1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

Khóa luận tốt nghiệp Văn học: Từ Hán Việt trên báo Bạc Liêu

84 2 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Từ Hán Việt Trên Báo Bạc Liêu
Tác giả Le Van Hieu
Người hướng dẫn Nguyen Van No
Trường học Đại Học Bạc Liêu
Chuyên ngành Văn học
Thể loại Khóa luận tốt nghiệp
Năm xuất bản 2012
Thành phố Bạc Liêu
Định dạng
Số trang 84
Dung lượng 5,76 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Tuy nhien, theo quan diem ciia Nguyen Van Khang, "7iV Han Viet la tir muon ciia tieng Han, duac doc bang each doc Han Viet, viet bang chu quoc ngu: Cdch doc Han Viet la he thong each doc

Trang 1

TRCtfNG 901 HOC VO TRtfCfMG TOflN

KHOA KHOA HOC CO BAN

KHOA LUAN TOT NGHIEP

CHUYEN NGANH VAN HOC

TIT HAN VIET TREN BAO BAC LIEU

Giang vicn hiring dan:

Trang 2

LOI CAM TA

so^c#

Truac tien, em gui lai cam ta chan thanh, sau sic nhat den thay giao, Pho

Giao su Tien si Nguyen Van No nguai da tan tinh giup da, huang dan em trong

suot qua trinh thuc hien khoa luan

Em cung xin bay to lai cam ta sau sac tai nhung thay, co giao da giang day

cho em trong suot bon nam qua, nhung kien thuc ma em nhan dugc tren giang

duang dai hoc la hanh trang giup em vung buac trong tuang lai.

Em cung muon gui lai cam ta den cac co chu, anh chi trong Ban bien tapToa soan bao Bac Lieu da tan tinh cung cap nhung thong tin bao chi bo ich cho em

trong qua trinh thuc hien khoa luan

Cuoi cung, em muon gui lai cam ta chan thanh nhat den cha me, nhung nguai da kip thai dong vien, giup da em vuat qua kho khan trong cuoc song.

Bac Lieu, ngay 15 thang 6 nam 2012

Sinh vien thuc hien

Le Van Hieu

Trang 3

LOI CAM DOAN

Toi xin cam doan rang luan van nay la do chinh toi thuc hien, cac so lieuthu thap va ket qua phan tich trong luan van la trung thuc, khong trung vai bat cu

de tai nghien cuu khoa hoc nao

Sinh vien thuc hien

Lc Van Hieu

Trang 4

PHIEU DANH GIA LUAN VAN TOT NGHIEP

(Giang vien hw&ng dan)

1 GlANG VIEN HUONG DAN: NGUYEN VAN NO

2 SINH VIEN THUC HIEN: LE VAN HIEU

3 MSSV: 0856010014 KHOA: I

TEN DE TAI: TU' HAN VIET TREN BAO BAC LIEU

NHAN XET CUA GIANG VIEN HUONG DAN

1 Danh gia chung qua trinh lam luan van tot nghiep:

1.1 Chuyen can:

1.2 Thai do:

1.3 Khac:

2 Danh gia luan van:

2.1 Dat van de (theo 5 buac):

2.2 Noi dung chinh:

Trang 5

2.3 Chu thich, thu muc:

2.4 Hinh thuc trinh bay:

2.4.1 Dung lugng (trang):

2.4.2 Khuonkho:

2.4.3 In an:

2.4.4 Trinh bay:

2.4.5 Chinh ta, ngu phap:

3 Danh gia, xep loai:

Danh gia:

Xep loai:

Can tha, ngay thang nam 20L

Giang vien huang dan(Ki va ghi ro ho ten)

Nguyen Van Na

Trang 6

TOM TAT NOI DUNG CHINH

Phan torn tat ngi dung chinh dugc chung toi trinh bai trong ba van de sau day:Ngi dung dau tien chung toi xin dugc trinh bay la cac khai niem ve tu HanViet, lich su hinh thanh va qua trinh phat triSn bao Bac Lieu

Ve khai niem tu Han Viet, tu Han Viet vai nhieu khai niem khac

nhau ciia nhieu nha nghien cuu khac nhau nhu: Bui Due Tjnh, Nguyen Nhu Y,Nguyen Thien Giap, Nguyen Van Khang tu nhung ket qua nghien cuu tren chochung ta thay rang tu Han Viet co nhieu each hieu a tung khia canh khac nhau,dan den nhung quan diem khac nhau

Tuy nhien, theo quan diem ciia Nguyen Van Khang, "7iV Han Viet

la tir muon ciia tieng Han, duac doc bang each doc Han Viet, viet bang chu quoc ngu: Cdch doc Han Viet la he thong each doc ciia nguai Viet doi vai chit Han, duac xdy dung tren co so ngu dm tieng Han thai trung dai (khodng the ky thu VII) '' va " nha co he thong cdch doc Han Viet ma trong tieng Viet co mot khoi luang khd Ian cac tir Han Viet, vi du nhu: dong, tdy, nam, bac, dong, tinh, hod binh, kien thiet, binh minh " [10, tr 50] Chung toi cung tan thanh theo quan diem

nay.

Con ve lich su hinh thanh va qua trinh phat trien bao Bac Lieu dugcchung toi tim hieu, due ket qua tung tran duang vai su thang tram, phat trien cuachung Dieu chung toi muon khang dinh vai cac ban rang bao Bac Lieu cung nhucac ta bao cap tinh khac, deu dugc ban dgc don nhan rat nong nhiet, ho da damtruyen tai nhirng van de buc xuc cua xa hoi cua dat nuac den ban dgc, va la nguaiban trung thanh vai ban doc, vai y chi ciia nhan dan trong ngoai tinh ma hg co djp

phan anh

Bao Bac Lieu, tuy la ljch su hinh thanh va qua trinh phat trien khong launhung nhung gi dat dugc trong nhung nam qua la rat Ion Tu ta bao it nguai bietden thi gia dugc ban dgc trong va ngoai tinh don nhan Bao Bac Lieu khongngung tang len ca ve so lugng, Ian chat lugng Phuc vu tot nhu cau ciia ban doc

Ngi dung thu hai la gia tri van dung tu Han Viet tren bao Bac Lieu Day langi dung dugc chung toi trinh bay rat can than, kT luang trong phan chuong 2 ciialuan van Chuong nay, chung toi da tien hanh su dung phuong phap phan tich tuHan Viet co tu thuan Viet co nghTa tuang duang, sau do, chung toi con dungphuang phap so sanh, doi chieu vai nhau nham dim ra cai nhin dung dan ve each

Trang 7

su dung tu Han Viet dugc dung trong bao Bac Lieu Ngoai ra chung toi con dung

cac phuang phap phu khac nhu: liet ke,

Vi du:

" Phat huy vai tro, tiem ndng, sire sang tao va khd ndng dong gop caonhat ciia phu nu trong thai ki day mqnh cons: nghiep hoa, hien dai hoa dat nude

va hoi nhdp quoc te" (Muc PACE, so 2064, ngay 13/3/2012, tr 3).

Hai cum tu hien dai hoa, cong nghiep hoa mang sac thai bieu cam duang tinh, co tinh chat thanh nha Tuy nhien, khi dua cong nghiep hoa di cung hien dai

hoa cho ta thay su can xung song doi ciia hai cum tu nay, lam cho ngon ngu bao

chi trang trgng, the hien dugc thu ngon ngu mai, cau van them sinh dong, sac netvai phong each the hien ro rang

Day co the xem nhu cum tu khuon mau co cong nghiep hoa thi se co hien dai hoa Chinh yeu to nay lam cho thong tin dua den ban dgc nhanh ggn hon,

chuan xac han, khong lam mat thai gian cho nguai the hien cung nhu nguai tiepnhan van ban.

Qua phan tich danh gia nhu tren giup cho chung toi rut ra bai hgckinh nghiem, tranh dugc nhung sai sot trong viec van dung tu Han Viet tren cacngon ngu bao chi va ca trong giao tiep hang ngay khi co tu Han Viet xuat hien

Ngi dung cuoi cung, chiing toi cung tien hanh phan tich danh gia sau dodung cac thao tac so sanh, doi chieu, de tu do rut ra dugc nhung thanh cong vahan che trong qua trinh van dung tu Han Viet tren bao Bac Lieu Dong thai, neulen mot van de hien nay la giu gin su trong sang tieng Viet

* * *

Trang 8

Chuong 1: Khai quat ve tir Han Vict va bao Bac Lieu 6

Chuong 2: Dae diem ciia tir ngu- bao chi va van dung tir Han Viet tren bao Bac

2.1.2 Tu ngu trong cac bai phong van, phong su 29

2.1.4 Tu ngu ket hgp giua yeu to thuan Viet va Han Viet 31

Trang 9

2.1.6 Tu ngu trong cac tieu pham 322.2 Viec van dung tir Han Viet tren bao Bac Lieu 33

2.2.2 Khao sat viec van dung tir Han Viet tren cac van ban bao chi 34

Chuong 3: Nhung thanh cong va han che ciia viec sir dung tir Han Viet tren

Trang 10

Tir Han Viet tren bao Bac Lieu

QUY U'OC VIET TAT

1 Ten bao va cac quy uoc trong van ban bao chi

- Bao BL - Bao Bac Lieu

- CB- PV- NV - Can bo- phong vien- nhan vien

- TTTS Tin tire, thai sir

- TTQC Thong tin, quang cao

- PACL - Phan anh cong luan

- PT- TH - Phat thanh- truyen hinh

2 Cac quy uoc viet tat khac

- BCH - Ban chap hanh

- BDTX - Boi duang thuang xuyen

- CSDTTP - Canh sat dieu tra toi pham

- CNVC- LD - Cong nhan vien chirc- lao dong

- DTTP - Dieu tra toi pham

- UBND - Uy ban nhan dan

- TB- VP - Thong bao- van phong

- QSDD Quyen sir dung dat

- GV THPT - Giao vien Trung hgc pho thong

- TNCS Thanh nien cong san

- NTTS - Nuoi trong thiiy san

- NN & PTNT - Nong nghiep & phat trien nong thon

- VH- TT va DL Van hoa- Thong tin va Du lich

* * * *

Trang 11

Tir Han Viet tren bao Bac Lieu

Dang va Nha nuac ta de ra: nang cao dan tri, dao tao nhan lire va b6i duang nhan

tai; cot loi ciia viec day manh giao due la cai tien phuong phap, nang cao chatlugng day va hgc Doi vai hgc sinh, sinh vien van de sir dung dung ngon ngu tiengViet ciing la mot van de het sire kho khan Mac du, a moi cap hgc, bg mon tiengViet deu dugc dua vao giang day song song vai nhung bo mon khac, trong do comot so bai day ve tu Han Viet, song, nhin chung mot so hgc sinh, sinh vien da hieusai nghla ciia til' Han Viet dan den truong hgp ngg nhan dang tiec khi dat cau, ngay

ca nhung sinh vien Dai hgc chuyen nganh Ngir van Co the ke ra day mot so loithuang gap nhu:

- Diing tir sai phong each:

Vidu,:

Ong ay bi benh da hy sinh horn qua (bai lam ciia hgc sinh).

