Skkn một số giải pháp chỉ đạo giáo viên xây dựng kế hoạch giáo dục theo quan điểm lấy trẻ làm trung tâm nhằm nâng cao chất lượng giáo dục cho trẻ khối mẫu giáo tại trường mầm non yên lạc

Lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm non là một quan điểm tiến bộ về vị trí của trẻ em và vai trò của giáo viên.Quan điểm này định hướng cho giáoviên mầm non trong việc xây dựng, sử dụ

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NHƯ THANH

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỈ ĐẠO GIÁO VIÊN XÂY DỰNGKẾ HOẠCH GIÁO DỤC THEO QUAN ĐIỂM LẤY TRẺ LÀM TRUNG TÂM NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC CHO TRẺ KHỐI MẪU GIÁO TẠI

TRƯỜNG MẦM NON YÊN LẠC

Người thực hiện: Nguyễn Thị Minh Chức vụ: Phó hiệu trưởng

Đơn vị công tác: Trường Mầm non Yên Lạc SKKN thuộc lĩnh vực: Quản lý

THANH HÓA

1.1 Lí do chọn đề tài 1

1.2 Mục đích nghiên cứu 2

1.3 Đối tượng nghiên cứu 2

1.4 Phương pháp nghiên cứu 2

2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm 2

2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm 2

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến 4

2.2.1.Thuận lợi 4

2.2.2 Khó khăn 4

2.2.3 Khảo sát thực trạng thực tế 5

2.3 Giải pháp thực hiện 5

2.3.1 Nắm vững các nội dung của chuyên đề “Xây dựng trường mầm non lấy trẻ làm trung tâm giai đoạn 2021-2025” để truyền tải đến giáo viên trong nhà trường 5

2.3.2 Nắm được nội dung cốt lõi khi xây dựng kế hoạch giáo dục 9

2.3.3 Thống nhất cao giữa cán bộ quản lý và giáo viên trong việc xây dựng kế hoạch giáo dục 10

2.3.4 Phát huy môi trường CSVC sẵn có để sự gắn kết việc khai thác sử dụng CSVC đồ dùng, đồ chơi được trang bị và tự tạo vào việc xây dựng kế hoạch giáo dục 11

2.3.5 Xây dựng kế hoạch phối kết hợp với phụ huynh về tổ chức hoạt động giáo dục qua chơi cho trẻ mầm non tại gia đình trong tình hình dịch bệnh Covid-19 12

2.3.6 Đánh giá đúng để điều chỉnh phù hợp 17

2.4 Hiệu quả của sáng kiến 17

2.4.1 Về phía giáo viên, nhà trường và phụ huynh 18

2.4.2 Kết quả trên trẻ 19

3 Kết luận và kiến nghị 19

3.1 Kết luận 19

3.2 Kiến nghị 20

TÀI LIỆU THAM KHẢO 24

DANH MỤC 25

PHỤ LỤC 26

Sinh thờiBác đã từng nói: "Không có giáo dục thì không nói gì đến kinh

tế, văn hóa" Sản phẩm của giáo dục là con người mà con người là mục tiêu,động lực của sự phát triển đất nước trong tương lai đóchính là thế hệ trẻ.[1]Giáo dục mầm non là một mắt xích quan trọng trong nền giáo dục của ViệtNam Giáo dục mầm non là bậc học đầu tiên trong các bậc học, giáo dục mầmnon thực hiện nhiệm vụ nuôi dưỡng, chăm sóc giáo dục trẻ từ 3 tháng tuổi đến

72 tháng tuổi Mục tiêu của giáo dục mầm non là phát triển cho trẻ về thể chất,tình cảm, ngôn ngữ, tư duy và hình thành những tiền đề đầu tiên cho nhân cáchtrẻ sau này.[2]

Như chúng ta đã biết, đất nước ta hiện nay nền kinh tế phát triển đang trênđường hội nhập Quốc tế, chúng ta phải giao lưu với nhiều nền văn hóa khácnhau trên thế giới.Trẻ thiếu kinh nghiệm sống, dễ bị lôi kéo, kích động Hiệnnay, thế hệ trẻ thường xuyên chịu tác động đan xen của những yếu tố tích cực vàtiêu cực, luôn được đặt vào hoàn cảnh phải lựa chọn những giá trị, phải đươngđầu với những khó khăn, thách thức, những áp lực tiêu cực Nhiệm vụ cần thiếtnhất trong các mục tiêu xây dựng phát triển con người toàn diện trong thời đại lànhằm đào tạo cho xã hội những con người tài đức vẹn toàn[3]

Nội dung giáo dục mầm non phải đảm bảo phù hợp với sự phát triển tâmsinh lý của trẻ em; phát triển toàn diện về thể chất, tình cảm, kỹ năng xã hội, trítuệ, thẩm mỹ; tôn trọng sự khác biệt

Trường mầm non là môi trường giáo dục đầu tiên của trẻ vì vậy chúng tacần tạo ra một môi trường giáo dục tốt nhất để chăm sóc, giáo dục những mầmnon tương lai của đất nước.Cần biết rằng những gì xảy ra trong thời thơ ấu sẽ cóảnh hưởng sâu sắc và lâu dài đến cuộc đời sau này của trẻ.Các trải nghiệm trongnhững năm đầu đời nên phù hợp với mức độ phát triển của trẻ và phải được xâydựng trên những gì trẻ đã biết và trẻ có thể làm Điều này có nghĩa là chúng taphải cẩn trọng, không cố gắng dạy cho trẻ những gì quá khó để trẻ có hiểu vàlàm được[4]

Lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm non là một quan điểm tiến bộ về

vị trí của trẻ em và vai trò của giáo viên.Quan điểm này định hướng cho giáoviên mầm non trong việc xây dựng, sử dụng hiệu quả môi trường giáo dục, lập

kế hoạch giáo dục và tổ chức hoạt động giáo dục cho trẻ trong trường mầm non.Vậy tại sao phải thực hiện giáo dục lấy trẻ làm trung tâm?thì chúng ta biếtrằng:Mỗi con người có sự khác biệt về:hoàn cảnh, điều kiện sống, thể chất, sởthích, năng lực, trình độ…mà trẻ emkhông phải ngoại lệ

Dạy trẻ theo quan điểm lấy trẻ làm trung tâm có đến 5 tiêu chí:

Một là Xây dựng môi trường giáo dục;

Hai là: Xây dựng kế hoạch giáo dục lấy trẻ làm trung tâm;

Ba là: Tổ chức các hoạt động giáo dục;

Bốn là: Đánh giá trẻ;

Năm là: công tác phối kết hợp giữa nhà trường với phụ huynh và các đoàn thể

Là người phụ trách chuyên môn khối mẫu giáo, bản thân tôi luôn quantâm và trách nhiệm trong việc chỉ đạo đội ngũ giáo viên thực hiện có hiệu quả

công tác chuyên môn Năm học 2021-2022 này bản thân tôi tập trung đi sâu vàotiêu chí xây dựng kế hoạch giáo dục lấy trẻ làm trung tâm, chỉ đạo giáo viên tựxây dựng được kế hoạch giáo dụctheo quan điểm lấy trẻ làm trung tâm phù hợpvới điều kiện thực tế của trường, của lớp, của địa phương và tình hình dịch bệnhcovid-19, đặc biệt phù hợp với nhận thức của trẻ lớp mình phụ trách, sao chođảm bảo mỗi trẻ đều được hỗ trợ để phát triển tất cả các lĩnh vực, trẻ học thôngqua chơi và bằng nhiều cách khác nhau, trẻ hoạt động tích cực bằng nhiều hoạtđộng khác nhau như bắt chước, tìm tòi, khám phá, trải nghiệm, thực hành, sángtạo, hợp tác, chia sẻ…

Trong quá trình chỉ đạo giáo viên thực hiện tiêu chí xây dựng kế hoạchgiáo dục lấy trẻ làm trung tâm tôi đã đúc rút cho mình một số biện pháp chỉ đạo

và lựa chọn nghiên cứu xây dựng đề tài"Một số giải pháp chỉ đạo giáo viên xây

dựng kế hoạch giáo dục theo quan điểm lấy trẻ làm trung tâm nhằm nâng cao chất lượng giáo dục cho trẻ khốimẫu giáo tại trường mầm non Yên Lạc"

1.2 Mục đích nghiên cứu

Giúp cán bộ, giáo viên nắm chắc và thực hiện tốt việc xây dựng kế hoạchgiáo dục theo quan điểm lấy trẻ làm trung tâm

Giáo viên cần xác định được mục tiêu, nội dung, phương pháp, đồ dùng,

đồ chơi, học liệu, thời gian, địa điểm phù hợp với lợi ích, nhu cầu, khả năng củatrẻ Linh hoạt thay đổi nội dung, phương pháp khi hoàn cảnh thay đổi

1.3 Đối tượng nghiên cứu

Tập trung vào Một số giải pháp chỉ đạo giáo viên xây dựng kế hoạch giáodục theo quan điểm lấy trẻ làm trung tâm nhằm nâng cao chất lượng giáo dụccho trẻ khối mẫu giáo tại trường mầm non Yên Lạc

1.4 Phương pháp nghiên cứu

* Phương pháp nghiên cứu lý luận:Nghiên cứu tài liệu, phân tích, tổng

hợp lý luận về việc vận dụng các biện pháp

* Phương pháp nghiên cứu thực tiễn: Phương pháp quan sát, đàm thoại,

thực nghiệm (thực hành, trải nghiệm) …

* Phương pháp phân tích, tổng hợp lý thuyết: thông qua đọc các tài liệu

sách báo, tạp chí có liên quan đến các bước xây dựng kế hoạch giáo dục cho trẻmầm non

*Phương pháp quan sát sư phạm:

+ Quan sát trẻ: Thông qua hành động, lời nói, nét mặt cở chỉ, biểu hiệnxúc cảm, tình cảm… của trẻ

+ Quan sát giáo viên: Dự giờ và quan sát cách tổ chức các hoạt động cónội dung giáo dục lấy trẻ làm trung tâm

* Phương pháp đàm thoại: Đàm thoại trực tiếp với trẻ.

