phân biệt những điểm giống và khác nhau giữa bh thương mại với bh xã hội và bh y tế

Có lẽ không một chính sách quốc gia nào lại có nhiều mối quan hệ về kinh tế, chính trị, xã hội, về quyền lợi và trách nhiệm của cộng đồng, của tập thể, của cá nhân như chính sách bảo hiể

Thành viên nhóm:

(lớp NH06-K33)

Lê Hoàng Anh Phạm Thị Thanh Thảo Trần Huỳnh Anh Thư Võ Thị Thanh Trang

Đề tài 9:Phân biê ̣t những điểm giống và khác nhau giữa BH thương mại với BH xã hội và BH y tế

GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN:

TS NGUYỄN TẤN HOÀNG

NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

MỤC LỤC

LỜI MỞ ĐẦU………3

I Giới thiệu chung về các loại hình bảo hiểm……… 4

1 Bảo hiểm xã hội……… 4

1.1 Khái niệm BHXH……….5

1.2 Nội dung BHXH……… 5

1.3 Đặc điểm BHXH……… 5

1.4 Phân loại BHXH……… 6

2 Bảo hiểm y tế………6

2.1 Khái niệm……… 7

2.2 Đặc điểm BHYT……… 7

2.3 Hình thức BHYT……… 7

3 Bảo hiểm thương mại……… 8

3.1 Khái niệm……… 9

3.2 Đặc điểm của BHTM………9

3.3 Phân loại BHTM……… 9

II Phân biệt bảo hiểm thương mại với bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế…….11

A Những điểm giống nhau………11

B Những điểm khác nhau……….12

III Các số liệu thống kê về bảo hiểm………16

KẾT BÀI………19

Trong cuộc sống sinh hoạt cũng như trong hoạt động sản xuất kinh doanh hàng ngày dù đã luôn chú ý ngăn ngừa và đề phòng nhưng con người vẫn có những nguy

cơ gặp phải những rủi ro bất ngờ xảy ra Các rủi ro do nhiều nguyên nhân: do môi trường thiên nhiên (bão, lụt, động đất, hạn hán…); do sự tiến bộ và phát triển của khoa học kỹ thuật (khoa học kỹ thuật phát triển, một mặt thúc đẩy sản xuất và tạo điều kiện thuận lợi cho cuộc sống của con người nhưng mặt khác cũng gây ra nhiều tai nạn bất ngờ như tai nạn ô tô, tai nạn hàng không, tai nạn lao động…); do môi trường xã hội (khi xã hội càng phát triển thì con người càng có nguy cơ gặp nhiều rủi ro như thất nghiệp, tệ nạn xã hội, lạm phát…)

Bảo hiểm là một biện pháp để đối phó với rủi ro trước khi rủi ro xảy ra với mục đích khắc phục các hậu quả tổn thất do rủi ro gây ra nếu có và cũng là công cụ đối phó với rủi ro hiệu quả nhất.Trong hệ thống tài chính nói riêng và hệ thống kinh tế-xã hội nói chung, bảo hiểm tồn tại như là một bộ phận cấu thành với 3 hình thức cơ bản sau: Bảo hiểm xã hội, Bảo hiểm y tế và Bảo hiểm thương mại Để hiểu rõ hơn về các loại hình bảo hiểm này cũng như phân biệt sự giống và khác nhau giữa các loại hình bảo hiểm, bài tiểu luận này sẽ cung cấp các thông tin cần thiết để giúp người đọc có được một cái nhìn khái quát cũng như nắm được sự khác nhau giữa các loại hình bảo hiểm.

I Giới thiệu chung về các loại hình bảo hiểm:

1 Bảo hiểm xã hội:

Bảo hiểm xã hội là công cụ quan trọng và hiệu quả để tạo nên hệ thống an sinh cho con người Có lẽ không một chính sách quốc gia nào lại có nhiều mối quan hệ về kinh tế, chính trị, xã hội, về quyền lợi và trách nhiệm của cộng đồng, của tập thể, của cá nhân như chính sách bảo hiểm xã hội, và có lẽ cũng không chính sách xã hội nào lại mang ý nghĩa nhân văn, nhân đạo sâu sắc như chính sách bảo hiểm xã hội

Với chiến lược phát triển nhằm vào con người, coi con người là vị trí trung tâm, vừa là mục tiêu, vừa là động lực cho sự phát triển, Đảng và Nhà nước đã hết sức quan tâm đến chế độ bảo hiểm xã hội với tư cách là một chính sách xã hội quan trọng, góp phần đảm bảo ổn định xã hội, thúc đẩy sản xuất kinh doanh và tăng trưởng kinh tế

