7 tom tat luan an ha nguyen bao khuyen

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH --- HÀ NGUYỄN BẢO KHUYÊN QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG CỦA TỈNH LÂM ĐỒNG THEO TIẾP CẬN QUẢ

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

-

HÀ NGUYỄN BẢO KHUYÊN

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG CỦA TỈNH LÂM ĐỒNG THEO TIẾP CẬN QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG TỔNG THỂ

CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ GIÁO DỤC

MÃ SỐ: 62 14 01 14

TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Thành phố Hồ Chí Minh, 2022

Công trình được hoàn thành tại Trường Đại học Sư phạm TP Hồ Chí Minh Người hướng dẫn khoa học: TS Vũ Lan Hương

TS Phạm Bích Thủy

Phản biện 1: PGS.TS Đỗ Văn Đoạt

Phản biện 2: PGS.TS Trần Văn Đạt

Phản biện 3: PGS.TS Nguyễn Thị Thúy Dung

Luận án sẽ được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận án cấp Trường họp tại:……… ………

vào …………giờ……….ngày……….tháng………năm………

Có thể tìm hiểu luận án tại thư viện:

- Thư viện Quốc gia Việt Nam

- Thư viện Đại học Sư phạm TP.HCM

- Thư viện Khoa học Tổng hợp TP.HCM

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Ngày nay, sự phát triển nhanh chóng của khoa học kĩ thuật cùng với nền kinh tế thị trường, kinh tế tri thức dẫn đến nhu cầu học ngày càng tăng, mục tiêu học ngày càng đa dạng

Một trong những cách tiếp cận về quản lý hiện đại hiện nay đó là tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể (TQM) với đặc trưng là ưu tiên đáp ứng nhu cầu của khách hàng, chú trọng xây dựng văn hóa chất lượng (VHCL) Đối với các trường trung học phổ thông (THPT) của tỉnh Lâm Đồng, mặc dù đội ngũ cán bộ quản lý (CBQL), giáo viên (GV) đã có nhiều nỗ lực trong thực hiện nhiệm vụ dạy học, giáo dục song chưa tạo sự bứt phá, chuyển biến rõ rệt trong chất lượng giáo dục Các mục tiêu của hoạt động dạy học (HĐDH) đối với học sinh (HS) cấp THPT chưa được chú trọng Việc quản lý HĐDH theo quản lý đầu vào, quá trình, đầu ra chưa được quan tâm thực hiện trong các nhà trường Các bộ phận trong trường chưa đặt sự chú trọng đồng đều đến các HĐDH Ngoài ra, việc xây dựng VHCL chưa được phổ biến rộng rãi đến CBQL và GV ở các đơn vị Nhằm hiểu rõ cơ sở lý luận về quản lý (QL) HĐDH theo tiếp cận TQM trong trường THPT, thực trạng về quản lý HĐDH ở các trường THPT của tỉnh Lâm Đồng đồng thời xác định biện pháp quản lý HĐDH góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của các trường THPT trên toàn

tỉnh, tác giả thực hiện nghiên cứu đề tài: “Quản lý hoạt động dạy học ở

trường trung học phổ thông của tỉnh Lâm Đồng theo tiếp cận Quản

lý chất lượng tổng thể”

2 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận về quản lý hoạt động dạy học ở trường THPT theo tiếp cận TQM, đánh giá thực trạng quản lý HĐDH ở trường THPT của tỉnh Lâm Đồng theo tiếp cận TQM, từ đó, đề xuất biện pháp quản lý hiệu quả HĐDH ở các trường THPT tại tỉnh Lâm Đồng

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

Hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Quản lý hoạt động dạy học ở các trường THPT của tỉnh Lâm Đồng theo tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể

4 Giả thuyết khoa học

Công tác quản lý HĐDH ở trường THPT của tỉnh Lâm Đồng theo tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể đã đạt được một số kết quả nhất định như: quản lý nhà trường đã bước đầu nhận thức về tiếp cận quản lý TQM, khuyến khích đổi mới phương pháp quản lý cũng như phương pháp dạy học trong nhà trường, chú trọng đến mục tiêu của hoạt động dạy học ở

cấp THPT Tuy nhiên, công tác này có thể còn một số hạn chế như chưa

có sự triển khai đồng bộ trong tất cả đội ngũ của trường về quản lý HĐDH theo tiếp cận TQM, chưa thực hiện đầy đủ các bước Lập kế hoạch, Tổ chức thực hiện, Kiểm tra, Cải tiến đối với qui trình quản lý đầu vào, quản

lý quá trình, quản lý đầu ra của HĐDH Nếu xác lập được cơ sở lí luận

về quản lý HĐDH ở trường THPT theo tiếp cận TQM, đánh giá khách quan thực trạng quản lý HĐDH theo tiếp cận TQM thì sẽ đề xuất các biện pháp cần thiết, khả khi nhằm cải tiến công tác quản lý HĐDH theo tiếp cận TQM tại ở các trường THPT của tỉnh Lâm Đồng

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

5.1 Hệ thống hóa và phát triển cơ sở lý luận về quản lý HĐDH ở trường

THPT theo tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể

5.2 Đánh giá thực trạng quản lý HĐDH ở các trường THPT của tỉnh

Lâm Đồng theo tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể

5.3 Đề xuất biện pháp quản lý HĐDH ở các trường THPT của tỉnh Lâm

Đồng theo tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể

5.4 Khảo nghiệm mức độ cần thiết và mức độ khả thi của các biện pháp

đề xuất và tổ chức thử nghiệm một biện pháp được đề xuất

6 Giới hạn và phạm vi nghiên cứu

6.1 Về nội dung nghiên cứu: Quản lý HĐDH ở trường THPT của tỉnh

Lâm Đồng theo tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể

Chủ thể quản lý chính là Hiệu trưởng trường THPT

6.2 Về đối tượng khảo sát:

- Đối tượng khảo sát thực trạng: Cán bộ quản lý, giáo viên và học sinh

ở các trường THPT của tỉnh Lâm Đồng

- Đối tượng khảo nghiệm, thực nghiệm biện pháp: Cán bộ quản lý,

giáo viên ở các trường THPT của tỉnh Lâm Đồng

7 Phương pháp tiếp cận và phương pháp nghiên cứu

7.1.Phương pháp tiếp cận

7.1.1 Tiếp cận hệ thống: Phương pháp luận tiếp cận hệ thống xem xét

các vấn đề đặt ra một cách toàn diện, nhiều mặt, nhiều mối quan hệ trong trạng thái vận động và phát triển, từ đó thấy được mối quan hệ của đối tượng nghiên cứu với các đối tượng, hiện tượng khác

7.1.2 Tiếp cận lịch sử: Thực hiện quan điểm này cho phép tác giả nhìn

thấy toàn bộ sự phát triển của đối tượng nghiên cứu; phát hiện các quy luật phát triển tất yếu của đối tượng Thông tin liên quan đến vấn đề nghiên cứu được thu thập theo diễn tiến lịch sử Tác giả kế thừa những kết quả đạt của các nhà nghiên cứu trước, phân tích, so sánh quá trình phát triển của hoạt động quản lý để có được nhận định đúng đắn, phù hợp

7.1.3 Tiếp cận thực tiễn:Các biện pháp được đề xuất dựa trên thực trạng

quản lý HDĐH ở các trường THPT của tỉnh Lâm Đồng Biện pháp đề

xuất được xem xét về mức độ phù hợp với điều kiện địa phương để đảm bảo tính cần thiết, khả thi và hiệu quả

7.1.4 Tiếp cận Quản lý chất lượng tổng thể: là tiếp cận chủ yếu của

luận án sử dụng để thực hiện nghiên cứu quản lí quản lý HDĐH ở các trường THPT Tiếp cận quản lý hoạt động dạy học theo TQM, tác giả luận án sử dụng mô hình PDCA để quản lý các hoạt động quản lý theo các bước: lập kế hoạch (P), tổ chức thực hiện (D), kiểm tra (C) và cải tiến (A) đối với QL các thành tố của đầu vào HĐDH, quá trình DH và đầu ra của HĐDH song song với quản lý VHCL

