Trong khuôn khổ môn học Tương tác người – máy, trong quá trình thực hiện xây dựng phần mềm Quản lý kho sách, nhóm thực hiện tập trung vào xây dựng một giao diện chương trình tiếng Việt,
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ
Trang 2MỤC LỤC
MỤC LỤC 2
MỞ ĐẦU 4
I ĐỀ XUẤT ĐỀ BÀI 5
Vấn đề đặt ra 5
Đối tượng sử dụng 5
Giải pháp 6
Thành viên tham gia 6
II PHÂN TÍCH NGƯỜI SỬ DỤNG VÀ PHÂN TÍCH NHIỆM VỤ 7
1 Chủ đề bài tập lớn 7
2 Nội dung cần thực hiện 7
3 Phân tích người dùng 7
4 Phân tích chức năng 9
4.1 Yêu cầu chức năng 9
4.2 Yêu cầu phi chức năng 13
III PHÁC HỌA THIẾT KẾ 14
1 Thiết kế tổng thể: 14
2 Kịch bản sử dụng phần mềm 15
2.1 Kịch bản chức năng Quản lý Hệ thống 16
2.2 Kịch bản chức năng quản lý hàng hóa bằng mã vạch 18
2.3 Kịch bản chức năng bán lẻ 18
2.4 Kịch bản chức năng Quản lý kho 19
IV XÂY DỰNG PROTOTYPE MÁY TÍNH 20
1 Giao diện menu chính 21
2 Giao diện chức năng quản trị hệ thống 22
3 Giao diện chức năng quản trị sản phẩm bằng mã vạch 23
Trang 34 Giao diện chức năng bán lẻ sản phẩm 24
5 Giao diện chức năng quản lý kho sách 25
V CÀI ĐẶT CHƯƠNG TRÌNH 25
VI KIỂM THỬ BỞI NGƯỜI SỬ DỤNG 26
1 Đánh giá của người dùng 26
2 Tái thiết kế sau khi kiểm thử 26
2.1 Giao diện chính 26
2.2 Các menu bar chức năng 27
2.3 Menu chức năng 27
KẾT LUẬN 29
Trang 4MỞ ĐẦU
Quản lý kho trong các doanh nghiệp, cửa hàng là một công việc quan trọng đòi hỏi bộ phận quản lý phải tiến hành nhiều nghiệp vụ phức tạp Công tác quản lý các kho sách, cửa hàng sách phần nhiều theo phương pháp thủ công, có nghĩa là quản lý dựa trên sổ sách ghi chép, chứng từ, tính toán hàng ngày nên mất rất nhiều thời gian và đôi khi còn nhầm lẫn
Vấn đề đặt ra cho các nhà tin học đó là xây dựng một phần mềm quản lý kho sách cung cấp các chức năng phục vụ nghiệp vụ quản lý kho với giao diện phần mềm tiếng Việt, đơn giản và trực quan
Trong khuôn khổ môn học Tương tác người – máy, trong quá trình thực hiện xây dựng phần mềm Quản lý kho sách, nhóm thực hiện tập trung vào xây dựng một giao diện chương trình tiếng Việt, trực quan, hỗ trợ tối đa người sử dụng
Nội dung chính của bài báo cáo này được nhóm thực hiện tập trung vào phân tích, xây dựng, thiết kế giao diện phần mềm chương trình Quản lý kho sách
Xin cám ơn PGS.TS Đặng Văn Đức đã cung cấp các kiến thức, tài liệu cần thiết để nhóm thực hiện hoàn thành báo cáo này
NHÓM THỰC HIỆN
Trang 5I ĐỀ XUẤT ĐỀ BÀI
Vấn đề đặt ra
Việc xây dựng một chương trình phục vụ nghiệp vụ quản lý kho sách nhằm mục tiêu tin học hóa nghiệp vụ quản lý một cách có hệ thống, khắc phục các yếu điểm của việc quản lý thủ công trước đây như:
đó, nhóm phát triển đã đặt đề bài là xây dựng phần mềm Quản lý kho sách với giao diện mới, phù hợp hơn với các yêu cầu của người sử dụng
Xét về khía cạnh người sử dụng phần mềm, yêu cầu đặt ra với giao diện khi
sử dụng là:
Sự đơn giản khi sử dụng với các chức năng nghiệp vụ được mô phỏng đúng với thực tế
Giao diện tiếng Việt, dễ sử dụng