Bảo hiểm xã hội có nhiệm vụ bảo vệ người làm công trước hiểm họa của thế giới công việc, nguy hiểm cơ bản nhất đối với người lao động là mất công ăn việc làm

Sức lao động bị đe dọa bởi các nguy cơ sau:

 Tuổi già

 Thiếu chỗ làm việc

 Tai nạn

 Ốm đau

Khi tai nạn lao động xảy ra, bảo hiểm xã hội sẽ có nhiệm vụ bảo vệ người lao động

Bảo hiểm xã hội có trách nhiệm bảo vệ thai sản

Bảo hiểm xã hội có trách nhiệm bảo vệ những cụ già

I.1 Khái niệm bảo hiểm xã hội

Bảo hiểm xã hội là một chế định pháp lý bảo vệ người lao động bằng cách thông qua việc tập trung nguồn tài chính được huy động từ người lao động (nếu có), cộng với sự hỗ trợ của Nhà nước, thực hiện trợ cấp vật chất, góp phần ổn định đối tượng đời sống cho người tham gia bảo hiểm xã hội gặp rủi ro ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, rủi ro tuổi già, làm cho gia đình bị mất hoặc giảm thu nhập bất ngờ

I.2 Nội dung của bảo hiểm xã hội

Việc thực hiện bảo hiểm xã hội ở từng quốc gia cũng rất khác nhau về nội dung tùy thuộc vào nhu cầu bức bách của riêng từng nơi trong việc đảm bảo nhu cầu an toàn cho đời sống người lao động, ngoài ra còn tuy thuộc vào khả năng tài chính và khả năng quản lý

có thể đáp ứng

Ở nước ta hiện nay, nội dung thực hiện bảo hiểm xã hội được quy định gồm 5 chế độ bắt buộc sau:

(1) Chế độ ốm đau (trợ cấp ốm đau và chăm sóc y tế khi ốm đau)

(2) Chế độ trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp

(3) Chế độ trợ cấp thai sản

(4) Chế độ hưu trí

(5) Chế độ tiền tử

I.3 Đặc điểm của bảo hiểm xã hội

Bảo hiểm xã hội được thực hiện theo quy định của pháp luật, nó là bộ phận của hệ thống bảo vệ chung của quốc gia đối với người lao động Nguồn tài chính của bảo hiểm xã hội gồm có ba nguồn: từ người sử dụng lao động, từ người lao động, có sự hỗ trợ của nhà nước Nhà nước sẽ bảo hộ tiền trợ cấp khi có lạm phát xảy ra

Quỹ bảo hiểm xã hội hoạt động theo nguyên tắc thu trước chi sau và đảm bảo an toàn và phát triển theo cơ chế pháp luật và ít rủi ro nhất

Mục đích của bảo hiểm xã hội:

 Là trợ cấp các khoản vật chất cho những người được bảo hiểm khi họ gặp rủi ro theo nguyên tắc san sẻ rủi ro

 Nhà nước quy định chính sách bảo hiểm xã hội nhằm từng bước mở rộng và nâng cao việc bảo đảm vật chất, chăm sóc phục hồi sức khỏe, góp phần ổn định đời sống cho người lao động và bản thân họ trong các trường hợp người lao động ốm đau, thai sản, hết tuổi lao động, bệnh nghề nghiệp, thất nghiệp, gặp rủi ro hoặc các khó khăn khác

1.4 Phân loại bảo hiểm xã hội

Việc thực hiện bảo hiểm xã hội được tiến hành theo 2 hình thức: bảo hiểm bắt buộc và tự nguyện áp dụng cho 2 nhóm đối tượng khác nhau: người lao động làm công ăn lương và nhóm lao động tự do

2 Bảo hiểm y tế:

Thế giới đang phải đối phó với nhiều dịch bệnh nguy hiểm xuất hiện ngày càng nhiều, ở Việt Nam cũng thế, môi trường ô nhiễm, dịch bệnh, vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm… đang ngày càng đe dọa đến sức khỏe con người Cho dù con người ngày biết quan tâm chăm sóc cho sức khỏe của mình thì cũng không thể nào lường trước những rủi ro có thể bất chợt ập tới với mình

Em N.T.N.A, ở ấp 4 xã tân Quý Tây, huyện Bình Chánh, TPHCM, bị nhiễm khuẩn huyết phải điều trị hơn 1 tháng tại bệnh viện, được bảo hiểm y tế (BHYT) chi trả hơn 83 triệu đồng Tương tự em V.T.P, học ở Trường Tiểu học Nguyễn Văn Trỗi (phường Bình Trưng Đông, quận 2, TPHCM) được chẩn đoán bị bệnh nan y, phải điều trị hơn 2 tháng tại Bệnh viện quận 2 và được BHYT chi trả gần 80 triệu đồng.