Thay vi noi: Ong ay bi benh da tir trdn horn qua.

Vi du2:

Cha toi dang trims tu lai can phong.( bai lam ciia sinh vien)

Thay vi noi: Cha toi dang sua chira lai can phong.

- Sir dung tir khong dung:

Vi du3:

Nha van phai xdm nhdp vao hien thuc dai song de tim tu lieu (bai lam ciia

hgc sinh)

Thay vi noi: Nha van phai thdm nhdp vao hien thuc dai song de tim tu lieu.

Nguyen nhan la do cac ban khong hieu, hieu sai nghTa cung nhu pham visir dung ciia tu Han Viet, dua vao mot van canh khong hop phong each Nhu vay,muon tao lap van ban dung thi nguai noi (viet) can co mot von tir vung Han Vietphong phii va phai hieu dugc pham vi sir dung ciia tir Han Viet de sir dung cho phiihgp

Trang 12

Tir Han Viet tren bao Bac Lieu

Con thuc te, do nhieu nguyen nhan khac nhau, ca khach quan Ian chu quan,

ma mot bo phan nho nha bao chi mai chu trgng tai noi dung chu chua de y gi tai

hinh thirc dien dat thong tin Bai vay, ho vo tinh bo qua cac loi ve ngon tu a moi cap do: tir, cau, doan, tham chi ca bo cue van ban Khong noi dau xa, ngay ca baoVan nghe, ca quan trung urong ciia Hoi Nha van Viet Nam, dien dan ciia cac bacthay ve ngon tir cting mac cac loi nhu: Chinh ta thieu chuan xac, cau thieu thanhphan nong cot, tir dung khong diing nghTa [15, tr 11-14] Nhung sai sot nhu vay gay ra nhung tac hai nghiem trgng vo cimg, lam hieu qua tiep nhan thong tin bigiam sut, lam cho nguai dgc kho hieu, hieu nham, hieu sai van de

Vi du4:

Dem Gala vai " Uoc gi", My Tarn da lam that vons vi sir cu mon cua bai

hat cung nhu mot phong each bieu dien nham chan" (Van hoa)

Thay vi viet: Dem Gala vai "U'ac gi", My Tarn da lam khan gia that vgng vi sir cumon ciia bai hat "

Trong khi, phuong tien thong tin dai chiing dugc nhieu nguai quan tarn, timhieu; them vao do, chung thuang dugc coi la chinh xac nhat trong viec dung ngontir Chinh vi the, cac sai sot ve mat nay ciia cac phuong tien thong tin dai chung ratnhanh chong tra thanh sai sot chung ciia toan xa hoi Tir day, nay sinh mot van dekha quan trgng nhung chua dugc quan tarn dung mire: van de trach nhiem cua nhabao trong viec noi dung va viet dung, nham gop phan gift gin sir trong sang ciiatieng Viet, va cimg co nghla la gop phan giu gin ban sac van hoa dan toe

1.2 Ly do chu quan

Qua hgc tap bg mon Han Norn va ngon ngu a truang dai hgc, chiing toinhan thay tu Han Viet co rat nhieu dieu hay, no dong gop khong nho cho viec hgctap bg mon Ngir van Do vay, thiet nghT, khi hgc tap mon Ngu van, cac ban nenphai co von tir Han Viet nhat dinh va co kha nang giai thich tir Han Viet de tiepthu cac tac pham van hgc Viet Nam trung dai, van hgc Trung Quoc va nhat la sirdung chiing trong giao tiep cuoc song, trong ngon ngu bao chi sau khi ra truang larat can thiet.

Chinh vi vay, chiing toi chon lam de tai nghien cuu ciia minh la: TU' HANVIET TREN BAO BAC LIEU

Qua nghien ciru, de tai se cho chiing ta biet dugc viec sir dung tir Han Viettren cac to bao noi chung va tren bao Bac Lieu noi rieng, nhirng loi thong thuanggap phai Tu do, dua ra dinh hirong cho each dien dat ciia minh khi sir dung tir

Trang 13

Tir Han Viet tren bao Bac Lieu

Han Viet tren bao, tren van ban Dong thai, giiip moi nguai am hieu han ve tir HanViet vai net dac sac ciia no.

No con la diem khai dau cho kha nang thich irng vai moi truang tu nghiencuu ciia toi trong ltnh vuc khoa hoc Day cung la so thich, la dieu kien cho toi tientai nghien cuu xa han nira trong ITnh vuc khoa hgc ma toi cam thay yeu thich

2 LJCHSU VANDE

Tren thuc te, truac nay da co mot so cong trinh nghien ciru, hoi thao ban vetir Han Viet sir dung trong bao a nhieu khia canh khac nhau:

Tac gia Pham Anh Tii, Chu Bich Thu trong quyen 'Tieng Viet va chir viet"

da cho chiing ta mot so nhan xet ve each sir dung tu ngu moi trong bao The Thao

va Van Hoa (tir nam 2000 den 3/2005) [20, tr 111- 119] Trong do co de cap tai tuHan Viet dugc phan loai theo nguon goc ciia chiing

Con Trinh Sam trong "Hoi thao Giao Due ngon ngu1 tai Viet Nam" vai bai

viet "Dac diem ngon ngir bao chi nhin tir boat dong bao chi a Thanh Pho Ho Chi Minh".[\l, tr 400- 460] Lai de cap den nhung dac diem ciia tu ngu, trong do co

tir Han Viet va cac lap tir Han Viet dirge cau tao moi

Tac gia Dang My Hanh, trong "Ngir hoc tre 2007", cho chiing ta co each

nhin ve vai tro ciia nha bao trong viet giu gin sir trong sang cua Tieng Viet- yeucau cap thiet ciia bao chi Viet Nam trong thai ki hoi nhap hien nay: mot so thieusot thuang gap va nhirng nguyen nhan chii yeu [7, tr 80]

Ngoai ra, An Chi cung trong "Hoi thao Giao Due ngon ngir tai Viet Nam "

da chii y ban den chu de tac hai ciia nhirng cai sai ve ngon ngir tren cac phuongtien thong tin dai chiing [8, tr 15]

Ben canh do, con co cac cong trinh khao sat tir Han Viet a cac phuong diencung dugc nghien ciru rat phong phii nhu:

Dang Dire Sieu trong quyen "Day va hoc tir Han Viet a truang Pho thong"

da chii y nghien ciru a khia canh nhan dien tir Han Viet qua cai nhin lich sir de

tu do de ra phuong huang nam vung von tir Han Viet Mot so tac gia khac thi

lai nghien ciru tim ra meo de giai nghTa tir Han Viet nhu a quyen "Meo gidi

nghia tir Han Viet va chira loi chinh ta" ciia tac gia Phan Nggc, Tac gia

Nguyen Tai Can trong quyen "Sir hinh thanh cdch doc Han Viet" lai chii y a

phuong dien each dgc va xuat xir ciia each dgc Han Viet Ngoai ra, chiing ta

con thay bai nghien ciru ciia tac gia Nguyen Van Khang: "He thong kien thirc

Trang 14

Tir Han Viet tren bao Bac Lieu

tieng Viet trong nha truang ", de cap den phuong phap day hgc tu Han Viet hien

nay a nha truang pho thong, dieu do ggi ma cho de tai ciia chiing toi rat nhieu Mac du, sir quan tarn nghien cuu ve tir Han Viet tuong doi phong phii,deu khap cac mat, nhung de khao sat tir Han Viet tren mot dja ban cu the, tren baoBac Lieu thi chua co cong trinh nao

3 VIUC TIEU VA PHAM VI NGHIEN CUU

3.1 Muc tieu nghien cuu

Khi chpn de tai nay, chiing toi da xac dinh hai muc tieu de tai nhu sau:

3.1 Chiing toi muon thong qua khao sat thuc te tu Han Viet tren bao BacLieu de co nhirng ket qua trong viec sir dung tir Han Viet ciia cac nha bao tren diaban tinh Viec thong ke sir xuat hien cua tu Han Viet nham giup chiing toi co each nhin toan dien ve nhung yeu kem va cac loi thuang gap trong viec hieu va sir dung

tu Han Viet, tir do rut ra mot so nhan xet buac dau.

3.1 Sau khi hieu dugc viec sir dung tir Han Viet tren bao Muc dich cuoiciing cua chiing toi la de ra nhirng thanh cong va han che ciia no, tuc la se nangcao kha nang giai thich nghia va sir dung tir Han Viet Dong thai khac phuc nhirng loi phong each khi dung tir Han Viet trong each viet va the hien van ban, Ngoai

ra, de tai con mong muon de ra mot so kien nghi gop phan nang cao k£t qua sirdung tu Han Viet tren bao chi hien nay

3.2 Doi tuong va pham vi nghien ciru.

3.2.1 Doi tuong nghien cuu:

Buac dau luan van khao sat sir xuat hien ciia tir Han Viet tren bao

Bac Lieu (trong mot thang bao, 4 tuan, 144 to cu the)

Sau do luan van di sau vao khao sat tirng phuong dien nhu: van bancung cap tin tuc, van ban phan anh cong luan, van ban thong tin, quang cao,

ma co sir xuat hien ciia tir Han Viet Qua do, rut ra dugc nhirng thanh cong

va han che ciia no.

3.2.2 Pham vi nghien cuu:

3.2.2.1 Pham vi khong gian: trong bao Bac Lieu.

3.2.2.2 Pham vi thai gian: trong mot thang bao.

3.2.2.3 Pham vi noi dung: khao sat each diing til' Han Viet tren bao

Bac Lieu va chii yeu la lop tir Han Viet co tir thuan Viet dang nghia

Trang 15

Tir Han Viet tren bao Bac Lieu

4 PHUONG PHAP NGHIEN CUU

Truac het chiing toi lam phuong phap thong ke sir xuat hien tir Han Viettren bao qua cac so da phat hanh (trong mot thang bao, 4 ki, 144 toi bao)

Ke den chung toi, phan tich, tong hgp lai de rut ra nhung thanh cong va hanche, khi sir dung tir Han Viet vao trong phong each bao chi

Sau ciing chiing toi tien hanh phuong phap so sanh

Ngoai ra trong nghien cuu chiing toi con sir dung cac phuong phap khacnhu: doi chieu, liet ke, nham ho trg lam ro cho cac phuong phap tren

5 CAU TRUC LUAN VAN

Ngoai phan ma dau, ket luan, phu luc, muc luc, tai lieu tham khao, quy uocviet tat luan van gom co 3 chuong:

Chuong 1: Khai quat tir Han Viet va bao Bac Lieu

Chuong 2: Dac diem ciia tir ngir bao chi va viec sir dung tir Han Viet tren

bao Bac Lieu.

Chuong 3: Nhung thanh cong va han che ciia viec sir dung tir Han Viet tren

bao Bac Lieu.

