những vấn đề cần tháo gỡ trong thanh toán không dùng tiền mặt

Khuôn khổ pháp lý không ngừng hoàn thiệnNguồn: Báo cáo TMĐT Việt Nam 2010 bản trong hệ thống luật Giao dịch điện tử và Luật CNTT, khung pháp lý cho TMĐT còn được bổ sung bởi một loạt văn

Những vấn đề cần tháo gỡ

trong thanh toán

Tháng 12 - 2012

I Giới thiệu Techcombank

II Những kết quả đạt đƣợc trong

thanh toán không dùng tiền mặt

III Những hạn chế

IV Nguyên nhân

NỘI DUNG

Ngân ng uy

tín i cô

đông ng

nh

Southeast Asia

of Bussinesses

Tạp chí Asian Banking and Finance

ng i

ng p

HSBC)

Kinh nghiệm

và chất lượng

dịch vụ đặc

biệt cạnh

tranh

và uy tín

▪ NH đầu tiên triển khai trả lương trực tuyến

bán lẻ trọn gói tự động

Ha Long

Da Nang

Vung Tau

HCMC Long

Xuyen

Vinh Yen

Ha Noi Bac Ninh

Can Tho

Cao Lanh Tan An Thu Dau Mot

Hai Phong

Bien Hoa

Nam Dinh Lang Son

Vinh (Nghe An)

Nha Trang Buon Ma Thuot

Số lƣợng giao dịch các kênh

• Homebanking > 30 triệu

• F@stMobiPay > 50,000

• F@st i-Bank > 1,4 triêu

Đối tác:

RSA: OTP Internet banking Temenos: Core Banking NCR, Wincor: ATM

Verifone, Lipman, Pax: POS Compass Plus: Hệ thống thanh toán và phát hành thẻ

Kết nối hệ thống thẻ

Smartlink Banknet VNBC VISA

2 Những thành tựu trong thanh toán không dùng tiền mặt

ATM/ POS

• ATM; 1200 Kết nối với hệ

thống hơn 13.000 ATM trên

toàn quốc

• POS: 2000 POS

• Đã kết nối thông mạng với

SML & Banknet

Số lƣợng khách hàng

• Homebanking: 800,000

• F@stMobiPay: 14,000

• F@st i-Bank: 340,000

Số lƣợng thẻ

• F@staccess > 1,4 triệu

• Visa debit & credit >

120,000

1 Cung cấp dịch vụ thanh toán đa

dạng

2 Xây dựng cơ sở hạ tầng cho dịch

vụ thanh toán trực tuyến

3 Khuôn khổ pháp lý không ngừng

hoàn thiện

II NHỮNG KẾT QUẢ ĐẠT ĐƢỢC

1 Cung cấp dịch vụ thanh toán đa dạng

Mua hàng

Mua thẻ

game-Nạp ví

Chứng

khoán

Chuyển tiền

Thanh toán hóa đơn

Nạp tiền điện

thoại

Mua vé máy bay

Nộp học phí/

Bảo hiểm

2 Xây dựng CSHT cho dịch vụ thanh toán trực tuyến

Số người truy cập Internet tại Việt Nam 2004-2010 - Nguồn: Vnnic.vn

0

10000

20000

30000

40000

50000

60000

70000

2006 2007 2008 2009 2010 Nov-11

3,000 4,596 7,480

9,723 11,696 12,811

11,000

19,616

26,930

36,620

53,952

63,405

ATM POS

5.1 9.34 15.03 22 31.7 36.53

0 5 10 15 20 25 30 35 40

Số lƣợng thẻ phát hành

Số lượng thẻ phát hành (triệu thẻ)

 Hầu hết các NH đã cung cấp dịch vụ Internet Banking &

Mobile Banking

 Một số tổ chức đã được NHNN cho phép triển khai thí điểm dịch

vụ ví điện tử

3 Khuôn khổ pháp lý không ngừng hoàn thiện

Nguồn: Báo cáo TMĐT Việt Nam 2010

bản trong hệ thống luật Giao dịch điện tử và Luật CNTT, khung pháp lý cho

TMĐT còn được

bổ sung bởi một loạt văn bản dưới luật, điều chỉnh các khía cạnh chi tiết, cụ thể

1 Dịch vụ & phương tiện thanh toán

thiếu phong phú & tiện ích

2 Chính sách phí chưa hợp lý

3 Cơ sở hạ tầng hạn chế

4 Khung pháp lý chưa hoàn thiện

III NHỮNG HẠN CHẾ

1 Dịch vụ & phương tiện thanh toán thiếu

• Người dân quen với sử dụng tiền mặt

• DV Thẻ tăng về lượng chưa chuyển biến về chất

• Mạng lưới POS chưa rộng khắp, dịch vụ còn hạn chế

• DV iBanking, mBanking còn mới mẻ với người dân

• DV thanh toán trực tuyến chưa đầy đủ  người dân phải dùng tiền mặt trong giao dịch

• Các đơn vị cung cấp dịch vụ công chưa sẵn sàng tham gia thanh toán trực tuyến

• Các ĐVKD không muốn chấp nhận thẻ một phần do

phải trả phí NH, một phải là phải công khai doanh thu

• Việc thu phí giao dịch trên ATM vẫn chƣa có sự đồng

thuận của xã hội

• Các NH chạy đua hạ mức phí chiết khấu cho các

ĐVCNT khiến cho việc PTML POS không có hiệu quả

do không có nguồn thu bù đắp chi phí.