Trong hoàn cảnh gia đình thiếu thốn, khó khăn,với một số tiền viện phí lớn như vậy, nếu như không có BHYT thì chúng ta khó lòng mà chi trả nổi Do đó BHYT- một chính sách

xã hội của Đảng và Nhà nước, mang ý nghĩa nhân đạo, có tính chia sẻ cộng đồng sâu sắc, góp phần quan trọng thực hiện mục tiêu công bằng xã hội trong bảo vệ,chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân

2.1 Khái niệm

BHYT là chính sách xã hội do nhà nước tổ chức thực hiện, nhằm huy động dự đóng góp của người sử dụng lao động, người lao động, các tổ chức và cá nhân để thanh toán chi phí khám chữa bệnh cho người có thẻ BHYT khi ốm đau

2.2 Đặc điểm BHYT:

- Vừa mang tính chất bồi hoàn, vừa mang tính chất không bồi hoàn

- Quá trình phân phối quỹ bảo hiểm y tế gắn chặt với chức năng giám đốc bằng đồng tiền đối với mục đích tạo lập và sử dụng quỹ

2.3 Hình thức bảo hiểm y tế:

Hiện tại, chế độ BHYT ở Việt Nam có hai loại hình chủ yếu là: BHYT bắt buộc và BHYT tự nguyện

2.3.1 Bảo hiểm y tế bắt buộc:

Lúc ban đầu chế độ BHYT được áp dụng cho một số nhóm đối tượng, chủ yếu là công thức nhà nước, người lao động trong doanh nghiệp.Sau đó đối tưởng tham gia BHYT được mở rộng ra, đến nay đối tượng tham gia BHYT bắt buộc được

BẢO HIỂM Y TẾ

BẢO HIỂM Y TẾ

chia thành thành 24 nhóm đối tượng và 1 nhóm đối

tượng khác để chính phủ tùy tình hình cụ thể quy định

thêm nhóm đối tượng tham gia BHYT (theo luật BHYT

số 25/2008.QH12) Bên cạnh đó, Luật cũng xác định

mức trần đóng BHYT là 6% Chính phủ căn cứ tình hình phát triển kinh tế – xã hội trong từng giai đoạn cụ thể để quy định mức đóng, mức hỗ trợ đối với từng nhóm đối tượng Và cũng kể từ năm 2010, luật cũng quy định đối tượng học sinh, sinh viên phải tham gia BHYT bắt buộc

2.3.2 Bảo hiểm y tế tự nguyện:

Theo quy định hiện hành, BHYT tự nguyện được áp dụng đối với mọi đối tượng

có nhu cầu tự nguyên tham gia BHYT, kể cả đối tượng đã tham gia BHYT bắt buộc nhưng muốn tham gia BHYT tự nguyện để được hưởng mức dịch vụ BHYT cao hơn đối với người tham gia BHYT bắt buộc; người nước ngoài đến làm việc, học tập, du lịch tại Việt Nam

Mức phí BHYT tự nguyện được xác định trên nguyên tắc phù hợp với tình hình kinh tế xã hội của địa phương, khả năng tiếp cận dịch vụ y tế, giá dịch vụ y tế, xác suất ốm đau của người tham gia…và bảo đảm cân đối thu chi quỹ BHYT

3 Bảo hiểm thương mại:

Cuộc sống chứa đựng vô vàn những rủi ro mà ta không thể nào lường trước được, chúng mang lại cho ta những tổn thất có thể là nhỏ nhặt mà cũng có thể là nghiêm trọng

Bạn sở hữu một ngôi nhà khang trang,lộng lẫy và luôn

tự hào vì điều đó, nhưng biết đâu một ngày niềm tự hào

đó biến mất với ngôi nhà của bạn trong đống tro tàn

Bạn mới tậu một chiếc xe hơi mới cáu, hàng ngày bạn vi vu cùng nó trên những con đường Và rồi một ngày xe bạn bị bẹp dúm, méo mó sau một vụ tai nạn giao thông

Bạn là người luôn quan tâm ,chăm

sóc cho gia đình, lo lắng cho tương

lai con cái của bạn sau này, liệu

bạn có thể sống khỏe sống tốt để

chu cấp cho những đứa con đáng

yêu của bạn….