7.2 Phương pháp nghiên cứu

7.2.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận

Đề tài sử dụng phương pháp phân tích, tổng hợp và khái quát hóa các công trình nghiên cứu về TQM nói chung và quản lý HĐDH ở trường THPT theo TQM nói riêng nhằm xác lập cơ sở lý luận phục vụ cho việc nghiên cứu vấn đề đặt ra của luận án

7.2.2 Các phương pháp nghiên cứu thực tiễn

7.2.2.1 Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi

Xây dựng phiếu hỏi, nội dung phỏng vấn dành cho hiệu trưởng (HT), phó hiệu trưởng (PHT), tổ trưởng chuyên môn (TTCM), GV và HS; tổ chức khảo sát nhằm tìm hiểu thông tin thực trạng HĐDH và thực trạng quản lý HĐDH ở các trường; khảo sát tính cần thiết và khả thi của các biện pháp đề ra

7.2.2.2 Phương pháp phỏng vấn sâu

Phỏng vấn CBQL và GV ở trường THPT của tỉnh Lâm Đồng thông qua hình thức giao tiếp với bộ câu hỏi phỏng vấn liên quan đến những nội dung của phiếu điều tra

7.2.2.3 Phương pháp nghiên cứu sản phẩm hoạt động

Nghiên cứu kế hoạch, báo cáo về quản lý HĐDH: Nghiên cứu Kế hoạch tổ chức hoạt động, hồ sơ công tác chuyên môn, bồi dưỡng, tập huấn giáo viên, kế hoạch hoạt động; báo cáo hoạt động của nhà trường,

tổ chuyên môn; kết quả kiểm tra, đánh giá HĐDH, biên bản họp tổ, phiếu

dự giờ GV, kế hoạch dạy học của GV, hồ sơ dân chủ, hồ sơ hoạt động của Ban đại diện CMHS

7.2.2.4 Phương pháp thực nghiệm

Triển khai thực hiện biện pháp nâng cao hiệu quả quản lý đầu ra thông qua hỗ trợ học sinh học tập bằng hoạt động tập huấn cho GV trường THCS & THPT Đống Đa – Đà Lạt và xây dựng bộ tiêu chí đánh giá HĐDH của GV, bộ tiêu chí đánh giá năng lực của HS sau khi học môn Toán và môn Tiếng Anh

7.2.2.5 Phương pháp phân tích số liệu khảo sát

*Xử lý số liệu điều tra bằng bảng hỏi: sử dụng chương trình SPSS, Excel

để xử lí và phân tích thống kê nhằm đánh giá về mặt định lượng và định tính, đảm bảo độ tin cậy của các kết quả thu được Các thông số và phép toán thống kê được sử dụng trong nghiên cứu này là phân tích thống kê

mô tả và phân tích thống kê suy luận

*Xử lý số liệu phỏng vấn sâu: dữ liệu phỏng vấn được ghi lại bằng văn

bản, phân tích nội dung để phân loại ý, một số nội dung sẽ được trích dẫn nguyên văn trong những trường hợp cần thiết Thông tin phỏng vấn được dùng vào việc đối chiếu, so sánh để làm rõ kết quả khảo sát

*Xử lý số liệu từ nghiên cứu sản phẩm hoạt động: nghiên cứu nội dung

các kế hoạch, báo cáo của trường và tổ chuyên môn; giáo án của GV, biên bản họp tổ, phiếu dự giờ GV, đối chiếu, so sánh với kết quả phỏng vấn Trên cơ sở đó, khẳng định, phân tích, đánh giá thực trạng công tác quản lý HĐDH ở các trường

