Soạn ôn thi chủ nghĩa xã hội khoa học (NLU)

Soạn ôn thi chủ nghĩa xã hội khoa học (NLU)Soạn ôn thi chủ nghĩa xã hội khoa học (NLU)Soạn ôn thi chủ nghĩa xã hội khoa học (NLU)Soạn ôn thi chủ nghĩa xã hội khoa học (NLU)Soạn ôn thi chủ nghĩa xã hội khoa học (NLU)Soạn ôn thi chủ nghĩa xã hội khoa học (NLU)Soạn ôn thi chủ nghĩa xã hội khoa học (NLU)

ĐỀ CƯƠNG KẾT THÚC MÔN CHỦ NGHĨA XÃ HỘI VÀ KHOA HỌC

1 Phân tích đặc điểm của giai cấp công nhân Việt Nam? Trình bày phương hướng và giải pháp chủ yếu để xây dựng giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay?

- Đặc điểm của giai cấp công nhân Việt Nam

Giai cấp công nhân Việt Nam có những đặc điểm riêng là bị ba tầng lớp áp bức bóc lột, có quan hệ tự nhiên với giai cấp nông dân, kế thừa truyền thống yêu nước của dân tộc, mặc dù ra đời muộn nhưng giai cấp công nhân Việt Nam đã nhanh chóng vươn lên đảm đương vai trò lãnh đạo cách mạng Việt Nam, thực hiện sứ mệnh lịch sử của mình là giải phóng dân tộc để giành độc lập dân tộc và xây dựng chủ nghĩa xã hội

- Giai cấp công nhân là một bộ phận của giai cấp công nhân quốc

tế nên có những đặc điểm chung của giai cấp công nhân quốc tế

- Ngoài ra, giai cấp công nhân Việt Nam ra đời và phát triển trong điều kiện cụ thể của dân tộc Việt Nam nên còn có những đặc điểm riêng, ảnh hưởng đến việc thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam:

- Giai cấp công nhân Việt Nam ra đời trước cả giai cấp tư sản Việt Nam, là giai cấp đối kháng trực tiếp với tư bản thực dân Pháp

- Giai cấp công nhân Việt Nam ra đời từ trong cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất của thực dân Pháp Bị ba tầng áp bức bóc lột: Pháp, địa chủ phong kiến, tư sản

Mặc dù ra đời muộn, số lượng ít, trình độ nghề nghiệp thấp chưa bằng giai cấp công nhân thế giới, còn mang nhiều tàn dư của tâm

lý và tập quán nông dân, song giai cấp công nhân Việt Nam đã nhanh chóng vươn lên đảm đương vai trò lãnh đạo cách mạng Việt Nam, thực hiện sứ mệnh lịch sử của mình là giải phóng dân tộc để giành độc lập dân tộc và xây dựng chủ nghĩa xã hội

- Có quan hệ tự nhiên với giai cấp nông dân: Công nhân có nguồn gốc từ những người nông dân bị chiếm đoạt ruộng đất, buộc phải lên thành phố để làm trong các xí nghiệp kiếm sống Kết thừa truyền thống yêu nước của dân tộc: cũng do xuất phát từ giai cấp

nông dân

- Phương hướng và giải pháp chủ yếu để xây dựng giai cấp công nhân Việt Nam hiện nay

Phương hướng:

- Phát triển giai cấp công nhân Việt Nam về số lượng và chất lượng

- Nâng cao giác ngộ tư tưởng, bản lĩnh chính trị, trình độ học vấn, nghề nghiệp, tác phong công nghiệp, xứng đáng là lực lượng công nghiệp hóa,hiện đại hóa đất nước

- Giải quyết việc làm, giảm tối đa số công nhân thiếu việc làm và thất nghiệp, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho công nhân

- Xây dựng tổ chức công đoàn vững mạnh, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của công nhân

Giải pháp:

- Nâng cao nhận thức của toàn xã hội về vai trò của giai cấp nhân trong xã hội

- Xây dựng giai cấp công nhân vững mạnh gắn với xây dựng khối liên minh Công-Nông-Trí thức và doanh nhân Xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc, tăng cường quan hệ đoàn kết quốc tế, hợp tác quốc tế với giai cấp công nhân trên toàn thế giới

- Xây dựng giai cấp công nhân lớn mạnh gắn với quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế Xử lí đúng đắn mối quan hệ giữa tăng trưởng kinh tế với thực hiện tiến bộ và công bằng xã hội và chăm loxây dựng giai cấp công nhân Không ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho giai cấp công nhân

- Đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ mọi mặt cho công nhân, không ngừng tri thức hóa giai cấp công nhân Đặc biệt quan tâm xây dựng thế hệ công nhân trẻ có học vấn, chuyên môn và kỹ năng nghề nghiệp cao, có lập trường giai cấp và bản lĩnh vững vàng, trở thành bộ phận nòng cốtcủa giai cấp công nhân

- Xây dựng giai cấp công nhân lớn mạnhlà trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, của toàn xã hội và sự vươn lên của bản thân mỗi người công nhân

2 Trình bày đặc điểm của thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội theo quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin? Phân tích đặc điểm quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam là bỏ qua chế

độ tư bản chủ nghĩa?

- Đặc điểm của thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội theo quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin

Thời kỳ quá độ lên CNXH là thời kỳ cải biến cách mạng từ xã hội tiền tư bản chủ nghĩa và tư bản chủ nghĩa sang xã hội XHCN Xã hội của thời kỳ quá độ là xã hội có sự đan xen của nhiều tàn dư về mọi phương diện kinh tế, đạo đức, tinh thần của chủ nghĩa tư bản

và những yếu tố mới mang tính chất xã hội chủ nghĩa của chủ nghĩa xã hội mới phát sinh Đây là thời kỳ cải tạo cách mạng sâu sắc, triệt để xã hội tư bản chủ nghĩa trên tất cả các lĩnh vực kinh

tế, chính trị, văn hóa, xã hội, xây dựng từng bước cơ sở vật chất –

kỹ thuật, đời sống tinh thần của CNXH

- Lĩnh vực kinh tế, sự phát triển chưa đồng đều của lực lượng sản

xuất trong thời kỳ này quy định tính tất yếu khách quan trong sự tồn tại nhiều thành phần kinh tế khác ngoài thành phần kinh tế XHCN, trong đó có cả những thành phần kinh tế tư bản.đối lập

- Lĩnh vực chính trị, bản chất nhất thời của thời kỳ quá độ là sự

quá độ về chính trị, ở đó nhà nước chuyên chính vô sản được thiết lập, củng cố và ngày càng hoàn thiện

- Lĩnh vực tư tưởng và văn hóa, còn tồn tại nhiều loại tư tưởng,

văn hóa tinh thần khác nhau, có cả sự đối lập Bên cạnh nền văn hóa mới, lối sống vừa xây dựng còn tồn tại những tàn tích của nền văn hóa cũ, lối sống cũ, tư tưởng lạc hậu, thậm chí phản động gây cản trở không nhỏ cho con đường đi lên CNXH của các dân tộc sau khi mới được giải phóng

- Lĩnh vực xã hội, do kết cấu kinh tế trên đây quy định, trong xã

hội còn nhiều giai cấp và tầng lớp khác nhau, trong đó có sự đối lập- đối kháng nhất định về những lợi ích căn bản Trong thời kỳ này còn có sự khác biệt cơ bản giữa thành thị và nông thôn, đồng bằng và miền núi, lao động trí óc và lao động chân tay, vấn đề bình đẳng và công bằng xã hội cần phải được xác lập dần dần

- Đặc điểm quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam là bỏ qua chế

độ tư bản chủ nghĩa

Tính tất yếu:

