Từ một ngành nghề bình thường như bao ngành nghề khác được đặt lên vai một trong trách rất nặng là nguồn vận chuyển cung cấp lương thực cho người dân, nhằm giúp đáp ứng được nhu cầu về l
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO Đ ỘNG XÃ HỘI (CS2) KHOA QUẢN LÝ NGUỒN NHÂN LỰC
-***** -
TIỂU LUẬN KẾT THÚC HỌC PHẦN HỌC PHẦN: TÂM LÝ HỌC LAO ĐỘNG
Thực trạng an toàn cho đội ngũ shipper giao nhận trong đại dịch Covid 19 và giải
pháp
SỐ BÁO DANH: 75 SINH VIÊN THỰC HIỆN: Nguyễn Anh Tuấn MSSV: 1953404041155
LỚP:Đ19NL4 GV: Nguyễn Thị Thoa
Trang 2TPHCM,ngày 30 tháng 10 năm 2021
Trang 3MỤC LỤC
I MỞ ĐẦU 1
II CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ AN TOÀN LAO ĐỘNG 2
2.1 Khái niệm an toàn lao động 2
2.2 Mục đích của an toàn lao động 2
2.3 Ý nghĩa của an toàn lao động 3
2.4 Nội dung của an toàn lao động 4
2.5 Khái quát chung về công việc giao nhận hàng hóa và đội ngũ shipper 4
2.5.1 Công việc chung về giao và nhận hàng 4
2.5.2 Đội ngũ shipper 5
III NỘI DUNG 7
3.1 Thực trạng một số khó khăn chung của đội ngủ shipper trong đại dịch 7
3.1.1 Đối mặt với nguy cơ lây nhiễm cao 7
3.1.2 Bị bom hàng 8
3.1.3 Cạnh tranh càng cao nghề 8
3.1.4 Đối mặt với những áp lực từ công việc 9
3.2 Thực trạng về vấn đề an toàn trong công việc shipper 10
3.3 Đề xuất giải pháp 12
VI KẾT LUẬN 14
Trang 4I MỞ ĐẦU
Đại dịch SARS Covid-2 từ lúc xuất hiện tháng 1/2020 đã lan tràn trên hầu hết các lãnh thổ toàn thế giới Dịch bệnh corona virus gây ra quá tải toàn bộ hệ thống y tế từ sàng lọc nhiễm, truy tung, phong tỏa và cách ly các trường hợp F0, F1, F2, cũng như điều trị các biến chứng nặng nề với tỷ lệ tử vong cao khoảng 5.6% đến 6.4% Cho đến hiện nay, có hơn 3.8 triệu người nhiễm trong 1 tuần trên toàn thế giới Việt Nam và TP.HCM đã trải qua 2 đợt dịch mà gần nhất là đợt bùng phát mạnh lần thứ 2 tại TP.HCM, với tổng nhiễm hơn 110.000 trường hợp (ngày 28/7/2021) trên cả nước Từ đó khiến cho mọi hoạt động kinh tế của nước ta chở nên tắc nghẽn mọi người dân phải chấp hành theo chỉ thị 16 nghiêm ngặt để có thể kiểm soát được dịch bệnh Từ một ngành nghề bình thường như bao ngành nghề khác được đặt lên vai một trong trách rất nặng là nguồn vận chuyển cung cấp lương thực cho người dân, nhằm giúp đáp ứng được nhu cầu về lương thực thực phẩm cho người dân nhằm có thể giúp nhà nước dể kiểm soát được dịch bệnh, đó chính là đội ngũ shipper, công việc tưởng chừng như rất đơn giản nhưng ẩn chứa rất nhiều nguy hiệm trong thời điểm hiện tại, có nguy cớ tiếp xúc và nhiễm bệnh, cũng như đối với những người khó khắn về kinh tế thì đây là công việc giúp họ không bị thất nghiệp trong mùa dịch, thì ta có thể thấy trong tình hình thời điểm hiện tại shipper là 1 công việc rất quan trong trước nhất giúp cho nên kinh tế của nước ta không bị trì trệ vì thay vì phải đóng của một số hoạt đông buôn bán thì bây giờ các chủ buôn bán có thể chọn hình thức bán hàng qua mạng mà trung gian là nhưng người giao hàng, cũng như
có thể đáp ứng được như cầu mua sắm của người dân trong gian đoạn này Vì thể sự quan trọng là bảo đảm được sức khỏe của những người thực hiện công việc giao hàng cũng như là bảo vệ sức khỏe của chính chúng ta từ đó để tìm ra các cách thức làm giảm khả năng lây nhiễm cũng như an toàn cho những người thực hiện công việc này Vì thế
đó là lý cho em chọn đề tài “Thực trạng an toàn cho đội ngũ shipper giao nhận trong đại
dịch Covid 19 và giải pháp” để làm tiểu luận kết thúc học phần môn tâm lý học lao động