2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm 2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm

Nghiên cứu về sự phát triển trẻ em cho ta khẳng định: Sự phát triển củatrẻ nhỏ bao gồm cả sự tăng trưởng về chiều cao, về cân nặng, những thay đổicủa não và giác quan, vừa bao gồm tất cả những thay đổi do kết quả các

trảinghiệm và việc luyện tập: thay đổi về sự vận động và sự thích nghi với môitrường, khả năng tư duy và ngôn ngữ, thay đổi trong hành vi xã hội, trong sự tự

ý thức và sự tự kiềm chế bản thân[4]

Nghiên cứu gần đây về sự phát triển của não trẻ cũng cho thấy rằng khảnăng giao tiếp với mọi người, khả năng biết tự kiểm soát, thể hiện các cảm giáccủa mình, biết cách ứng xử phù hợp với các yêu cầu, biết giải quyết các vấn đề

cơ bản một cách tự lập có những ảnh hưởng rất quan trọng đối với kết quả họctập của trẻ tại trường[5]

Trong lý luận dạy và học có những quan niệm khác nhau về vai trò củanhà giáo dục và vai trò của học sinh, nhưng quy tụ lại có hai hướng: Hoạt độnglấy giáo viên làm trung tâm hoặc hoạt động lấy học sinh làm trung tâm, nhữngnăm gần đây các tài liệu giáo dục và dạy học ở nước ngoài và trong nước thườngnói tới việc cần thiết phải chuyển từ dạy học lấy giáo viên làm trung tâm sangdạy học lấy học trẻ làm trung tâm, đây là một xu hướng tất yếu của nền giáo dục

mà chúng ta nên áp dụng và đổi mới Quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm

là quan điểm chỉ đạo xuyên suốt, thống nhất mọi hoạt động giáo dục trẻ trongtrường mầm non để đảm bảo việc thực hiện Chương trình giáo dục mầm non cóhiệu quả, có chất lượng và tất cả trẻ được hưởng lợi từ chương trình này

Theo tiến sĩ Phan Thị Thu Hiền, chuyên gia về giáo dục đầu đời tại ViệtNam cho biết “Cách tiếp nhận tốt nhất để giáo dục các phương pháp dạy họctích cực nhằm thúc đẩy sự phát triển tính chủ động, khả năng tư duy phản biện

và giải quyết vấn đề cho trẻ là cách tiếp cận tốt, thường thể hiện tính tích hợpcao và kết nối việc học với thực tế đời sống của trẻ”.Hiện nay trên thế giới cómột số mô hình, cách tiếp cận trong giáo dục đầu đời được các nhà chuyên giagiáo dục đánh giá cao.Mỗi mô hình, cách tiếp cận có thể có những ưu điểm vànhược điểm khác nhau, nhưng hầu hết các nhà giáo dục hàng đầu trên thế giớiđều thừa nhận những mô hình kể trên đều tốt

Theo nghiên cứu của các chuyên gia thì việc học của trẻ có thể trở nênhiệu quả hơn, hấp dẫn hơn, đa dạng và tiến bộ hơn nếu việc lập kế hoạch giáodục của giáo viên được thực hiện tốt

Trẻ nhỏ có mong muốn tự nhiên là được cảm nhận và khám phá một cáchtích cực về thế giới.Các trải nghiệm trong những năm đầu đời nên phù hợp vớimức độ phát triển của trẻ và phải xây dựng được trên những gì trẻ đã biết và có

thể làm[6].

Thực hiện kế hoạch của phòng GD&ĐT huyện Như Thanh về việc tiếptục thực hiện chuyên đề "Xây dựngtrường mầm monlấy trẻ làm trung tâm" giaiđoạn 2021-2025 Năm học 2021-2022 bản thân tập trung đi sâu vào chỉ đạo giáoviên "Xây dựng kế hoạch giáo dục theo quan điểm lấy trẻ làm trung tâm nhằmnâng cao chất lượng giáo dục cho trẻ khối mẫu giáo trường mầm non yên lạc"

Vì vậy quá trình giáo dục trẻ đòi hỏi giáo viên phải liên tục: Lập kế hoạch Thực hiện - Đánh giá- Điều chỉnh - Lập kế hoạch cho thời gian tiếp theo để đápứng nhu cầu học tập của trẻ đặc biệt là trong tình hình dịch bệnh covit19 diễnbiến phức tạp, cần phải lập kế hoạch cụ thể lựa chọn nội dung giáo dục để

-hướng dẫn phụ huynh giáo dục trẻ tại nhà[7].

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến

2.2.1.Thuận lợi

Trường mầm non Yên Lạc là trường đạt chuẩn quốc gia mức độ I luônđược sự quan tâm của lãnh đạo các cấp, có đội ngũ cán bộ, giáo viên trẻ, nhiệttình, yêu nghề, mến trẻ, có trình độ năng lực sư phạm vững vàng, có lòng nhiệttình, say mê với nghề được cấp trên đánh giá tốt nên thuận lợi trong việc thựchiện nhiệm vụ năm học đặc biệt làhiện chuyên đề giáo dục theo quan điểm lấytrẻ làm trung tâm Học sinh được thực học chương trình liên tục từ nhà trẻ đếncác lớp Mẫu giáo Đa số phụ huynh có sự quan tâm, phối hợp với giáo viên chủnhiệm và nhà trường mầm non trong việc giáo dục chăm sóc nuôi dưỡng trẻ

- Phụ huynh nhiệt tình, có trách nhiệm và ý thức phối kết hợp cùng giáoviên trong việc chăm sóc, giáo dục trẻ

- 100% trẻ sinh hoạt bán trú tại trường, số trẻ được phân chia đúng theochỉ tiêu và độ tuổi Tỷ lệ bé ngoan, bé chuyên cần đạt 95 - 98%

- Các chuyên đề đã được triển khai đồng bộ từ Sở Giáo dục đến PhòngGiáo dục, các nhà trường và đến mỗi cán bộ giáo viên trong trường mầm non