Việt Nam quá độ lên chủ nghĩa xã hội bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa, bỏ qua việc xác lập vị trí thống trị của quan hệ sản xuất và kiến trúc thượng tầng tư bản chủ nghĩa nhưng tiếp thu và kế thừa những thành tựu mà nhân loại đã đạt được dưới chế độ tư bản chủ nghĩa, đặc biệt về khoa học – công nghệ, để phát triển nhanh lực lượng sản xuất, xây dựng nền kinh tế hiện đại

Theo Cương lĩnh năm 1930 của Đảng, sau khi hoàn thành cách mạng dân tộc, dân chủ nhân dân sẽ tiến lên CNXH Đây là lựa chọn dứt khoát, đúng đắn của Đảng, đáp ứng nguyện vọng của cả dân tộc, phản ánh xu thế phát triển của thời đại, phù hợp với quan điểm khoa học, cách mạng và sáng tạo của chủ nghĩa Mác – Lênin Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên CNXH đã phát triển mô hình CNXH Việt Nam với các phương hướng, phản ánh con đường đi lên CNXH của nước ta:

Phương hướng:

Một là, xây dựng Nhà nước xã hội chủ nghĩa, nhà nước của nhân

dân, do nhân dân, vì nhân dân, lấy liên minh giai cấp công nhân với

giai cấp nông dân và tầng lớp trí thức làm nền tảng, do Đảng Cộng sản lãnh đạo

Hai là, phát triển lực lượng sản xuất, công nghiệp hóa đất nước

theo hướng hiện đại gắn liền với phát triển một nền nông nghiệp toàn diện

Ba là, thiết lập từng bước quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa từ

thấp đến cao với sự đa dạng về hình thức sở hữu Phát triển nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần theo định hướng xã hội chủ nghĩa, vận hành theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước

Bốn là, tiến hành cách mạng xã hội chủ nghĩa trên lĩnh vực tư

tưởng và văn hóa, kế thừa và phát huy những truyền thống văn hóa tốt đẹp, tiếp thu những tinh hoa văn hoá nhân loại, xây dựng một xã hội dân chủ, văn minh vì lợi ích chân chính và phẩm giá con người

Năm là, thực hiện chính sách đại đoàn kết toàn dân tộc, tập hợp

mọi lực lượng phấn đấu vì sự nghiệp dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh Thực hiện chính sách đối ngoại hòa bình, hợp tác và hữu nghị với tất cả các nước

Sáu là, xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc là hai nhiệm

vụ chiến lược của cách mạng Việt Nam

Bảy là, xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh về chính trị, tư

tưởng và tổ chức ngang tầm nhiệm vụ, bảo đảm cho Đảng làm tròn trách nhiệm lãnh đạo sự nghiệp cách mạng xã hội chủ nghĩa ở nước ta

3 Phân tích bản chất của nền dân chủ xã hội chủ nghĩa theo quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin? Trình bày các nội dung phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay?

- Bản chất của nền dân chủ xã hội chủ nghĩa theo quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin

- Bản chất chính trị:

Bản chất chính trị là sự lãnh đạo chính trị của giai cấp công nhân thông qua đảng của nó đối với toàn xã hội Dân chủ xã hội chủ nghĩa mang tính nhất nguyên về chính trị Nhân dân có quyền làm chủ trong tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội, từ kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội Chế độ dân chủ xã hội chủ nghĩa, nhà nước xã hội chủ nghĩa do đó về thực chất là của nhân dân, do nhân dân và

vì nhân dân

- Bản chất kinh tế:

Bản chất kinh tế của nền dân chủ xã hội chủ nghĩa là thực hiện chế

độ công hữu về tư liệu sản xuất chủ yếu và thực hiện chế độ phân phối lợi ích theo kết quả lao động là chủ yếu

Bản chất kinh tế của nền dân chủ xã hội chủ nghĩa dù khác về bản chất kinh tế của các chế độ tư hữu, áp bức, bóc lột nhưng cũng như toàn bộ nền kinh tế xã hội chủ nghĩa nó cũng là sự kế thừa và phát triển mọi thành tựu nhân loại đã tạo ra trong lịch sử, đồng thời loại

bỏ những nhân tố lạc hậu, tiêu cực, kìm hãm của các chế độ kinh

tế trước đó, nhất là bản chất tư hữu, áp bức, bóc lột

- Bản chất tư tưởng - văn hoá:

Nền dân chủ xã hội chủ nghĩa lấy chủ nghĩa Mác - Lênin làm nền tảng tư tưởng, đồng thời kế thừa, phát huy những tinh hoa văn hoá,

tư tưởng của nhân loại Do đó, đời sống tư tưởng - văn hoá của nền dân chủ xã hội chủ nghĩa rất phong phú, đa dạng, toàn diện và ngày càng trở thành một nhân tố hàng đầu, thành mục tiêu và động lực cho quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội Bởi nó phát huy cao độ tính tự giác và sức sáng tạo to lớn của con người trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

- Các nội dung phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay

Phát huy:

Một là, xây dựng, hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng

xã hội chủ nghĩa tạo ra cơ sở kinh tế vững chắc cho xây dựng dân chủ xã hội chủ nghĩa

Hai là, xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam trong sạch, vững mạnh

với tư cách điều kiện tiên quyết để xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa Việt Nam

Ba là, xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa vững mạnh

với tư cách điều kiện để thực thi dân chủ xã hội chủ nghĩa

Bốn là, nâng cao vai trò của các tổ chức chính trị - xã hội trong

xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa

Năm là, xây dựng và từng bước hoàn thiện các hệ thống giám sát,

phản biện xã hội để phát huy quyền làm chủ của nhân dân

4 Phân tích nội dung cương lĩnh dân tộc của chủ nghĩa Mác-Lênin? Trình bày chính sách dân tộc của Đảng, nhà nước Việt Nam?

- Nội dung cương lĩnh dân tộc của chủ nghĩa Mác-Lênin

Nội dung:

- Thứ nhất, các dân tộc hoàn toàn bình đẳng

+ Trong quan hệ xã hội cũng như trong quan hệ quốc tế, không một dân tộc nào có quyền đi áp bức, bóc lột dân tộc khác Trong một quốc gia có nhiều dân tộc, quyền bình đẳng dân tộc phải được thể hiện trên cơ sở pháp lý, nhưng quan trọng hơn nó phải được thực hiện trên thực tế

+ Để thực hiện được quyền bình đẳng dân tộc, trước hết phải loại

bỏ tình trạng áp bức giai cấp, trên cơ sở đó xóa bỏ tình trạng áp bức dân tộc; phải đấu tranh chống chủ nghĩa phân biệt chủng tộc, chủ nghĩa dân tộc cực đoan

- Thứ hai, các dân tộc được quyền tự quyết

+ Đó là quyền của các dân tộc tự quyết định lấy vận mệnh của dân tộc mình, quyền tự lựa chọn chế độ chính trị và con đường phát triển của dân tộc mình

+ Quyền tự quyết dân tộc bao gồm quyền tách ra thành lập một quốc gia dân tộc độc lập, đồng thời có quyền tự nguyện liên hiệp với dân tộc khác trên cơ sở bình đẳng

+ Kiên quyết đấu tranh chống lại mọi âm mưu, thủ đoạn của các thế lực phản động, thù địch lợi dụng chiêu bài "dân tộc tự quyết"

để can thiệp vào công việc nội bộ của các nước hoặc kích động đòi

ly khai dân tộc

- Thứ ba, liên hiệp công nhân tất cả các dân tộc lại

+ Liên hiệp công nhân các dân tộc phản ánh sự thống nhất giữa giải phóng dân tộc và giải phóng giai cấp; phản ánh sự gắn bó chặt chẽ giữa tinh thần của chủ nghĩa yêu nước và chủ nghĩa quốc tế chân chính

+ Đoàn kết, liên hiệp công nhân các dân tộc là cơ sở vững chắc để đoàn kết các tầng lớp nhân dân lao động thuộc các dân tộc trong cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc vì độc lập dân tộc và tiến

bộ xã hội Vì vậy, nội dung này vừa là nội dung chủ yếu vừa là giải pháp quan trọng để liên kết các nội dung của Cương lĩnh dân tộc thành một chỉnh thể