Bạn tiếc nhà, tiếc xe, chỉ lo lắng hay cần phải làm một điều gì tốt hơn để bảo vệ chúng?

Để đối phó với những rủi ro trên, bảo hiểm thương mại đã ra đời cùng với hai loại hình bảo hiểm trên góp phần đa dạng hóa các lĩnh vực bảo hiểm nhằm giảm thiểu mọi tổn thất

có thể xảy ra trong cuộc sống ngày càng hiện đại và phát triển ngày nay

3.1 Khái niệm:

BHTM là hoạt động bảo hiểm được thực hiện bởi các tổ chức kinh doanh bảo hiểm trên thị trường bảo hiểm thương mại chỉ những hoạt động mà ở đó các doanh nghiệp bảo hiểm chấp nhận rủi ro trên cơ sở những người được bảo hiểm đóng một khoản tiền gọi là phí bảo hiểm để doanh nghiệp bảo hiểm bồi thường hay trả tiền bảo hiểm khi xảy ra các rủi

ro đã thỏa thuận trước trên hợp đồng

3.2 Đặc điểm của BHTM:

- Trước tiên, hoạt động của BHTM là một hoạt động thỏa thuận( nên còn gọi là BH

tự nguyện)

- Hai là, sự tương hỗ trong BHTM được thực hiện trong một “cộng đồng có giới hạn”, một “nhóm đóng”

- Ba là, BHTM cung cấp dịch vụ đảm bảo không chỉ cho các rủi ro bản thân con người mà còn cho cả rủi ro tài sản và trách nhiệm

3.3 Phân loại BHTM:

Việc phân loại dựa trên các căn cứ để xác định, một số căn cứ tiêu biểu như sau

3.3.1 Căn cứ theo đối tượng bảo hiểm:

- Bảo hiểm tài sản: là loại bảo hiểm lấy tài sản làm đối tượng bảo hiểm Khi xảy ra

rủi ro tổn thất về tài sản như mất mát, hủy hoại về vật chất, người bảo hiểm có trách nhiệm bồi thường cho người được bảo hiểm căn cứ vào giá trị thiệt hại thực

tế và mức độ đảm bảo đã thỏa thuận trên hợp đồng

- Bảo hiểm con người: đối tượng của loại hình này chính là tính mạng, thân thể sức

khỏe con người Bên mua bảo hiểm tiến hành giao kết hợp đồng bảo hiểm ,nộp phí bảo hiểm để thực hiện mong muốn nếu như rủi ro xảy ra làm ảnh hưởng tính mạng sức khỏe của người được bảo hiểm thì họ hoặc người thụ hưởng khác sẽ nhận được khoản tiền do người bảo hiểm trả

- Bảo hiểm trách nhiệm dân sự: đối tượng bảo hiểm là trách nhiệm phát sinh do

ràng buộc của pháp luật dân sự, theo đó người được bảo hiểm phải bồi thường bằng tiền cho người thứ ba những thiệt hại gây ra do hành vi của mình hoặc do sự vận hành, hoạt động của tài sản thuộc quyền sở hữu, chiếm hữu, sử dụng của chính mình

3.3.2 Căn cứ kỹ thuật bảo hiểm:

- BH dựa trên kỹ thuật phân bổ (BH phi nhân thọ): là việc phân bổ quỹ BH được

đóng góp bởi nhiều người để bồi thường tổn thất cho một số ít người Hợp đồng

BH loại này thường là ngắn hạn

- BH dựa trên kỹ thuật dồn tích (BH nhân thọ): là các loại BH đảm bảo rủi ro có

tính chất thay đổi theo thời gian và đối tượng, thường gắn liền với tuổi thọ con người Các hợp đồng này thường là trung và dài hạn

3.3.3 Căn cứ tính chất số tiền bồi thường:

- BH có số tiền BH trả thêm nguyên tắc bồi thường: số tiền được bảo hiểm không

bao giờ vượt quá giá trị thiệt hại thực tế

- BH có số tiền BH trả theo nguyên tắc khoán: số tiền được bảo hiểm sẽ khoán theo

