4

T ng c p trao đ i trong 2 phút,  ừ ặ ổ sau đó chia s  ý ki n c a b n v ẻ ế ủ ạ ề

 Khái ni m: ệ ch t th i y t ? ch t th i y t  nguy h i? Qu n lý ấ ả ế ấ ả ế ạ ả

Qu n lý ch t th i y t   ả ấ ả ế là quá trình phòng ng a, gi m  ừ ả thi u, giám sát,  ể phân lo i, thu gom, v n chuy n ạ ậ ể , tái s   ử

d ng, tái ch  và x  lý ch t th i ụ ế ử ấ ả

6

M t s  thông tin v  ch t th i r n y t ộ ố ề ấ ả ắ ế

 L ượ ng CTRYT toàn qu c trong 1  ố

ngày  kho ng  450  t n  và  s   t i  ả ấ ẽ ớ

600 t n vào 2015 ấ

      (Báo cáo Môi tr ườ ng qu c gia  ố

năm 2011 v  ch t th i r n y t ) ề ấ ả ắ ế

 Ch t th i r n trong c  s  Y t : ấ ả ắ ơ ở ế

­  85% CTRYT thông th ườ ng

­ 15 % CTRYT nguy h i, trong đó: ạ       + 5% CTRYT lây nhi m ễ        + 10% CTRYT hóa ch t ấ

(WHO, Safe management of wastes  from health care activities, 2013)

7

Lý do ph i th c hi n qu n lý  ả ự ệ ả

Sơ đồ QLCTYT - Cục QLMT - Bộ Y tế 10

Đâu là chất thải lây nhiễm? 12

Đâu là chất thải nguy cơ lây

nhiễm cao?

13

Chất thải lây nhiễm sắc nhọn

14

Vỏ lọ hóa chất và dược phẩm Chất thải có khả năng tái chế

15

Phân loại, màu, biểu tượng, mã CTNH

Phân lo i CTRYTạ Màu s cắ Bi u tể ượng

13.01.01

V t s c nh n ậ ắ ọ CTR lây nhi m không s c  ễ ắ

nh n ọ CTR nguy c  lây nhi m cao ơ ễ

Nguyên t c phân lo i ắ ạ

1 Ng ườ i  làm  phát  sinh  ch t  th i  ph i  th c  hi n  ấ ả ả ự ệ phân lo i ngay t i n i phát sinh; ạ ạ ơ

2 Khi  ch t  th i  r n  thông  th ấ ả ắ ườ ng  đ   l n  trong  ể ẫ

ch t  th i  r n  y  t   nguy  h i  ho c  ng ấ ả ắ ế ạ ặ ượ c  l i,  ạ không đ ượ c phân lo i l i, ph i thu gom và x  lý  ạ ạ ả ử

nh  ch t th i r n y t  nguy h i ư ấ ả ắ ế ạ

3 T ng  lo i  ch t  th i  ph i  đ ng  trong  các  túi  và  ừ ạ ấ ả ả ự thùng có mã màu kèm theo bi u t ể ượ ng theo đúng  quy đ nh ị

18

có b ng h ả ướ ng d n cách phân lo i. S  l ẫ ạ ố ượ ng và 

ch ng  lo i    d ng  c   thu  gom  tùy  thu c  vào  s   ủ ạ ụ ụ ộ ố

l ượ ng và lo i ch t th i phát sinh ạ ấ ả

19

Nguyên tắc phân loại

1. Người làm phát sinh ch t th i ph i th c hi n ấ ả ả ự ệ phân lo i ngay ạ

t i n i phát sinhạ ơ ;

2. Khi ch t th i r n thông thấ ả ắ ường đ  l n ể ẫ trong ch t th i r n y ấ ả ắ

t  nguy h i ho c ngế ạ ặ ượ ạc l i, không được phân lo i l iạ ạ , ph i ảthu gom và x  lý nh  ch t th i r n y t  nguy h i.ử ư ấ ả ắ ế ạ

3. T ng lo i ch t th i ph i ừ ạ ấ ả ả đ ng trong ự các túi và thùng có mã màu kèm theo bi u tể ượng theo đúng quy đ nh.ị

4. Ch t th i phát sinh ấ ả t i các khoa, phòng ạ được phân lo i vào ạ

túi đ t trong các thùng đ ng ch t ặ ự ấ th i y t  theo quy đ nh.ả ế ị

5.  C   s   y  t   ph i ơ ở ế ả quy  đ nh  v   trí  đ t ị ị ặ d ng c   thu  gom  ch t ụ ụ ấ

th i  thu n  ti n  cho  vi c  phân  lo i  và  có  b ng  hả ậ ệ ệ ạ ả ướng  d n ẫcách phân lo i. ạ S  lố ượng và ch ng lo i  ủ ạ d ng c  thu gom ụ ụ tùy thu c vào s  lộ ố ượng và lo i ạ ch t th i phát sinhấ ả