Trang 5II CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ AN TOÀN LAO ĐỘNG
2.1 Khái niệm an toàn lao động
An toàn lao động là giải pháp phòng, chống tác động của các yếu tố nguy hiểm nhằm bảo đảm không xảy ra thương tật, tử vong đối với con người trong quá trình lao động là giải pháp phòng, chống tác động của yếu tố có hại gây bệnh tật, làm suy giảm sức khỏe cho con người trong quá trình lao động hạn chế người lao động bị các thương tổn, sức khỏe gây ra bởi các yếu tố nguy hiểm khi làm việc Để bảo vệ quyền lợi cũng như nghĩa vụ của người lao động Các nhà nước đều đưa ra các điều luật, quy định, hướng dẫn để đảm bảo tính công bằng trong việc sử dụng lao động và người lao động Nước Việt Nam chúng ta cũng như thế
2.2 Mục đích của an toàn lao động
Bảo đảm quyền của người lao động được làm việc trong điều kiện an toàn, vệ sinh lao động
- Tuân thủ đầy đủ các biện pháp an toàn, vệ sinh lao động trong quá trình lao động; ưu tiên các biện pháp phòng ngừa, loại trừ, kiểm soát các yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại trong quá trình lao động
- Tham vấn ý kiến tổ chức công đoàn, tổ chức đại diện người sử dụng lao động, Hội đồng về an toàn, vệ sinh lao động các cấp trong xây dựng, thực hiện chính sách, pháp luật, chương trình, kế hoạch về an toàn, vệ sinh lao động
Ngoài ra, căn cứ nội dung Luật An toàn vệ sinh lao động 2015, đảm bảo an toàn lao động còn có nhiều ý nghĩa quan trọng như:
- Tạo điều kiện thuận lợi để người sử dụng lao động, người lao động thực hiện các biện pháp bảo đảm an toàn, vệ sinh lao động trong quá trình lao động
- Hỗ trợ phòng ngừa tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp trong các ngành, lĩnh vực có nguy cơ cao về tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp
- Hỗ trợ huấn luyện an toàn, vệ sinh lao động cho người lao động làm việc không theo hợp đồng lao động làm các công việc có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn, vệ sinh lao động
- Phát triển đối tượng tham gia bảo hiểm tai nạn lao động tự nguyện; xây dựng cơ chế đóng, hưởng linh hoạt nhằm phòng ngừa, giảm thiểu, khắc phục rủi ro cho người lao động
Trang 6- Xây dựng, tổ chức thực hiện và chủ động phối hợp với các cơ quan, tổ chức trong việc bảo đảm an toàn, vệ sinh lao động tại nơi làm việc thuộc phạm vi trách nhiệm của mình; đóng bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp cho người lao động;
- Tổ chức huấn luyện, hướng dẫn các quy định, nội quy, quy trình, biện pháp; trang bị đầy đủ phương tiện, công cụ lao động bảo đảm an toàn, vệ sinh lao động;
- Thực hiện việc chăm sóc sức khỏe, khám phát hiện bệnh nghề nghiệp; thực hiện đầy
đủ chế độ đối với người bị tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp;
- Không được buộc người lao động tiếp tục làm công việc hoặc trở lại nơi làm việc khi
có nguy cơ xảy ra tai nạn lao động đe dọa nghiêm trọng tính mạng hoặc sức khỏe…
2.3 Ý nghĩa của an toàn lao động
An toàn lao động có ý nghĩa rất to lớn và quan trọng trong đời sống của con người
Và khi những quy định về an toàn lao động, trở thành một chế định trong luật lao động
có ý nghĩa có ý nghĩa quan trong trong thực tiễn
Trước hết, những quy định về an toàn lao động, biểu hiện sự quan tâm của nhà nước đối với vấn đề bảo đảm sức khỏe làm việc lâu dài cho người lao động
Thứ hai, các quy định về đảm bảo an toàn lao động trong doanh nghiệp phản ánh nghĩa
vụ của người sử dụng lao động đối với người lao động trong vấn đề bảo đảm sức khỏe cho người lao động