- Chính sách dân tộc của Đảng, nhà nước Việt Nam

Chính sách:

+ Phát triển kinh tế hàng hóa ở các vùng dân tộc thiểu số phù hợp với điều kiện và đặc điểm từng vùng, từng dân tộc, đảm bảo cho đồng bào các dân tộc khai thác được thế mạnh của địa phương để làm giàu cho mình và đóng góp vào việc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

+ Tôn trọng lợi ích, truyền thống văn hóa, ngôn ngữ, tập quán, tín ngưỡng của đồng bào các dân tộc, từng bước nâng cao dân trí

đồng bào các dân tộc, nhất là cácdân tộc thiểu số ở vùng cao, hải đảo

+ Tiếp tục phát huy truyền thống đoàn kết và đấu tranh kiên cường của các dân tộc vì sự nghiệp dân giàu, nước mạnh, chống tư tưởng dân tộc lớn và dân tộc hẹp hòi, nghiêm cấm các hành vi miệt thị dân tộc và chia rẽ dân tộc Hồ Chí Minh đã chỉ rõ: "Đại đoàn kết dân tộc là động lực chủ yếu, là sức mạnh vĩ đại quyết định sự thành công của cách mạng" Người khẳng định: "Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết - Thành công, thành công, đại thành công"

+ Tăng cường, bồi dưỡng, đào tạo đội ngũ cán bộ dân tộc ít người

để phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội miền núi; đồng thời giáo dục tinh thần đoàn kết, hợp tác cho cán bộ các dân tộc

Như vậy, chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước ta mang tính toàn diện, tổng hợp tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội Do đó, chính sách dân tộc còn mang tính cách mạng và tiến bộ, đồng thời còn mang tính nhân đạo, bởi vì nó không bỏ sót một dân tộc nào;

Nó tôn trọng quyền làm chủ của mỗi con người và quyền tự quyết của các dân tộc Mặt khác, nó còn nhằm phát huy nội lực của mỗi dân tộc kết hợp với sự giúp đỡ có hiệu quả của các dân tộc anh em trong cả nước

5 Trình bày quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin về nguyên tắc giải quyết vấn đề tôn giáo trong thời kì quá độ lên chủ nghĩa xã hội? Trình bày chính sách của Đảng, nhà nước Việt Nam đối với tín ngượng, tôn giáo hiện nay?

- Quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin về nguyên tắc giải quyết vấn

đề tôn giáo trong thời kì quá độ lên chủ nghĩa xã hội

Nguyên tắc:

- Tín ngưỡng, tôn giáo là một vấn đề tế nhị, nhạy cảm và phức tạp

Vì vậy, việc giải quyết những vấn đề nảy sinh từ tôn giáo cần phải thận trọng, tỉ mỉ, vừa giữ vững nguyên tắc, đồng thời vừa mềm dẻo, linh hoạt Cụ thể là:

+ Thứ nhất: Khắc phục dần những ảnh hưởng tiêu cực của tôn

giáo trong đời sống xã hội phải gắn liền với quá trình cải tạo xã hội

cũ xây dựng xã hội mới Đây là yêu cầu khách quan của sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội

+ Thứ hai: Tôn trọng và bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng và

quyền tự do không tín ngưỡng của công dân Mọi công dân theo tôn giáo hoặc không theo tôn giáo đều bình đẳng trước pháp luật Nghiêm cấm mọi hành vi xâm phạm tự do tín ngưỡng của công dân

+ Thứ ba: Thực hiện đoàn kết giữa những người theo với những

người không theo một tôn giáo nào, đoàn kết các tôn giáo hợp

pháp, chân chính, đoàn kết toàn dân tộc để xây dựng đất nước và bảo vệ Tổ quốc Nghiêm cấm mọi hành vi chia rẽ vì lý do tín ngưỡng, tôn giáo