Giao diện có tính thẩm mỹ, không gây phản cảm với người dùng Có sự thay đổi so với phiên bản trươc nhưng không phải thay đổi hoàn toàn để người dùng không phải mất thời gian làm quen lại với phần mềm
Với các yêu cầu do người sử dụng đặt ra như trên, nhóm thực hiện ưu tiên tiến hành giải quyết các yêu cầu về giao diện phiên bản mới do người sử dụng đặt ra đồng thời cũng cải tiến các chức năng hệ thống cho phù hợp với thực tế
Đối tượng sử dụng
Qua quá trình khảo sát, các nhóm đối tượng sử dụng phần mềm được chia thành các nhóm như sau:
Quản lý kho: sử dụng để thực hiện các nghiệp vụ quản lý kho
Nhân viên bán lẻ: sử dụng chương trình để thực hiện các nghiệp vụ bán
hàng
Trang 6 Quản trị hệ thống: sử dụng chương trình để quản trị hệ thống
Một số đặc điểm khác của nhóm đối tượng sử dụng:
Quản trị hệ thống
Quản lý kho
Nhân viên bán
lẻ Trình độ học vấn Đại học (+) Đại học Trung cấp
Trình độ tin học Chuyên môn (+) Văn
phòng
Văn phòng
Giải pháp
Dựa vào phân tích yêu cầu người dùng về giao diện và các trao đổi trong quá trình phân tích, nhóm thực hiện quyết định chọn xây dựng phần mềm hệ thống là ứng dụng chạy trên Windows (Windows application):
Sử dụng ngôn ngữ lập trình C#.Net trong bộ công cụ lập trình Microsoft Visual Studio 2008
Bộ công cụ hỗ trợ xây dựng giao diện Develope Express 2009
Cơ sở dữ liệu Microsoft SQL Server 2008
Thành viên tham gia
Nhóm thực hiện bao gồm 3 thành viên:
Thảo luận phân tích thiết kế phần mềm
Góp ý chỉnh sửa giao diện
Kiểm thử các chức năng hệ thống
Từng thành viên thực hiện:
Vũ Dương Tùng:
Trang 7 Phân tích thiết kế giao diện
Chuẩn bị tài liệu báo cáo
Kiểm thử các chức năng
Nguyễn Trung Quân:
Khảo sát thực tế các yêu cầu của phần mềm
Từ yêu cầu thực tế đã được phân tích ở trên, nhóm thực hiện đã đề ra chủ đề
của bài tập lớn là “Xây dựng giao diện chương trình quản lý kho sách”
2 Nội dung cần thực hiện
Với mục tiêu đề ra của nhóm “Xây dựng giao diện chương trình quản lý kho sách”, nhóm thực hiện cần phải hoàn thành các mục tiêu sau:
Xây dựng một phần mềm quản lý kho sách có các chức năng phù hợp với chức năng nghiệp vụ thực tế
Phần mềm có giao diện bằng tiếng Việt, phù hợp với các nhóm người dùng được phân tích ở phần sau
Phần mềm có giới hạn chức năng đối với từng nhóm sử dụng
Phần mềm chạy trên môi trường hệ điều hành Windows, có giao diện đẹp về hình thức, trực quan, dễ sử dụng
Trang 8Yêu cầu về Nhóm Quản lý kho:
o Có trình độ chuyên môn về kinh tế (yêu cầu trình độ đại học) để có thể hiểu các chức năng nghiệp vụ thực tế cũng như các chức năng nghiệp vụ được cung cấp của chương trình, phản hồi cho nhóm phát triển, đảm bảo các chức năng nghiệp vụ của chương trình được thực hiện chính xác
o Yêu cầu về trình độ tin học đối với Nhóm Quản lý kho: do cần phải thực hiện các chức năng nghiệp vụ, Nhóm quản lý kho cần phải có khả năng
sử dụng máy vi tính ở mức Tin học Văn phòng
o Theo yêu cầu của công việc, không yêu cầu khả năng ngoại ngữ đối với Nhóm Quản lý kho
o Môi trường cài đặt phần mềm: hệ thống phần mềm được cài đặt trên