* * * *

Trang 16

Tir Hdn Viet tren bao Bac Lieu

CHUONG 1: KHAl QUAt VE TU HAN VIET VA BAO BAC LIEU

1.1 khAi quAt ve tu hAn VIET

1.1.1 Khai niem

Ve thuat ngir tir Han Viet, tir truac den nay, cac nha nghien ciru ngonngu1 hgc da dua ra nhieu khai niem khac nhau Chiing toi xin ban mot so quanniem nhu sau:

Nam 1972, trong cong trinh Van pham Viet Nam (Gian di va thuc dung), Biii Dire Tinh da neu mot so each hieu dan gian ve tir Han Viet nhu sau: "Co the dinh nghia mot cdch gian di rang tieng Hdn Viet Id nhirng tieng Hdn phat dm theo loi Viet Ban ddu no Id nhirng chir Hdn ma khi hoc trong sdeh Trung Hoa, cac nha tri thirc nuac ta doc trai di theo giong Viet " [19, tr 10].

Nam 1979, trong chuyen luan noi tieng ve tieng Viet lich sir, Nguon goc va

qua trinh hinh thanh cdch doc Hdn Viet, GS TS Nguyen Tai Can neu len tam

quan trgng va nhirng dieu kien lich sir, van hoa cho qua trinh hinh thanh ten goi,each doc tir Han Viet Tuy vay, qua cong trinh cua minh, GS Nguyen Tai Cancimg chua dua ra each dinh nghTa cu the ve tir Han Viet

Nam 1998, Nguyen Nhu Y trong Tir dien giai thich thuat ngirngon ngirhoc

da cho rang: "Tir tieng Viet co nguon goc tir tieng Hdn, duac nhdp vao he thong tir

vung tieng Viet, chiu su chi phoi cua cac quy ludt ngir dm, ngirphap va ngir nghTa cua tieng Viet, con goi Id tir Viet goc Han " [21, tr 369].

Nha Tir vung hgc Nguyen Thien Giap trong giao trinh Tir vung hoc tieng

Viet (ban in nam 1998) cung khang dinh: "Cac tu ngu goc Hdn doc theo am Hdn Viet, goi tat la tu Hdn Viet" [9, tr 241 -242].

Xuat phat tir quan diem lich sir, Le Dinh Khan trong chuyen luan Tir vung

goc Hdn trong tieng Viet cung thong nhat vai quan diem ciia Nguyen Nhu Y, ong

khang dinh: "Tir Hdn Viet la lop tir Hdn ma tieng Viet vay muon tir dai Duang va

dua tren ca so'dm doc a TruangAn la dm doc chinh thai bay gia " [12, tr 60].

Theo quan diem ciia Nguyen Van Khang, "Tir Hdn Viet Id tir muon ciia

tieng Hdn, duac doc bang each doc Hdn Viet, viet bang chir quoc ngir Cdch doc Hdn Viet Id he thong cdch doc cua nguai Viet doi vai chir Hdn, duac xdy dung tren ca sa ngir dm tieng Hdn thai trung dai (khoang the ky thir VIT) " va " nha co

he thong each doc Hdn Viet ma trong tieng Viet co mot khoi luang kha Ian cac tir

Trang 17

77/- Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

Hdn Viet, vi du nhu: dong, lay, nam, bac, dong, tinh, hod binh, kien thiet, binh minh " [10, tr 50] Chiing toi cung tan thanh theo quan niem nay.

Tuy theo tung giai doan, cac am nay khi du nhap vao nuac ta da chiu sir chiphoi ve quy luat ngir am tieng Viet va da tra thanh am ciia nguai Viet Do do, theoquan diem ciia nhom tac gia Nguyen Ngpc Quang va Huynh Chuong Hung trong

chuyen de Tir Hdn Viet vai viec giang day tieng Viet va Van hoc a truang pho thong trung hoc (Tai lieu BDTX cho GV THPT chu ky III) da nhan djnh rSng: "tir Hdn Viet la lop tir co goc tir tieng Hdn, ve ca ban duac doc theo dm thai Trung co chii yeu la dm dai Duang Rieng dm doc thuang co, co nguai goi Id dm co Hdn

Vief\ [16, tr 12].

Tieng Viet va tieng Han deu la nhirng ngon ngu co lich sir lau dai Sirtiep xiic giira hai ngon ngir nay bat dau tir khi nha Han bat dau xam chiem nuac ta.Trong qua trinh tiep xiic, he thong tir vung tieng Viet tiep nhan mot khoi lugng tirngu Ion ciia tieng Han, hien tugng tiep nhan tir ngu1 tieng Han dien ra khong giongnhau qua cac thai ki ca ve hinh thuc va muc do Vao dai Duang, tieng Viet da tiepnhan co he thong mot lugng tir ngir tieng Han rat Ian bang con duang sach va,nhirng tir nay nhap vao tieng Viet duai dang ngir am dai Duang

Mac du, co nhirng thai ki nuac ta bj phong kien Trung Quoc tam thai thongtri, nhung ve ca ban chiing ta khong con chiu anh huomg true tiep ciia Trung Quoc.Cac trieu dai phong kien ciia Viet Nam mac du van lay chu Han lam ngon nguchinh thirc ciia nha nuac, song vi khong quan he true tiep vai tieng Han nhu truacnira cho nen trong khi ban than tieng Han trai qua cac trieu dai da bien doi ratnhieu, nhung a Viet Nam chir Han van dugc doc nhu dang ngti' am ciia tieng Handai Duong, each dgc do ton tai cho den ngay nay va dugc goi la each dgc HanViet Cach dgc Han Viet la each dgc chu Han a Viet Nam ciia nguai Viet Nam Sovai ngir am ciia chu Han a dai Duong thi each dgc Han Viet da dugc Viet hoa itnhieu cho phii hgp vai he thong ngu am ciia tieng Viet Tir khi co each dgc HanViet thi tat ca cac tir Han dugc tiep nhan theo con duang sach va deu dugc doc

theo am Han Viet.

Tir Han Viet la nhung tir goc Han dugc dgc theo am Han Viet Tir Han Vietchii yeu dugc diing trong ngon ngir van viet, mang sac thai lich sir, trang nghiem.Tir Han Viet hien nay bao gom: tir Han Viet co, tir Han Viet va tir Han Viet da bjViet hoa Tir Han-Viet da gop phan lam phong phii von tir ciia tieng Viet, nhieukhi khong tim dugc tir thuan Viet tuong duang de thay the

Trang 18

Tir Hdn Viet tren bao Bac Lieu

1.1.2 Nguon goc

Lich sir Viet Nam da trai qua

D6I HOC VO TRtTdNG TOfiN

THU VIEN

b6n flgan nSiu xay dung va pha trien, trong

do, dat nuac ta da co han mot ngan nam chiu ach do ho va cai tri ciia phong kienphuong Bac Duoi sir tac dong do, dan toe Viet Nam it nhieu chiu sir dong hoa ciia

nguai Han /S tren nhieu phuong dien va lTnh vuc khac nhau ciia dai song: chu

viet, van hoa, suy nghT, loi song, each an a, cac phong tuc tap quan Mac du,trong qua trinh chiu sir tac dong va dong hoa do, dan toe Viet da co y thuc rat caotrong viec gift gin ban sac, phong tuc tap quan, lai an tieng noi rieng cho dan toeminh nhung van khong the tranh khoi nhirng tac dong, anh huong sau sac ciia nenvan hoa Trung Hoa ma truac net la a phuang dien van hoa, tu tuong, sau do la aphuong dien ngon ngu, chir viet

Ve phuang dien van hoa, tu tuong, giong nhu mot so quoc gia khac a khuvuc chau A nhu Nhat Ban, Han Quoc, Dai Loan, Trieu Tien van hoa Viet Namcung chiu anh huong rat Ian tir Trung Hoa Co the noi, van hoa Trung Quoc vainhieu dac diem dac sac, da dang da chi phoi mot phan Ion nen van hoa Viet Namtii' each song, each nghT ciia nhung nguai dan thuang cho den bac vua chua VietNam ngay xira va cho den tan ngay nay

Ve phuang dien ngon ngir va chu viet, cung khong nam ngoai quy luat tacdong co ban do Van hoa Viet Nam trong qua trinh Han hoa va chong Han hoa,mot so lugng Ian cac tir Han da dugc dua vao ngon ngu nuac ta va tra thanh motphan ciia ngon ngu Viet Chu Han xam nhap vao tieng Viet da hinh thanh nen hethong goi la he thong tir Han-Viet bang each dgc nhung chu Han theo am hien cocua tieng Viet Ngoai ra, con co cac yeu to Han Viet cimg da dong gop lam phongphu cho ngon ngir giao tiep ciia nguai Viet, cac tir Han Viet van chiem mot solugng rat Ian trong chu viet va tieng noi ciia nguai Viet ngay nay Dieu do daminh chung cho sir anh huong rat sau sac va ben chat cua nen van hoa, ngon nguHan den van hoa va ngon ngir nuac ta Sir anh huong do keo dai cho den ngay

nay.

Khao sat cac loai ngon ngir thong dung tren the giai nhu tieng Nga, tiengAnh, tieng Phap nguai ta van co the thay khong it nhung tir ngu vay mugn hoaclay nguon goc tir cac ngon ngu khac Tieng Viet ciia chiing ta cung the Dieu ta cothe de thay nhat a day la duang phan giai giua hai lop tir ngu: lop tir ban ngu (congoi la lap tir thuan Viet) va lap tir co nguon goc nuac ngoai (con goi la lap tirngoai lai, trong do co tir Han Viet) [2, tr 10]

Trang 19

Tir Hdn Viet tren bao Bac Lieu

Duoi sir tac dong manh me ciia van hoa Trung Hoa, tieng Viet cung co dieukien tiep xiic vai tieng Han tir lau dai thong qua nhieu con duang va each thuckhac nhau Khao sat nguon goc, chiing ta co the chia qua trinh du nhap ciia tiengHan va he thong tir tieng Viet thong qua hai giai doan chinh: mot la giai doan tirdau Cong nguyen den dau doi Duong (dau the ki VIII); hai la giai doan tir doiDuong (the ki VIII the ki X) tra ve sau Hai Ian tiep xiic Ian nay cung cap cho tirvung tieng Viet hai nguon goc tir Han ma nhu truac nay van quen goi la tir co Han

Viet va tir Han Viet [3, tr 10]

Cac tir co Han Viet la nhung tir co nguon goc tir tieng Han dugc du nhapvao tieng Viet ngay tir dau khi chir Han xam nhap vao nuac ta (dau the ki VIII),con mang nhieu net am van ciia tieng Trung Quoc truac dai Duang Do co loi the

di vao tieng Viet ngay tir dau, cac tir nay da dong hoa trong ngon ngti' Viet, trathanh mot phan "khong the thieu" ciia he thong tir tieng Viet Mac du co nguongoc Han co nhung cac tir loai nay da tra thanh tir ciia tieng Viet va nguai VietNam ai ciing co the hieu dugc nghTa va sir dung nhung tir nay nhu cac tir thuan

Viet khac.