* Điều kiện thực hiện

- Chưa hiểu hết mục tiêu chuyên đề dù có điều kiện CSVC thuận lợinhưng xây dựng môi trường tốn nhiều kinh phí nhưng hiệu quả đáp ứng cònmang tính trang trí, tốn kém nhưng không đạt hiệu quả

- Địa phương còn nghèo, đời sống nhân dân trên địa bàn còn khó khănnên việc huy động nguồn lực xã hội hóa còn hạn chế do đó việc đầu tư CSVChiện đại hơn cho chuyên đề còn gặp nhiều khó khăn

- Số lượng trẻ đông, khả năng nhận thức và nhu cầu của trẻ khác nhau

- Còn tình trạng quá tải sức lao động của giáo viên gây khó khăn trongviệc tăng cường các hoạt động thực hành khám phá trải nghiệm, quan sát đánhgiá sự phát triển của trẻ và tiếp cận giáo dục cá nhân trẻ

- Các hoạt động chưa thực sự hướng đến trẻ và lấy trẻ làm trung tâm, chưatăng cường cho trẻ hoạt động về môi trường thiên nhiên bên ngoài nhà trường

- Một số giáo viên chưa mạnh dạn xây dựng kế hoạch có sự lựa chọn cácnội dung dạy học dựa trên nhu cầu, khả năng của trẻ

- Xác định mục tiêu độ tuổi chưa sát với thực trạng so với khả năng trẻ ởcác thời điểm khác nhau

- Lúng túng trong việc xây dựng nội dung giáo dục; xây dựng nội dung độtuổi chưa sát với thực trạng so với khả năng trẻ ở các thời điểm khác nhau

- Nội dung giáo dục ở các lứa tuổi còn chưa thể hiện sự đồng tâm pháttriển ở các lứa tuổi hoặc yêu cầu quá cao hay quá thấp so với lứa tuổi

- Chưa có sự gắn kết việc khai thác sử dụng CSVC đồ dùng, đồ chơi đượctrang bị và tự tạo vào việc xây dựng kế hoạch giáo dục.

- Do tình hình dịch bệnh diễn biến phức tạp, khó lường ở một số thờiđiểm trẻ đến trường không thường xuyên nên không thể triển khai một số hoạtđộng giáo dục trực tiếp cho trẻ vì vậy ảnh hưởng kết quả mong đợi của trẻ cũngnhư mục tiêu, kế hoạch giáo dục đã đề ra

2.2.3 Khảo sát thực trạng thực tế

Để nắm được chất lượng thực trạng của việc giáo viên trong công tác xâydựng kế hoạch giáo dục lấy trẻ làm trung tâm ngay từ đầu năm học tôi đã tiếnhành khảo sát tình hình thực tế của giáo viên về các nội dung liên quan đến đềtài kết quả thu được như sau:

Bảng 1: Bảng khảo sát thực tế trước khi áp dụng sáng kiến

(Dành cho đối tượng là 24 giáo viên tổ mẫu giáo Trường mầm non Yên Lạc)

1 Khả năng nắm bắt vấn đề cốt lõi của cách xây dựng kếhoạch giáo dục lấy trẻ làm trung tâm của giáo viên 13 54,1% 11 45,9%

2 Khả năng xây dựng kế hoạch giáo dục vừa đảm bảomục tiêu chương trình giáo dục mầm non vừa lấy trẻ

làm trung tâm của giáo viên 13 54,1% 11 45,9%3

Khả năng xâydựng kế hoạch phối kết

hợp với phụ huynh về tổ chức hoạt

động giáo dục qua chơi cho trẻ mầm

non tại gia đình

5 Khả năng linh hoạt, chủ động điềuchỉnh kế hoạch, nội dung giáo dục phù

Nhìn vào kết quả khảo sát thì thấy số giáo viên nắm bắt được nội dung cốtlõi của công tác xây dựng kế hoạch giáo dục chưa cao Số giáo viên biết cáchđánh giá đúng trẻ chưa đạt yêu cầu, khả năng linh hoạt chủ động điều chỉnh kếhoạch, nội dung giáo dục trẻ còn thấp.Vì vậy trong năm học 2021-2022 tôi đãđưa vào một số giải pháp sau đây:

2.3 Giải pháp thực hiện

2.3.1 Nắm vững các nội dung của chuyên đề “Xây dựng trường mầm non lấy trẻ làm trung tâm giai đoạn 2021-2025” để truyền tải đến giáo viên trong nhà trường

Muốn truyền tải được nội dung chuyên đề thì người phụ trách công tácchuyên môn trong nhà trường phải là người nắm rõ nhất, hiểu biết sâu sắc nộidung cũng như các tiêu chí trong chuyên đề “Xây dựng trường mầm non lấy trẻlàm trung tâm giai đoạn 2021-2025”, trong đó có việc thực hiện xây dựng Kếhoạch giáo dục Phải làm cho giáo viên hiểu rõ: Xây dựng kế hoạch giáo dụcnhằm mục tiêu gì?