hệ điều hành Windows XP trở lên
Nhóm Nhân viên bán lẻ:
Nhóm Nhân viên bán lẻ sử dụng chương trình để thực hiện chức năng bán hàng trực tiếp:
- Tra cứu số lượng tồn của sản phẩm
- Lập phiếu bán hàng, trả hàng đối với các sản phẩm bán lẻ ngoài cửa hàng
Yêu cầu đối với Nhóm Nhân viên bán lẻ:
o Do đặc thù công việc, Nhóm Nhân viên bán lẻ có thể là những nhân viên toàn thời gian hoặc bán thời gian Trình độ chuyên môn yêu cầu là Trung cấp (trở lên) là có thể đáp ứng được các yêu cầu công việc
Trang 9o Yêu cầu trình độ tin học: yêu cầu đối với Nhóm Nhân viên bán lẻ là
có khả năng sử dụng máy tính ở mức độ tin học văn phòng
o Đặc thù công việc cũng không yêu cầu khả năng ngoại ngữ đối với Nhóm Nhân viên bán lẻ
o Môi trường cài đặt phần mềm: hệ thống phần mềm được cài đặt trên
hệ điều hành Windows XP trở lên
Nhóm Quản trị hệ thống:
Nhóm Quản trị hệ thống là Nhóm người dùng có quyền ưu tiên cao nhất trong hệ thống, nhóm Quản trị hệ thống sử dụng hệ thống để:
- Quản trị, bảo trì hệ thống, đảm bảo hệ thống được hoạt động thông suốt
- Cấp quyền truy cập cho các Nhóm người dùng khác
- Phản hồi với nhóm thiết kế về các lỗi hệ thống trong quá trình sử dụng
- Khắc phục các lỗi nhỏ trong hệ thống
Yêu cầu đối với Nhóm Quản trị hệ thống:
o Để đảm bảo có thể thực hiện đầy đủ các chức năng đặc trưng Nhóm Quản trị hệ thống yêu cầu phải là những thành viên có chuyên môn về công nghệ thông tin (đại học chuyên nghành trở lên)
o Đối với Nhóm Quản trị hệ thống, có yêu cầu về khả năng ngoại ngữ
để có thể hiểu tài liệu chuyên môn
o Do có khả năng chuyên môn, yêu cầu về môi trường cài đặt phần mềm có thể ngoài Windows (Linux, MacOS…)
Trang 10Cập nhật trạng thái hàng hóa, tự động thông báo cho người quản lý về tình trạng của hàng hóa VD: số lượng sách trong kho đã đến giới hạn dưới, cần nhập ngay để đảm bảo hoạt động cung cấp
b Dữ liệu vào
Dữ liệu (tên, nhãn hiệu, quy cách của sách và hàng hóa vật tư khác, hạn
sử dụng và các thông tin khác) được nhập vào hệ thống theo 2 cách:
Cập nhật dữ liệu thông qua form nhập liệu
Sử dụng công nghệ quét mã vạch đưa dữ liệu trực tiếp vào hệ thống một cách nhanh chóng chính xác
o Cập nhật số lượng hàng hóa còn lại trong kho
o In phiếu xuất kho
o Đồng bộ dữ liệu giữa các kho trong cùng 1 hệ thống
In phiếu xuất kho
4.1.3 Chức năng chuyển kho
a Giới thiệu
Trang 11Chức năng này đƣợc thực hiện khi có hoạt động chuyển sách và hàng hóa từ kho này sang kho khác, thực chất đây là sự kết hợp của hai nghiệp vụ nhập kho và xuất kho
Hàng hóa đƣợc chuyển kho
4.1.4 Chức năng lập phiếu thu
Trang 12Khi xuất nhập hàng, thu chi tiền, người dùng có thể chọn chức năng theo dõi công nợ, khi đó hệ thống sẽ theo dõi công nợ chi tiết đến từng đối tượng công nợ
b Dữ liệu vào
Thông tin tên đăng nhập, mật khẩu, quyền hạn, … của người sử dụng
c Xử lý
Thêm/Sửa/Xóa người sử dụng
Thay đổi mật khẩu người sử dụng
Phân quyền các chức năng sử dụng hệ thống
Báo cáo số lượng hàng hóa, vật tư theo chủng loại hàng hóa, theo từng kỳ,