8 Những luận điểm cần bảo vệ, ý nghĩa khoa học và thực tiễn 8.1 Những luận điểm cần bảo vệ

Quản lý hoạt động dạy học ở trường THPT theo tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể là phương thức quản lý hiện đại, phù hợp với xu hướng phát triển của khoa học quản lý trên thế giới, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý HĐDH ở trường THPT trước yêu cầu đổi mới giáo dục

Thực trạng quản lí HĐDH theo tiếp cận TQM ở trường THPT của tỉnh Lâm Đồng trong những năm qua tuy đã đáp ứng phần nào về yêu cầu đổi mới giáo dục nhưng còn nhiều hạn chế từ quản lí: Lập kế hoạch,

Tổ chức thực hiện, Kiểm tra, Cải tiến đối với các nội dung quản lý đầu vào, quản lý quá trình, quản lý đầu ra của HĐDH kết hợp với thực hiện các nội dung của văn hóa chất lượng về xây dựng nhà trường thành một

“tổ chức biết học hỏi”

Luận án đề xuất các biện pháp quản lý HĐDH ở trường THPT của tỉnh Lâm Đồng theo tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể

9.Những đóng góp mới của Luận án

Luận án đã hệ thống hóa và hoàn thiện một số khái niệm; đề xuất khung lý luận về quản lý hoạt động dạy học ở trường THPT theo tiếp cận TQM với những thành tố cụ thể của quản lý đầu vào, quản lý quá trình

và quản lý đầu ra

Từ mô hình về hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học ở trường THPT theo tiếp cận TQM, các thành tố cần thiết trong quản lý hoạt động dạy học đã được liệt kê chi tiết, rõ ràng, thuận tiện cho nhà quản lý theo dõi và triển khai thực hiện Ngoài ra, qui trình quản lý đầu vào, quản lý quá trình, quản lý đầu ra của hoạt động dạy học được thể hiện cụ thể theo 4 bước (1) Lập kế hoạch, (2) Tổ chức thực hiện, (3) Kiểm tra và (4) Cải tiến

Bên cạnh đó, luận án đã nêu cơ sở lý luận của văn hóa chất lượng trong nhà trường gắn với xây dựng “tổ chức biết học hỏi”, cụ thể hóa các hoạt động quản lý gắn với xây dựng và phát triển văn hóa chất lượng

10 Cấu trúc của luận án

Ngoài phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, danh mục tài liệu tham khảo, các công trình nghiên cứu của tác giả luận án, phụ lục, luận án được cấu trúc thành 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông theo tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể

Chương 2: Thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông của tỉnh Lâm Đồng tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể

Chương 3: Biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông của tỉnh Lâm Đồng tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG THEO TIẾP CẬN

QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG TỔNG THỂ

1.1 Tổng quan về vấn đề nghiên cứu

1.1.1 Các nghiên cứu về hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông

Lee và Yeap (2003) đã đưa ra mô hình dạy và học trong đó người học đưa ra những phản hồi nhằm giúp cải tiến liên tục trong việc sàn lọc, thiết kế và thiết kế lại quá trình dạy và học GV hầu như đã nắm vững các yếu tố phục vụ cho HĐDH nên có thể nhanh chóng nhận ra những khó khăn của người học để có cách giải quyết phù hợp Quá trình cải tiến chất lượng có thể được thực hiện dựa trên chu trình của Deming (Plan-Do-Check-Act): xác định những khiếm khuyết và sự khác biệt từ phản hồi của người học; phân tích quá trình giảng dạy của GV; lập kế hoạch hành động cải tiến chất lượng; thực hiện các hoạt động và đánh giá sự hài lòng của người học Người học phải tự học và suy nghĩ, lập luận, giải quyết vấn đề một cách sáng tạo và làm việc nhóm.“Xu hướng giáo dục mới hướng đến sự tiến bộ trên từng cá nhân như: HS đã đạt được mức độ cao về học thuật, tất cả người học đều đạt được hết tiềm năng Người học được trang bị những kiến thức, kĩ năng và khả năng thành công trong thế giới đang thay đổi nhanh chóng” (Delorenzo và cộng sự, 2009, tr 215)

Đặng Thành Hưng (2002) đã nêu HĐDH là một trong những thành

tố quan trọng của quá trình dạy học (DH) và 3 nguyên tắc của quá trình

DH hiện đại gồm tương tác giữa nhà giáo/ HĐDH với người học và nội dung DH; sự tham gia từ người dạy và người học; tính vấn đề của DH,

DH có giá trị đối với người học Phan Trọng Ngọ (2005) đã đưa ra 7 chức

năng của HĐDH gồm định hướng; ủy thác; kích thích, động viên; trợ giúp, tham vấn; tổ chức hành động học của người học; kiểm soát và chức năng đánh giá, điều chỉnh

1.1.2 Quản lý hoạt động dạy học ở trường THPT theo tiếp cận quản

lý chất lượng tổng thể

Blandford (2005) cho rằng TQM bao gồm các yếu tố như cách lãnh đạo, phân tích thông tin, đo điểm chuẩn, lập kế hoạch chiến lược, phát triển nguồn nhân lực, kết quả chất lượng, đảm bảo chất lượng sản phẩm, dịch vụ và sự hài lòng của khách hàng Các nghiên cứu của Lynch (2012)

đã đưa ra những xu hướng QL mới: lãnh đạo nhà trường cần phát triển các kĩ năng để cải thiện môi trường giáo dục, như kĩ năng thiết lập một

sứ mạng; kĩ năng làm việc ở tổ chức luôn thay đổi, kĩ năng hợp tác; kĩ năng suy nghĩ tổng thể; kĩ năng nhận diện và làm rõ mối liên hệ giữa lý thuyết và thực hành Larina (2015) đã cụ thể hóa những HĐ của TQM cần áp dụng trong nhà trường như mọi hoạt động phải được cải tiến liên tục đòi hỏi phải hiểu được nhu cầu người học và cải tiến liên tục quá trình

và hệ thống Bunglowala và Asthana (2016) cho rằng việc vận dụng tiếp cận TQM với qui trình P-D-C-A (Plan –Do –Check –Act) vào quá trình

DH đòi hỏi các thành viên trong nhà trường phải tuân thủ các bước: lập

kế hoạch, tổ chức thực hiện, kiểm tra, cải tiến

Nguyễn Đức Chính (2003) đã phân tích cụ thể các quan điểm đánh giá chất lượng thông qua chất lượng “đầu vào”, “đầu ra”, “giá trị gia tăng”, “giá trị học thuật”, “văn hóa tổ chức riêng” và “kiểm toán” Các tác giả Bùi Minh Hiền, Vũ Ngọc Hải, Đặng Quốc Bảo (2006) đã xác định chất lượng giáo dục theo chất lượng của môi trường học tập và đầu vào; chất lượng của quá trình học tập và chất lượng của kết quả học tập Các tác giả cũng đã giới thiệu về mô hình QL chất lượng giáo dục tổng thể

và mô hình đảm bảo chất lượng giáo dục cùng với các nội dung về văn hóa QL trong điều hành giáo dục và nhà trường

Trần Kiểm (2012) đã đưa ra những vấn đề cơ bản của khoa học QL giáo dục với những định nghĩa về QL giáo dục cấp vĩ mô và vi mô, các yếu tố của QL giáo dục như chủ thể QL, phương pháp QL, công cụ, đối tượng, khách thể và mục tiêu QL

1.2 Các khái niệm cơ bản

1.2.1 Hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông

Hoạt động dạy học ở trường THPT là hoạt động có sự tham gia

và tương tác của GV và HS đối với các thành tố đầu vào, quá trình, đầu

ra của HĐDH nhằm hình thành và phát triển cho HS những phẩm chất

và năng lực cốt lõi, theo mục tiêu đặt ra đồng thời chuẩn bị cho học sinh những năng lực cấp thiết để tham gia thị trường lao động hoặc học tập ở bậc cao đẳng, đại học