-Kế hoạch giáo dục thể hiện mục tiêu giáo dục, phạm vi và mức độ, nộidung giáo dục trẻ, các phương pháp, các hình thức tổ chức hoạt động giáo dụcphù hợp với trẻ, cụ thể:

1 Thể hiện các mục tiêu cụ thể phản ánh được kết quả mong đợi đáp ứngvới sự phát triển của trẻ theo giai đoạn, thời điểm phù hợp và theo chương trình

kế hoạch giáo dục

2 Thể hiện nội dung giáo dục theo chương trình giáo dục mầm non và cóthể điều chỉnh linh hoạt, phù hợp với sự phát triển của trẻ và điều kiện thực tếcủa vùng miền, địa phương, trường/lớp

3 Không nhấn mạnh vào việc cung cấp cho trẻ những kiến thức, kĩ năngđơn lẻ mà theo hướng tích hợp, coi trọng việc hình thành và phát triển các nănglực, kĩ năng sống cho trẻ

4 Thể hiện tính tích hợp, tạo sự gắn kết, tác động một cách thống nhấtđồng bộ đến sự phát triển của trẻ

5 Khuyến khích trẻ tham gia hoạt động giáo dục bằng vận động thân thể

và các giác quan dưới nhiều hình thức khác nhau

Muốn làm được như vậy bản thân tôi đã vừa thực hiện vừa nghiên cứu tàiliệu, tiêu chí để nâng cao nhận thức cho bản thân, cho giáo viên hiểu nội hàmcủa tiêu chí Cập nhật, đổi mới, linh hoạt các nội dung, các hướng dẫn cụ thểcủa cấp trên để làm cẩm nang cho bản thân và giáo viên trong nhà trường

Thống nhấtvà có ý thức gắn tiêu chí với việc thực hiện xây dựng kế hoạchgiáo dục, đánh giá chất lượng thực hiện chương trình thường xuyên, thống nhất vớicác khâu trong quá trình thực hiện chương trình hiểu sâu hơn về tiêu chí

Luôn gắn các tiêu chí trong việc xây dựng kế hoạch giáo dục của giáoviên và việc duyệt kế hoạch giáo dục của Chuyên môn nhà trường, gắn kết quảphê duyệt làm tiêu chí thi đua trong năm học

Có ý thức vận dụng vào việc xây dựng kế hoạch giáo dục của giáo viên vàchịu trách nhiệmphê duyệt kế hoạch giáo dục của giáo viên và theo nguyên tắcdân chủ, tạo điều kiện và phát huy tính tự chủ, sáng tạo của giáo viên

với các sự vật, hiện tượng

gần gũi như chăm chú

+ Một số nguồn nước trong sinh hoạt hằng ngày.

+ Ích lợi của nước với đời sống con người,con vật, cây

+ Một số nguồn ánh sáng trong sinh hoạt hàng ngày.

+ một vài đặc điểm, tính chất của đất, đá, cát,sỏi

Trẻ sử dụng các giác quan

để xem xét, tìm hiểu đối

tượng: nhìn, nghe, ngửi,

sờ , để nhận ra đặc điểm

nổi bật của đối tượng

Chức năng của các giác quan và một số bộphận khác của cơ thể

Biết  các bộ phận của cơ thể conngười, bước đầu biết nhận thức

về giới tính, biết mình là trai, gái và một số cách tự bảo vệ bản thân.

3

Trẻ thu thập thông tin về

đối tượng bằng nhiều cách

khác nhau có sự gợi mở

của cô giáo như xem sách,

tranh ảnh và trò chuyện về

đối tượng

- Làm một số thí nghiệm đơn giản

- Xem sách, tranh ảnh và trò chuyện.

4

Làm thí nghiệm đơn giản với sự giúp

đỡ của người lớn để quan sát, tìm

hiểu đối tượng Ví dụ: Thả các vật

vào nước để nhận biết vật chìm hay

nổi.

- Thả các vật vào nước để nhận biết vật chìm hay nổi.

- Chong chóng gió; Thổi bóng xà phòng.

5

Trẻ mô tả các dấu hiệu nổi

bật của đối tượng được QS

với sự gợi mở của cô giáo

- Đặc điểm nổi bật, công dụng và cách sửdụng  đồ dùng, đồ chơi

- Tên, đặc điểm, công dụng của một sốphương tiện giao thông quen thuộc

- Đặc điểm và  ích lợi của con vật,cây, hoa,quả quen thuộc

6

Trẻ phân loại các đối

tượng theo một dấu hiệu

quan hệ đơn giản của sự

vật, hiện tượng quen thuộc

khi được hỏi

- Một số hiện tượng nắng , mưa, lạnh và ảnhhưởng của nó đến sinh hoạt của trẻ

- Một số dấu hiệu nổi bật của ngày và đêm

- Một số nguồn nước trong sinh hoạt hằng ngày

- Một số nguồn ánh  sáng trong sinh hoạt hằng ngày

8 Mô tả dấu hiệu nổi bật củađối tượng được quan sát

với gợi mở của cô giáo

+ Một số dấu hiệu nổi bật của ban ngày và ban đêm.

+ Một số nguồn nước trong sinh hoạt hàng ngày.

Đối với độ tuổi Mẫu giáo Lớn(5-6 tuổi) giáo viên xây dựng:

giác quan để quan sát,

xem xét và thảo luận về

+ Chức năng của các giác quan vàCác bộ phận khác của cơ thể

+ Đặc điểm, công dụng và cách sử dụng đồ

sự vật, hiện tượng dùng, đồ chơi, đồ dùng trong gia đình.

+ Đặc điểm công dụng của các một số loạiphương tiện giao thông

+ Một số đặc điểm, tính chất của nước, đất, đá, cát, sỏi.