Báo cáo tiền và quỹ: thu chi tổng và theo từng đối tượng, tồn tiền trong quỹ
Trang 13 Báo cáo công nợ: công nợ tổng và chi tiết đến từng đối tượng khách hàng và nhà cung cấp, liệt kê các khoản phát sinh
Cho phép người sử dụng in ra các báo cáo hoặc xuất ra các file dưới dạng MS World, MS Excel, XML, Acrobat Reader để lưu trữ
Yêu cầu: chức năng cần có phần cứng đi kèm để thực hiện quét mã vạch cũng như in mã vạch cho tương ứng cho từng loại sản phẩm
Quản lý sản phẩm trong kho
4.2 Yêu cầu phi chức năng
4.2.1 Yêu cầu hiệu suất
Đối với các thao tác thường xuyên như lập chứng từ thì hệ thống phải đáp ứng gần như tức thời, các thao tác load form, ghi nhận chứng từ không được lâu quá 1s
Trang 14Đối với các báo cáo: nếu có báo cáo cần nhiều thời gian, cần có một thanh chạy thông báo đang xử lý để cho người dùng không nghĩ hệ thống đang bị treo
4.2.2 Yêu cầu khả năng lưu trữ
Hệ thống phải đảm bảo khả năng lưu trữ được số lượng lớn sách và các thiết
Hệ thống: có chức quản lý chung toàn bộ hệ thống, do Nhóm Quản trị
hệ thống sử dụng để cài đặt và bảo trì hệ thống
Mã vạch: có chức năng quản lý các sản phẩm dựa theo mã vạch, chức
năng được Nhóm Quản lý kho và Nhân viên bán lẻ sử dụng để quản lý danh
mục các sản phẩm của cửa hàng
Bán lẻ: chức năng thực hiện quá trình bán lẻ, do Nhóm Nhân viên bán lẻ
sử dụng để in, xuất hóa đơn bán lẻ trực tiếp cho khách hàng tại quầy thu ngân
Kinh doanh: chức năng do Nhóm Quản lý kho sử dụng để thực hiện các
chức năng nghiệp vụ về kinh tế …
Trang 16Hình 3 Giao diện tổng quát của chương trình 2.1 Kịch bản chức năng Quản lý Hệ thống
Từ màn hình menu chính, chọn Button Hệ thống, màn hình chức năng quản
lý Hệ thống sẽ hiện ra như dưới đây:
Hình 4 Giao diện Chức năng Quản lý Hệ thống
Trang 17Màn hình thể hiện các chức năng mà Nhóm Quản trị hệ thống có thể quản lý bao gồm: Người dùng, Nhóm người dùng, Đối tác, Kho, CSDL
Quản trị hệ thống lựa chọn nhóm đối tượng muốn quản trị (ví dụ Người dùng), cửa sổ Quản trị Người dùng sẽ được hiện ra
Hình 5 Chức năng Quản lý Người dùng
Nếu muốn sửa đổi thông tin người dùng, trên màn hình quản trị, click vào tên người dùng muốn sửa, cửa sổ Sửa đổi thông tin người dùng sẽ hiển thị như hình dưới cho phép thay đổi thông tin liên quan đến người dùng
double-Hình 6 Giao diện chức năng Thông tin người dùng
Chọn Đồng ý nếu đã sửa đổi xong, chọn Hủy bỏ nếu không muốn sửa đổi
Trang 182.2 Kịch bản chức năng quản lý hàng hóa bằng mã vạch
Từ màn hình menu chính, chọn Button Mã vạch, màn hình chức năng quản
lý hàng hóa bằng mã vạch sẽ hiện ra như dưới đây:
Hình 7 Giao diện chức năng Quản lý hàng hóa bằng mã vạch
Chọn toàn bộ kho hàng để liệt kê toàn bộ danh sách các hàng hóa trong kho
Trên danh sách sản phẩm, double-click vào một sản phẩm bất kỳ để chỉnh sửa thông tin sản phẩm, giá, số lượng, cũng như xem trước mẫu mã vạch sản phẩm sau khi thay đổi
Sau khi chỉnh sửa, có thể xem trước bản in trước khi được In (chọn xem trang In)
Chọn Thoát để thoát khỏi chức năng này