Vi du nhu: Huynh de, phu man, phii cudng,

Ben canh do, mot bo phan khong nho tir Han Viet khi du nhap vao VietNam lai bi anh huong ciia tieng ban dja, khien cho am dgc ciia chiing bi thay doi

de phii hgp vai loi phat am ciia nguai Viet Nhom tir nay ggi la tir Hdn Viet bi Viet

hoa nhu: can jfr thanh gdn, sang J^ thanh giudng, can Jjf thanh gan

Nhung tir nay da dugc nguai Viet dgc thanh am chuan ciia chung theo hethong ngu am ciia minh Mot bo phan tir ngu van dugc ggi la tir Han Viet vi chiingbao gom ca nhirng tir von khong phai la goc Han ma la do nguai Han da vay mugntir trong mot so ngon ngu' khac, tiep theo lai dugc nguai Viet phien thiet va dgcchiing theo am Han Viet nhu nhung tir khac

Trang 20

Tir Hdn Viet tren bao Bac Lieu

Vidu,:

Tir co nguon goc Nhat Ban nhu: truang hop *§ii, nghia vu Hlf&, kinh te

CBS, thu tuc ¥H, bien chirng $$ff, xa hoi tt#, phat trien UrM, nghien ciru

ffl$\,, nong nghiep HH

Tii' xuat phat tir tieng Phan (Sanskrit) nhu: Phat ddiftifc, Met ban /138, Di

LacMW), Thich Ca Man Ni ¥fjl#Jg

Tir co nguon goc tu ngon ngu Chau Au nhu: Cau lac bo i^!?!qP, Anh Cat

Lai ^S^IJ, Mac Tu Khoa WMfA, Na Phd Luan <tflS^, Gia Na Dai iP^A

Mot so tii' mang nguon goc Han nhung lai du nhap theo con duang khaungu ciia nhung nguai noi phuang ngu tieng Han, nhom nay co s6 lugng khong

nhieu cting khong anh huong dang ke den tieng Viet, chang han nhu: xi dau, mi chinh, hodnh thanh, xd xiu, chi ma phu (che me den), phe ngi (ca phe sira), xi quach (xuang heo hay bo ham nhir), sui cdo vk nhung tir do nguai Viet tao ra

nhung sir dung yeu to cau tao co nguon goc Han thi cung dugc ggi la tir Han Viet

Chang han: y si, dac cong, the cong, cong an, thiic bach, dai doi, tieu doan, thieu

ta, tdu thuy, tdu hoa,

Ngoai ra, con co lop tir Han Viet co tir thuan Viet co nghTa tuong duang:Chiing la hien tugng hai yeu to ngon ngu ngang nghTa nhau nhung lai khac nhau

ve nguon goc.

Vi du2:

Bang 1.1: Tir Han Viet co tir thuan Viet co nghia tuong duong

(Nguon: boo Bac Lieu 2012)

Nhin chung, chu Han du nhap vao nuac ta rat sam, theo nhung con duangkhac nhau de den vai tieng Viet Ben canh viec tiep thu san pham ngon ngu moi,

Trang 21

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

ong cha chiing ta luon luc nao cung tiep thu theo quan niem co chgn lgc, tren co sogiti' gin sir trong sang tieng Viet Khong phai ngau nhien, ma Bac Ho ciia chiing ta

da dan: "Nhirng tir khong dich duac thi phdi muon tieng ciia cac nude Nhung chi

muon khi that can thiet, va da nnran thi phai muon cho dung ".

Nhu vay, tieng noi ciia cac dan toe tren the giai noi chung, tieng Viet noirieng luon co sir giao thoa trong each the hien Nhu chinh sir giao thoa do da gopphan quan trgng lam phong phii ngon ngu ciia moi quoc gia

1.1.3 Dac diem

Chii' Han la van tir cau tao theo loi chu vuong, dugc sang tao vao loaisam nhat the giai Luc dau, no la chu' viet rieng ciia nguai Han Nhung ve sau nodan dan tro nen pho bien Ian ra toan Dong Nam A, de lai mot anh huong sau sac, acac nuac nhu: Viet Nam, Trieu Tien, Nhat Ban, cimg nhu nhieu vung dan toe trenthe giai khac Nhu truac nay, chiing ta hgc chir Han chii yeu la viet sach, sang taccac van ban can thiet, coi chu Han chi la mot cong cu, chir chiing ta chua xem chuHan la mot doi tugng nghien cuu

Nhung buac sang nhung thap nien ciia the ky 19 dau 20, hoan canh lichsir lai dat ra kha nhieu van de moi cho ban than tir ngu Han Viet, a Trung Quoc, aViet Nam cung nhu toan vung trong khu vuc

Chu' Han la van tir vo cimg phong phii nhu cung vo ciing phuc tap, gay ratnhieu kho khan cho viec pho cap chiing trong toan xa hoi Chiing chii'a dungnhirng dac diem ngir phap nhu: Trong tieng Viet, cac tir Han-Viet lam thanh mot lap vai nhirng dac diem ngir phap rieng Cac tir to Han-Viet tuy ciing chira dungnhung moi quan he cii phap (dang lap hoac chinh phu) ro ret khong kern cac tii' tothuan Viet nhung moi quan he cu phap nay chat che han nhieu Ma mot trongnhung nguyen nhan chinh la each dat tir ngugc (phu truac, chinh sau) so vai cac tir

to thuan Viet Co the neu ra mot cap vi du dien hinh:

Vi du3:

Xa thii Nguyen Van Ba

Nguai ban Nguyen Van Ba

Qua do, chiing ta co the thay, tir Han-Viet khong gay mau thuan trongeach hieu, con tir thuan Viet, neu khong co ngu canh xac dinh thi de gay hieunham Do tinh chat chat che ciia moi quan he cu phap nay cua tir Han-Viet nenchiing thuang dugc diing lam tir ngu chuyen mon hay thuat ngir khoa hgc Dacdiem cua loai hinh don lap am tiet tinh ciia tieng Han va tieng Viet da cho phep

Trang 22

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

tieng Viet tiep thu cac yeu to goc Han khong nhirng vai tu each la don vi tir vung

ma con ca vai tu each la nhung cong cu ngu phap.

Mat khac, tu Han Viet va thuan Viet dang nghTa khong chi khac nhau ve

nguon g6c ma chiing con khac nhau ca ve mau sac phong each, sac thai ynghTa va

s&c thai bieu cam.

/ 1.3.1 Ve sac thdiy nghia:

Tir thuan Viet thuang co sac thai ynghTa cu the con tir Han Viet dang nghTa

lai co sac thai ynghTa trim tugng, khai quat, trong cimg bieu dat mot khai niem.

Vi du4:

Bang 1.2: Tii thuan Viet thuong co sac thai y nghia (15, tr 116).

Tii Han Viet

Thao moc

Giang san Hanh phiic

Tii thuan Viet

Co cay Song ma Sung suang

Sir khac nhau nay, chiing ta de dang kiem chii'ng thong qua nhung ngu canh

van dung

Vi du5:

Chung ta chi co the noi: "Kuan ve cho cay co tot tuai" chii' chiing ta khong

the noi: "Xudn ve cho thao moc tot tuai".

Hoac khi ve tham que, chiing ta khong the noi nhu the nay: "Giang san Bac

Lieu that xinh dep "ma chi co the noi: "Song nui Bac Lieu that xinh dep ".

Chinh vi the, tir Han Viet mang tinh chat tmh tai, khong sinh dong, ggi

hinh Trong khi do, tir thuan Viet mang tinh chat sinh dong, ggi hinh.

1.1.3.2 S^c thai bieu cam:

Tuy co nghTa tuong duang, nhirng dai bo phan tir Han Viet co sac thai bieu cam duang tinh con thu^n Viet co s&c thai bieu cam trung hoa hoac am tinh.

Chiing ta de dang nhan ra khi so sanh chiing vai nhau:

Trang 23

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

Vi du.

Bang 1.3: Sac thai bieu cam tir Han Viet va thuan Viet (15, tr.119).

Tir Han Viet

Chinh sir khac nhau nay dan den net doi lap giua hai tinh chat: Thanh nha/khiem nha giua tir thuan Viet va Han Viet dang nghTa Tir Han Viet co sac thaibieu cam duong tinh nen co tinh chat thanh nha

Vi du7:

Tii' Han Viet con dugc dimg thay the cac tir thuan Viet ma khi de cap cacvan de sinh ly, ggi ten cac bg phan ca the con nguai gay cam giac tho tuc nhu: Dai

tien, tieu tien, hau mon,

1.1.3.3 Mau sac phong each:

Tir Han Viet nhin chung thuang dugc diing trong giao tiep co nghi thuc;con thuan Viet co nghTa tuong duang co mau sac da phong each hoac phong eachkhau ngu Dieu nay cho thay moi quan he giua sac thai bieu cam va mau sacphong each

Vi dux:

Bang 1.4: Mau sac phong each Tir Han Viet vol thuan Viet (15, tr.l 19).

Tir Han Vict (Giao tiep nghi thuc)

Tir thuan Viet (Da phong each)

Trang 24

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

Tir Han Viet do dugc diing trong giao tiep nghi thuc hoac chi dung trongvan chuong co nen lop tir Han Viet ggi tinh chat co kinh, khong thong dung.Trong khi do, tir thuan Viet do gan lien vai loi an tieng noi hang ngay, co mau sac

da phong each nen luon ggi tinh chat hien dai, thong dung Dong thai, cho ta thaysir kho khan khi giai thich nghTa, hieu nghTa ciia tir Han Viet

Vi du9:

1.1.4 Gia tri van dung

Tir Han Viet va thuan Viet dang nghTa co su doi lap ve dac diem tu tir rat

ro Van de quan trgng la phai van dung nhu the nao vao nhirng hoan canh va mucdich giao tiep cu the nham phat huy the manh ciia chiing Tii' Han Viet do co sacthai y nghTa trim tugng, khai quat nen thuang dem den nhung khai niem im lim,khong sac mau cu the, mang hinh anh ciia the giai y niem, thuang sir dung trongcac van ban co tinh nghi thuc, trang trgng

Diing tir Han Viet trong tieng Viet rat phirc tap Tuy vay, nhirng ket quaphan tich ve chiing da cho phep rut ra mot so gia tri van dung nhu sau:

Truac het, khi van dung tir Han Viet vao trong ngon ngu bao chi lam choban dgc, nguai tiep nhan cam thay doi tugng dang dugc the hien co sir trang trgng,cau van them sinh dong

Phu nir la tir Han Viet dugc van dung trong ngu doan nay la chinh xac nhat

khong the co yeu to nao thay the dugc Bai"Phu Nu" co sac thai y nghTa trim

tugng khai quat

Trong truang hgp nay cluing ta khong the thay bang tir thuan Viet co nghTatuong duong: dan ba, con gai hay mot tir thuan Viet nao khac

Vi nhu:

"Ngay 12/3, Dai hoi dai bieu dan ba, toan quoc Ian thir IX chinh thirc khai mac tai Ha Noi".