1.2.2 Quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông

Quản lý HĐDH ở trường THPT là sự tác động của các chủ thể quản

lý đến hoạt động dạy của GV và học của HS kết hợp với các nguồn lực trong và ngoài nhà trường nhằm hình thành và phát triển cho HS những phẩm chất và năng lực cốt lõi theo mục tiêu cấp học đồng thời chuẩn bị cho học sinh bước vào thị trường lao động hoặc đào tạo nghề

1.2.3 Quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông theo tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể

Quản lý hoạt động dạy học ở trường THPT theo tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể là hoạt động quản lý của các chủ thể quản lý đối với qui trình quản lý đầu vào, quản lý quá trình, quản lý đầu ra của HĐDH theo các bước Lập kế hoạch, Tổ chức thực hiện, Kiểm tra, Cải tiến kết hợp với xây dựng VHCL nhằm đạt mục tiêu phát triển phẩm chất và năng lực của HS cấp THPT

1.3 Hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông

Hình 1 Mô hình hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông

1.3.1 Đầu vào của hoạt động dạy học: HĐDH ở trường THPT cần đảm

bảo các yếu tố đầu vào: Thực hiện và sắp xếp, phân phối chương trình dạy học theo định hướng phát triển năng lực và phẩm chất học sinh; đảm bảo chất lượng đội ngũ GV; đảm bảo cơ sở vật chất (CSVC), thiết bị phục vụ dạy học; đảm bảo chất lượng công tác tuyển sinh đầu vào

1.3.2 Quá trình dạy học Quá trình DH bao gồm các thành tố chính: Dạy

và học theo hướng phát triển phẩm chất và năng lực HS; kiểm tra, đánh giá quá trình học tập của HS; phối hợp giữa nhà trường với CMHS

1.3.3 Đầu ra của hoạt động dạy học: Để đầu ra của HĐDH gồm: Đánh

giá đầu ra, công nhận hoàn thành chương trình; hỗ trợ học sinh thi tốt nghiệp THPT và tuyển sinh vào cao đẳng, đại học; thu thập thông tin phản hồi của HS về chất lượng dạy học

1.4 Quản lý hoạt động dạy học ở trường THPT theo tiếp cận quản

lý chất lượng tổng thể

Hình 2 Mô hình quản lý HĐDH ở trường THPT theo TQM

1.4.1 Quản lý đầu vào

1.4.1.1 Lập kế hoạch: nhà trường xác định cụ thể những định hướng phát

triển chương trình, phân cấp quản lý trong nhà trường; TCM cụ thể hóa

số tiết, và thiết kế các công việc Nhà trường lập kế hoạch QL đội ngũ

GV đảm bảo cơ cấu, số lượng và chất lượng; QL công tác đào tạo, bồi dưỡng GV; có kế hoạch sửa chữa, bổ sung hoặc mua sắm mới thiết bị DH; lập kế hoạch tài chính và quản lý tài chính theo hướng tự chủ; xây dựng kế hoạch tuyển sinh đảm bảo khoa học, hiệu quả

1.4.1.2 Thực hiện quản lý đầu vào: Tổ chức sắp xếp, phân phối chương

trình DH theo định hướng phát triển năng lực và phẩm chất HS; QL HĐ đảm bảo chất lượng đội ngũ GV; QL đảm bảo CSVC, thiết bị và tài chính phục vụ dạy học theo hướng tiếp cận chương trình GDPT 2018; thực hiện

kế hoạch tuyển sinh

1.4.1.3 Kiểm tra quản lý đầu vào: Xây dựng các tiêu chí đánh giá và

kiểm tra hiệu quả việc sắp xếp, phân phân phối chương trình DH; kiểm tra số lượng, cơ cấu và chất lượng đội ngũ GV, nhân viên cũng như việc tham gia hoạt động bồi dưỡng thường xuyên của GV; kiểm tra định kì việc mua sắm thiết bị DH, tình hình CSVC; kiểm tra việc thực hiện công tác tuyển sinh hàng năm