2.3 Kịch bản chức năng bán lẻ
Từ màn hình menu chính, chọn Button Bán lẻ, màn hình chức năng Bán lẻ hàng hóa sẽ hiện ra như dưới đây:
Trang 19Hình 8 Giao diện chức năng Bán lẻ
Nhân viên bán lẻ sẽ dùng máy đọc mã vạch để nhận dạng sản phẩm khách hàng mua một cách tự động
Chương trình tự động tính tổng chi phí của hóa đơn, tiền thừa trả lại khách hàng sau khi Nhân viên bán lẻ kết thúc việc đọc các sản phẩm
Ấn F8 (hoặc nút Lưu và In) để lưu hóa đơn vào CSDL đồng thời in hóa đơn cho khách
Ấn F2 (hoặc nút Hủy) nếu có sai sót trong quá trình thanh toán
2.4 Kịch bản chức năng Quản lý kho
Từ màn hình menu chính, chọn Button Kinh doanh, màn hình chức năng Quản lý kho sẽ hiện ra như dưới đây:
Trang 20Hình 9 Giao diện chức năng Kinh doanh
Chức năng quản lý kho bao gồm chức năng Nhập kho, Xuất koh, Quản lý bán hàng, Mua hàng …
Quản lý kho sẽ chọn các chức năng muốn sử dụng trên màn hình để làm việc
IV XÂY DỰNG PROTOTYPE MÁY TÍNH
Sau khi phác họa các thiết kế, nhóm thực hiện tiến hành xây dựng Prototype trên máy tính cho phần mềm Quản lý kho sách
Với việc thiết kế cài đặt trên môi trường hệ điều hành Windows, nhóm thực hiện quyết định thiết kế phần mềm bằng ngôn ngữ C#.Net, được hỗ trợ các thư viện đồ họa đầy đủ khi cài đặt và sử dụng
Các hình dưới đây là giao diện các chức năng chính của chương trình:
Trang 211 Giao diện menu chính
Trang 222 Giao diện chức năng quản trị hệ thống
Hình 11 Giao diện chức năng quản trị hệ thống
Chức năng quản trị hệ thống đƣợc chia thành các nhóm chức năng con:
Trang 233 Giao diện chức năng quản trị sản phẩm bằng mã vạch
Hình 12 Giao diện chức năng quản lý sản phẩm bằng mã vạch
Chức năng quản trị sản phẩm bằng mã vạch cho phép người dùng tìm kiếm sản phẩm theo tên, theo ngày, theo nhà cung cấp, … đồng thời có thể chỉnh sửa chi tiết sản phẩm, xem mã vạch và giá…
Trang 244 Giao diện chức năng bán lẻ sản phẩm
Hình 13 Giao diện chức năng bán lẻ
Chức năng bán lẻ sản phẩm cung cấp khả năng tìm kiếm sản phẩm, lập hóa đơn thanh toán trực tiếp…
Với các ô tổng giá và tiền thừa được highlight bằng các màu sắc khác nhau
sẽ giúp cho người dùng dễ dàng trong việc tìm thông tin cần thiết để thanh toán
Trang 255 Giao diện chức năng quản lý kho sách
Hình 14 Giao diện chức năng quản lý kho
V CÀI ĐẶT CHƯƠNG TRÌNH
Chương trình được viết bằng ngôn ngữ C#.Net và sử dụng hệ quản trị cơ sở
dữ liệu Microsoft SQLServer 2008 Express
Quá trình cài đặt chương trình tiến hành qua các bước sau:
Bước 1: cài đặt DotnetFramework 3.5 cho các máy tính sử dụng hệ điều
hành Windows XP, với các máy tính đã cài đặt hệ điều hành Windows Vista trở lên thì có thể bỏ qua bước này
Bước 2: cài đặt phần mềm lên máy tính
Bước 3: cài đặt hệ quản trị cơ sở dữ liệu Microsoft SQL Server 2008
Express (phần mềm đi kèm trong đĩa cài đặt)
Bước 4: Tạo cơ sở dữ liệu cho hệ thống (attach file database trong folder
database của đĩa cài đặt)
Bước 5: Chạy chương trình, cấu hình kết nối đến cơ sở dữ liệu vừa khởi
tạo
Bước 6: Sử dụng chương trình