+ Đặc điểm, lợi ích và tác hại của một số convật, cây, rau củ, hoa quả quen thuộc

+ Một số đồ dùng, sản phẩm, vai trò của cácnghề phổ biến trong xã hội

4 Trẻ biết thu thập thôngtin về đối tượng bằng

nhiều cách khác nhau

+ Xem sách, tranh ảnh, băng hình trò chuyện

và thảo luận

5 Trẻ biết phân loại cácđối tượng theo những

dấu hiệu khác nhau

+ Phân loại các đồ dùng, đồ chơi, các phươngtiện giao thông, con vật, cây, hoa, quả ….Theo 2-3 dấu hiệu

6

Trẻ biết được một số

mối quan hệ đơn giản

của sự vật, hiện tượng

+ Quan sát, phán đoán mối liên hệ đơn giảngiữa con vật, cây cối với môi trường sống.+ Quá trình phát triển của cây, con vật; điềukiện sống của một số loài cây, con vật

+ Sự khác nhau giữa ngày và đêm

+ Các nguồn nước trong môi trường sống vàmột số đặc điểm tính chất của nước

+ So sánh sự giống nhau và khác nhau của một

số con vật, cây, hoa, quả

+ So sánh sự giống và khác nhau của đồ dùng,

đồ chơi và sự đa dạng của chúng

+ Sự khác nhau giữa ngày và đêm, mặt trăng

và mặt trời

biết về đối tượng qua

hoạt động chơi, âm

nhạc và tạo hình …

+ Ích lợi của nước đối với đời sống con người, con vật, cây.

+ Đặc điểm, tên gọi, mối liên hệ của các đốitượng

+ Nguyên nhân gây ô nhiễm nguồn nước vàcách bảo vệ

+ Không khí, các nguồn ánh sáng và sự cầnthiết của nó với cuộc sống con người, con vật,cây …

+ Một số hiện tượng thời tiết theo mùa và ảnh

hưởng của nó đến sinh hoạt của con người.

2.3.2 Nắm được nội dung cốt lõi khi xây dựng kế hoạch giáo dục

Để xây dựng được bộ kế hoạch giáo dục từ kế hoạch năm, tháng, chủđiểm, tuần, ngày sát đúng với điều kiện của lớp, khả năng nhận thức của họcsinh cũng như khả năng truyền đạt của giáo viên theo quan điểm giáo dục lấy trẻlàm trung tâm thì giáo viên phải nắm được nội dung cốt lõi của các tiêu chí xâydựng kế hoạch giáo dụcbao gồm:

+ Xác định mục tiêu giáo dục:cụ thể, phản ánh kết quả mong đợi trongChương trình giáo dục mầm non

+ Lựa chọn nội dung giáo dục: tích hợp, gắn kết, thống nhất, coi trọnghình thành và phát triển các năng lực, kĩ năng sống …

+ Phương pháp giáo dục: Phối hợp phương pháp, nhấn mạnh nhómphương pháp thực hành, trải nghiệm, vận động thân thể và các giác quan dướinhiều hình thức khác nhau

+ Hình thức tổ chức hoạt động giáo dục: Đa dạng phù hợp với trẻ (cánhân, nhóm lớp)

Linh hoạt thay đổi nội dung, phương pháp đồ dùng đồ chơi, học liệu, thờigian, địa điểm khi hoàn cảnh thay đổi

Khi giáo viên lập kế hoạch giáo dục theo quan điểm lấy trẻ làm trung tâmcần lưu ý một số vấn đề sau:

- Mục tiêu và kết quả mong đợi

- Các trải nghiệm và các cơ hội hỗ trợ để trẻ đạt những kết quả mong đợi

- Vật liệu và đồ dùng

- Địa điểm và thời gian cho trẻ trải nghiệm

- Vai trò của giáo viên: giáo viên sẽ làm gì và nói gì?

Khi giáo viên lập kế hoạch giáo dụclấy trẻ làm trung tâm phải đảm bảomỗi trẻ được:

Hỗ trợ để phát triển tất cả các lĩnh vực: thể chất,vận động, tình cảm vàquan hệ xã hội, ngôn ngữ giao tiếp, nhận thức, thẩm mỹ

Học thông qua chơi bằng nhiều cách khác nhau

Trẻ hoạt động tích cực bằng nhiều hoạt động khác nhau

Trẻ em được tôn trọng.Giáo viên tôn trọng trẻ, mở rộng việc học cho trẻbằng nhiều cách khác nhau

- Giáo viên tạo cơ hội cho trẻ tích cực hoạt động

- Giáo viên hỗ trợ mỗi trẻ thành công so với chính bản thân trẻ

2.3.3 Thống nhất cao giữa cán bộ quản lý và giáo viên trong việc xây dựng kế hoạch giáo dục

Sự thống nhất về quan điểm giáo dục cũng như nguyên tắc giáo dục đểtạo nên sự đồng lòng thực hiện và thực hiện có hiệu quả

- Thống nhất giữa cán bộ quản lý và giáo viên về quan điểm và nguyêntắc giáo dục tích hợp và tích hợp chủ đề trong xây dựng kế hoạch giáo dục nhằmđảm bảo thực hiện được hết không bỏ sót các mục tiêu giáo dục theo chươngtrình.Trước đây khi chưa nghiên cứu kỹ chuyên đề chúng ta đã xây dựng và thựchiện một kế hoạch giáo dục chưa hoàn thiện còn bỏ sót một số không nhỏ các

mục tiêu giáo dục, học sinh vẫn hoàn thành chương trình năm học nhưng chưathực sự hài lòng của những người phụ trách chuyên môn.