Trang 25

Tir Hdn Viet tren hdo Bac Lieu

"Ngay 12/3, Dai hoi dgi bieu con gai, toan quoc Idn thir IX chinh thirc khai

mac tai Ha Noi".

"Ngay 12/3, Dai hoi dai bieu dan ha,con sai toan quoc Idn thir IX chinh thirc khai mac tai Ha Noi".

Vi sac thai bieu cam ciia chiing khong khai quat dugc het

Dan ba la giai tinh nir da co gia dinh, dung tuoi Trong khi do, vi dii|0 co

tinh khai quat, ngoai nhung nguai Ian tuoi co gia dinh, con co nhung nguai chua

co gia dinh con nho tuoi, nhu vay tir thuan Viet dan ba the hien chua khai quat het

noi dung dang dugc phan anh

Mat khac, Con gai la giai tinh nir chua co gia dinh, con nho tuoi Ma vi dui0 lai co them yeu to dan ba thi moi khai quat het Cho nen, tir thuan Viet nay ciing

khong the sir dung de van dung trong truang hap nay

Con khi van dung tir thuan Viet dan ba, con gdi sir dung trong ngir canh

nay thi chiing qua tho tuc khong the hien sir trang trgng, ma con dai dong khohieu, khong khoa hgc doi vai ngon ngti' bao chi

Hay

Vi dui ]:

" , chii tich UBND Viet Nam Huynh Dam da den du va phat bieu chi dao

dai hoi" (Muc TTTS, so 2064, ngay 13/3/2012, tr.bia).

Phat bieu la neu len y kien, quan niem, tinh cam ciia minh ve mot van de

nao do (phat: noi ra; bieu: bay ra ngoai)

Phat bieu la tir Han Viet the hien sir trang trgng, diing trong giao tiep co

nghi thuc Trong truang hgp nay cung khong the thay the tu thuan vjet hay HanViet nao cho phii hgp

Mot mat, Phat bieu, noi, trinh bay co chung mot dac diem nham muc dich

the hien chinh kien, quan diem ciia minh truac mot van de cu the hoac da chuan

bi truac, co doi tugng tiep nhan, thuang thirc van de

Mat khac, phat bieu the hien sir trang trgng, thuang diing trong giao tiep co

nghi thirc

Trang 26

Tir Hdn Viet tren bao Bac Lieu

Con noi la tir thuan Viet thuang dimg trong giao tiep khau ngir.

Tir thuan Viet trinh bay thi thuang diing trong giao tiep khoa hgc, ciing it dugc dimg trong giao tiep nghi thirc nhu tir phdt bieu cho nen chiing ciing khong

phii hgp so vai ngir canh a vi dii| i

Vi dii|2:

" gia thu mua nguyen lieu thiiy san on dinh va co nhieu logi thiiy san tang

cao nen ngir dan co lai " (Muc TTTS, so 2058, ngay 28/2/2012, tr bia).

Trong truang hgp nay cimg the, ngu dan la nguai lam nghe danh ca, khivan dung tii' Han Viet vao trong ngu canh yeu to trang trgng da xuat hien

Khi tiep can thong tin ban dgc se cam thay nhung yeu to vat va, cue khociia nhirng nguai dan lam nghe danh ca mat di hoan toan, lai tang gia tri bieu datthem sinh dong

Trai lai, tu thuan Viet do co sac thai y nghTa cu the; do sac thai bieu camtrung hoa hoac am tinh nen thuang dem den cho chiing ta nhung hinh anh quenthuoc, gian di sinh dong, lam mau sac, mang hoi tho ciia hien thuc khach quan

Ngoai ra, cac tii' Han Viet ton tai nhu mot cau true chat che, thieu sir vandong, trong khi do, cac tir thuan Viet co nghTa tuong duang thuang co to chirc

mem deo, linh hoat han.

Vi diii3:

Han Viet

Thao moc khong the chuyen thanh moc thao Thien dja khong the chuyen thanh dia thien Giang son khong the chuyen thanh san giang

Thuan Viet

Song niii co the chuyen thanh nui song

Co cay co the chuyen thanh cay co Trai dat co the chuyen thanh dat trai

Ke den, khi van dung tir Han Viet vao trong ngon ngir bao chi lam cau vantro nen ngan ggn, chuan xac, ro rang

Vi diii4:

" Mire do tham canh con torn ngay cang cao, 6 nhiem moi truang "

(Muc PACL, so 2060, ngay 3/3/2012, tr 4)

Tham canh chiing ta co the tam giai thich la: Phuang thuc canh tac nang

cao nang xuat tang san lugng nong nghiep

Trang 27

Tir Hdn Viet tren bao Bac Lieu

Vi du!4, cho ta thay do chinh xac, ngan ggn ciia chiing trong each van dung

ma cluing ta khong the thay the them tir, cum tir Han Viet hay thuan Viet nao cho

chinh xac va ngan ggn bang tham canh.

Va lai, tham canh la tu Han Viet khong la, khong moi, chiing ta khong the

nao thay nguyen cum tii' 12 chu cho cum tir 2 chu de sir dung trong ngon ngir bao

Mo mat ta xem day nhu la mot can benh ve mat can phau thuat de lam cho

mat khoi benh.

Tuy nhien, dimg trong truang hgp nay chiing ta thay chua co tinh trangtrgng, tao nen mot cai gi do dang sg cho nguai benh

Thay vi chung ta co the trinh bay: "Thong bao ve viec phdu thuat mat mien

phi ciia doan bac sT Hoa Ky"

Phdu thudt mat ta nghe nhe nhang, khong co yeu to dang sg, ma cum tir nay

ciing tam chap nhan dugc, phan nao the hien dugc het ngi dung can truyen dat chonguai tiep nhan chiing

Ke tiep, dua vao yeu to ma ho, trim tugng, khong sinh dong, ggi hinh vandung tir Han Viet vao trong ngon ngu bao chi de nham muc dich cham biem, da

kich.

Vi dul6:

"Theo Chu tich Ho Chi Minh, nhirng nguai mac benh quan lieu, benh ban

gidy khong lam duac phai thai di" (Muc TTTS, so 2064, ngay 13/3/2012, tr 11).

Day la each tao ra sir cham biem tir mot yeu to tir Han Viet "Benh", (benh

la 6m) de roi ket hgp vai "quan lieu", "ban gidy" de tao ra nhung thir "Benh"

Benh quan lieu, benh ban gidy nham muc dich da kich nhung thoi hu tat xau ciia

nhung vi quan "thanh Hem" trong xa hoi

Benh quan lieu, benh ban gidy la mot thu benh ma khong nam trong danh

muc benh ly ciia cac bac sT, do la mot thu benh de cham biem De am chi nhungcon nguai bien chat, hach djch, lam kho, lam kho dan chiing

THU VIEN

Trang 28

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

Sir dung nhu the lam cho van ban the hien rat hay, tao nen sir dot pha moi.Giup cho nha bao the hien dugc dung y cua minh trong cong cuoc dau tranh vaivai tro la ca quan ngon luan

Cuoi ciing, tuy vao hoan canh, doi tugng cu the ma van dung tir Han Viet

hay thuan Viet lam cau van them sinh dong, chinh xac tao nen net dac sic rat rieng

ciia bao Bac Lieu so vai cac to bao khac.

Vi dii|7:

"Den du co ba Truang Thi Nghi, Pho Chu tich Hoi LHPN tinh; cac co cao

nien trong Hoi, dai dien nir CNVC- LD tren dia ban thanh pho" (Muc TTTS, so

2061, ngay 6/3/2012, tr bia)

Cao nien co nghTa la nguai Ian tuoi (cao: Ion; nien: nam, tuoi)

Cao nien la tir Han Viet diing trong giao tiep nghi thirc

Vi diiiX:

"Horn nay 6/3/2012, CLB Nguai cao tuoi tluioc trung tam VH- TT tinh to

chirc buoi lien hoan van nghe cho cac cu "(Muc TTTS, so 2061, ngay 6/3/2012, tr.

11)

Cao tuoi ciing co nghTa la nguai Ian tuoi.

Cao tuoi la tir thuan Viet dimg trong giao tiep khau ngu hang ngay trong

" , chu tich UBND Viet Nam Huynh Dam da den du va phdt bieu chi dao

dai hoi" (Muc TTTS, so 2064, ngay 13/3/2012, tr bia).

Phdt bieu co nghTa la neu len y kien, quan niem, tinh cam ciia minh ve mot

van de nao do (phat: noi ra; bieu: trinh bay ra)

Hay:

"Ban ve van de nay ong Giang no[ them, a vung Nam QL1A hien nay, mot con kenh cap nuac, xa nuac NTTS xdi chung 3- 4 dp, " (Muc PACL, so 2060,

ngay 3/3/2012, tr 4)

Trang 29

Tir Hdn Viet tren hdo Bac Lieu

Hay:

"Chu tich Hoi dong Khoa hoc nganh Yte tinh cho biet: Nghien ciru irng

dung cac tien bo y hoc ciia the giai vao cong tac cham soc, dieu tri benh nhan Id mot dac thu la trdch nhiem ciia tat ca cac can ho, nhan vien Yte " (Muc PACL, so

2057, ngay 25/2/2012, tr 5)

Vai tir Han Viet "phdt bieu"; tir thuan Viet "noi", "cho biet" deu ciing the hien

mot van de la cung cap thong tin cho nguai tiep nhan Nhung trong tung truanghgp cluing lai sir dung khac nhau, tire la co su can nhac cua tac gia bao chi la nen

diing tu Han Viet hay thuan Viet cho hgp ly "Phdt bieu" the hien sir trang trong, trang nghiem, nen dimg trong van ban co nghi thirc; Con hai tir "noi", "cho biet"

than mat han, gan gui han nen dimg trong giao tiep hang ngay, ngon ngir binh dan.Cac tir goc Han noi chung va tii' Han Viet noi rieng, co vi tri rat dac biet trongtii' vung tieng Viet Chiing co so lugng rat Ion va nang luc san sinh rat manh.Chiing hoa nhap vao moi lmh vuc giao tiep ciia dai song nguai Viet: Chinh tri,van hoa, khoa hgc, kT thuat, quan sir, ngoai giao, y te, phap luat Dieu nay khong

co gi la, bai vi tri va qua trinh tiep xiic lau doi giira tieng Han vai tieng Viet tatdan den ket qua do Dieu quan trong la a cho chiing ta phai co each nhin nhan vaxir li cac nhom, cac lop tir trong lap tir goc Han nay sao cho thoa dang, phii hop

vai nhu cau xay dung mot he thong tir vung tieng Viet phong phii, dhy du ma van

khong lam giam bat ban sac tieng noi dan toe Dong thai chiing ta can xem xet tiiytung truang hap ma van dung cho no chinh xac han