Thứ ba, nhằm đảm bảo các điều kiện vật chất và tinh thần cho người lao động thực hiện tốt nghĩa vụ lao động Cụ thể, việc tuân theo các quy định về an toàn lao động đòi hỏi người sử dụng lao động trong quá trình sử dụng lao động phải đảm bảo các điều kiện này
Các quy định về an toàn lao động, được áp dụng đối với mọi tổ chức, cá nhân sử dụng lao động, mọi công chức, viên chức, mọi người lao động kể cả người học nghề, tập nghề, thử việc trong các lĩnh vực, các thành phần kinh tế, trong lực lượng vũ trang và các doanh nghiệp, tổ chức, cơ quan nước ngoài, tổ chức quốc tế đóng trên lãnh thổ Việt Nam nhằm mang lại nhưng lợi ích và đảm bảo an toàn và quyền lợi cho người lao động
Trang 72.4 Tầm quan trọng của an toàn lao động
An toàn lao động đóng một vai trò rất là quan trọng đối với công nhân, doanh nghiệp và toàn xã hội Đối với các doanh nghiệp thì việc đảm bảo an toàn sẽ giảm thiểu được các thiệt hại không những thế, việc đảm bảo an toàn lao động còn tạo nên uy tín, thương hiệu của doanh nghiệp đối với công nhân và công chúng Khi thực hiện tốt các biện pháp an toàn lao động thì các công nhân sẽ làm việc với kết quả và hiệu suất cao hơn, đồng thời các doanh nghiệp có thể giảm thiểu các chi phí khắc phục những rủi ro
do tai nạn gây ra Cuộc sống của những người lao động sẽ được cải thiện hơn nhiều, làm cho xã hội càng ngày càng phát triển Đóng vai trò không nhỏ đối với sự phát triển của kinh tế và xã hội Vì vậy các doanh nghiệp cần nâng cao ý thức và thực hiện tốt hơn nữa các biện pháp an toàn cần thiết để đảm bảo tính mạng, sức khỏe cho người lao động và nâng cao hiệu quả sản xuất
2.5 Khái quát chung về công việc giao nhận hàng hóa và đội ngũ shipper
2.5.1 Công việc chung về giao và nhận hàng
Theo quy tắc mẫu của FIATA về dịch vụ giao nhận:
Dịch vụ giao nhận (Tiếng anh Freight forwarding) là bất kì loại dịch vụ nào liên quan đến vận chuyển, gom hàng, lưu kho, bốc xếp, đóng gói hay phân phối hàng hóa cũng như dịch vụ tư vấn hay có liên quan đến các dịch vụ trên, kể cả các vấn đề hải quan, tài chính, mua bảo hiểm, thanh toán, thu thập chứng từ liên quan đến hàng hóa Theo luật thương mại Việt Nam :
Giao nhận hàng hóa là hành vị thương mại, theo đó người làm dịch vụ giao nhận hàng hóa nhân hàng từ người gửi, tổ chức vận chuyển, lưu kho, lưu bài làm các thủ tục giấy tờ và các dịch vụ khác có liên quan để giao hàng cho người nhận theo ủy thác của chủ hàng của người vận tải hoặc của người giao nhận khác
Những dịch vụ mà người giao nhận thường cung cấp bao gồm:
- Chuẩn bị hàng hóa chuyên chở;
- Tổ chức chuyên chở hàng hóa trong phạm vi ga, cảng;
- Tổ chức xếp dỡ hàng hóa;
- Lưu kho, bảo quản hàng hóa;
- Tư vấn cho chủ hàng trong chuyên chở hàng hóa;
- Ký kết hợp đồng vận tải với người chuyên chở, thuê tàu, lưu cước;
- Làm các thủ tục gửi hàng, nhận hàng;
Trang 8- Làm các thủ tục hải quan, kiểm dịch;
- Mua bảo hiểm cho hàng hóa;
- Lập các chứng từ cần thiết trong quá trình gửi hàng, nhận hàng;
- Thanh toán;
- Nhận hàng từ chủ hàng, giao cho người chuyên chở và giao cho người nhận hàng;
- Gom hàng;
- Giúp chủ hàng trong việc khiếu nại đòi bồi thường
2.5.2 Đội ngũ shipper
Shipper nghĩa tiếng Việt được hiểu là người vận chuyển hàng hóa Hay nói cụ thể hơn
là người trực tiếp đảm trách công việc lấy hàng hàng từ chủ dịch vụ và giao hàng tận nơi cho khách hàng Các sản phẩm có thể là quần áo, mỹ phẩm, đồ ăn, hay bất cứ mặt hàng nào khác Hiện nay việc mua sắm trực tuyến ngày càng phát triển Thay vì phải trực tiếp đến cửa hàng thì nhiều người lại lựa chọn việc lên internet và đặt hàng, sau đó chờ shipper giao hàng tới Chính vì thế, ngày càng nhiều cửa hàng, doanh nghiệp cần tìm kiếm nhân sự chuyên phụ trách việc giao hàng, mang lại cơ hội việc làm với mức lương “hấp dẫn” cho nhiều người
Phân loại các loại Shipper
Shipper tự do
là những người giao hàng tự do không có giờ giấc cố định và không thuộc sự quản
lý của công ty nào Họ sẽ nhận tiền ship ngay khi giao hàng xong mà không phải qua
người trung gian hay công ty nào Tuy nhiên những shipper giao hàng tự do này sẽ không có chế độ bảo hiểm và các chính sách lao động khác Những shipper giao hàng tự
do thường là các bạn học sinh, sinh viên, các bác xe ôm tranh thủ kiếm thêm thu nhập ngoài công việc chính
Shipper bán tự do
là những người không thuộc một công ty hoặc doanh nghiệp nào nhưng họ
xem việc làm shipper là nghề chính của mình Vì vậy nên thời gian làm việc của họ khá
dày, có tính chuyên nghiệp hơn shipper giao hàng tự do vì giờ giấc làm việc ổn định hơn
Shipper công nghệ
Trang 9hiện nay công nghệ ngày càng phát triển, có khá nhiều ứng dụng giao hàng công nghệ ra đời nhằm phục vụ mục đích mua sắm online Shipper giao hàng liên kết với các với các đơn vị thông qua ứng dụng để giao hàng hóa cho khách hàng Shipper giao
hàng công nghệ sẽ đăng ký thành viên, nộp tiền vào tài khoản qua các ứng dụng công
nghệ để nhận đơn hàng của cửa hàng và liên hệ với khách để giao hàng Một số ứng dụng hiện nay bạn thường thấy là Grab, GoViet, Now, Giao hàng nhanh, Giao hàng tiết kiệm,
Shipper chuyên nghiệp
là những người phụ trách công việc giao hàng hằng ngày của một đơn vị chuyên vận chuyển hàng hóa Họ sẽ làm làm việc dưới sự sắp xếp của nhân viên điều phối thuộc công ty, doanh nghiệp cụ thể Được công ty, doanh nghiệp ký hợp đồng lao động, tham gia đóng bảo hiểm xã hội và hưởng các chính sách phúc lợi khi vào làm chính
thức Shipper giao hàng chuyên nghiệp sẽ được hưởng lương hàng tháng cố định theo
mức lương khi ký kết trong hợp đồng
Những công việc chính của đội ngũ shipper tại Việt Nam
Đối với shipper giao hàng tự do, shipper bán tự do và shipper công nghệ sẽ làm những
công việc như sau:
• Shipper phải đến trực tiếp địa điểm cửa hàng lấy hàng hóa và thông tin về người
nhận hàng, đồng thời phải ứng tiền của đơn hàng cho cửa hàng
• Kiểm tra hàng hóa trước khi giao hàng
• Sắp xếp các đơn hàng theo một lộ trình thích hợp để tiết kiệm được thời gian và công sức vận chuyển
• Giao hàng đến các địa điểm có sẵn trên các đơn hàng
• Gọi điện cho khách hàng để giao bưu phẩm hàng hóa và nhận tiền từ khách hàng tương ứng với giá trị ghi trên đơn hàng
• Trong trường hợp không liên lạc được, không nhận đơn hàng hoặc hủy đơn, cần liên lạc lại với người gửi hàng để trao đổi các vấn đề đang xảy ra và tìm cách giải quyết
Trang 10Đối với shipper giao hàng hóa chuyên nghiệp thực hiện các công việc sau:
• Shipper chuyên nghiệp đến nơi làm việc theo lịch trình để tiếp nhận công việc
như cơ quan, doanh nghiệp
• Người giao hàng nhận được đơn đặt hàng thì sẽ đến kho để nhận hàng và cùng với đội ngũ bốc xếp sắp xếp hàng lên xe hoặc đóng gói hàng để vận chuyển đến nơi có sẵn được phân công
• Giao hàng đúng với lộ trình đã có sẵn
• Khi giao hàng cho khách, người giao hàng phải yêu cầu khách hàng kiểm tra số lượng, mẫu mã, rồi nhận tiền khách hàng (nếu có) và ký nhận vào phiếu của giao hàng
• Khi trở về công ty, nhân viên giao hàng phải trả lại các chứng từ đã ký và tiền cho bộ phận kế toán
• Phải thông báo các vấn đề xảy ra trong quá trình vận chuyển để được hỗ trợ giải quyết nhanh nhất