- Quán triệt kế hoạch giáo dục sử dụng đa dạng các hình thức, phươngpháp giáo dục, quan tâm chia nhóm nhỏ để mọi trẻ đều được hoạt động và pháthuy khả năng khác nhau, khắc phục khó khăn số lượng trẻ đông, nhóm, lớp chậthẹp…

- Đẩy mạnh đổi mới sinh hoạt chuyên môn, gắn các chủ đề liên quan đếntăng cường nội dung thảo luận nhằm tháo gỡ những khó khăn về xây dựng kếhoạch giáo dục xuất phát từ thực tế…

- Đẩy mạnh công tác sinh hoạt tổ chuyên môn(Do đặc thù công việc nênhội ý chuyên môn sẽ linh hoạt theo điều kiện từng tổ tự sắp xếp thời gian sinhhoạt, không bắt buộc giáo viên phải tuân thủ các bước đầy đủ của cuộc họp mà

là trao đổi nhanh, ngắn gọn và cụ thể từng công việc trong từng thời điểm nhằmđiều chỉnh kế hoạch giáo dục chung cho khối, lớp)

- Tạo môi trường khu vực vui chơi chung và khu vực của nhóm lớp để tạođiều kiện cho giáo viên trong việc lựa chọn nội dung và thiết kế các hoạt độngcho trẻ

* Cụ thể thống nhất giữa cán bộ quản lý và giáo viên về nội dung cầnquan tâm khi xây dựng kế hoạch giáo dục là:

- Kết quả đánh giá sự phát triển của trẻ (qua quan sát hoạt động của trẻhằng ngày): hứng thú, nhu cầu, khả năng… của trẻ

- Mục tiêu giáo dục

- Nội dung giáo dục

- Hình thức, phương pháp…

- Các hoạt động giáo dục của trẻ

- Môi trường giáo dụccó thể thay thế bằng nhiều phương tiện, nguyênliệu… điều kiện khác phù hợp với thực tế của lớp

- Khả năng của giáo viên và sự phối hợp của cha mẹ

Ví dụ: - Giáo viên có thể điều chỉnh nội dung cụ thể trên cơ sở nội dung

chung (để đápứng sự đa dạng của vùng miền, mỗi cá nhân trẻ/lớp có đặc điểmkhác nhau)

+ Phù hợp với trẻ;

+ Phù hợp với điều kiện thực tế văn hóa, truyền thống,…địa phương

Ví dụ:Trong nội dung theo Chương trình đối với trẻ MG 5-6 tuổi, lĩnh vực nhận thức, có nội dung: Đồ dùng, đồ chơi “Đặc điểm, công dụng và cách sử dụng đồ dùng, đồ chơi”

=>Điều này cán bộ quản lý không thể áp đặt giáo viên ở các lớp mẫu giáo

5-6 tuổi trong trường phải lựa chọn nội dung giống nhau để tổ chức hoạt động,

mà tạo điều kiện cho mỗi giáo viên sẽ linh hoạt bằng cách: giáo viên này có thểchọn nội dung khác giáo viên kia, sự lựa chọn này trên cơ sở đồ chơi nào mà trẻthích, sẵn có, phù hợp với điều kiện của lớp, địa phương, khai thác hiện thựchiệu quả

- Hoặc thiết kế nội dung giáo dục theo chủ đề, xuất phát từ nhu cầu, mong

muốn của trẻ và điều kiện của từng nhóm lớp, khả năng của giáo viên …

2.3.4 Phát huy môi trường CSVC sẵn có để sự gắn kết việc khai thác sử dụng CSVC đồ dùng, đồ chơi được trang bị và tự tạo vào việc xây dựng kế hoạch giáo dục

- Chỉ đạogiáo viên tạo dựng môi trường giáo dục trong và ngoài lớp phảitính đến việc khai thác sử dụng để trẻ được làm gì, chơi gì ở đó, trẻ sẽ chơi nhưthế nào, chơi để nhằm đạt mục tiêu giáo dục nào? (VD: trong lớp các gócchơixây dựng -lắp ghép; học tập, nghệ thuật…; ngoài lớpgóc chơi:chợ quê…,Thư viện của bé, khu phát triển vận động … )

Ảnh: 1,2,3,4,5,6,7,8Một số hoạt động của trẻ với môi trường CSVC sẵn có

(Có danh mục kèm theo)

Hiện tại mỗi lớp của nhà trường được biên chế 02 giáo viên/lớp, riêng lớp

có số học sinh trên 35 trẻ 03 giáo viên/lớp, để giảm tải số lượng HS đông trongmột lớp bằng cách hướng dẫn giáo viên chia nhóm nhỏ để thể thuận lợi cho việcthực hiện các nội dung của các hoạt động (đặc biệt là hoạt động học)

Ví dụ: Hoạt động Khám phá môi trường thiên nhiên 2 giáo viên phụ trách

2 nhóm để giáo viên quan sát trẻ một cách bao quát và trò chuyện dễ dàng hơnvới từng trẻ…

- Gắn việc khai thác sử dụng có hiệu quả môi trường trong và ngoài lớphọc trong xây dựng kế hoạch giáo dục.Tận dụng cơ sở vật chất đã được trang bịsẵn có để tổ chức các hoạt động hiệu quả hơn

Ví dụ: Để tổ chức giờ Hoạt động tạo hình có hiệu quả giáo viên có thể cho

trẻ ra khu vực bé với thiên nhiên của nhà trường để học, hoặc giờ hoạt độnggiáodục thể chất có thể tổ chức tại Khu phát triển vận động của nhà trường…