1.4.1.4 Cải tiến quản lý đầu vào:Xác định nguyên nhân dẫn đến những hạn chế trong công tác quản lý các nội dung của đầu vào HĐDH, đề xuất

những cải tiến cần thiết

1.4.2 Quản lý quá trình

1.4.2.1 Lập kế hoạch: Nhà trường xác định mục tiêu của DH theo hướng

phát triển phẩm chất và năng lực HS CBQL lập kế hoạch tổ chức các HĐDH, kế hoạch đổi mới phương pháp DH TCM và GV lập kế hoạch

HĐ, kế hoạch bài dạy phù hợp Các bộ phận lập kế hoạch kiểm tra, đánh giá HS bám sát theo các yêu cầu cần đạt về phẩm chất và năng lực người học, xây dựng các tiêu chí đánh giá Nhà trường ban hành kế hoạch xây dựng mối quan hệ phối hợp với CMHS

1.4.2.2 Thực hiện quản lý hoạt động dạy học: QL GV sử dụng phương

pháp, phương tiện dạy học; GV tổ chức điều khiển HĐ học tập; QL việc thực hiện qui chế chuyên môn, đổi mới phương pháp DH; QL học sinh thực hiện nhiệm vụ học tập Nhà trường kiểm tra, đánh giá thường xuyên

và đánh giá định kì theo ma trận đặc tả; tổ chức cho HS thực hiện các nội dung kiểm tra, đánh giá; phân công GV coi kiểm tra, chấm trả bài Tổ chức ký cam kết giữa nhà trường và Ban đại diện CMHS về thực hiện kế hoạch phối hợp

1.4.2.3 Kiểm tra thực hiện hoạt động dạy học: Kiểm tra thực hiện HĐDH

theo hướng phát triển phẩm chất và năng lực HS như tiến độ, chất lượng

HĐ giảng dạy của GV; đổi mới phương pháp giảng dạy; hoạt động thí nghiệm, thực hành, kiểm tra, đánh giá Nhà trường thường xuyên đánh giá việc thực hiện mối quan hệ phối hợp giữa nhà trường với CMHS

1.4.2.4 Cải tiến: CBQL xác định những tồn tại, hạn chế trong quá trình

tổ chức HĐDH, HĐ kiểm tra, đánh giá và công tác phối hợp với CMHS;

từ đó xác đinh nguyên nhân, đề xuất phương án cải tiến

1.4.3 Quản lý đầu ra

1.4.3.1 Lập kế hoạch: Nhà trường xác định mục tiêu cần đạt của HS khi

hoàn thành chương trình học tập; lập kế hoạch đánh giá đầu ra, công nhận hoàn thành chương trình dạy học của từng năm học Lập kế hoạch hướng nghiệp cho HS; kế hoạch hỗ trợ học sinh thi tốt nghiệp và tuyển sinh vào cao đẳng, đại học Nhà trường xây dựng kế hoạch thu thập, xử lý thông tin phản hồi về chất lượng dạy học

1.4.3.2 Thực hiện quản lý đầu ra: Nhà trường tổ chức đánh giá đầu ra,

công nhận hoàn thành chương trình DH theo thời gian, kế hoạch năm

học Tổ chức các HĐDH đa dạng, hoạt động hỗ trợ HS lớp 12 chuẩn bị thi tốt nghiệp THPT và xét tuyển vào cao đẳng, đại học Tổ chức thu thập, xử lý thông tin về chương trình DH, chất lượng giảng dạy và các hoạt động giáo dục

1.4.3.3 Kiểm tra quản lý đầu ra: nhà trường kiểm tra việc đánh giá đầu

ra, mức độ đạt được mục tiêu; kiểm tra các HĐ hỗ trợ HS thi tốt nghiệp THPT và tuyển sinh vào cao đẳng, đại học; kiểm tra và đánh giá hiệu quả của những nội dung thu thập, phương thức xử lý thông tin về chất lượng dạy học