20

2.1. Túi đ ng ch t th i y t ự ấ ả ế

1. Có màu, nhãn và bi u t ể ượ ng nguy h i c a ch t  ạ ủ ấ

th i theo quy đ nh. Nhãn có th  in tr c ti p vào  ả ị ể ự ế túi ho c in d ặ ướ ạ i d ng đ  can đ  dán vào túi ề ể

2.1. Túi đ ng ch t th i y t  (ti p) ự ấ ả ế ế

4. Kích th ướ c phù h p v i l ợ ớ ượ ng ch t th i thu gom ấ ả

5. Ch t li u phù h p v i ph ấ ệ ợ ớ ươ ng pháp tiêu h y cu i  ủ ố cùng  và  có  th   tái  s   d ng  ho c  tiêu  h y  d   dàng  ể ử ụ ặ ủ ễ cùng v t s c nh n ậ ắ ọ

6. Có v ch   m c 1/4 túi t  mi ng xu ng và có dòng  ạ ở ứ ừ ệ ố chữ  “Không  đ ượ c đ ng quá v ch này” ự ạ

23

Nh n di n và lý do không dùng ch t li u PVC  ậ ệ ấ ệ

PP Polypropylen Nh a, không đ c, có t  tr ng th p 0,85­ự ộ ỷ ọ ấ

0,95 g/cm3 (nh  h n nẹ ơ ướ  n i trong c)  ổ

nước, đ t có màu xanh nh tố ạ

24

2.2.Ph ươ ng ti n đ ng ch t th i  ệ ự ấ ả

2.2.Ph ươ ng ti n đ ng ch t th i  ệ ự ấ ả

s c nh n (ti p) ắ ọ ế

6. Có nhãn, bi u t ể ượ ng nguy h i theo quy  đ nh.Nhãn  ạ ị

có th  in tr c ti p vào d ng c  đ ng ch t th i s c  ể ự ế ụ ụ ự ấ ả ắ

nh n ho c in d ọ ặ ướ ạ i d ng đ  can đ  dán vào d ng c   ề ể ụ ụ

Lọ đựng vật sắc nhọn tự tạo

không đạt yêu cầu

28

Các mẫu thùng/hộp đựng

chất thải y tế sắc nhọn

29

Xử lý các hộp/thùng đựng chất thải y tế để dùng lại

30

2.3. Thùng đ ng ch t th i y t ự ấ ả ế

1 Làm  b ng  nh a  có  t   tr ng  cao  ho c  b ng  ằ ự ỷ ọ ặ ằ

kim lo i.  ạ

2. Có màu, nhãn và bi u t ể ượ ng c a ch t th i theo  ủ ấ ả

quy  đ nh. Nhãn  có  th   in  tr c  ti p vào thùng  ị ể ự ế

ho c in d ặ ướ ạ i d ng đ  can đ  dán vào thùng ề ể

3. Có n p đ y; ph i đ ắ ậ ả ượ c v  sinh s ch sau m i  ệ ạ ỗ

l n thu gom ầ

31

2.3 Thùng đựng chất thải y tế

(tiếp)

4.  Có  dung  tích  phù  h p  v i  kh i  l ợ ớ ố ượ ng  ch t  ấ

th i phát sinh, đ ng th i d  dàng, thu n ti n  ả ồ ờ ễ ậ ệ trong quá trình v n chuy n, phù h p v i công  ậ ể ợ ớ ngh  c a c  s  x  lý ệ ủ ơ ở ử

5. Ph i đ ả ượ c ki m tra tình tr ng k  thu t tr ể ạ ỹ ậ ướ c  khi  tái  s   d ng,  n u  đáp  ng  đ ử ụ ế ứ ượ c  các  yêu 

c u k  thu t m i đ ầ ỹ ậ ớ ượ c tái s  d ng ử ụ

32

Góc để thùng thu gom chất thải y tế

tại buồng bệnh

34

Phòng chuẩn bị dụng cụ

35

Phòng thủ thuật

36

Phòng khám răng

37

Trong phòng mổ

38

Thu gom CTRYT khi chăm sóc, phục vụ người bệnh

Sắp xếp phương tiện thu gom CTRYT trên xe tiêm, xe thủ thuật

Bạn chọn xe nào để vận chuyển chất thải y

tế trong nội bộ?