III NỘI DUNG
3.1 Thực trạng một số khó khăn chung của đội ngủ shipper trong đại dịch
3.1.1 Đối mặt với nguy cơ lây nhiễm cao
Một trong những điều cực kỳ khó khăn đối với đội ngũ shipper hiện nay là đối mặt với nguy cơ lây nhiễm cao với số lượng người tiếp xúc mỗi ngày khá lớn và việc di chuyển nhiều nơi, shipper có thể nằm trong số những người có nguy cơ bị lây nhiễm cao Vì vậy, khi giao nhận hàng hóa, chúng ta không nên chủ quan khi tiếp xúc gần với các shipper trong điều kiện không đảm bảo quy định phòng bệnh Nguy cơ lây nhiễm từ shipper thì đã rõ nếu mỗi cá nhân không ý thức tốt việc tiếp xúc này Tuy nhiên, một nguy cơ lây nhiễm khác mà mọi người còn thường chủ quan, đó là đi chợ mua thực phẩm Theo các chuyên gia y tế, dù thời tiết khá nóng, chợ nằm ở không gian ngoài trời, thoáng đãng, thế nhưng, bất cứ hành vi lơ là, đeo khẩu trang không đúng cách hay không đeo khẩu trang… đều có thể khiến dịch bệnh dễ dàng lây lan
Trang 113.1.2 Bị bom hàng
Tình trạng "boom" hàng shipper không phải mới xuất hiện mà tồn tại từ lâu, đau lòng hơn là thời gian gần đây việc "boom" hàng shipper diễn ra nghiêm trọng hơn (số đơn hàng nhiều, giá trị đơn hàng bị "boom" lớn, thậm chí có trường hợp "boom" hàng nhằm mục đích gây rối cho người khác…) Nghe có vẻ khó tin nhưng nguyên nhân này chiếm
tỉ lệ khá cao trong những trường hợp bom hàng Có thể trong lúc lướt Facebook, Instagram, người mua thấy món đồ nào đó đẹp rồi “nổi hứng” đặt hàng với shop nhưng sau đó lại không thích nữa, thế là họ bùng hàng Về phía khách thì chuyện này không ảnh hưởng gì cả, chỉ cần Shop gọi điện không bắt máy, nhắn tin không trả lời là xong Nhưng đối với người bán hàng online, các Shipper thì thực sự rất khó chịu, tổn hao nhiều thời gian và công sức
3.1.3 Cạnh tranh càng cao nghề
Đi cùng với thói quen mua sắm trực tuyến của khách hàng ngày càng tăng, nghề giao hàng hay còn gọi shipper đang là một nghề phổ biến Theo những người trong nghề, công việc này đem lại nguồn thu nhập tương đối nhưng cũng lắm gian nan, tính cạnh
tranh cao Thực tế, nghề giao hàng đã không còn manh mún như trước khi họ đã nhờ
vào các ứng dụng điện thoại để đơn giản hóa công việc của mình Theo đó, người giao hàng sẽ truy cập ứng dụng, kết nối với các chủ cửa hàng hoặc người có nhu cầu Sau đó
họ lên danh sách, phân chia khu vực để phí giao hàng rẻ nhất có thể Người giao hàng
sẽ nhận món hàng từ cửa hàng, ứng trước số tiền mà khách trả Tuy nhiên, bên cạnh nguồn thu nhập ổn định, những người làm nghề giao hàng cũng gặp phải khá nhiều trường hợp khó khăn, tiềm ẩn rủi ro Ngoài ra, còn có trường hợp giao hàng phải liên lạc cả 3-4 lần nhưng khách hàng không có ở nhà hoặc hẹn lần sau khiến các shipper vừa tốn công mà còn phải mất thêm tiền xăng xe Còn có những trường hợp, địa chỉ của khách khó kiếm nên phải đi lòng vòng mới tìm thấy Thậm chí, còn có trường hợp những khách hàng khó tính, khi nhân viên giao hàng đến nhưng trễ hơn so với giờ hẹn thì họ hủy luôn đơn hàng Những người giao hàng đã có kinh nghiệm cho biết, nếu muốn làm nghề lâu dài thì đòi hỏi người giao hàng phải chuyên nghiệp Người nào phục vụ nhanh, chu đáo, thái độ nhiệt tình hơn sẽ nhận được sự tin tưởng của chủ cửa hàng để hợp tác lâu dài Ngoài ra, để tránh trường hợp giao hàng cho khách không đúng giờ, người giao hàng phải biết chính xác địa chỉ cần giao, ước tính thời gian di chuyển kể cả kẹt xe Khi nhận nhiều đơn hàng, người giao cần biết sắp xếp, lựa chọn những địa điểm gần để đi