1.4.3.4 Cải tiến: Phân tích những hạn chế trong quản lý đánh giá đầu ra

HS; thảo luận biện pháp khắc phục khó khăn và cải tiến hạn chế trong quản lý Điều chỉnh nội dung, phương thức thu thập, xử lý thông tin về chất lượng dạy học nhằm đạt được hiệu quả và mục tiêu đặt ra

1.4.4 Xây dựng và thực hiện văn hóa chất lượng trong nhà trường

1.4.4.1 Những yêu cầu về xây dựng nhà trường thành một “tổ chức biết học hỏi”:Xác định sứ mạng của trường là môi trường văn hoá phát triển

cao, mọi hoạt động đều hướng đến người học với hệ giá trị cốt lõi trong công việc, quan hệ ứng xử; phát huy tinh thần đoàn kết, thống nhất cao trong các hoạt động; khuyến khích và tạo điều kiện cho GV thử nghiệm những phát kiến; thực hiện công khai, dân chủ

1.4.4.2 Nội dung quản lý và quy trình xây dựng “tổ chức biết học hỏi”ở trường THPT: xác định tầm nhìn và chiến lược phát triển nhà trường ở

từng giai đoạn, mọi thành viên tham gia xây dựng kế hoạch hoạt động Nhà trường xây dựng một cấu trúc tổ chức trên cơ sở trách nhiệm và phân quyền; tạo lập cơ chế thích hợp với tự chủ về chất lượng dạy học và liên tục cải tiến Triển khai chương trình hành động lôi cuốn mọi người cùng tham gia và thúc đẩy GV, HS tự học, tự bồi dưỡng và nghiên cứu khoa học Nhà trường thực hiện đánh giá, cải tiến xây dựng VHCL theo hướng

là một “tổ chức biết học hỏi”

1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động dạy học theo tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể

1.5.1 Sự thay đổi và phát triển không ngừng của khoa học kĩ thuật

và đời sống kinh tế xã hội đòi hỏi nhà quản lý và các bộ phận trong nhà

trường phải nhanh chóng theo kịp sự thay đổi, luôn cập nhật sự phát triển của khoa học kĩ thuật để nắm bắt kịp thời nhu cầu của HS, yêu cầu của

xã hội đối với sản phẩm giáo dục (Vũ Lan Hương, 2017)

1.5.2 Năng lực lãnh đạo, quản lý: HT cũng như các bộ phận QL cần

có năng lực dự kiến, hoạch định và lãnh đạo các HĐDH hiệu quả trong bối cảnh thay đổi nhanh chóng của xã hội Nhà quản lý phải có phương pháp tổ chức hợp lý, ra quyết định nhanh chóng, đương đầu; thúc đẩy, truyền cảm hứng cho người khác

1.5.3 Năng lực của đội ngũ giáo viên:Dạy học theo xu hướng hiện đại

đòi hỏi GV có trình độ chuyên môn cao, trình độ sư phạm lành nghề, có đầu óc sáng tạo và nhạy cảm (Trần Thị Hương, 2012) Ngoài ra, giáo viên cần trang bị năng lực, kĩ năng đánh giá theo xu hướng hiện đại, đáp ứng đổi mới phương pháp DH GV phải có hiểu biết nhất định về các nhóm ngành nghề trong xã hội nhằm định hướng nghề nghiệp cho học sinh

1.5.4 Các nguồn lực trong và ngoài nhà trường:đội ngũ QL chú trọng

phát huy tối đa các nguồn lực trong và ngoài nhà trường nhằm phục vụ HĐDH đạt hiệu quả cao như phát huy sở trường chuyên môn của GV; đầu tư và nâng cấp CSVC; tận dụng những lợi thế về kinh tế, văn hóa, xã hội của địa phương

*Tổng hợp khung lý luận

Từ cơ sở lý thuyết đã nghiên cứu tác giả luận án đề xuất khung lý luận về quản lý HĐDH ở trường THPT theo tiếp cận quản lý chất lượng tổng thể cụ thể như sau:

Hình 3 Khung lý luận về Quản lý hoạt động dạy học ở trường trung

học phổ thông theo tiếp cận TQM