+ Thứ tư: Phân biệt rõ hai mặt chính trị và tư tưởng trong việc giải

quyết vấn đề tôn giáo Mặt tư tưởng thể hiện sự tín ngưỡng của tôn giáo Đây là mâu thuẫn không đối kháng Khắc phục mặt này là nhiệm vụ thường xuyên, lâu dài Mặt chính trị thể hiện sự lợi dụng tôn giáo để chống lại sự nghiệp đấu tranh cách mạng, chống chủ nghĩa xã hội của các phần tử phản động đội lốt tôn giáo Đây là mâu thuẫn đối kháng Đấu tranh loại bỏ mặt chính trị vừa phải khẩn trương, cương quyết, vừa phải thận trọng và có sách lược

+ Thứ năm: Phải có quan điểm lịch sử - cụ thể khi giải quyết vấn

đề tôn giáo Ở những thời kỳ lịch sử khác nhau, vai trò tác động của từng tôn giáo đối với đời sống xã hội không giống nhau Vì vậy, cần có quan điểm lịch sử - cụ thể khi xem xét, đánh giá và ứng xử đối với những vấn đề có liên quan đến tôn giáo

- Chính sách của Đảng, nhà nước Việt Nam đối với tín ngượng, tôn giáo hiện nay

Chính sách:

- Tín ngưỡng tôn giáo là nhu cầu tinh thần của một bộ phận nhân dân, đang và sẽ tồn tại cùng dân tộc trong quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội Đảng, Nhà nước thực hiện nhất quán chính sách đại đoàn kết dân tộc Nội dung cốt lõi của công tác tôn giáo là công tác vận động quần chúng Công tác tôn giáo là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị Hoạt động tôn giáo phải tuân thủ theo pháp luật + Thực hiện quyền tự do tín ngưỡng và không tín ngưỡng của công dân trên cơ sở pháp luật

+ Tích cực vận động đồng bào các tôn giáo tăng cường đoàn kết toàn dân nhằm xây dựng cuộc sống "tốt đời, đẹp đạo" góp phần vào công cuộc đổi mới kinh tế - xã hội

+ Hướng các chức sắc giáo hội hoạt động tôn giáo theo đúng pháp luật, làm cho các giáo hội ngày càng gắn bó với dân tộc và sự nghiệp cách mạng của toàn dân

+ Luôn luôn cảnh giác, kịp thời chống lại những âm mưu và thủ đoạn của các thế lực thù địch lợi dụng tôn giáo chống lại sự nghiệp cách mạng của nhân dân

+ Những quan hệ quốc tế và đối ngoại về tôn giáo hoặc có liên quan đến tôn giáo phải theo chế độ, chính sách chung về quan hệ quốc tế và đối ngoại của Nhà nước ta

6 Hãy phân tích chức năng cơ bản của gia đình? Trình bày những biến đổi trong thực hiện các chức năng của gia đình Việt Nam hiện nay?

- Chức năng cơ bản của gia đình

Chức năng:

- Thứ nhất: Chức năng cơ bản của gia đình

+ Chức năng đặc thù của gia đình

+ Không chỉ đáp ứng nhu cầu duy trì nòi giống mà còn đáp ứng nhu cầu về sức lao độngcủa xã hội

- Thứ hai: Chức năng nuôi dưỡng, giáo dục

+ Chức năng quan trọng của gia đình

+ Thể hiện tình cảm thiêng liêng, trách nhiệm của cha mẹ với con cái, đồng thời thểhiện trách nhiệm của gia đình với xã hội

+ Có ảnh hưởng lâu dài và toàn diện đối với mỗi cá nhân trong suốt cuộc đời

- Thứ ba: Chức năng kinh tế và tổ chức tiêu dùng

+ Chức năng quan trọng của gia đình

+ Gia đình tham gia trực tiếp vào quá trình sản xuất và tái sản xuất

ra tư liệu sản xuất và tiêu dùng

+ Gia đình sử dụng hợp lý các khoản thu nhập của các thành viên, nhằm nâng cao sứckhỏe và tạo ra một môi trường văn hóa lành mạnh trong gia đình