- Gắn kết giữa theo dõi đánh giá sự phát triển của trẻ hằng ngày để điềuchỉnh kế hoạch giáo dục phù hợp với từng trẻ

- Tuyên truyền kế hoạch/nội dung giáo dục hằng ngày, chủ đề/tháng bằngcác hình thức phù hợp, hiệu quả để cha mẹ biết và phối hợp thực hiện, thốngnhất với nội dung giáo dục ở trường, lớp, hỗ trợ giúp trẻ và phát triển đạt kết quảmong đợi

Ví dụ: Tổ chức hoạt động giáo dục thể chất giáo viên tận dụng khu phát

triển vận động tổ chức các hoạt động theo hướng mở Ngoài việc tổ chức dạyvận động cơ bản giáo viên có thể sử dụng các dụng cụ tập luyện sẵn có tại đây

để tổ chức các trò chơi vận động hiệu quả mà không tốn nhiều thời gian chuẩn

bị lại gây được hứng thú cho trẻ

Ví dụ: Khi giáo viên của lớp mẫu giáo 5-6 tuổi dạy trẻ LQVT hoạt động:

“Các chữ số, số lượng và số thứ tự trong phạm vi 10” Trong bài này giáo viên

có thể sử dụng tất cả cấc đối tượng (đồ chơi) có sẵn tại lớp cho trẻ sử dụng yêucầu đảm bảo mỗi trẻ có đủ 10 đối tượng

Hoặc giáo viên có thể cho trẻ hoạt động theo nhóm nhỏ, các nhóm cócùng đối tượng giống nhau cùng khám phá, tự tìm và đếm cho đủ 10.Qua cáchchỉ đạo này làm giảm tải lượng thời gian cũng như công sức chuẩn bị của giáoviên mà lại kích thích tính tò mò ham tìm tòi của trẻ, qua đó gây được hứng thúcho trẻ trong hoạt động tiếp theo

2.3.5 Xây dựng kế hoạch phối kết hợp với phụ huynh về tổ chức hoạt động giáo dụcqua chơi cho trẻ mầm non tại gia đình trong tình hình dịch bệnh Covid-19

Với cương vị là phó hiệu trưởng phụ trách chuyên môn khối Mẫu giáobản thân đã chỉ đạo giáo viên xây dựng kế hoạch phối kết hợp với phụ huynh tậndụng các phương tiện, nền tảng mạng xã hội truyền tải kiến thức giáo dục trẻ tạinhà cho phụ huynh

Phụ huynh nhận thấy sự thích thú khi chơi cùng con, nhận ra sự tiến triểncủa con trong quá trình "chơi mà học" trong quá trình tương tác hàng ngày

Sẵn sàng xây dựng mối quan hệ tích cực, thống nhất, cộng đồng tráchnhiệm giữa nhà trường và gia đình, giáo viên và phụ huynh nhằm đảm bảo pháttriển thường xuyên va tối đa khả năng của từng trẻ

Nội dung cụ thể

a.Hướng dẫn giáo viên chuẩn bị nội dung hướng dẫn cho phụ huynh

- Chỉ đạo giáo viên lập kế hoạch giáo dục hướng dẫn phụ huynh:

Nguyên tắc lập kế hoạch hướng dẫn phụ huynh thực hiện tại nhà:

+ Dựa trên kế hoạch giáo dục đã chuẩn bị để sử dụng tại trường, giáo viênlựa chọn những nội dung, hoạt động giáo dục qua chơi để lập kế hoạch và hướngdẫn phụ huynh thực hiện tại nhà Các nội dung, hoạt động cần phù hợp với điềukiện, vật chất, thời gian, cấu trúc, đặc điểm gia đình, cha mẹ trẻ, môi trường tựnhiên văn hóa của từng địa phương

+ Kế hoạch cần được trao đổi, phổ biến để phụ huynh hiểu vai trò, ý nghĩacủa các hoạt động chơi, hoạt động thông qua trải nghiệm thực tế đối với trẻ Nó

là cơ hội tương tác trực tiếp của trẻ với đối tượng mở rộng phạm vi và nâng caovốn hiểu biết của trẻ; làm quen và rèn luyện các kỹ năng thực tế; tiếp thu vănhóa gia đình như: nền nếp, thói quen và kỹ năng sống, hành vi ứng xử và giaotiếp xã hội Qua đó giúp trẻ sự gắn kết với môi trường xung quanh, với phụhuynh và người thân, rèn luyện ý chí hoàn thành nhiệm vụ đa dạng và gắn vớiđời sống thực

+ Kế hoạch giáo dục trẻ tại gia đình có tính chất dự kiến và có thể thayđổi Dựa trên các thông tin trao đổi với phụ huynh, giáo viên cần điều chỉnh chophù hợp với điều kiện, khả năng thực hiện của gia đình Giáo viên gợi ý hướngdẫn cho phụ huynh các hoạt động theo ngày (đối với trẻ không ở cùng bố mẹ)hoặc theo tuần.Đặc biệt đối với trẻ mẫu giáo 5 tuổi: lựa chọn những nội dung cốtlõi, cần thiết, hướng dẫn phụ huynh tổ chức giáo dục trẻ em ở nhà phù hợp vớiđiều kiện của gia đình, nhằm chuẩn bị cho trẻ vào lớp một

- Hướng dẫn giáo viên trao đổi với phụ huynh:

+ Nội dung trao đổi: