Tiểu luận - Đề tài : Kỹ Thuật Phối Trộn Thức Ăn Chăn Nuôi Gia Súc – Gia Cầm Một Số Công Thức Phối Trộn Thức Ăn Cho Lợn

KỸ THUẬT PHỐI TRỘN THỨC ĂN CHĂN NUÔI GIA SÚC – GIA CẦM Phối trộn thức ăn chăn nuôi nhằm tận dụng được các loại nguyên liệu thức ăn sẵn có của gia đình để tạo ra thức ăn tinh hỗn hợp phù hợp với nhu cầ[.]

KỸ THUẬT PHỐI TRỘN THỨC ĂN CHĂN NUÔI

GIA SÚC – GIA CẦM

Phối trộn thức ăn chăn nuôi nhằm tận dụng được các loại nguyên liệu thức ăn sẵn có của gia đình để tạo ra thức ăn tinh hỗn hợp phù hợp với nhu cầu của vật nuôi, góp phần giảm giá thành chăn nuôi và chủ động tạo ra nguồn thức ăn tinh hỗn hợp.

Các nhóm thức ăn trong chăn nuôi gồm: Nhóm thức ăn giàu năng lượng, nhóm thức ăn giàu đạm, nhóm thức ăn giàu khoáng và nhóm thức ăn giàu vitamin.

A Nhóm thức ăn giàu năng lượng có giá trị năng lượng cao, chủ

yếu cung cấp năng lượng cho các hoạt động đi lại, thở, tiêu hóa thức ăn… và góp phần tạo nên các sản phẩm như thịt, trứng, sữa, làm cho thai phát triển… Nhóm thức ăn này gồm có: Hạt ngũ cốc (thóc, ngô,…), sản phẩm phụ từ ngũ cốc (tấm, cám gạo,…) và các loại củ (sắn, khoai lang, dong riềng, củ từ,…)

B Nhóm thức ăn giàu đạm có hàm lượng đạm cao, chủ yếu tổng

hợp thành đạm của cơ thể Nhóm thức ăn này gồm có: Thức ăn giàu đạm có nguồn gốc thực vật (đậu tương, vừng, lạc, khô dầu,…)

và thức ăn giàu đạm có nguồn gốc động vật (cá, bột cá, bột tôm, bột thịt, bột nhộng tằm, giun đất, mối,…)

C Nhóm thức ăn giàu khoáng có hàm lượng các chất khoáng cao

để tham gia vào quá trình cấu tạo xương và các bộ phận khác Nhóm thức ăn này gồm có: Bột vỏ don, vỏ cua, vỏ ốc, hến, tôm, vỏ trứng, bột xương,…

D Nhóm thức ăn giàu Vitamin có hàm lượng vitamin cao, giúp

quá trình trao đổi chất trong cơ thể Nhóm thức ăn này gồm có: Các loại rau, cỏ, lá cây, củ, quả (cà rốt, bí đỏ, su hào, ) các loại vitamin công nghiệp và các loại premixvitamin- khoáng

KỸ THUẬT PHỐI TRỘN THỨC ĂN CHO GIA SÚC, GIA CẦM Yêu cầu chung khi phối trộn thức ăn tinh hỗn hợp

Cần có từ ba loại thức ăn trở lên (càng có nhiều loại thức ăn trong thành phần càng tốt).

Cần sử dụng tối đa các loại thức ăn sẵn có của gia đình và ở địa phương Các loại thức ăn đem phối trộn phải đảm bảo chất lượng: Không bị mốc, sâu mọt, không bị hấp hơi, có mùi lạ và không bị vón cục

Một số nguyên liệu cần được sơ chế trước để dễ tiêu hóa, như: Đậu tương phải rang chín; vỏ sò, vỏ hến phải nung nóng trước khi nghiền,… Các nguyên liệu trước khi phối trộn phải nghiền nhỏ: rau củ quả, cỏ cây, tôm cua ốc cá… cần xay nhuyễn và đảo trộn đều (Có thể dùng máy xay

đa năng Trí Đạt: www.chephamsinhhoc.net).

Phải căn cứ vào số lượng vật nuôi và thức ăn của chúng mà tính toán lượng thức ăn cần phối trộn, không phối trộn số lượng quá lớn sẽ giảm chất lượng do bảo quản lâu

Tận dụng các nguyên liệu sẵn có tại địa phương để giảm giá thành

Thức ăn tinh khi dùng phối trộn phải đảm bảo rẻ, dễ sử dụng và dễ bảo quản

Cách phối trộn thức ăn

Đổ dàn đều các loại nguyên liệu đã nghiền ra nền nhà khô, sạch; hoặc gạch lát theo thứ tự: Loại nhiều đổ trước, loại ít đổ sau Đối với các loại nguyên liệu có khối lượng ít (như khoáng, vitamin…) phải trộn trước

với một ít bột ngô hoặc cám để tăng khối lượng, sau đó mới trộn lẫn với các nguyên liệu khác để đảm bảo phân bố đều trong hỗn hợp thức ăn

Dùng xẻng, hoặc tay trộn thật đều (cho đến khi hỗn hợp thức ăn có màu sắc đồng nhất) sau đó đóng thức ăn vào bao, khâu kín lại.

Đặt bao thức ăn lên giá kê cách tường và nền nhà, không để vào chỗ quá kín, hoặc ẩm ướt

MỘT SỐ CÔNG THỨC PHỐI TRỘN THỨC ĂN CHO LỢN

Công thức phối trộn thức ăn cho lợn cái hậu bị giống nội và F1 (ngoại x nội):

Nguyên liệu

Tỷ lệ phối trộn theo trọng lượng lợn

(tính cho 100kg thức ăn)

Lợn 10- 30kg Lợn 31- 60kg Lợn trên 61kg

Giá trị dinh dưỡng

Ghi chú: ** Bột cá có tỷ lệ đạm 60%; * bột cá có tỷ lệ đạm 45%

Công thức phối trộn thức ăn cho lợn nái chửa và nái nuôi con:

Nguyên liệu Tỷ lệ phối trộn (tính cho 100 kg thức ăn)

Lợn nái chửa Lợn nái nuôi con

Bột sắn (kg) 10

Tấm (kg) 23 30 15

Giá trị dinh dưỡng

NLTĐ (Kcal/kg) 2.896 2.915 3.058 3.037 Đạm thô (%) 13,62 13,55 14,84 14,87

Giới hạn tỷ lệ tối đa nguyên liệu trong phối chế thức ăn cho lợn nái nuôi con:

Nguyên liệu Tối đa Nguyên liệu Tối đa

Rỉ mật 5% Bột cá có tỷ lệ đạm 60% 5%

Các công thức phối trộn thức ăn cho lợn lai nuôi thịt:

Nguyên liệu

(kg)

Tỷ lệ phối trộn theo trọng lượng lợn (tính cho 100kg

thức ăn)

10- 30 kg 31- 60 kg Trên 61 kg CT

1

CT2 CT3 CT1 CT2 CT3 CT1 CT2

Bột ngô 33 23,5 42,5 28 44 31,5 26,8 45

Bột đậu

tương

Khô dầu đậu

tương

8

Muối ăn 0,5 0,5 0,5 0,5 0,5 0,5 0,5 0,5

Giá trị dinh dưỡng

NLTĐ (Kcal/

kg)

3.065 3.068 3.10

0

2.986 2.98

5

2.985 2.95

0 2.996

Các công thức phối trộn thức ăn cho lợn con tập ăn để cai sữa (tính

Công thức I Công thức II

Nguyên liệu (kg) Tỷ lệ

%

Nguyên liệu (kg) Tỷ lệ

%

Bột ngô 48 Ngô nổ bỏng nghiền bột 45 Tấm nghiền 15 Gạo nổ bỏng nghiền bột 18 Cám gạo mịn loại I 5 Cám gạo mịn loại I 5

Bột cá có tỷ lệ đạm 60% 5 Bột cá có tỷ lệ đạm 60% 6

Giá trị dinh dưỡng

NLTĐ (Kcal/kg TĂ) 2.914 NLTĐ (Kcal/kg TĂ) 3.000

MỘT SỐ CÔNG THỨC PHỐI TRỘN THỨC ĂN CHO GÀ

Công thức phối trộn thức ăn hỗn hợp cho gà các giai đoạn tuổi khác nhau

Loại nguyên liệu

Gà từ 1- 60 ngày tuổi (tỷ lệ %)

Gà từ 61- 150 ngày tuổi (tỷ lệ

%)

Gà đẻ (tỷ lệ %)

Công thức phối trộn thức ăn hỗn hợp cho gà hướng trứng

Nguyên liệu

Gà con 0-6 tuần tuổi (% N liệu)

Gà dò trên

6-20 tuần tuổi (% N liệu)

Gà đẻ (% nguyên liệu)

CT I CT II

Bột thịt xương 3 2 Bột xương (hoặc bột đá,

bột vỏ sò…)

Premix vitamin và

khoáng

MỘT SỐ CÔNG THỨC PHỐI TRỘN THỨC ĂN CHO BÒ

Lợi dụng hệ tiêu hóa của bò có sự hoạt động của hệ sinh vật, khi phối trộn thức ăn cho bò, một số nguyên liệu sẵn có và giá thành rẻ hơn như bột sắn khô được sử dụng với tỷ lệ cao và phối hợp với rỉ mật, urê để giảm giá thành hỗn hợp mà vẫn đảm bảo được yêu cầu về năng lượng, hàm lượng đậm thô cho bò

Một số công thức phối trộn thức ăn cho bò thịt dựa trên nền bột sắn (Tính theo tỷ lệ %, hoặc kg nguyên liệu)

Nguyên liệu CT I CT II CT III CT IV

Khô dầu lạc hoặc đậu tương 12 7 4,7 6,7 Bột cá (hàm lượng muối nhỏ hơn

15%)

1,8 3,1

Các công thức phối trộn trên có hàm lượng dinh dưỡng:

Năng lượng trao đổi từ 2.800- 2.900 kcal/1kg VCK

Hàm lượng protein thô từ 15- 17%

Một số công thức phối trộn thức ăn cho bò sữa

Nguyên liệu Công thức I

(kg)

Công thức II (kg)

Bột cá (hàm lượng muối nhỏ hơn

15%)

10

BẢO QUẢN VÀ SỬ DỤNG THỨC ĂN PHỐI TRỘN

Bảo quản

Bảo quản thức ăn nơi khô ráo, mát, có mái che, cần kê cao để tránh nhiễm mốc gây bệnh Cần tránh để chuột, bọ phá hỏng thức ăn và nên sử dụng thức ăn đã phối trộn trong vòng 7 ngày

MỘT SỐ NGUYÊN TẮC TRONG SỬ DỤNG THỨC ĂN PHỐI TRỘN

Vật nuôi loại nào thì sử dụng thức ăn của loại đó

Thành phần dinh dưỡng của các loại thức ăn tinh phối trộn khác nhau

phải được sử dụng theo đúng nhu cầu và mục đích, ví dụ: Gia súc non đang lớn, gia súc đực đang khai thác cần cung cấp các loại thức ăn giàu đạm; Gia súc đang nuôi vỗ béo cần cung cấp các loại thức ăn giàu năng lượng

Lượng thức ăn tinh phối trộn cung cấp cho một con trong một ngày phải dựa trên nhu cầu để đảm bảo tiết kiệm và tăng hiệu quả sử dụng

Thay đổi thức ăn

Không nên thay đổi thức ăn, khẩu phần ăn và chế độ ăn cho gia súc, gia cầm một cách đột ngột, vì có thể làm con vật kém ăn, rối loạn tiêu hóa Khi cần thay đổi thức ăn, nên thay đổi dần trong vài ngày theo cách sau:

Ngày chuyển đổi Lượng thức ăn cũ Lượng thức ăn mới

NĐH (tổng hợp)

Nguồn: Dự án Khoa học công nghệ nông nghiệp No.2283 - VIE(SF)