1.2 VAI NET VE BAO BAC LIEU

1.2.1 Ljch su hinh thanh va phat trien

Sau nhung thang tram chung cua dat nuac, bao Bac Lieu vai lich sir hinhthanh va phat trien da de lai nhung thanh cong va dau an dang ghi nhan

1.2.1.1 10 nam dau bao Bac Lieu (1947- 1957)

Bao Bac Lieu tir hao co qua trinh lich sir rat dai, ra dai rat sam so vai nhieu

ta bao trong ca nuac:

Tien than ciia Bao Bac Lieu la to bao Chien, so dau tien ra ngay 1/1/1947, taiTan Hoa, lang Tan Duyet, quan Ca Mau, tinh Bac Lieu (nay la xa Tan Duyet,huyen Dam Doi, tinh Ca Mau)

Nam 1948, do tinh hinh chung va thay doi can bo nen chuyen thanh toThong tin Bac Lieu

Trang 30

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

Nam 1950, do yeu cau ciia cuoc khang chien len cao, doi hoi cong tac tuyentruyen ciia each mang cang birc bach, Mat tran Viet Minh tinh Bac Lieu chiitruang ra them to bao Ciru Quoc

Sau Hiep dinh Geneve nam 1954, tinh Bac Lieu lai ra doi to Thong tin lay tenHoa Binh - Thong Nhat, do dong chi Tran Nggc Hy phu trach To thong tin nayton tai va phat trien cho den ngay Dong Khai nam 1960 (tinh Ca Mau dugc thanhlap thi danh nghTa Bac Lieu khong con)

1.2.1.2 16 nam sap nhap hdo Bac Lieu voiSoc Trang (1957- 1973)

Nam 1957, toan bo cac huyen, thi ciia tinh Bac Lieu ngay nay sap nhap vai tinhSoc Trang cho phii hgp dau tranh each mang To Thong tin Soc Trang - Bac Lieu

do dong chi Nguyen Van Qui (Hai Ca), Uy vien Ban Tuyen huan tinh phu trach;Hinh thuc the hien nhu to Thong tin Hoa Binh - Thong Nhat

Truac va sau Dong Khai nam 1960, ciing vai 2 ta tin, Soc Trang - Bac Lieu rathem to bao Hoa Binh - Thong Nhat, roi Co giai phong Den nam 1962 doi ten labao Chien To bao Chien ra deu dan moi thang, ngoai ra con ra them cac to bao kyniem le, tet, chien dich nhieu trang, nhieu mau phuc vu kip thoi cho quan dan

trong tinh

1.2.1.3 3 nam bdo Bac Lieu tai lap tinh (1973- 1976)

Den cuoi nam 1973, sau Hiep dinh Paris, Bac Lieu tai lap tinh Bao Bac Lieucimg vai viec ra kho 30 x 20cm, con lam them nhiem vu cung cap tin bai hangngay cho Dai Truyen thanh thi xa (luc do chua co Dai PT-TH) va cho den ngaysap nhap 2 tinh Bac Lieu - Ca Mau (nam 1976)

1.2.1.4 20 nam bdo Bac Lieu sap nhap v&i bdo Ca Mau (1976- 1996)

Bao Ca Mau - Bac Lieu ra doi vao giua nam 1976 khi 2 tinh Bac Lieu - CaMau sap nhap, ra dugc vai so (vai thang) thi thang 10/1976, Dai hoi Dang bo tinh,quyet d|nh doi ten Ca Mau - Bac Lieu lay ten tinh Minh Hai va bao Minh Hai radai tir do Ban dau, phat hanh moi tuan/ky, den nam 1979, 1980 ra them phu sanmoi tuan/ky va cac phu san vao ngay le Ian, cac an pham phuc vu cho cham socsire khoe Tii' nam 1985 tra di 2 ky/tuan, roi 3 ky/tuan, co luc phat hanh len den70.000 ta/ky

1.2.1.5 Bdo Bac Lieu sau 14 nam tai lap tinh Bac Lieu

Theo quyet djnh ciia Chinh phii, tinh Bac Lieu dugc tai lap Ian thu hai vaongay 1/1/1997, ngay luc do, Toa soan chua on dinh cho noi lam viec, chua on dinh

to chiic nhung quyet tam ciia Toa soan la ra so bao Bac Lieu dau tien tai lap tinhIan thu hai diing vao ngay 1/1/1997, tao dugc sinh thai moi ve chinh tri ciia mot

Trang 31

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

tinh moi tai lap; tao dugc thanh the ciia ta bao Tru so Bao Bac Lieu dat tai so 31,duong Le Van Duyet, phuang 3, TX Bac Lieu (dia chi hien nay la so 16, duong

Le Van Duyet, phuang 3, TP Bac Lieu, tinh Bac Lieu)

Tir to bao phat hanh moi tuan 1 ky 4 trang, nay moi tuan 3 ky, moi ky 12trang, co 2 trang mau, noi dung phong phii vai nhieu chuyen muc, chuyen trang,

co phu trang thong tin kinh te dap irng nhu cau ciia nhieu doi tugng ban dgc Vai

so lugng phat hanh tir 3.500to/ky len den 5.500to/ky; Hang nam, deu xuat ban baoxuan in tren giay couche 4 mau vai gan 70 trang noi dung phuc vu ban dgc trongdip Tet Nguyen dan, xuat ban to bao theo quy trinh cong nghe moi

Sau 14 nam phan dau, den nay Bao Bac Lieu da co 37 CB, PV, NV: co 23dai hgc (trong do co 12 Dai hgc Bao chi), dang tiep tuc dao tao 5 phong vien hgcchuyen nganh Bao chi bac dai hgc, 2 cao dang, 3 trung cap Ve trinh do chinh trj:

co 25 can bo, phong vien da qua dao tao trinh do cu nhan, cao cap, trung cap (1 cunhan, 6 cao cap chinh trj va 20 trung cap) Bo may to chuc ciia Toa soan dugchinh thanh: Ban Bien tap, 6 phong chuc nang: phong Hanh chinh - Tri sir, phongThu ky Toa soan, phong Xay dung Dang - Noi chinh - Kinh te, phong Ban dgc -

Tu lieu, phong bao Dien tir Chi bo co 14 dang vien, nhieu nam lien dugc congnhan la Chi bo "trong sach vung manh", cac doan the: Cong doan, Chi doan TNCS

Ho Chi Minh, Chi hoi Nha bao deu hoat dong tot - nhat la phat huy tinh dan chiitrong viec thuc hien nhiem vu chinh tri ciia co quan

Cong tac xuat ban - phat hanh: Nam 1997, do doi ngii can bo, phong vien itnen chi xuat ban moi tuan 1 ky Den nay, xuat ban moi tuan 3 ky vao cac ngay thir

ba, thir nam va thu bay, moi ky 12 trang Hien nay, cong tac phat hanh bao dennhieu doi tugng trong va ngoai tinh Phat hanh trong tinh chii yeu den cac chi bo, 5doan the a khom - ap, trong he thong giao due, cac truang trung hgc pho thong,trung hgc chuyen nghiep va cao dang, dai hgc, cac to chuc cong doan, chi doanthanh nien a cac co quan, xi nghiep Ben canh do, tang cuong va mo rong mangluoi phat hanh thong qua cac quay, sap ban bao Binh quan phat hanh moi ky4.500 to - tang gap 3 Ian so vai nhung nam dau Bao Bac Lieu moi dugc thanh lap.Tir ngay 15/4/2007, xuat ban them Bao Bac Lieu chu Khmer, phat hanh moithang 2 ky (moi ky 1.000 to) phuc vu dong bao dan toe Khmer trong tinh

Tir ngay 1/9/201 1, khai truang dua vao hoat dong trang thong tin dien tir Bac

Lieu Online.

Nam 2010, Bao Bac Lieu vinh du dugc Chu tich nuac Cong hoa xa hoi chiinghTa Viet Nam trao tang Huan chuong Lao dong hang Ba

Trang 32

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

1.2.2 Dac diem ciia bao Bac Lieu

Bac Lieu nay la thanh pho Bac Lieu- mot trong nhung trung tam kha phat trien, mot trong nhung dau moi giao thong lien tinh nang dong; thuc tien noi day

da dat nen mong cho nhung chii truang, chinh sach mang y nghTa dot pha co tamanh huong tren pham vi ca nuac

Ve bao chi, khai dau vai ta bao chien ngay 1/1/1947, trong han 14 namtruang thanh, phat trien, bao Bac Lieu khong ngirng hoan thien, thu dugc nhieuthang lgi Cimg vai sir phat trien ciia bao chi ca nuac, bao Bac Lieu nhirng namqua da co nhung budc phat trien vugt bac ca ve so lugng va chat lugng Hoatdong ciia bao Bac Lieu dang dat ra nhung van de thai sir lien quan den qua trinhquoc te hoa va giu gin ban sac tieng Viet

Bao Bac Lieu thuoc quyen chii quan ciia Tinh iiy Bac Lieu Ngay 1/1/1997bao Bac Lieu ra so dau tien, phat hanh moi tuan 1 ky, moi ky 4 trang, nay moi tuan

3 ky, moi ky 12 trang, co 2 trang mau, noi dung phong phu vai nhieu chuyen muc,chuyen trang, co phu trang thong tin kinh te dap ling nhu cau ciia nhieu doi tugngban dgc Vai so lugng phat hanh tir 3.500to/ky len den 5.500to/ky; Try so BaoBac Lieu dat tai so 31, duong Le Van Duyet, phuong 3, TX Bac Lieu (dia chihien nay la so 16, duong Le Van Duyet, phuong 3, TP Bac Lieu, tinh Bac Lieu).Vai su co gang ciia toan the anh em trong toa soan, sir dan dat nhiet tinh day tamhuyet ciia tong bien tap dong chi Nguyen Duy Hoang Vira on dinh to chuc, Banbien tap bao vira tap trung cai tao noi dung, hinh thirc doi moi thong tin, cung capnhieu tin tire sat vai cuoc song

1.2.2.1 Noi dung

Bao chi Bac Lieu ve noi dung trinh bay rat phong phii, the hien dugc tiengnoi ciia Dang Bo, Chinh Quyen va Nhan Dan tinh nha, la co quan quyen lire ciia

Dang Bo Dang Cong San Viet Nam tinh Bac Lieu

Trong tien trinh doi moi bao chi, toa soan luon no luc de hoan thien chinh

minh, phat huy nhung mat tich cue, khac phuc nhung yeu kem sai lam, khongngirng hoc hoi nang cao tay nghe Qua do nang cao dugc chat lugng ve noi dung,dap irng nhu cau ciia ban dgc trong va ngoai tinh Bao Bac Lieu danh rieng catrang 8 de neu y kien ban dgc ve phap luat va tra loi ban dgc, tao nen tinh dan chiicong khai, cong bang trong phap luat

Noi dung bao Bac Lieu, bam sat vai cuoc song, han che toi da dua nhirngtin chg biia, le tan, tang cuong cac the loai phong sir, dieu tra, the hien vai tro tien

Trang 33

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

phong ciia bao chi, tao tien de phat huy tiem nang the manh trong qua trinh hoi

nhap, phat trien hien nay cua nganh bao chi trong ca nuac.