- Thứ tư: Chức năng thỏa mãn nhu cầu tâm sinh lý, duy trì tình cảm gia đình

+ Chức năng thường xuyên của gia đình

+ Gia đình là không chỉ là nơi nương tựa về vật chất của con người

mà còn là chỗ dựatình cảm cho mỗi người về mặt tinh thần

+ Khi quan hệ tình cảm gia đình rạn nứt, quan hệ tình cảm trong

xã hội cũng bị phá vỡ

- Những biến đổi trong thực hiện các chức năng của gia đình Việt Nam hiện nay

Biến đổi:

- Thứ nhất: Sự biến đổi chức năng tái sản xuất con người

Ở Việt Nam đã và đang thực hiện kế hoạch hóa gia đình, mỗi gia đình chỉ có từ1 đến 2 con vừa đảm bảo được sức khỏe cho mẹ lại đảm bảo được chất lượng về cuộcsống cho gia đình và có điều kiện chăm sóc, dạy bảo các con Quy mô gia đình ngàynay tồn tại xu

hướng thu nhỏ so với trước kia, số thành viên trong gia đình trở nên

ít đi Gia đình Việt Nam hiện đại chỉ có hai thế hệ là cha mẹ và con cái, số con trong giađình cũng không nhiều như trước

- Thứ hai: Sự biến đổi chức năng kinh tế, tổ chức tiêu dùng

Hiện nay, gia đìnhkhông còn là một đơn vị kinh tế nữa, mà chức năng kinh tế chủ yếu của gia đình là tổ chức đời sống của mọi thành viên trong gia đình, thỏa mãn những nhu cầu về vật chất và tinh thần của các thành viên trong gia đình Với nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần theo cơ chế thị trường thì kinh tế gia đình chiếm một tỷ trọng đáng kể và có vaitrò quan trọng đối với đời sống gia đình

- Thứ ba: Sự biến đổi chức năng giáo dục

+ Sự phát triển của khoa học, công nghệ tạo điều kiện để con người có cơ hội tiếpxúc với các ứng dụng mới

+ Về mặt chính trị, sự ổn định của môi trường chính trị là một

yếu tố góp phần phát triển mọi mặt của giáo dục được đầu tư hơnvề mặt thời gian, công sức, qua đó sẽ thu được những hiệu quả như mong đợi

+ Về ảnh hưởng của yếu tố văn hóa, sự tác động của phong

tục, tập quán có những ảnh hưởng nhất định đối với đời sống Trong thời kỳ phong kiến, sự giáo dục thường được thực hiện bởi người đàn ông – người giữ vai trò gia trưởng Ngày nay, với việc tăng cường quyền bình đẳng giới, trong gia đình và ngoài xã hội người phụ nữ được tôn trọng và được trao quyền nhiều hơn, cả trong giáo dục con cái

- Thứ tư: Sự biến đổi chức năng thỏa mãn nhu cầu tâm sinh

lý, duy trì tình cảm

Hiện nay, các gia đình ngày càng nhận thức cao về tầm quan trọng của trách nhiệm, chia sẻ trong đời sống gia đình Đó là việc chia sẻ những mối quan tâm, lắng nghe tâm tư, suy nghĩ của các thành viên trong gia đình Các gia đình có mức độ hiện đại hóa càng cao, mang nhiều đặc điểm hiện đại, như sống ở đô thị, có việc làm, có học vấn cao, mức sống cao, các khu vực kinh tế phát triển hơn thì các giá trị chia sẻ và trân trọng càng được các cặp vợ chồng thể hiện rõ Tuy nhiên thực tế cho thấy, người phụ nữ vẫn chưa bình đẳng thực sự với nam giới, thể hiện trong tỷ lệ được người chồng chia sẻ, lắng nghe tâm tư và chia sẻ suy nghĩ