2.5 Quy trình làm sạch-khử khuẩn

phương tiện thu gom chất thải y tế có khả năng tái sử dụng

43

Thực hiện theo Hướng dẫn Khử khuẩn, tiệt khuẩn được ban hành tại Q Đ số

3671/QĐ-BYT ngày 27 tháng 9 năm 2012 của Bộ Y tế

44

Đóng gói CTRYT trước khi vận chuyển ra khỏi khoa phòng

Nguyên t c thu gom­v n chuy n n i b ắ ậ ể ộ ộ

1 T i n i phát sinh  ạ ơ    l u gi  t i khoa phòng ư ữ ạ : sau m i khi k t thúc  ỗ ế

KT ho c bu i làm vi c ặ ổ ệ

2 T i các khoa phòng  ạ    l u gi  c a c  s  y t ư ữ ủ ơ ở ế : 1 l n/1 ngày và khi  ầ

c n; ầ

3 BV quy đ nh  ị đ ườ ng, th i đi m thu gom, v n chuy n  ờ ể ậ ể đ  h n ch   ể ạ ế t i  ố

đa  ả nh h ưở ng đ n  ế ho t đ ng  ạ ộ chuyên môn và môi tr ườ ng

4 CTYT nguy c  lây nhi m cao ph i đ ơ ễ ả ượ c  kh  khu n tr ử ẩ ướ c khi t p  ậ

k t v  n i l u gi ; ế ề ơ ư ữ

5 CTYT s c nh n ph i đ m b o nguyên t c an toàn ắ ọ ả ả ả ắ

6 CTYT  phóng  x :  theo  Thông  t   s   22/2014/TT­BKHCN  ngày  ạ ư ố

25/8/2014 c a B  Khoa h c và Công ngh   ủ ộ ọ ệ

7 CTYT hóa h c và CTYT thông th ọ ườ ng: căn c  l ứ ượ ng phát sinh mà 

có quy đ nh phù h p ị ợ

46

Lưu giữ CTRYT có nên?

48

Yêu c u khu v c l u gi ầ ự ư ữ

Khu v c l u gi  CTRYT nguy h i ph i đáp  ng các yêu c u ự ư ữ ạ ả ứ ầ

­ Thông gió, chi u sáng và c p nế ấ ước

­ Đường vào đ  v n chuy nể ậ ể

49

Yêu c u khu v c l u gi ầ ự ư ữ

 Khu v c l u gi  CTRYT ph i đự ư ữ ả ược trang bị

­ H  th ng b o v ệ ố ả ệ: Hàng rào b o v , có c a và có khóa ả ệ ử

­ D ng c  l u ch a:  ụ ụ ư ứ Ch t th i ch a trong thùng. không đ  xu ng sàn nhà ấ ả ứ ể ố

Nguyên t c l u gi ắ ư ữ

1. L u gi  ch t th i lây nhi m ư ữ ấ ả ễ

­  Th i gian l u gi : không quá 48 gi  v i ch t th i y t  và không ờ ư ữ ờ ớ ấ ả ế

quá 24 gi  v i ch t th i gi i ph u; ờ ớ ấ ả ả ẫ

­ Th i gian l u gi  không quá 7 ngày n u ch t th i đờ ư ữ ế ấ ả ượ ưc l u gi  ữ

trong thi t b  b o qu n l nh chuyên d ng có nhi t đ  3­8ế ị ả ả ạ ụ ệ ộ oC

2. L u gi  ch t th i hóa h c: ư ữ ấ ả ọ Thông t  12/2011/TT­BTNMT ngày ư

14/4/2011 c a B  Tài nguyên và Môi trủ ộ ường

3. L u gi  ch t th i phóng x : ư ữ ấ ả ạ Thông t  s  22/2014/TT­BKHCN ư ố

ngày 25/8/2014 c a B  Khoa h c và Côngủ ộ ọ

4.  L u  gi   ch t  th i  thông  thư ữ ấ ả ường:  Ngh   đ nh  59/2007/NĐ­CP ị ị

ngày  09/4/2007  c a  Chính  ph   quy  đ nh  v   qu n  lý  ch t  th i ủ ủ ị ề ả ấ ả

r nắ

51

Yêu c u v  s  sách, ch ng t  ch t th i ầ ề ổ ứ ừ ấ ả

­ Tài li u l u gi  ch t th i nguy h i.ệ ư ữ ấ ả ạ

­ K  ho ch  ng phó s  c  tràn đ  ch t th i;ế ạ ứ ự ố ổ ấ ả

­ Biên b n ki m tra kho l u hàng tu n;ả ể ư ầ

­ Biên b n s  d ng, s a ch a, thay th  các thi t b ;ả ử ụ ử ữ ế ế ị

­ Ch ng t  ch t th i y t  nguy h i và ứ ừ ấ ả ế ạ

     ch t th i thông thấ ả ường được chuy n điể

     tiêu h y theo m u quy đ nh t i ủ ẫ ị ạ

    Thông t  s  ư ố 36/2015/TT­BTNMT

Lưu giữ chất thải y tế tại cơ sở YT

53

Bên trong nhà lưu giữ chất thải y tế

54

Th c hi n theo Thông t  12/2011/TT­BTNMT  ự ệ ư ngày 14 tháng 4 năm 2011 quy đ nh  ị

v  qu n lý ch t th i nguy h i ề ả ấ ả ạ

55

Hợp đồng vận chuyển và xử lý CTRYT nguy hại với các cơ sở có giấy phép

vận chuyển và xử lý chất thải nguy hại

56

Phương tiện vận chuyển CTRYT chuyên dụng tại TP.Hồ Chí

Minh

Phương tiện vận chuyển CTYT cho những cơ sở nhỏ tại TP

Hồ Chí Minh

58

Quy trình qu n lý ch t th i y t   ả ấ ả ế

59

ATLĐ