3 Cơ sở hạ tầng hạn chế

• Hạ tầng kỹ thuật phục vụ cho hoạt động thanh toán chƣa đồng bộ, bởi đòi hỏi một lƣợng vốn đầu tƣ lớn

• Tỷ trọng ATM/POS so số dân còn thấp, phân bố ko đều (chủ yếu tập trung tại các đô thị lớn, KCN lớn)

• Hoạt động của hệ thống phục vụ thanh toán chƣa đảm bảo, còn tiềm ẩn nguy cơ về bảo mật.

• Sự hợp tác giữa các nhà cung cấp dịch vụ với các NH gặp trở ngại do sự khác biệt về hệ thống quản lý, cơ sở dữ liệu…

• Hạ tầng mạng 3G/GPRS của các Telcos hoạt động chƣa thực sự ổn định (hiện tƣợng rớt mạng, nghẽn mạng còn phổ biến)

• Công nghệ NFC nếu đƣợc áp dụng, cũng đòi hỏi chi phí phát triển thiết bị đầu cuối

• Với sự phát triển của KHCN & truyền thông, nhiều DV thanh toán mới ra đời nhưng hành lang PL chưa được thiết lập

• Các cơ chế, chính sách nhằm thúc đẩy TTKDTM chưa đồng

bộ, chưa khuyến khích đầu tư mạnh cho cơ sở hạ tầng

• sự phối kết hợp giữa những biện pháp hành chính và biện pháp kích thích kinh tế chưa đủ mạnh đề đưa chủ trương đi vào cuộc sống

• Các cơ quan quản lý vĩ mô vẫn chưa ban hành chính sách nhằm tạo một bước đột phá đối với dịch vụ thanh toán thẻ như: quy định về các loại hình KD bắt buộc phải thanh toán qua thẻ, giảm thuế/hoàn thuế cho các GD thanh toán bằng thẻ, miễn/giảm thuế nhập khẩu đối với thiết bị thanh toán thẻ EDC…

1 Thói quen & nhận thức khách hàng

IV NGUYÊN NHÂN

• Tiền mặt được ưa chuộng trong

thanh toán đã trở thành thói

quen khó thay đổi của người

tiêu dùng và nhiều DN

• Niềm tin của NTD với mua sắm

trực tuyến còn hạn chế

• Thiếu những cơ quan, tổ chức

uy tín bảo vệ hiệu quả KH khi

sử dụng DV thanh toán trực

tuyến (cung cấp chứng chỉ đảm

bảo, giải quyết tranh chấp, hỗ

trợ khi bị thiệt hại)

2 Tội pham xu hướng gia tăng

• Ăn cắp dữ liệu thẻ tín dụng Ăn cắp dữ liệu

thẻ tại ATM (skimming).

• Các ĐVCNT thông đồng thực hiện các giao

dịch gian lận và bỏ trốn sau khi đã nhận

được tiền tạm ứng của NH

• Đập phá máy ATM để lấy tiền

• Lừa đảo trên các trang mua hàng trực

tuyến (nhận tiền nhưng Ko giao hàng, giao

hàng với chất lượng không đảm bảo)

• Ăn cắp mật khẩu/user của KH sử dụng

Internet Banking; Mobile Banking

• Một số vụ việc vi phạm, bất ổn liên quan

tới TMĐT, mạo danh TMDDT gây tâm lý bất

an cho người dân (Muaban24, NhomMua)

….

3 Đặc thù nền kinh tế

• Nền KT xuất phát từ đặc điểm

SX & tiêu thụ SP theo quy mô

nhỏ, lẻ  khả năng tiếp nhận

phương tiện thanh toán trực

tuyến là rất khó khăn

• Với mạng lưới cửa hàng nhỏ,

chợ dân sinh… việc thanh toán

tiền mặt vẫn là phổ biến

• Với nhiều đối tượng: giao dịch

& các công cụ, dịch vụ

TTKDTM không chứng tỏ có

lợi ích hơn hẳn về kinh tế so

với thanh toán bằng tiền mặt.

4 Hành lang pháp lý chưa hoàn thiện

• VBPL chưa đầy đủ và đồng bộ, đặc biệt là những vấn

đề liên quan đến thanh toán điện tử và TMĐT

• Hệ thống VBPL liên quan đến lĩnh vực thanh toán vẫn còn những điểm cần phải tiếp tục được chỉnh sửa, thay thế để có thể phù hợp với thông lệ quốc tế và nhu cầu của người sử dụng.

• Với tốc độ phát triển mạnh mẽ về CNTT và SPDV NH, nền tảng pháp lý cần được hoàn chỉnh gấp để bao hàm cả các loại hình tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán không phải là NH, các tổ chức CNTT cung ứng những SPDV hỗ trợ cho NH, các tổ chức làm DV thanh toán,…

5 Vốn đầu tƣ lớn

• Vốn đầu tƣ đòi hỏi phải

rất lớn, thời gian thu hồi

vốn dài hạn mà hiệu quả

đầu tƣ lại thấp.

• Những NH có tiềm lực

mạnh về tài chính mới có

khả năng tập trung đầu

tƣ Các NH nhỏ chủ yếu

chia sẻ ML với NH lớn/kết

nối qua các cổng thanh

toán

• Đòi hỏi chiến lƣợc đầu tƣ

đồng bộ và lâu dài

TRÂN TRỌNG CẢM ƠN!