Chi sau han 14 nam truang thanh, bao Bac Lieu khong ngiing phat trien,

khong ngiing quan triet phuong cham, duong loi, phuong huong, chien luge ciia

Dang, the hien dugc thir ngon ngir dS hieu, de tiep thu, phii hgp vai trinh do ciia

quan cluing, ciia ban dgc trong, ngoai tinh The hien vai tro cua Dang, dien dan ciia nhan dan Bao chi luon la mon an tinh than, ban dong hanh ciia nhan dan.

Sau day chiing toi xin so sanh, de chiing ta thay ro nhung net giong va khac

nhau ve noi dung bao Bac Lieu trong cac chuyen muc qua cac trang bao:

Giong

nhau

Bang 1.5: Nhung net giong va khac nhau trong bao Bac Lieu

* 0 moi to bao Bac Lieu bao gom muoi hai trang Trang dau la trang chii

diing de giai thieu cac de muc tieu de ciia cac bai tin se dugc dang or cac

trang sau.

* Trang 2 la chuyen muc: Tin tuc - sir kien gom nhung tin van, nhung

thong tin, su kien n6i bat lien quan den doi song, nhung thong tin, sir kien

gay birc xiic hien nay a tinh Bac Lieu.

*Trang 3la chuyen muc: Chinh tri cung cap cho chiing ta nhung van de

mang tinh chat chinh tri ro net, nhirng chii chuong chinh sach ciia Dang,

phap luat ciia nha nuac Nhung thong tin ciia Dang, ciia Doan trong cong

cuoc xay dung dat nuac hien nay

*~Trang 4 la chuyen muc: Kinh te cho chiing ta biet them ve su thay da

d6i thit nho chinh sach diing din ciia nha nuac, nhung mo hinh xay dung

nong thon moi, nhirng Hoi vien, nhung sang kien lam giau a dia phuong,

phong trao thi dua san xuat gioi, lam giau cho que huong.

* Trang 5 la chuyen muc: Giao due - hoc duang do la nhung bai hoc

giao due each lam nguai cua hgc sinh sinh vien hien nay trong tinh nha, do

la nhirng lai tuyen truyen c6 dong Doan vien thanh nien va moi nguai chung

tay bao ve moi truang hien nay.

Trang 34

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

Khac

nhau

* Trang 6 chuyen muc: Van hoa - nghe thuat day la the manh tiem nang

ciia miet vuon song nuac hiru tinh, vai nhirng nghe nhan tai hoa Nen danhchon ca mot trang noi ve no Do la nhung phong trao van hoa van nghe, nhirng tai nang nghe thuat dang toa sang, vai nhung di tich danh lam thang canh dep thu hut khach du lich a nhieu nai khac ddn vieng Vai nhung bansac dam da tinh dan toe ciia nguai dan Nam bo cung dugc noi den

* Trang 8 chuyen muc: Ban doc -phap luat lien quan toi nhung van de

nhu tra loi ban dgc, y kien ban dgc, cung cap cho chiing ta nhirng chu truang chinh sach ciia Dang, phap luat cua nha nuac, nhung yeu cau tranh chapkhieu nai to cao ciia cong dan

* Trang 9 chuyen muc: An ninh - trdt tu day la nhung trang viet cung

cap thong tin bao ve an ninh trat tu ciia quan, dan, trong toan tinh Phaibay nhirng hinh phat thich dang nham giao due nhirng thoi hu tat xau Bao

ve sir binh yen hanh phiic cho mgi nguai Nang cao tinh than canh giac bao

ve dat nuac xa hoi chii nghTa

* Trang 10 la chuyen muc: Dai song - xa hoi nhirng thong tin cung cap

cho cluing ta nhirng bien phap cham soc sire khoe, phong ngira benh tat chomgi nguai Nang cao cuoc song an lanh hanh phiic cho xa hoi

* Trang 12 chuyen muc: The giai - the thao cung cap nhung tin noi bat

trong va ngoai nuac, dap irng nhirng nhu cau ve giai tri, the due th£ thao cho

ban doc.

KI BAO

Thir ba

CHUYLN MUC

Van de horn nay

Y te - sire khoe

SO TRANG

NOI DUNG

Trang viet giai thieu nghe thucong truyen thong, nhung van detrong cuoc song Trang nay do SoLDTB&XH phoi hgp vai bao Bac

Lieu thuc hien.

Giao due mgi nguai cham soc bao

ve sire khoe ciia minh va ciia congdong

Trang 35

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

Giao due - hgc 5 Neu len cac van de trong giao dueduong hien nay nhu: phan bo trong thi

chgn hgc sinh gioi: "Lgi bat caphai", chung quanh cac van de daotao, giao due trong cong dong

Thii' nam Giao due 5 Trang danh rieng cho thanh thieu

Thanh- thieu nien, noi ve nhung tam guong,

nien nhung y chi, tinh than xung kich

ciia tuoi tre.

Dai song phap 9 Nhung nguyen tac song va lam

luat viec theo phap luat, tang cuong y

thuc chap hanh phap luat

Nhip song do 10 Bao quanh cac van de ve cuoc

thi song hoi nhap ciia nong dan hien

nay, trong thanh pho hien dai.Thir bay Xay dung nong 4 Nhung trang viet di vao cuoc

thon moi song ciia nguai dan de ciing nguai

dan tim ra huong di moi Xaydung mot xa hoi van minh, nongthon giau dep

Y te - sire khoe 5 Nhung can benh hiem ngheo va

nhung nghien ciru phat minh moi

An ninh - quoc 9 Viet ve anh bo doi cu Ho trong

(Nguon: bdo Bac Lieu nam 2012)

So dT, co sir khac biet lai thay doi tirng trang nhu tren qua cac noi dung atirng chuyen muc la gi do bao Bac Lieu muon bam sat nhung sir kien khac nhauciia tirng thai ki de phan anh, cung cap nhung thong tin kip thai trong tung su kienquan trong cho ban dgc Tao nen nhung thong tin luon moi, khong co sir trung lap,theo khuon mau co hu khong phii hgp vai thai dai bimg no thong tin hien nay Tuynhien, chiing van the hien nhirng diem giong nhau, thong nhat de tir do chiing ta cothe phat hien dugc nhirng dac diem rat rieng ciia bao Bac Lieu so vai cac loai hinhbao khac hien nay nhu: bao Hau Giang, bao VTnh Long, bao Soc Trang,

Trang 36

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

1.2.2.2 Hinh thirc

Bao Bac Lieu, luc dau phat hanh moi tuan 1 ky, moi ky 4 trang Trong thai kybimg no thong tin, bao Bac Lieu da co buac phat trien manh me ca ve lugng Ian vechat, nhiem vu nang cao chat lugng thong tin dugc Dang va Nha nuac dac biet coitrgng Tir do, dap img nhu cau thi hieu ciia dong dao ban dgc, cho nen bao BacLieu khong ngirng hoan thien minh vai nhieu sir thay doi cu the la ve hinh thirc:Phat hanh moi tuan 3 ky, thu ba, thir nam, cudi tuan

Moi ky 12 trang

Mang set ghi "Co quan ciia Dang bo Dang Cong San Viet Nam tinh Bac Lieu

Tieng noi ciia Dang bo, Chinh quyen va Nhan dan tinh Bac

Lieu".

Mau sac: co hai trang in mau, trang dau tien, cac tit bao quan trgng dugc invai mau sac khac nhau, rat bat mat va hap dan: so thir ba, in mau tim sen; so thirnam mau xanh da trai; so cuoi tuan (thir bay) dugc in mau do

Vai cac trang chuyen de nhu: trang 2: Tin tire sir kien, trang 3: Chinh tri,trang 4: Kinh te, trang 5: Giao due - hgc duong, trang 6: Van hoa - nghe thuat,trang 8: Ban dgc - phap luat, trang 9: An ninh - trat tir, trang 10: Dai song - xahoi, trang 12: The giai - the thao, vai so lugng phat hanh tir 3.500t67ky len den5.500to/ky; Hang nam, deu xuat ban bao xuan in tren giay couehe 4 mau vai gan

70 trang noi dung phuc vu ban dgc trong dip Tet Nguyen dan, xuat ban to bao theoquy trinh cong nghe moi

Sau 14 nam phan dau, den nay Bao Bac Lieu da co 37 CB, PV, NV: co 23dai hoc (trong do co 12 Dai hgc Bao chi), dang tiep tuc dao tao 5 phong vien hocchuyen nganh Bao chi bac dai hoc, 2 cao dang, 3 trung cap Ve trinh do chinh tri:

co 25 can bo, phong vien da qua dao tao trinh do cir nhan, cao cap, trung cap (1 cirnhan, 6 cao cap chinh tri va 20 trung cap) Bo may to chii'c ciia Toa soan dugchinh thanh: Ban Bien tap, 6 phong chuc nang: phong Hanh chinh - Tri su, phongThu ky Toa soan, phong Xay dung Dang - Noi chinh - Kinh te, phong Ban dgc -

Tu lieu, phong bao Dien tii' Chi bo co 14 dang vien, nhieu nam lien dugc congnhan la Chi bo "trong sach vung manh", cac doan the: Cong doan, Chi doan TNCS

Ho Chi Minh, Chi hoi Nha bao deu hoat dong tot - nhat la phat huy tinh dan chiitrong viec thuc hien nhiem vu chinh tri ciia co quan

Hien nay, cong tac phat hanh bao den nhieu doi tugng trong va ngoai tinh

Phat hanh trong tinh chii yeu den cac chi bo, 5 doan the a khom - ap, trong he

thong giao due, cac truang trung hgc pho thong, trung hgc chuyen nghiep va cao

Trang 37

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

dang, dai hgc, cac to chuc cong doan, chi doan thanh nien a cac ca quan, xinghiep Ben canh do, tang cuong va ma rgng mang luoi phat hanh thong qua cacquay, sap ban bao Binh quan phat hanh moi ky 4.500 to - tang gap 3 Ian so voinhung nam dau Bao Bac Lieu moi dugc thanh lap

Tir ngay 15/4/2007, xuat ban them Bao Bac Lieu chu' Khmer, phat hanh moithang 2 ky (moi ky 1.000 to) phuc vu dong bao dan toe Khmer trong tinh

Tii' ngay 1/9/2011, khai truong dua vao hoat dong trang thong tin dien tii' Bac

ta cam thay chiing chi thuan tiiy la ky thuat, that ra nhung dieu ay co lien quan denchuc nang chi bao thong tin trong xa hoi hien dai

