Bài giảng pháp luật đại cương chương 4 hệ thống pháp luật (cấu trúc của hệ thống pháp luật)

Giả định Nêu rõ hoàn cảnh, điều kiện cụ thể của cuộc sống mà khi hoàn cảnh, điều kiện đó xuất hiện, cá nhân, tổ chức ở vào điều kiện, hoàn cảnh này phải xử sự theo quy định của Nhà Nư

Trang 1

4.1 Khái quát về hệ thống pháp luật

4.2 Khái niệm về hệ thống pháp luật

4.3 quy phạm pháp luật 4.4 quan hệ pháp luật

Nguyễn Thị Yến

1

Chương 4 Hệ thống pháp luật (cấu trúc của hệ thống pháp luật)

Trang 2

4.1 Khái quát hệ thống pháp luật

2

Trang 3

- Quy phạm pháp luật

- Văn bản pháp luật

- Tập quán pháp

- Án lệ

Trang 4

4.3 Khái niệm quy phạm pháp luật

Quy ph m pháp lu t là quy t c x s chung do nhà n ạ ậ ắ ử ự ướ c ban hành và b o đ m th c hi n đ đi u ch nh các quan h ả ả ự ệ ể ề ỉ ệ

xã h i theo nh ng đ nh h ộ ữ ị ướ ng và nh m đ t đ ằ ạ ượ c m c đích ụ

do Nhà nước ban hành và bảo đảm thực hiện

pháp luật có nội dung xác

nghĩa vụ của chủ thể tham gia quan hệ

xã hội được

nó điều chỉnh

pháp luật có tính phổ biến,

chung đối với tất cả mọi người tham ra vào quan hệ

xã hội mà nó điều chỉnh

Trang 5

2 Cấu trúc của quy phạm pháp luật

định

Trang 6

Giả định

 Nêu rõ hoàn cảnh, điều kiện

cụ thể của cuộc sống mà khi hoàn cảnh, điều kiện

đó xuất hiện, cá nhân, tổ chức ở vào điều kiện, hoàn cảnh này phải xử sự theo quy định của Nhà Nước (chịu sự điều chỉnh của pháp luật

Trang 7

Quy định

 Nêu rõ cách (quy tắc) xử sự mà mọi chủ thể (cá nhân,

tổ chức) phải xử

sự theo khi họ ở vào hoàn cảnh, điều kiện, đã nêu trong phần giả định

Trang 8

Các loại quy định

Trang 9

Chế tài

 Nêu biện pháp xử

lý dự kiến sẽ được

áp dụng đối với người xử sự không đúng hoặc làm trái quy định của nhà nước- trái với nội dung được ghi trong phần quy định.

Trang 10

Có những loại chế tài nào?

Trang 12

4.4 Quan hệ pháp luật

12

Quan hệ pháp luật là những quan hệ xã hội trong đó các quyền và nghĩa

vụ của các bên tham gia được pháp luật quy định và đảm bảo thực hiện

- Quan hệ pháp luật mang tính ý chí

- Quan hệ pháp luật các bên tham gia đều có quyền

và nghĩa vụ được pháp luật quy đinh

- Quan hệ pháp luật được nhà nước đảm bảo thực hiện

Trang 13

Phân loại quan hệ pháp luật

Trang 14

4.4.2 Thành phần của quan hệ pháp luật

14

Trang 15

a Chủ thể của quan hệ pháp luật

15

Cá nhân, tổ chức theo quy định của pháp luật có thể trở thành các bên tham gia thực hiện các quyền và nghĩa vụ pháp lý trong quan

hệ pháp luật cụ thể.

Trang 17

Ví dụ

17

bẩm sinh (không có khả năng nhận thức, không thể thực hiện được những hoạt động phục vụ cho sinh hoạt cá nhân hàng ngày) Anh A có phải là chủ thể của quan hệ pháp luật không?

(không có tay, chân), chị vẫn khắc phục được những khuyết tật của mình và đi học, cũng như tự thực hiện mọi hoạt động phục

vụ bản thân Chị B có là chủ thể của quan

hệ pháp luật hay không?

Trang 18

Điều kiện để cá nhân trở thành

chủ thể của quan hệ pháp luật

Năng lực hanh vi là khả năng của chủ thể bằng chính hành vi của mình tham gia vào các quan hệ pháp luật và tự mình thực hiện các quyền và nghĩa vụ pháp lý được pháp luật quy định.

Trang 19

Năng lực chủ thể của cá nhân

Trang 21

Tổ chức là pháp nhân

21

gắn cho tổ chức hội đủ các điều kiện mà pháp luật quy định để trở thành chủ thể trong một số quan hệ pháp luật

Trang 22

22

Điều kiện tổ chức là pháp nhân

a. Được thành lập hợp pháp.

b. Phải có cơ cấu tổ chức chặt chẽ

c. Có tài sản độc lập với các cá nhân, tổ

chức khác

d. Nhân danh mình tham gia và các

quan hệ pháp luật một cách độc lập.

Trang 23

Lưu ý về năng lực chủ thể của pháp nhân

23

năng lực hành vi của pháp nhân

nhân phải thông qua người đại diện của pháp nhân

một số quan hệ pháp luật nhất định: Hình sự; Hôn nhân gia đình

Trang 24

Tổ chức không có tư cách pháp nhân

24

Không thỏa mãn điều kiện để trở thành pháp nhân, tham gia vào quan hệ pháp luật.

ØThực hiện quyền, nghĩa vụ của tổ chức được pháp luật quy định.

ØTổ chức, nhân viên của tổ chức có vi

phạm pháp luật, phải thực hiện các trách nhiệm pháp lý do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định

Trang 25

b Nội dung của quan hệ pháp luật

25

Các quyền và nghĩa

vụ pháp lý cụ thể tương ứng của các chủ thể tham gia vào quan hệ pháp luật, bao gồm có quyền của chủ thể;

Nghĩa vụ của chủ thể

Trang 26

Quyền của chủ thể Nghĩa vụ của chủ

hiện, hoặc hưởng lợi ích pháp luật quy định và đảm bảo

bên có nghĩa vụ

không thực hiện một số hành vi nhất định

dùng các biện pháp cưỡng chế để đảm bảo quyền

pháp luật buộc các chủ thể phải thực hiện nhằm đáp ứng quyền của chủ thể bên kia

cầu của pháp luật

nhiệm pháp lý khi

có cách xử sự không đúng

Trang 27

c Khách thể của quan hệ pháp luật

27

Lợi ích, những mong muốn, mục tiêu mà các bên chủ thể mong muốn đạt được, là cơ sở hình thành quyền và nghĩa vụ của các bên

Trang 28

Câu hỏi chương 4

28

quyền ban hành nghị quyết là văn bản quy phạm pháp luật?

phạm?

luật luôn hội tụ đủ 3 bộ phận giả định, quy định, chế tài?

ngoài của quy phạm pháp luật?

điều chỉnh hành vi của con người

khác

Trang 29

Lưu ý đối với khách thể của quan

hệ pháp luật

29

tượng tác động của quan hệ pháp luật (là những gì mà các bên trực tiếp tác động tới)

Trang 30

vào ý chí con người.

người

Tiêu đề	Hệ thống pháp luật (cấu trúc của hệ thống pháp luật)
Tác giả	Nguyễn Thị Yến
Trường học	Trường Đại Học Luật Hà Nội
Chuyên ngành	Luật học
Thể loại	Bài giảng
Năm xuất bản	2024
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	30
Dung lượng	811,8 KB