một mức nhất định đã thỏa thuận trên hợp đồng

3.3.4 Căn cứ phương thức quản lý:

- BH tự nguyện: hợp đồng được giao kết dựa hoàn toàn trên sự cân nhắc và nhận

thức của bên mua BH

- BH bắt buộc: hình thành trên cơ sở luật định nhằm bảo vệ lợi ích của nạn nhân

trong các vụ tổn thất và bảo vệ lợi ích của toàn bộ nền kinh tế xã hội

3.3.5 Căn cứ vào nghị định 100CP ngày 18/12/1993 có 13 loại hình BH

1) BH nhân thọ

BHYT tự nguyện và BH tại nạn con người

3) BH tài sản và BH thiệt hại

4) BH vận chuyển đường bộ, đường biển

5) BH thân tàu và TNDS chủ tàu

6) BH trách nhiệm chung

7) BH hàng không

8) BH xe cơ giới

9) BH cháy

10)BH tín dụng và rủi ro tài chính

11)BH thiệt hại kinh doanh

12)BH nông nghiệp

13)Các dịch vụ BH khác do BTC quy định

II Phân biệt Bảo hiểm thương mại với Bảo hiểm xã hội và Bảo hiểm y tế

A/ Những điểm giống nhau:

Do cùng là các loại hình bảo hiểm nên Bảo hiểm thương mại và Bảo hiểm xã hội có chung các đặc điểm cơ bản của Bảo hiểm:

1 Bản chất

Là một loại hình dịch vụ tài chính đặc biệt, vừa mang tính bồi hoàn vừa mang tính không bồi hoàn, doanh thu có trước chi phí, nhằm mục đích sinh lợi cho bên bảo hiểm

2 Nguyên lý hoạt động

Cả hai loại hình bảo hiểm này đều hoạt động dựa trên Quy luật số đông: Phân chia tổn thất của một hoặc một số người cho tất cả những người tham gia bảo hiểm cùng chịu

3 Nguồn gốc hình thành và mục đích sử dụng quỹ Bảo hiểm

Quỹ bảo hiểm được hình thành dựa trên cơ sở đóng góp của tất cả các thành viên tham gia Bảo hiểm Mục đích sử dụng Quỹ bảo hiểm là để khôi phục lại vị thế tài chính của các thành viên bị tổn thất như lúc trước khi tổn thất xảy ra, không hơn không kém

4 Các nguyên tắc cơ bản của Bảo hiểm:

Nguyên tắc chỉ bảo hiểm rủi ro, không bảo hiểm chắc chắn: Cả 2 loại hình Bảo

hiểm thương mại và Bảo hiểm xã hội đều chỉ bảo hiểm cho rủi ro xảy ra bất ngờ, ngẫu

nhiên, nằm ngoài ý muốn con người chứ không bảo hiểm cho một sự việc chắc chắn xảy ra

Nguyên tắc trung thực tuyệt đối: Bên bảo hiểm và bên được bảo hiểm phải tuyệt

đối trung thực trong tất cả mọi vấn đề, đặc biệt là các vấn đề quy định trong hợp đồng bảo hiểm

Nguyên tắc quyền lợi có thể được bảo hiểm: Người được bảo hiểm muốn mua bảo

hiểm phải có lợi ích bảo hiểm

Nguyên tắc thế quyền: Bên bảo hiểm sau khi bồi thường cho bên được bảo hiểm

có quyền đại diện bên được bảo hiểm yêu cầu bên thứ ba bồi thường lại cho mình nếu bên thứ ba có trách nhiệm phải bồi thường cho bên được bảo hiểm

B/ Những điểm khác nhau:

1 Đối tượng bảo hiểm

Bảo hiểm thương mại

 Đối tượng của bảo

hiểm thương mại tương đối

rộng, bao gồm:

 Tài sản

 Con người

 Trách nhiệm dân sự

Bảo hiểm xã hội

 Đối tượng của bảo hiểm xã hội hẹp hơn, đó là thu nhập của người lao động

Khi thu nhập của người lao động bị giảm hoặc mất đi

do giảm hoặc mất:

 Khả năng lao động

 Sức lao động thì bảo hiểm xã hội sẽ chi trả để khôi phục phần thu nhập bị mất này cho người lao động

Bảo hiểm y tế

 Đối tượng của bảo hiểm y tế là sức khỏe của các đối tượng tham gia bảo hiểm y tế

 Khi sức khỏe của người tham gia bảo hiểm

y tế bị suy giảm thì bảo hiểm y tế sẽ chi trả chi phí chẩn đoán xét nghiệm, chi phí điều trị bệnh cho người tham gia bảo hiểm y tế

2 Đối tượng tham gia bảo hiểm

Bảo hiểm thương mại

 Các tổ chức có tư cách

Bảo hiểm xã hội

 Người lao động

Bảo hiểm y tế

 Các cá nhân theo