* * * *

Trang 38

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

C H U O N G 2 D A C DIEM CUA TU N G U BAO CHI

VA VIEC VAN D U N G TU H A N VIET TREN B A O BAC LIEU

HO* OS

2.1 DAC Dl£M CUA TU NGU BAO CHJ

Trong bao chi chirc nang quan trgng hang dau la thong tin Nhung neu,trong ngon ngu bao chi nguai viet chi diing cac tu ngu, vai each dien dat co tinhchat khuon mau de phan anh cac sir viec, hien tugng, van de, thi thong tin khotranh khoi kho eirng, dan dieu, tham chi te nhat De khac phuc cac nhugc diemnay, cac tac gia bao chi da sir dung kha nhieu nhung thu phap tir ngir nham tangcuong tinh bieu cam voi cac dung y khac nhau; nho do thong tin cua hg tro nensinh dong, hap dan, de doc va de tiep thu doi voi doc gia Dac diem cua tir ngu baochi dugc nhieu nha nghien ciru nhan dinh cung khac nhau:

Bao chi la phuang tien thong tin dai chiing Do vay, tir ngu dugc diingtrong phong each bao chi rat phong phii nhung truac het phai la tir ngir toan dan,

co tinh thong dung cao Tuy nhien, a moi the loai co sir the hien khac nhau:

Mot trong nhung dac diem gop phan khu biet phong each bao chi voi phongeach khac la phong each nay co lop tir rieng, ggi la tir ngti' bao chi

Vi dii,: Bien tap vien, cong tac vien, ban dgc, dan nguon tin, dua tin,

* Hang tin AFP ngay dan nguon tin cho biet (Bao BL, muc tin van, so

2067, ngay 20/3/2012, tr 12)

* Mai ban doc, cong tdc vien gai thong tin nong den bdo Bac Lieu theo so

DT: 3829598 hoac DTDD 0913 892 297 (Thong tin nong, s6 2063, ngay

10/3/2012, tr bia)

* Tuan qua, bdo Bac Lieu nhan duac tin, bai, tranh, anh, tha, tieu

pham cua cac CTV sau: (Hop thu cong tac vien, so 2057, ngay 25/2/2012, tr.

11).

O moi the loai, phong each bao chi co nhung dac diem rieng ve tir ngu Cu

the nhu sau:

2.1.1 Tir ngir trong cac bai tin

Tir ngir trong cac bai tin, phan Ion la lap tir ngir chuyen diing trong cac hoatdong ciia bo may Nha nuac va cac doan the ciing voi do la nhirng danh tir riengchi dia danh, nhan danh, thai gian, sir kien

Trang 39

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

Vi du2:

* Ngay 8/3/2012, Doan dai bieu Quoc hoi (DBQH) tinh gom ong Truang Minh Chien, pho Bi thu Tinh iiy, Truang doan DBQH tinh; ba Vo Thi Hong Thoai, Pho truang dodn DBQH tinh cimg cac vi DBQH tinh, dai dien Ban Dan van Tinh

uy, HDND, MTTQ, Thanh tra tinh, So TN- MT, Van phong Tinh iiy den giam sat viec thuc hien chinh sach, phap luat trong giai quyet khieu nai, to cao cua cong dan doi vai cac quyet dinh hanh chinh ve ddt dai tai UBND tinh giai doan 2003-

2011 (Muc TTTS, so 2063, ngay 10/3/2012 tr bia).

* Cac dong chi: Tong Bi thu Nguyen Phu Trong, Chii tich Quoc hoi Nguyen Sinh Hitng, Thu twang Chinh phii Nguyen Tdn Dimg, Chu tich Uy ban MTTQ Viet Nam Huynh Dam da den du va chi dao dai hoi (Muc PACL, so 2064, ngay

13/3/2012, tr bia)

* Do cuoi tuan truac dien ra vai 4 tran tir ket Cup FA Manchester Chelsea; Tottenham- Stoke, Everton- Arsenal, QPR- Liverpool (rang sang ngay 22/3/2012) Rieng tran Aston Villa- Bolton bi hoan (Muc TTTS, so 2067, ngay

City-20/3/2012, tr 11)

2.1.2 Tir ngii' trong cac bai phong van, phong su

Tu ngu trong cac bai phong van, phong sir thi thuang la nhirng tii' nguchuyen diing trong trong lmh vuc dugc tien hanh phong van hay phong sir va diingnhieu nhung tii' ngu mieu ta sir kien, hinh anh dia phuong, nhan vat

Tir ngir dugc sir dung trong cac bai phong van, phong su moi the hien dugcmang hien thuc trong mieu ta, tuong thuat dugc cu the, phai can ke toi tirng chitiet nho Co nhu vay, nguai dgc, nguai nghe mai cam giac minh la nguai trongcuoc, dang true tiep dugc chiing kien nhung gi nha bao noi toi trong tac pham.Vidu3:

Doan trich sau day: ciia nha bao Tuan Anh la mot minh chirng:

" Vao liic nay toi lai nha cai thang thanh nien ciia bon nam ve truac Luc

ay, toi duac chi dodn co- quan phan cong chien di ve nguon lam cong tac xd hoi

cimg vai dodn khoi ca quan tinh Horn ay, dodn chung toi chia lam nhieu nhom dam nhan nhirng cong viec khdc nhau: cat nha tinh thuang, dap 16 ddt den, lam cau nong thon, phdt quang hui ram Ngay horn do, toi da di tir bdt ngai nay den bdt ngai khdc Dieu khien toi thdn phuc nhat chinh la su tdn tdm va long nhiet huyet ciia cac ban thanh nien tinh nguyen " ( Bao BL, so 2066, ngay 17/3/2012,

tr 5).

Trang 40

Tir Hdn Viet tren bdo Bac Lieu

My ,a m6t buc tranh chan thuc,7inh dong da tao dung nha su mieu ta

mot loat hanh dong, cac cam giac cu the cua tac gia Khi doc doan van tren, doc gia thay minh cung nhu dang trai qua thang thanh nien day tu hao va ve vang ay.

Va day chinh la su khoi nguon cho nhung niem cam xiic trao dang.

Vi dut:

Day la bai phong van Ong Mai Van Hiep, Cue pho Cue Thu ycua bao Bac

Lieu so 2057, ngay 25/2/2012, tr 10.

PV: Co thong tin cho ring vdc- xin tiem phong cum hien nay khong hieu

qua! Vay, thong tin nay co chinh xac khong?

Ong Mai Van Hiep: "Qua nghien cuu cua cac chuyen gia trong nude va

nude ngoai thi vdc- xin vdn con tdt ddi vai nhirng dan gia cam nuoi aphia nam,

vdn phong ngira tot dich cum gia cam "

PV: Chi cue Thu y tinh cho rang, do Cue Thu y khong cdp vdc- xin nen

thiiu vdc- xin di tiem phong cho dan gia cam Xin ong giai thich vdn de nay?

Ong Mai Van Hiep: "Cuoi nam 2011, co mot giai doan khong co vdc- xin

cung cdp kip thai cho cac tinh, thanh do cac thu tuc ve nhdp khau, mua vdc- xin Tuy nhien, thai gian do khong dai va mot sd tinh thanh vdn con vdc- xin tiem

phong ."

Nhung trao doi cua PV voi ong Mai Van Hiep ma chung ta vira doc trong

doan phong van tren lam cho chung ta co cam giac nhu dang ciing voi ong ta noi

chuyen trao d6i mot each that than mat Tao nen cam giac gan gui, dua ban doc

den chS nhu dang trong cuoc trao doi nay, chir khong con la nguai gian tiep xem

qua trang bao

2.1.3 Tii ngu cac mau quang cao

Tir ngir cac mlu quang cao thuang la ten cac hang hoa, cac tir chi dia danh,

nhan danh va cac tinh tir chi pham chat.

Vi du5:

"Trung tdm dich vu ban ddu gia tai san tinh thong bdo ban dau gia nhu

sau: QSDD cua dien tich gia khai diem muon biit them chi tiit, hen he "

(Bao BL, muc thong tin quang cao, so 2055, ngay 21/2/2012, tr 11).

Vi du6:

Chieu ngay 24/2/2012, Rpnh vien Da khoa Bac Lieu da to chuc khdnh

thanh va dua khoa Ung bim vao boat dong chinh thirc (Muc TTTS, s6 2057, ngay

25/2/2012, tr bia).

Ngày đăng: 23/06/2023, 09:14

Nguồn tham khảo

Tài liệu tham khảo Loại Chi tiết
1. Hoang Anh (2003). Mot so vdn de ve sir dung ngon tir tren bdo chi. NxbLao Dong Ha Noi Khác
2. Nguyen Van Bao (2000). Ma rong von tir Lfdn Viet trong nhd truang.Nxb GD Ha Noi Khác
3. Nguyen Van Bao (2008). Tir vd ngft Hdn VJet. Nxb Van hgc Ha Ngi Khác
4. Nguyen Tai Can (2004). Nguon goc vd qua trinh hinh thanh each doc Hdn Viet. Nxb DHQG Ha Noi Khác
5. Nguyen Due Dan (2007). Ngon ngft bdo chi nhirng vdn de ca ban. NxbGD Khác
6. Do Nguyen Duong (2005). Tir dien Hdn Viet pho thong. Nxb Khoa Hgc Xa Hgi Khác
7. Dang My Hanh (2007). Ngir hoc tre 2007. Nxb DHSP Khác
8. An Chi (2008). Hoi thao Giao Due ngon ngir tai Viet Nam. Thanh phoHo Chi Minh Khác
9. Nguyen Thien Giap (1998). Tir vung hoc tieng Viet. Nxb GD Ha Noi Khác
10. Nguyen Van Khang (2011). He thong kien thirc tieng Viet trong nhd truang. Nxb Giao Due Viet Nam Khác
11. Pham Van Khoai (2001). Mot so vdn de chir Hdn the ky XX. NxbDHQG Ha Noi Khác
12. Le Dinh Khan (2002). Tir vung goc Hdn trong tieng Viet. Nxb. DHQGTP. Ho Chi Minh Khác
13. Dinh Trgng Lac (1997). Phong cdch tieng Viet hoc. Nxb Giao Due HaNoi Khác
14. Nguyen Van No (1988). Doi dieu mong muon ve tieng Viet tren bao van nghe, Tap chi Ngon ngft vd Dai song (10), tr. 11 - 14 Khác
15. Nguyen Van No (2012). Phong each hoc tieng Viet. Nxb Dai hgc CanTho Khác
16. Nguyen Nggc Quang, Huynh Chuong Hung. Tir Hdn Viet vai viec giang day van hoc vd tieng Viet trong nhd truang pho thong. Chuyen deBDTX chu ki III, Truong Dai hgc Quy Nhan Khác
18. Dang Diic Sieu (2006). Day vd hoc tir Hdn Viet a truang Pho thong.Nxb Giao due Khác
19. Bui Dire Tjnh (2003). Van pham Viet Nam (Gian di vd thuc dung). NxbKhai tri Khác
20. Pham Anh Tii, Chu Bich Thu (2005). Ngir hoc tre. Hoi ngon ngir hgcViet Nam- So GDDT Thira Thien Hue Khác
21. Nguyen Nhu Y (chii bien) (1999). Tir dien gidi thich thudt ngft ngon ngft hoc. Nxb GD Ha Noi Khác

TRÍCH ĐOẠN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm